\begin{RTL}
\NormalFont\ShortTitle{امثال}

{\MT کتاب امثال سلیمان نبی



\par }\ChapOne{۱}{\SH مقدمه کتاب
\par }
{\PP \VerseOne{۱}امثال سلیمان بن داود پادشاه اسرائیل

\VS{۲}به جهت دانستن حکمت و عدل، و برای فهمیدن کلمات فطانت.

\VS{۳}به جهت اکتساب ادب معرفت آمیز، و عدالت و انصاف و استقامت.

\VS{۴}تاساده دلان را زیرکی بخشد، و جوانان را معرفت وتمیز.

\VS{۵}تا مرد حکیم بشنود و علم را بیفزاید. ومرد فهیم تدابیر را تحصیل نماید.

\VS{۶}تا امثال وکنایات را بفهمند، کلمات حکیمان و غوامض ایشان را.

\VS{۷}ترس یهوه آغاز علم است. لیکن جاهلان حکمت و ادب را خوار می‌شمارند.


\par }{\SH هشدار علیه وسوسه
\par }
{\PP \VS{۸}‌ای پسر من تادیب پدر خود را بشنو، و تعلیم مادر خویش را ترک منما.

\VS{۹}زیرا که آنها تاج زیبایی برای سر تو، و جواهر برای گردن توخواهد بود.

\VS{۱۰}‌ای پسر من اگر گناهکاران تو رافریفته سازند، قبول منما.

\VS{۱۱}اگر گویند: «همراه مابیا تا برای خون در کمین بنشینیم، و برای بی‌گناهان بی‌جهت پنهان شویم،

\VS{۱۲}مثل هاویه ایشان را زنده خواهیم بلعید، و تندرست مانندآنانی که به گور فرو می‌روند.

\VS{۱۳}هر گونه اموال نفیسه را پیدا خواهیم نمود. و خانه های خود را ازغنیمت مملو خواهیم ساخت.

\VS{۱۴}قرعه خود رادر میان ما بینداز. و جمیع ما را یک کیسه خواهدبود.»


\par }{\PP \VS{۱۵}‌ای پسر من با ایشان در راه مرو. و پای خودرا از طریقهای ایشان باز دار

\VS{۱۶}زیرا که پایهای ایشان برای شرارت می‌دود و به جهت ریختن خون می‌شتابد.

\VS{۱۷}به تحقیق، گستردن دام در نظرهر بالداری بی‌فایده است.

\VS{۱۸}لیکن ایشان به جهت خون خود کمین می‌سازند، و برای جان خویش پنهان می‌شوند.

\VS{۱۹}همچنین است راههای هر کس که طماع سود باشد، که آن جان مالک خود را هلاک می‌سازد.


\par }{\SH تشویق به پذیرفتن حکمت
\par }
{\PP \VS{۲۰}حکمت در بیرون ندا می‌دهد و در شوارع عام آواز خود را بلند می‌کند.

\VS{۲۱}در سرچهارراهها در دهنه دروازه‌ها می‌خواند و در شهربه سخنان خود متکلم می‌شود

\VS{۲۲}که «ای جاهلان تا به کی جهالت را دوست خواهید داشت؟ و تا به کی مستهزئین از استهزا شادی می‌کنند و احمقان از معرفت نفرت می‌نمایند؟

\VS{۲۳}به‌سبب عتاب من بازگشت نمایید. اینک روح خود را بر شما افاضه خواهم نمود و کلمات خود را بر شما اعلام خواهم کرد.

\VS{۲۴}زیرا که چون خواندم، شما ابانمودید و دستهای خود را افراشتم و کسی اعتنانکرد.

\VS{۲۵}بلکه تمامی نصیحت مرا ترک نمودید وتوبیخ مرا نخواستید.

\VS{۲۶}پس من نیز در حین مصیبت شما خواهم خندید و چون ترس بر شمامستولی شود استهزا خواهم نمود.

\VS{۲۷}چون خوف مثل باد تند بر شما عارض شود، و مصیبت مثل گردباد به شما دررسد، حینی که تنگی وضیق بر شما آید.

\VS{۲۸}آنگاه مرا خواهند خواندلیکن اجابت نخواهم کرد، و صبحگاهان مراجستجو خواهند نمود اما مرا نخواهند یافت.

\VS{۲۹}چونکه معرفت را مکروه داشتند، و ترس خداوند را اختیار ننمودند،

\VS{۳۰}و نصیحت مراپسند نکردند، و تمامی توبیخ مرا خوار شمردند،

\VS{۳۱}بنابراین، از میوه طریق خود خواهند خورد، واز تدابیر خویش سیر خواهند شد.

\VS{۳۲}زیرا که ارتداد جاهلان، ایشان را خواهد کشت و راحت غافلانه احمقان، ایشان را هلاک خواهد ساخت.

\VS{۳۳}اما هر‌که مرا بشنود در امنیت ساکن خواهدبود، و از ترس بلا مستریح خواهد ماند.»




\par }\Chap{۲}{\SH فواید حکمت
\par }
{\PP \VerseOne{۱}ای پسر من اگر سخنان مرا قبول می‌نمودی و اوامر مرا نزد خود نگاه می‌داشتی،

\VS{۲}تاگوش خود را به حکمت فرا گیری و دل خود را به فطانت مایل گردانی،

\VS{۳}اگر فهم را دعوت می‌کردی و آواز خود را به فطانت بلندمی نمودی،

\VS{۴}اگر آن را مثل نقره می‌طلبیدی ومانند خزانه های مخفی جستجو می‌کردی،

\VS{۵}آنگاه ترس خداوند را می‌فهمیدی، و معرفت خدا را حاصل می‌نمودی.

\VS{۶}زیرا خداوندحکمت را می‌بخشد، و از دهان وی معرفت وفطانت صادر می‌شود.

\VS{۷}به جهت مستقیمان، حکمت کامل را ذخیره می‌کند و برای آنانی که درکاملیت سلوک می‌نمایند، سپر می‌باشد،

\VS{۸}تاطریقهای انصاف را محافظت نماید و طریق مقدسان خویش را نگاه دارد.


\par }{\PP \VS{۹}پس آنگاه عدالت و انصاف را می‌فهمیدی، و استقامت و هر طریق نیکو را.

\VS{۱۰}زیرا که حکمت به دل تو داخل می‌شد و معرفت نزد جان تو عزیزمی گشت.

\VS{۱۱}تمیز، تو را محافظت می‌نمود، وفطانت، تو را نگاه می‌داشت،

\VS{۱۲}تا تو را از راه شریر رهایی بخشد، و از کسانی که به سخنان کج متکلم می‌شوند.

\VS{۱۳}که راههای راستی را ترک می‌کنند، و به طریقهای تاریکی سالک می‌شوند.

\VS{۱۴}از عمل بد خشنودند، و از دروغهای شریرخرسندند.

\VS{۱۵}که در راههای خود معوجند، و درطریقهای خویش کج رو می‌باشند.

\VS{۱۶}تا تو را اززن اجنبی رهایی بخشد، و از زن بیگانه‌ای که سخنان تملق‌آمیز می‌گوید؛

\VS{۱۷}که مصاحب جوانی خود را ترک کرده، و عهد خدای خویش را فراموش نموده است.

\VS{۱۸}زیرا خانه او به موت فرو می‌رود و طریقهای او به مردگان.

\VS{۱۹}کسانی که نزد وی روند برنخواهند گشت، و به طریقهای حیات نخواهند رسید.

\VS{۲۰}تا به راه صالحان سلوک نمایی و طریقهای عادلان را نگاه داری.

\VS{۲۱}زیراکه راستان در زمین ساکن خواهند شد، و کاملان در آن باقی خواهند ماند.

\VS{۲۲}لیکن شریران از زمین منقطع خواهند شد، و ریشه خیانتکاران از آن کنده خواهد گشت.




\par }\Chap{۳}{\SH سایر فواید حکمت
\par }
{\PP \VerseOne{۱}ای پسر من، تعلیم مرا فراموش مکن و دل تو اوامر مرا نگاه دارد،

\VS{۲}زیرا که طول ایام وسالهای حیات و سلامتی را برای تو خواهدافزود.

\VS{۳}زنهار که رحمت و راستی تو را ترک نکند. آنها را بر گردن خود ببند و بر لوح دل خودمرقوم دار.

\VS{۴}آنگاه نعمت و رضامندی نیکو، درنظر خدا و انسان خواهی یافت.

\VS{۵}به تمامی دل خود بر خداوند توکل نما و بر عقل خود تکیه مکن.

\VS{۶}در همه راههای خود او را بشناس، و اوطریقهایت را راست خواهد گردانید.


\par }{\PP \VS{۷}خویشتن را حکیم مپندار، از خداوند بترس و از بدی اجتناب نما.

\VS{۸}این برای ناف تو شفا، وبرای استخوانهایت مغز خواهد بود.

\VS{۹}از مایملک خود خداوند را تکریم نما و از نوبرهای همه محصول خویش.

\VS{۱۰}آنگاه انبارهای تو به وفورنعمت پر خواهد شد، و چرخشتهای تو از شیره انگور لبریز خواهد گشت.

\VS{۱۱}‌ای پسر من، تادیب خداوند را خوار مشمار، و توبیخ او را مکروه مدار.

\VS{۱۲}زیرا خداوند هر‌که را دوست داردتادیب می‌نماید، مثل پدر پسر خویش را که از اومسرور می‌باشد.

\VS{۱۳}خوشابحال کسی‌که حکمت را پیدا کند، و شخصی که فطانت را تحصیل نماید.

\VS{۱۴}زیرا که تجارت آن از تجارت نقره ومحصولش از طلای خالص نیکوتر است.

\VS{۱۵}ازلعلها گرانبهاتر است و جمیع نفایس تو با آن برابری نتواند کرد.

\VS{۱۶}به‌دست راست وی طول ایام است، و به‌دست چپش دولت و جلال.

\VS{۱۷}طریقهای وی طریقهای شادمانی است و همه راههای وی سلامتی می‌باشد.

\VS{۱۸}به جهت آنانی که او را به‌دست گیرند، درخت حیات‌است وکسی‌که به او متمسک می‌باشد خجسته است.


\par }{\PP \VS{۱۹}خداوند به حکمت خود زمین را بنیاد نهاد، و به عقل خویش آسمان را استوار نمود.

\VS{۲۰}به علم او لجه‌ها منشق گردید، و افلاک شبنم رامی چکانید.

\VS{۲۱}‌ای پسر من، این چیزها از نظر تودور نشود. حکمت کامل و تمیز را نگاه دار.

\VS{۲۲}پس برای جان تو حیات، و برای گردنت زینت خواهد بود.

\VS{۲۳}آنگاه در راه خود به امنیت سالک خواهی شد، و پایت نخواهد لغزید.

\VS{۲۴}هنگامی که بخوابی، نخواهی ترسید و چون دراز شوی خوابت شیرین خواهد شد.

\VS{۲۵}از خوف ناگهان نخواهی ترسید، و نه از خرابی شریران چون واقع شود.

\VS{۲۶}زیرا خداوند اعتماد تو خواهد بود و پای تو را از دام حفظ خواهد نمود.

\VS{۲۷}احسان را ازاهلش باز مدار، هنگامی که بجا آوردنش در قوت دست توست.

\VS{۲۸}به همسایه خود مگو برو وبازگرد، و فردا به تو خواهم داد، با آنکه نزد توحاضر است.

\VS{۲۹}بر همسایه ات قصد بدی مکن، هنگامی که او نزد تو در امنیت ساکن است.

\VS{۳۰}باکسی‌که به تو بدی نکرده است، بی‌سبب مخاصمه منما.

\VS{۳۱}بر مرد ظالم حسد مبر وهیچکدام از راههایش را اختیار مکن.

\VS{۳۲}زیراکج خلقان نزد خداوند مکروهند، لیکن سر او نزدراستان است،

\VS{۳۳}لعنت خداوند بر خانه شریران است. اما مسکن عادلان را برکت می‌دهد.

\VS{۳۴}یقین که مستهزئین را استهزا می‌نماید، اما متواضعان رافیض می‌بخشد.

\VS{۳۵}حکیمان وارث جلال خواهند شد، اما احمقان خجالت را خواهند برد.




\par }\Chap{۴}{\SH افضل بودن حکمت
\par }
{\PP \VerseOne{۱}ای پسران، تادیب پدر را بشنوید و گوش دهید تا فطانت را بفهمید،

\VS{۲}چونکه تعلیم نیکو به شما می‌دهم. پس شریعت مرا ترک منمایید.

\VS{۳}زیرا که من برای پدر خود پسر بودم، ودر نظر مادرم عزیز و یگانه.

\VS{۴}و او مرا تعلیم داده، می‌گفت: «دل تو به سخنان من متمسک شود، واوامر مرا نگاه دار تا زنده بمانی.

\VS{۵}حکمت راتحصیل نما و فهم را پیدا کن. فراموش مکن و از کلمات دهانم انحراف مورز.

\VS{۶}آن را ترک منما که تو را محافظت خواهد نمود. آن را دوست دار که تو را نگاه خواهد داشت.

\VS{۷}حکمت از همه‌چیزافضل است. پس حکمت را تحصیل نما و به هرآنچه تحصیل نموده باشی، فهم را تحصیل کن.

\VS{۸}آن را محترم دار، و تو را بلند خواهد ساخت. واگر او را در آغوش بکشی تو را معظم خواهدگردانید.

\VS{۹}بر سر تو تاج زیبایی خواهد نهاد. وافسر جلال به تو عطا خواهد نمود.»


\par }{\PP \VS{۱۰}‌ای پسر من بشنو و سخنان مرا قبول نما، که سالهای عمرت بسیار خواهد شد.

\VS{۱۱}راه حکمت را به تو تعلیم دادم، و به طریقهای راستی تو راهدایت نمودم.

\VS{۱۲}چون در راه بروی قدمهای توتنگ نخواهد شد، و چون بدوی لغزش نخواهی خورد.

\VS{۱۳}ادب را به چنگ آور و آن را فرو مگذار. آن را نگاه دار زیرا که حیات تو است.

\VS{۱۴}به راه شریران داخل مشو، و در طریق گناهکاران سالک مباش.

\VS{۱۵}آن را ترک کن و به آن گذر منما، و از آن اجتناب کرده، بگذر.

\VS{۱۶}زیرا که ایشان تا بدی نکرده باشند، نمی خوابند و اگر کسی را نلغزانیده باشند، خواب از ایشان منقطع می‌شود.

\VS{۱۷}چونکه نان شرارت را می‌خورند، و شراب ظلم رامی نوشند.

\VS{۱۸}لیکن طریق عادلان مثل نور مشرق است که تا نهار کامل روشنایی آن در تزایدمی باشد.

\VS{۱۹}و اما طریق شریران مثل ظلمت غلیظاست، و نمی دانند که از چه چیز می‌لغزند.


\par }{\PP \VS{۲۰}‌ای پسر من، به سخنان من توجه نما و گوش خود را به کلمات من فرا گیر.

\VS{۲۱}آنها از نظر تو دورنشود. آنها را در اندرون دل خود نگاه دار.

\VS{۲۲}زیراهر‌که آنها را بیابد برای او حیات‌است، و برای تمامی جسد او شفا می‌باشد.

\VS{۲۳}دل خود را به حفظ تمام نگاه دار، زیرا که مخرج های حیات ازآن است.

\VS{۲۴}دهان دروغگو را از خود بینداز، ولبهای کج را از خویشتن دور نما.

\VS{۲۵}چشمانت به استقامت نگران باشد، و مژگانت پیش روی توراست باشد.

\VS{۲۶}طریق پایهای خود را همواربساز، تا همه طریقهای تو مستقیم باشد.

\VS{۲۷}به طرف راست یا چپ منحرف مشو، و پای خود رااز بدی نگاه دار.




\par }\Chap{۵}{\SH هشدار در مورد زنا
\par }
{\PP \VerseOne{۱}ای پسر من، به حکمت من توجه نما، و گوش خود را به فطانت من فراگیر،

\VS{۲}تاتدابیر را محافظت نمایی، و لبهایت معرفت رانگاه دارد.

\VS{۳}زیرا که لبهای زن اجنبی عسل رامی چکاند، و دهان او از روغن ملایم تر است.

\VS{۴}لیکن آخر او مثل افسنتین تلخ است و برنده مثل شمشیر دودم.

\VS{۵}پایهایش به موت فرو می‌رود، وقدمهایش به هاویه متمسک می‌باشد.

\VS{۶}به طریق حیات هرگز سالک نخواهد شد. قدمهایش آواره شده است و او نمی داند.

\VS{۷}و الان‌ای پسرانم مرابشنوید، و از سخنان دهانم انحراف مورزید.

\VS{۸}طریق خود را از او دور ساز، و به در خانه اونزدیک مشو.

\VS{۹}مبادا عنفوان جوانی خود را به دیگران بدهی، و سالهای خویش را به ستم کیشان.

\VS{۱۰}و غریبان از اموال تو سیر شوند، و ثمره محنت تو به خانه بیگانه رود.

\VS{۱۱}که در عاقبت خودنوحه گری نمایی، هنگامی که گوشت و بدنت فانی شده باشد،

\VS{۱۲}و گویی چرا ادب را مکروه داشتم، و دل من تنبیه را خوار شمرد،

\VS{۱۳}و آواز مرشدان خود را نشنیدم، و به معلمان خود گوش ندادم.

\VS{۱۴}نزدیک بود که هر گونه بدی را مرتکب شوم، در میان قوم و جماعت.


\par }{\PP \VS{۱۵}آب را از منبع خود بنوش، و نهرهای جاری را از چشمه خویش.

\VS{۱۶}جویهای تو بیرون خواهد ریخت، و نهرهای آب در شوارع عام،

\VS{۱۷}و از آن خودت به تنهایی خواهد بود، و نه از آن غریبان با تو.

\VS{۱۸}چشمه تو مبارک باشد، و از زن جوانی خویش مسرور باش،

\VS{۱۹}مثل غزال محبوب و آهوی جمیل. پستانهایش تو را همیشه خرم سازد، و از محبت او دائم محفوظ باش.

\VS{۲۰}لیکن‌ای پسر من، چرا از زن بیگانه فریفته شوی؟ و سینه زن غریب را در بر‌گیری؟

\VS{۲۱}زیراکه راههای انسان در مدنظر خداوند است، وتمامی طریقهای وی را می‌سنجد.

\VS{۲۲}تقصیرهای شریر او را گرفتار می‌سازد، و به بندهای گناهان خود بسته می‌شود.

\VS{۲۳}او بدون ادب خواهد مرد، و به کثرت حماقت خویش تلف خواهد گردید.




\par }\Chap{۶}{\SH جلوه های جهالت
\par }
{\PP \VerseOne{۱}ای پسرم، اگر برای همسایه خود ضامن شده، و به جهت شخص بیگانه دست داده باشی،

\VS{۲}و از سخنان دهان خود در دام افتاده، و ازسخنان دهانت گرفتار شده باشی،

\VS{۳}پس‌ای پسرمن، این را بکن و خویشتن را رهایی ده چونکه به‌دست همسایه ات افتاده‌ای. برو و خویشتن رافروتن ساز و از همسایه خود التماس نما.

\VS{۴}خواب را به چشمان خود راه مده، و نه پینکی رابه مژگان خویش.

\VS{۵}مثل آهو خویشتن را از کمندو مانند گنجشک از دست صیاد خلاص کن.


\par }{\PP \VS{۶}‌ای شخص کاهل نزد مورچه برو، و درراههای او تامل کن و حکمت را بیاموز،

\VS{۷}که وی را پیشوایی نیست و نه سرور و نه حاکمی.

\VS{۸}اماخوراک خود را تابستان مهیا می‌سازد و آذوقه خویش را در موسم حصاد جمع می‌کند.

\VS{۹}‌ای کاهل، تا به چند خواهی خوابید و از خواب خودکی خواهی برخاست؟

\VS{۱۰}اندکی خفت و اندکی خواب، و اندکی بر هم نهادن دستها به جهت خواب.

\VS{۱۱}پس فقر مثل راهزن بر تو خواهد آمد، و نیازمندی بر تو مانند مرد مسلح.


\par }{\PP \VS{۱۲}مرد لئیم و مرد زشت خوی، با اعوجاج دهان رفتار می‌کند.

\VS{۱۳}با چشمان خود غمزه می‌زند و با پایهای خویش حرف می‌زند. باانگشتهای خویش اشاره می‌کند.

\VS{۱۴}در دلش دروغها است و پیوسته شرارت را اختراع می‌کند. نزاعها را می‌پاشد.

\VS{۱۵}بنابراین مصیبت بر او ناگهان خواهد آمد. در لحظه‌ای منکسر خواهد شد وشفا نخواهد یافت.


\par }{\PP \VS{۱۶}شش چیز است که خداوند از آنها نفرت دارد، بلکه هفت چیز که نزد جان وی مکروه است.

\VS{۱۷}چشمان متکبر و زبان دروغگو، ودستهایی که خون بی‌گناه را می‌ریزد.

\VS{۱۸}دلی که تدابیر فاسد را اختراع می‌کند. پایهایی که درزیان کاری تیزرو می‌باشند.

\VS{۱۹}شاهد دروغگو که به کذب متکلم شود. و کسی‌که در میان برادران نزاعها بپاشد.


\par }{\PP \VS{۲۰}‌ای پسر من اوامر پدر خود را نگاه دار وتعلیم مادر خویش را ترک منما.

\VS{۲۱}آنها را بر دل خود دائم ببند، و آنها را بر گردن خویش بیاویز.

\VS{۲۲}حینی که به راه می‌روی تو را هدایت خواهد نمود، و حینی که می‌خوابی بر تو دیده بانی خواهد کرد، و وقتی که بیدار شوی با تو مکالمه خواهد نمود.

\VS{۲۳}زیرا که احکام (ایشان ) چراغ وتعلیم (ایشان ) نور است، و توبیخ تدبیرآمیز طریق حیات‌است.

\VS{۲۴}تا تو را از زن خبیثه نگاه دارد، و ازچاپلوسی زبان زن بیگانه.

\VS{۲۵}در دلت مشتاق جمال وی مباش، و از پلکهایش فریفته مشو،

\VS{۲۶}زیرا که به‌سبب زن زانیه، شخص برای یک قرص نان محتاج می‌شود، و زن مرد دیگر، جان گرانبها را صید می‌کند.

\VS{۲۷}آیا کسی آتش را درآغوش خود بگیرد و جامه‌اش سوخته نشود؟

\VS{۲۸}یا کسی بر اخگرهای سوزنده راه رود وپایهایش سوخته نگردد؟

\VS{۲۹}همچنین است کسی‌که نزد زن همسایه خویش داخل شود، زیرا هر‌که او را لمس نماید بی‌گناه نخواهد ماند.


\par }{\PP \VS{۳۰}دزد را اهانت نمی کنند اگر دزدی کند تاجان خود را سیر نماید وقتی که گرسنه باشد.

\VS{۳۱}لیکن اگر گرفته شود، هفت چندان رد خواهدنمود و تمامی اموال خانه خود را خواهد داد.

\VS{۳۲}اما کسی‌که با زنی زنا کند، ناقص العقل است وهر‌که چنین عمل نماید، جان خود را هلاک خواهد ساخت.

\VS{۳۳}او ضرب و رسوایی خواهدیافت، و ننگ او محو نخواهد شد.

\VS{۳۴}زیرا که غیرت، شدت خشم مرد است و در روز انتقام، شفقت نخواهد نمود.

\VS{۳۵}بر هیچ کفاره‌ای نظرنخواهد کرد و هر‌چند عطایا را زیاده کنی، قبول نخواهد نمود.




\par }\Chap{۷}{\SH هشدار درباره زنا
\par }
{\PP \VerseOne{۱}ای پسر من سخنان مرا نگاه دار، و اوامر مرانزد خود ذخیره نما.

\VS{۲}اوامر مرا نگاه دار تازنده بمانی، و تعلیم مرا مثل مردمک چشم خویش.

\VS{۳}آنها را بر انگشتهای خود ببند و آنها رابر لوح قلب خود مرقوم دار.

\VS{۴}به حکمت بگو که تو خواهر من هستی و فهم را دوست خویش بخوان

\VS{۵}تا تو را از زن اجنبی نگاه دارد، و از زن غریبی که سخنان تملق‌آمیز می‌گوید.


\par }{\PP \VS{۶}زیرا که از دریچه خانه خود نگاه کردم، و ازپشت شبکه خویش.

\VS{۷}در میان جاهلان دیدم، ودر میان جوانان، جوانی ناقص العقل مشاهده نمودم،

\VS{۸}که در کوچه بسوی گوشه او می‌گذشت. و به راه خانه وی می‌رفت،

\VS{۹}در شام در حین زوال روز، در سیاهی شب و در ظلمت غلیظ،

\VS{۱۰}که اینک زنی به استقبال وی می‌آمد، در لباس زانیه ودر خباثت دل.

\VS{۱۱}زنی یاوه‌گو و سرکش که پایهایش در خانه‌اش قرار نمی گیرد.

\VS{۱۲}گاهی درکوچه‌ها و گاهی در شوارع عام، و نزد هر گوشه‌ای در کمین می‌باشد.

\VS{۱۳}پس او را بگرفت و بوسید وچهره خود را بی‌حیا ساخته، او را گفت:

\VS{۱۴}«نزدمن ذبایح سلامتی است، زیرا که امروز نذرهای خود را وفا نمودم.

\VS{۱۵}از این جهت به استقبال توبیرون آمدم، تا روی تو را به سعی تمام بطلبم وحال تو را یافتم.

\VS{۱۶}بر بستر خود دوشکهاگسترانیده‌ام، با دیباها از کتان مصری.

\VS{۱۷}بسترخود را با مر و عود و سلیخه معطر ساخته‌ام.

\VS{۱۸}بیاتا صبح از عشق سیر شویم، و خویشتن را ازمحبت خرم سازیم.

\VS{۱۹}زیرا صاحبخانه در خانه نیست، و سفر دور رفته است.

\VS{۲۰}کیسه نقره‌ای به‌دست گرفته و تا روز بدر تمام مراجعت نخواهدنمود.»


\par }{\PP \VS{۲۱}پس او را از زیادتی سخنانش فریفته کرد، واز تملق لبهایش او را اغوا نمود.

\VS{۲۲}در ساعت ازعقب او مثل گاوی که به سلاخ خانه می‌رود، روانه شد و مانند احمق به زنجیرهای قصاص.

\VS{۲۳}تا تیر به جگرش فرو رود، مثل گنجشکی که به دام می‌شتابد و نمی داند که به خطر جان خود می‌رود.


\par }{\PP \VS{۲۴}پس حال‌ای پسران مرا بشنوید، و به سخنان دهانم توجه نمایید.

\VS{۲۵}دل تو به راههایش مایل نشود، و به طریقهایش گمراه مشو،

\VS{۲۶}زیراکه او بسیاری را مجروح‌انداخته است، و جمیع کشتگانش زورآورانند.

\VS{۲۷}خانه او طریق هاویه است و به حجره های موت مودی می‌باشد.




\par }\Chap{۸}{\SH ندای حکمت
\par }
{\PP \VerseOne{۱}آیا حکمت ندا نمی کند، و فطانت آوازخود را بلند نمی نماید؟

\VS{۲}به‌سر مکان های بلند، به کناره راه، در میان طریقها می‌ایستد.

\VS{۳}به‌جانب دروازه‌ها به دهنه شهر، نزد مدخل دروازه‌ها صدا می‌زند.

\VS{۴}که شما را‌ای مردان می‌خوانم و آواز من به بنی آدم است.

\VS{۵}‌ای جاهلان زیرکی را بفهمید و‌ای احمقان عقل رادرک نمایید.

\VS{۶}بشنوید زیرا که به امور عالیه تکلم می‌نمایم و گشادن لبهایم استقامت است.

\VS{۷}دهانم به راستی تنطق می‌کند و لبهایم شرارت را مکروه می‌دارد.

\VS{۸}همه سخنان دهانم بر‌حق است و درآنها هیچ‌چیز کج یا معوج نیست.

\VS{۹}تمامی آنهانزد مرد فهیم واضح است و نزد یابندگان معرفت مستقیم است.

\VS{۱۰}تادیب مرا قبول کنید و نه نقره را، و معرفت را بیشتر از طلای خالص.

\VS{۱۱}زیرا که حکمت از لعلها بهتر است، و جمیع نفایس را به او برابر نتوان کرد.

\VS{۱۲}من حکمتم و در زیرکی سکونت دارم، و معرفت تدبیر را یافته‌ام.

\VS{۱۳}ترس خداوند، مکروه داشتن بدی است. غرور و تکبر وراه بد و دهان دروغگو را مکروه می‌دارم.


\par }{\PP \VS{۱۴}مشورت و حکمت کامل از آن من است. من فهم هستم و قوت از آن من است.

\VS{۱۵}به من پادشاهان سلطنت می‌کنند، و داوران به عدالت فتوا می‌دهند.

\VS{۱۶}به من سروران حکمرانی می‌نمایند و شریفان و جمیع داوران جهان.

\VS{۱۷}من دوست می‌دارم آنانی را که مرا دوست می‌دارند. وهر‌که مرا به جد و جهد بطلبد مرا خواهد یافت.

\VS{۱۸}دولت و جلال با من است. توانگری جاودانی وعدالت.

\VS{۱۹}ثمره من از طلا و زر ناب بهتر است، وحاصل من از نقره خالص.

\VS{۲۰}در طریق عدالت می‌خرامم، در میان راههای انصاف،

\VS{۲۱}تا مال حقیقی را نصیب محبان خود گردانم، وخزینه های ایشان را مملو سازم.


\par }{\PP \VS{۲۲}خداوند مرا مبداء طریق خود داشت، قبل از اعمال خویش از ازل.

\VS{۲۳}من از ازل برقرار بودم، از ابتدا پیش از بودن جهان.

\VS{۲۴}هنگامی که لجه هانبود من مولود شدم، وقتی که چشمه های پر ازآب وجود نداشت.

\VS{۲۵}قبل از آنگاه کوهها برپاشود، پیش از تلها مولود گردیدم.

\VS{۲۶}چون زمین وصحراها را هنوز نساخته بود، و نه اول غبار ربع مسکون را.

\VS{۲۷}وقتی که او آسمان را مستحکم ساخت من آنجا بودم، و هنگامی که دایره را برسطح لجه قرار داد.

\VS{۲۸}وقتی که افلاک را بالااستوار کرد، و چشمه های لجه را استوار گردانید.

\VS{۲۹}چون به دریا حد قرار داد، تا آبها از فرمان اوتجاوز نکنند، و زمانی که بنیاد زمین را نهاد.

\VS{۳۰}آنگاه نزد او معمار بودم، و روزبروز شادی می‌نمودم، و همیشه به حضور او اهتزاز می‌کردم.

\VS{۳۱}و اهتزاز من در آبادی زمین وی، و شادی من بابنی آدم می‌بود.


\par }{\PP \VS{۳۲}پس الان‌ای پسران مرا بشنوید، وخوشابحال آنانی که طریقهای مرا نگاه دارند.

\VS{۳۳}تادیب را بشنوید و حکیم باشید، و آن را ردمنمایید.

\VS{۳۴}خوشابحال کسی‌که مرا بشنود، و هرروز نزد درهای من دیده بانی کند، و باهوهای دروازه های مرا محافظت نماید.

\VS{۳۵}زیرا هر‌که مرایابد حیات را تحصیل کند، و رضامندی خداوندرا حاصل نماید.

\VS{۳۶}و اما کسی‌که مرا خطا کند، به‌جان خود ضرر رساند، و هر‌که مرا دشمن دارد، موت را دوست دارد.




\par }\Chap{۹}{\SH دعوت حکمت و جهالت
\par }
{\PP \VerseOne{۱}حکمت، خانه خود را بنا کرده، و هفت ستونهای خویش را تراشیده است.

\VS{۲}ذبایح خود را ذبح نموده و شراب خود را ممزوج ساخته و سفره خود را نیز آراسته است.

\VS{۳}کنیزان خود را فرستاده، ندا کرده است، بر پشتهای بلندشهر.

\VS{۴}هر‌که جاهل باشد به اینجا بیاید، و هر‌که ناقص العقل است او را می‌گوید.

\VS{۵}بیایید از غذای من بخورید، و از شرابی که ممزوج ساخته‌ام بنوشید.

\VS{۶}جهالت را ترک کرده، زنده بمانید، و به طریق فهم سلوک نمایید.

\VS{۷}هر‌که استهزاکننده راتادیب نماید، برای خویشتن رسوایی را تحصیل کند، و هر‌که شریر را تنبیه نماید برای او عیب می‌باشد.

\VS{۸}استهزاکننده را تنبیه منما مبادا از تونفرت کند، اما مرد حکیم را تنبیه نما که تو رادوست خواهد داشت.

\VS{۹}مرد حکیم را پند ده که زیاده حکیم خواهد شد. مرد عادل را تعلیم ده که علمش خواهد افزود.

\VS{۱۰}ابتدای حکمت ترس خداوند است، و معرفت قدوس فطانت می‌باشد.


\par }{\PP \VS{۱۱}زیرا که به واسطه من روزهای تو کثیر خواهدشد، و سالهای عمر از برایت زیاده خواهدگردید.

\VS{۱۲}اگر حکیم هستی، برای خویشتن حکیم هستی. و اگر استهزا نمایی به تنهایی متحمل آن خواهی بود.


\par }{\PP \VS{۱۳}زن احمق یاوه‌گو است، جاهل است و هیچ نمی داند،

\VS{۱۴}و نزد در خانه خود می‌نشیند، درمکانهای بلند شهر بر کرسی،

\VS{۱۵}تا راه روندگان رابخواند، و آنانی را که به راههای خود براستی می‌روند.

\VS{۱۶}هر‌که جاهل باشد به اینجا برگردد، وبه ناقص العقل می‌گوید:

\VS{۱۷}«آبهای دزدیده شده شیرین است، و نان خفیه لذیذ می‌باشد.»

\VS{۱۸}و اونمی داند که مردگان در آنجا هستند، ودعوت‌شدگانش در عمقهای هاویه می‌باشند.




\par }\Chap{۱۰}{\SH امثال سلیمان
\par }
{\PP \VerseOne{۱}امثال سلیمان: پسر حکیم پدر خود رامسرور می‌سازد، اما پسر احمق باعث حزن مادرش می‌شود.


\par }{\PP \VS{۲}گنجهای شرارت منفعت ندارد، اما عدالت از موت رهایی می‌دهد.


\par }{\PP \VS{۳}خداوند جان مرد عادل را نمی گذارد گرسنه بشود، اما آرزوی شریران را باطل می‌سازد.


\par }{\PP \VS{۴}کسی‌که به‌دست سست کار می‌کند فقیرمی گردد، اما دست چابک غنی می‌سازد.


\par }{\PP \VS{۵}کسی‌که در تابستان جمع کند پسر عاقل است، اما کسی‌که در موسم حصاد می‌خوابد، پسر شرم‌آورنده است.


\par }{\PP \VS{۶}بر سر عادلان برکت‌ها است، اما ظلم دهان شریران را می‌پوشاند.


\par }{\PP \VS{۷}یادگار عادلان مبارک است، اما اسم شریران خواهد گندید.


\par }{\PP \VS{۸}دانادل، احکام را قبول می‌کند، اما احمق پرگو تلف خواهد شد.


\par }{\PP \VS{۹}کسی‌که به راستی راه رود، در امنیت سالک گردد، و کسی‌که راه خود را کج می‌سازد آشکارخواهد شد.


\par }{\PP \VS{۱۰}هر‌که چشمک می‌زند الم می‌رساند، امااحمق پرگو تلف می‌شود.


\par }{\PP \VS{۱۱}دهان عادلان چشمه حیات‌است، اما ظلم دهان شریران را می‌پوشاند.


\par }{\PP \VS{۱۲}بغض نزاعها می‌انگیزاند، اما محبت هر گناه را مستور می‌سازد.


\par }{\PP \VS{۱۳}در لبهای فطانت پیشگان حکمت یافت می‌شود، اما چوب به جهت پشت مردناقص العقل است.


\par }{\PP \VS{۱۴}حکیمان علم را ذخیره می‌کنند، اما دهان احمق نزدیک به هلاکت است.


\par }{\PP \VS{۱۵}اموال دولتمندان شهر حصاردار ایشان می‌باشد، اما بینوایی فقیران هلاکت ایشان است.


\par }{\PP \VS{۱۶}عمل مرد عادل مودی به حیات‌است، امامحصول شریر به گناه می‌انجامد.


\par }{\PP \VS{۱۷}کسی‌که تادیب را نگاه دارد در طریق حیات‌است، اما کسی‌که تنبیه را ترک نماید گمراه می‌شود.


\par }{\PP \VS{۱۸}کسی‌که بغض را می‌پوشاند دروغگومی باشد. کسی‌که بهتان را شیوع دهد احمق است.


\par }{\PP \VS{۱۹}کثرت کلام از گناه خالی نمی باشد، اما آنکه لبهایش را ضبط نماید عاقل است.


\par }{\PP \VS{۲۰}زبان عادلان نقره خالص است، اما دل شریران لاشی ء می‌باشد.


\par }{\PP \VS{۲۱}لبهای عادلان بسیاری را رعایت می‌کند، اما احمقان از بی‌عقلی می‌میرند.


\par }{\PP \VS{۲۲}برکت خداوند دولتمند می‌سازد، و هیچ زحمت بر آن نمی افزاید.


\par }{\PP \VS{۲۳}جاهل در عمل بد اهتزاز دارد، و صاحب فطانت در حکمت.


\par }{\PP \VS{۲۴}خوف شریران به ایشان می‌رسد، و آرزوی عادلان به ایشان عطا خواهد شد.


\par }{\PP \VS{۲۵}مثل گذشتن گردباد، شریر نابود می‌شود، امامرد عادل بنیاد جاودانی است.


\par }{\PP \VS{۲۶}چنانکه سرکه برای دندان و دود برای چشمان است، همچنین است مرد کاهل برای آنانی که او را می‌فرستند.


\par }{\PP \VS{۲۷}ترس خداوند عمر را طویل می‌سازد، اماسالهای شریران کوتاه خواهد شد.


\par }{\PP \VS{۲۸}انتظار عادلان شادمانی است، اما امیدشریران ضایع خواهد شد.


\par }{\PP \VS{۲۹}طریق خداوند به جهت کاملان قلعه است، اما به جهت عاملان شر هلاکت می‌باشد.


\par }{\PP \VS{۳۰}مرد عادل هرگز متحرک نخواهد شد، اماشریران در زمین ساکن نخواهند گشت.


\par }{\PP \VS{۳۱}دهان صدیقان حکمت را می‌رویاند، امازبان دروغگویان از ریشه‌کنده خواهد شد.


\par }{\PP \VS{۳۲}لبهای عادلان به امور مرضیه عارف است، اما دهان شریران پر از دروغ‌ها است.




\par }\Chap{۱۱}{\PP \VerseOne{۱}ترازوی با تقلب نزد خداوند مکروه است، اما سنگ تمام پسندیده او است.


\par }{\PP \VS{۲}چون تکبر می‌آید خجالت می‌آید، اما حکمت با متواضعان است.


\par }{\PP \VS{۳}کاملیت راستان ایشان را هدایت می‌کند، اماکجی خیانتکاران ایشان را هلاک می‌سازد.


\par }{\PP \VS{۴}توانگری در روز غضب منفعت ندارد، اماعدالت از موت رهایی می‌بخشد.


\par }{\PP \VS{۵}عدالت مرد کامل طریق او را راست می‌سازد، اما شریر از شرارت خود هلاک می‌گردد.


\par }{\PP \VS{۶}عدالت راستان ایشان را خلاصی می‌بخشد، اما خیانتکاران در خیانت خود گرفتار می‌شوند.


\par }{\PP \VS{۷}چون مرد شریر بمیرد امید او نابود می‌گردد، و انتظار زورآوران تلف می‌شود.


\par }{\PP \VS{۸}مرد عادل از تنگی خلاص می‌شود و شریربه‌جای او می‌آید.


\par }{\PP \VS{۹}مرد منافق به دهانش همسایه خود را هلاک می‌سازد، و عادلان به معرفت خویش نجات می‌یابند.


\par }{\PP \VS{۱۰}از سعادتمندی عادلان، شهر شادی می‌کند، و از هلاکت شریران ابتهاج می‌نماید.


\par }{\PP \VS{۱۱}از برکت راستان، شهر مرتفع می‌شود، اما ازدهان شریران منهدم می‌گردد.


\par }{\PP \VS{۱۲}کسی‌که همسایه خود را حقیر شماردناقص العقل می‌باشد، اما صاحب فطانت ساکت می‌ماند.


\par }{\PP \VS{۱۳}کسی‌که به نمامی گردش می‌کند، سرها رافاش می‌سازد، اما شخص امین دل، امر را مخفی می‌دارد.


\par }{\PP \VS{۱۴}جایی که تدبیر نیست مردم می‌افتند، اماسلامتی از کثرت مشیران است.


\par }{\PP \VS{۱۵}کسی‌که برای غریب ضامن شود البته ضررخواهد یافت، و کسی‌که ضمانت را مکروه داردایمن می‌باشد.


\par }{\PP \VS{۱۶}زن نیکوسیرت عزت را نگاه می‌دارد، چنانکه زورآوران دولت را محافظت می‌نمایند.


\par }{\PP \VS{۱۷}مرد رحیم به خویشتن احسان می‌نماید، امامرد ستم کیش جسد خود را می‌رنجاند.


\par }{\PP \VS{۱۸}شریر اجرت فریبنده تحصیل می‌کند، اماکارنده عدالت مزد حقیقی را.


\par }{\PP \VS{۱۹}چنانکه عدالت مودی به حیات‌است، همچنین هر‌که شرارت را پیروی نماید او را به موت می‌رساند.


\par }{\PP \VS{۲۰}کج خلقان نزد خداوند مکروهند، اماکاملان طریق پسندیده او می‌باشند.


\par }{\PP \VS{۲۱}یقین شریر مبرا نخواهد شد، اما ذریت عادلان نجات خواهند یافت.


\par }{\PP \VS{۲۲}زن جمیله بی‌عقل حلقه زرین است در بینی گراز.


\par }{\PP \VS{۲۳}آرزوی عادلان نیکویی محض است، اماانتظار شریران، غضب می‌باشد.


\par }{\PP \VS{۲۴}هستند که می‌پاشند و بیشتر می‌اندوزند وهستند که زیاده از آنچه شاید نگاه می‌دارند اما به نیازمندی می‌انجامد.


\par }{\PP \VS{۲۵}شخص سخی فربه می‌شود، و هر‌که سیراب می‌کند خود نیز سیراب خواهد گشت.


\par }{\PP \VS{۲۶}هر‌که غله را نگاه دارد مردم او را لعنت خواهند کرد، اما بر سر فروشنده آن برکت خواهدبود.


\par }{\PP \VS{۲۷}کسی‌که نیکویی را بطلبد رضامندی رامی جوید، و هر‌که بدی را بطلبد بر او عارض خواهد شد.


\par }{\PP \VS{۲۸}کسی‌که بر توانگری خود توکل کند، خواهد افتاد، اما عادلان مثل برگ سبز شکوفه خواهند‌آورد.


\par }{\PP \VS{۲۹}هر‌که اهل خانه خود را برنجاند نصیب او باد خواهد بود، و احمق بنده حکیم دلان خواهدشد.


\par }{\PP \VS{۳۰}ثمره مرد عادل درخت حیات‌است، وکسی‌که جانها را صید کند حکیم است.


\par }{\PP \VS{۳۱}اینک مرد عادل بر زمین جزا خواهد یافت، پس چند مرتبه زیاده مرد شریر و گناهکار.




\par }\Chap{۱۲}{\PP \VerseOne{۱}هر‌که تادیب را دوست می‌دارد معرفت را دوست می‌دارد، اما هر‌که از تنبیه نفرت کند وحشی است.


\par }{\PP \VS{۲}مرد نیکو رضامندی خداوند را تحصیل می‌نماید، اما او صاحب تدبیر فاسد را ملزم خواهد ساخت.


\par }{\PP \VS{۳}انسان از بدی استوار نمی شود، اما ریشه عادلان جنبش نخواهد خورد.


\par }{\PP \VS{۴}زن صالحه تاج شوهر خود می‌باشد، اما زنی که خجل سازد مثل پوسیدگی در استخوانهایش می‌باشد.


\par }{\PP \VS{۵}فکرهای عادلان انصاف است، اما تدابیرشریران فریب است.


\par }{\PP \VS{۶}سخنان شریران برای خون در کمین است، اما دهان راستان ایشان را رهایی می‌دهد.


\par }{\PP \VS{۷}شریران واژگون شده، نیست می‌شوند، اماخانه عادلان برقرار می‌ماند.


\par }{\PP \VS{۸}انسان برحسب عقلش ممدوح می‌شود، اماکج دلان خجل خواهند گشت.


\par }{\PP \VS{۹}کسی‌که حقیر باشد و خادم داشته باشد، بهتراست از کسی‌که خویشتن را برافرازد و محتاج نان باشد.


\par }{\PP \VS{۱۰}مرد عادل برای جان حیوان خود تفکرمی کند، اما رحمتهای شریران ستم کیشی است.


\par }{\PP \VS{۱۱}کسی‌که زمین خود را زرع کند از نان سیرخواهد شد، اما هر‌که اباطیل را پیروی نمایدناقص العقل است.


\par }{\PP \VS{۱۲}مرد شریر به شکار بدکاران طمع می‌ورزد، اما ریشه عادلان میوه می‌آورد.


\par }{\PP \VS{۱۳}در تقصیر لبها دام مهلک است، اما مردعادل از تنگی بیرون می‌آید.


\par }{\PP \VS{۱۴}انسان از ثمره دهان خود از نیکویی سیرمی شود، و مکافات دست انسان به او رد خواهدشد.


\par }{\PP \VS{۱۵}راه احمق در نظر خودش راست است، اماهر‌که نصیحت را بشنود حکیم است.


\par }{\PP \VS{۱۶}غضب احمق فور آشکار می‌شود، اماخردمند خجالت را می‌پوشاند.


\par }{\PP \VS{۱۷}هر‌که به راستی تنطق نماید عدالت را ظاهرمی کند، و شاهد دروغ، فریب را.


\par }{\PP \VS{۱۸}هستند که مثل ضرب شمشیر حرفهای باطل می‌زنند، اما زبان حکیمان شفا می‌بخشد.


\par }{\PP \VS{۱۹}لب راستگو تا به ابد استوار می‌ماند، اما زبان دروغگو طرفه العینی است.


\par }{\PP \VS{۲۰}در دل هر‌که تدبیر فاسد کند فریب است، اما مشورت دهندگان صلح را شادمانی است.


\par }{\PP \VS{۲۱}هیچ بدی به مرد صالح واقع نمی شود، اماشریران از بلا پر خواهند شد.


\par }{\PP \VS{۲۲}لبهای دروغگو نزد خداوند مکروه است، اما عاملان راستی پسندیده او هستند.


\par }{\PP \VS{۲۳}مرد زیرک علم را مخفی می‌دارد، اما دل احمقان حماقت را شایع می‌سازد.


\par }{\PP \VS{۲۴}دست شخص زرنگ سلطنت خواهدنمود، اما مرد کاهل بندگی خواهد کرد.


\par }{\PP \VS{۲۵}کدورت دل انسان، او را منحنی می‌سازد، اما سخن نیکو او را شادمان خواهد گردانید.


\par }{\PP \VS{۲۶}مرد عادل برای همسایه خود هادی می‌شود، اما راه شریران ایشان را گمراه می‌کند.


\par }{\PP \VS{۲۷}مرد کاهل شکار خود را بریان نمی کند، امازرنگی، توانگری گرانبهای انسان است.


\par }{\PP \VS{۲۸}در طریق عدالت حیات‌است، و درگذرگاههایش موت نیست.




\par }\Chap{۱۳}{\PP \VerseOne{۱}پسر حکیم تادیب پدر خود را اطاعت می کند، اما استهزاکننده تهدید رانمی شنود.


\par }{\PP \VS{۲}مرد از میوه دهانش نیکویی را می‌خورد، اماجان خیانتکاران، ظلم را خواهد خورد.


\par }{\PP \VS{۳}هر‌که دهان خود را نگاه دارد جان خویش رامحافظت نماید، اما کسی‌که لبهای خود رابگشاید هلاک خواهد شد.


\par }{\PP \VS{۴}شخص کاهل آرزو می‌کند و چیزی پیدانمی کند. اما شخص زرنگ فربه خواهد شد.


\par }{\PP \VS{۵}مرد عادل از دروغ گفتن نفرت دارد، اما شریررسوا و خجل خواهد شد.


\par }{\PP \VS{۶}عدالت کسی را که در طریق خود کامل است محافظت می‌کند، اما شرارت، گناهکاران را هلاک می‌سازد.


\par }{\PP \VS{۷}هستند که خود را دولتمند می‌شمارند وهیچ ندارند، و هستند که خویشتن را فقیرمی انگارند و دولت بسیار دارند.


\par }{\PP \VS{۸}دولت شخص فدیه جان او خواهد بود، امافقیر تهدید را نخواهد شنید.


\par }{\PP \VS{۹}نور عادلان شادمان خواهد شد، اما چراغ شریران خاموش خواهد گردید.


\par }{\PP \VS{۱۰}از تکبر جز نزاع چیزی پیدا نمی شود، اما باآنانی که پند می‌پذیرند حکمت است.


\par }{\PP \VS{۱۱}دولتی که از بطالت پیدا شود در تناقص می‌باشد، اما هر‌که به‌دست خود اندوزد در تزایدخواهد بود.


\par }{\PP \VS{۱۲}امیدی که در آن تعویق باشد باعث بیماری دل است، اما حصول مراد درخت حیات می‌باشد.


\par }{\PP \VS{۱۳}هر‌که کلام را خوار شمارد خویشتن راهلاک می‌سازد، اما هر‌که از حکم می‌ترسد ثواب خواهد یافت.


\par }{\PP \VS{۱۴}تعلیم مرد حکیم چشمه حیات‌است، تا ازدامهای مرگ رهایی دهد.


\par }{\PP \VS{۱۵}عقل نیکو نعمت را می‌بخشد، اما راه خیانتکاران، سخت است.


\par }{\PP \VS{۱۶}هر شخص زیرک با علم عمل می‌کند. امااحمق حماقت را منتشر می‌سازد.


\par }{\PP \VS{۱۷}قاصد شریر در بلا گرفتار می‌شود، امارسول امین شفا می‌بخشد.


\par }{\PP \VS{۱۸}فقر و اهانت برای کسی است که تادیب راترک نماید، اما هر‌که تنبیه را قبول کند محترم خواهد شد.


\par }{\PP \VS{۱۹}آرزویی که حاصل شود برای جان شیرین است، اما اجتناب از بدی، مکروه احمقان می‌باشد.


\par }{\PP \VS{۲۰}با حکیمان رفتار کن و حکیم خواهی شد، اما رفیق جاهلان ضرر خواهد یافت.


\par }{\PP \VS{۲۱}بلا گناهکاران را تعاقب می‌کند، اما عادلان، جزای نیکو خواهند یافت.


\par }{\PP \VS{۲۲}مرد صالح پسران پسران را ارث خواهدداد، و دولت گناهکاران برای عادلان ذخیره خواهد شد.


\par }{\PP \VS{۲۳}در مزرعه فقیران خوراک بسیار است، اماهستند که از بی‌انصافی هلاک می‌شوند.


\par }{\PP \VS{۲۴}کسی‌که چوب را باز‌دارد، از پسر خویش نفرت می‌کند، اما کسی‌که او را دوست می‌دارد اورا به سعی تمام تادیب می‌نماید.


\par }{\PP \VS{۲۵}مرد عادل برای سیری جان خود می‌خورد، اما شکم شریران محتاج خواهد بود.




\par }\Chap{۱۴}{\PP \VerseOne{۱}هر زن حکیم خانه خود را بنا می‌کند، اما زن جاهل آن را با دست خود خراب می‌نماید.


\par }{\PP \VS{۲}کسی‌که به راستی خود سلوک می‌نماید ازخداوند می‌ترسد، اما کسی‌که در طریق خودکج رفتار است او را تحقیر می‌نماید.


\par }{\PP \VS{۳}در دهان احمق چوب تکبر است، اما لبهای حکیمان ایشان را محافظت خواهد نمود.


\par }{\PP \VS{۴}جایی که گاو نیست، آخور پاک است، اما ازقوت گاو، محصول زیاد می‌شود.


\par }{\PP \VS{۵}شاهد امین دروغ نمی گوید، اما شاهد دروغ به کذب تنطق می‌کند.


\par }{\PP \VS{۶}استهزاکننده حکمت را می‌طلبد و نمی یابد. اما به جهت مرد فهیم علم آسان است.


\par }{\PP \VS{۷}از حضور مرد احمق دور شو، زیرا لبهای معرفت را در او نخواهی یافت.


\par }{\PP \VS{۸}حکمت مرد زیرک این است که راه خود رادرک نماید، اما حماقت احمقان فریب است.


\par }{\PP \VS{۹}احمقان به گناه استهزا می‌کنند، اما در میان راستان رضامندی است.


\par }{\PP \VS{۱۰}دل شخص تلخی خویشتن را می‌داند، وغریب در خوشی آن مشارکت ندارد.


\par }{\PP \VS{۱۱}خانه شریران منهدم خواهد شد، اما خیمه راستان شکوفه خواهد آورد.


\par }{\PP \VS{۱۲}راهی هست که به نظر آدمی مستقیم می‌نماید، اما عاقبت آن، طرق موت است.


\par }{\PP \VS{۱۳}هم در لهو و لعب دل غمگین می‌باشد، وعاقبت این خوشی حزن است.


\par }{\PP \VS{۱۴}کسی‌که در دل مرتد است از راههای خودسیر می‌شود، و مرد صالح به خود سیر است.


\par }{\PP \VS{۱۵}مرد جاهل هر سخن را باور می‌کند، اما مردزیرک در رفتار خود تامل می‌نماید.


\par }{\PP \VS{۱۶}مرد حکیم می‌ترسد و از بدی اجتناب می‌نماید، اما احمق از غرور خود ایمن می‌باشد.


\par }{\PP \VS{۱۷}مرد کج خلق، احمقانه رفتار می‌نماید، و(مردم ) از صاحب سوظن نفرت دارند.


\par }{\PP \VS{۱۸}نصیب جاهلان حماقت است، اما معرفت، تاج زیرکان خواهد بود.


\par }{\PP \VS{۱۹}بدکاران در حضور نیکان خم می‌شوند، وشریران نزد دروازه های عادلان می‌ایستند.


\par }{\PP \VS{۲۰}همسایه فقیر نیز از او نفرت دارد، امادوستان شخص دولتمند بسیارند.


\par }{\PP \VS{۲۱}هر‌که همسایه خود را حقیر شمارد گناه می‌ورزد، اما خوشابحال کسی‌که بر فقیران ترحم نماید.


\par }{\PP \VS{۲۲}آیا صاحبان تدبیر فاسد گمراه نمی شوند، اما برای کسانی که تدبیر نیکو می‌نمایند، رحمت و راستی خواهد بود.


\par }{\PP \VS{۲۳}از هر مشقتی منفعت است، اما کلام لبها به فقر محض می‌انجامد.


\par }{\PP \VS{۲۴}تاج حکیمان دولت ایشان است، اماحماقت احمقان حماقت محض است.


\par }{\PP \VS{۲۵}شاهد امین جانها را نجات می‌بخشد، اما هرکه به دروغ تنطق می‌کند فریب محض است.


\par }{\PP \VS{۲۶}در ترس خداوند اعتماد قوی است، وفرزندان او را ملجا خواهد بود.


\par }{\PP \VS{۲۷}ترس خداوند چشمه حیات‌است، تا ازدامهای موت اجتناب نمایند.


\par }{\PP \VS{۲۸}جلال پادشاه از کثرت مخلوق است، وشکستگی سلطان از کمی مردم است.


\par }{\PP \VS{۲۹}کسی‌که دیرغضب باشد کثیرالفهم است، وکج خلق حماقت را به نصیب خود می‌برد.


\par }{\PP \VS{۳۰}دل آرام حیات بدن است، اما حسدپوسیدگی استخوانها است.


\par }{\PP \VS{۳۱}هر‌که بر فقیر ظلم کند آفریننده خود راحقیر می‌شمارد، و هر‌که بر مسکین ترحم کند اورا تمجید می‌نماید.


\par }{\PP \VS{۳۲}شریر از شرارت خود به زیر افکنده می‌شود، اما مرد عادل چون بمیرد اعتماد دارد.


\par }{\PP \VS{۳۳}حکمت در دل مرد فهیم ساکن می‌شود، امادر اندرون جاهلان آشکار می‌گردد.


\par }{\PP \VS{۳۴}عدالت قوم را رفیع می‌گرداند، اما گناه برای قوم، عار است.


\par }{\PP \VS{۳۵}رضامندی پادشاه بر خادم عاقل است، اماغضب او بر پست فطرتان.




\par }\Chap{۱۵}{\PP \VerseOne{۱}جواب نرم خشم را برمی گرداند، اماسخن تلخ غیظ را به هیجان می‌آورد.


\par }{\PP \VS{۲}زبان حکیمان علم را زینت می‌بخشد، امادهان احمقان به حماقت تنطق می‌نماید.


\par }{\PP \VS{۳}چشمان خداوند در همه جاست، و بر بدان ونیکان می‌نگرد.


\par }{\PP \VS{۴}زبان ملایم، درخت حیات‌است و کجی آن، شکستگی روح است.


\par }{\PP \VS{۵}احمق تادیب پدر خود را خوار می‌شمارد، اما هر‌که تنبیه را نگاه دارد زیرک می‌باشد.


\par }{\PP \VS{۶}در خانه مرد عادل گنج عظیم است، امامحصول شریران، کدورت است.


\par }{\PP \VS{۷}لبهای حکیمان معرفت را منتشر می‌سازد، اما دل احمقان، مستحکم نیست.


\par }{\PP \VS{۸}قربانی شریران نزد خداوند مکروه است، امادعای راستان پسندیده اوست.


\par }{\PP \VS{۹}راه شریران نزد خداوند مکروه است، اماپیروان عدالت را دوست می‌دارد.


\par }{\PP \VS{۱۰}برای هر‌که طریق را ترک نماید تادیب سخت است، و هر‌که از تنبیه نفرت کند خواهدمرد.


\par }{\PP \VS{۱۱}هاویه و ابدون در حضور خداوند است، پس چند مرتبه زیاده دلهای بنی آدم.


\par }{\PP \VS{۱۲}استهزاکننده تنبیه را دوست ندارد، و نزدحکیمان نخواهد رفت.


\par }{\PP \VS{۱۳}دل‌شادمان چهره را زینت می‌دهد، اما ازتلخی دل روح منکسر می‌شود.


\par }{\PP \VS{۱۴}دل مرد فهیم معرفت را می‌طلبد، اما دهان احمقان حماقت را می‌چرد.


\par }{\PP \VS{۱۵}تمامی روزهای مصیبت کشان بد است، اماخوشی دل ضیافت دائمی است.


\par }{\PP \VS{۱۶}اموال اندک با ترس خداوند بهتر است ازگنج عظیم با اضطراب.


\par }{\PP \VS{۱۷}خوان بقول در جایی که محبت باشد بهتراست، از گاو پرواری که با آن عداوت باشد.


\par }{\PP \VS{۱۸}مرد تندخو نزاع را برمی انگیزد، اما شخص دیرغضب خصومت را ساکن می‌گرداند.


\par }{\PP \VS{۱۹}راه کاهلان مثل خاربست است، اما طریق راستان شاهراه است.


\par }{\PP \VS{۲۰}پسر حکیم پدر را شادمان می‌سازد، اما مرداحمق مادر خویش را حقیر می‌شمارد.


\par }{\PP \VS{۲۱}حماقت در نظر شخص ناقص العقل خوشی است، اما مرد فهیم به راستی سلوک می‌نماید.


\par }{\PP \VS{۲۲}از عدم مشورت، تدبیرها باطل می‌شود، اما از کثرت مشورت دهندگان برقرار می‌ماند.


\par }{\PP \VS{۲۳}برای انسان از جواب دهانش شادی حاصل می‌شود، و سخنی که در محلش گفته شودچه بسیار نیکو است.


\par }{\PP \VS{۲۴}طریق حیات برای عاقلان به سوی بالااست، تا از هاویه اسفل دور شود.


\par }{\PP \VS{۲۵}خداوند خانه متکبران را منهدم می‌سازد، اما حدود بیوه‌زن را استوار می‌نماید.


\par }{\PP \VS{۲۶}تدبیرهای فاسد نزد خداوند مکروه است، اما سخنان پسندیده برای طاهران است.


\par }{\PP \VS{۲۷}کسی‌که حریص سود باشد خانه خود رامکدر می‌سازد، اما هر‌که از هدیه‌ها نفرت داردخواهد زیست.


\par }{\PP \VS{۲۸}دل مرد عادل در جواب دادن تفکر می‌کند، اما دهان شریران، چیزهای بد را جاری می‌سازد.


\par }{\PP \VS{۲۹}خداوند از شریران دور است، اما دعای عادلان را می‌شنود.


\par }{\PP \VS{۳۰}نور چشمان دل را شادمان می‌سازد، و خبرنیکو استخوانها را پر مغز می‌نماید.


\par }{\PP \VS{۳۱}گوشی که تنبیه حیات را بشنود، در میان حکیمان ساکن خواهد شد.


\par }{\PP \VS{۳۲}هر‌که تادیب را ترک نماید، جان خود راحقیر می‌شمارد، اما هر‌که تنبیه را بشنود عقل راتحصیل می‌نماید.


\par }{\PP \VS{۳۳}ترس خداوند ادیب حکمت است، وتواضع پیشرو حرمت می‌باشد.




\par }\Chap{۱۶}{\PP \VerseOne{۱}تدبیرهای دل از آن انسان است، اماتنطق زبان از جانب خداوند می‌باشد.


\par }{\PP \VS{۲}همه راههای انسان در نظر خودش پاک است، اما خداوند روحها را ثابت می‌سازد.


\par }{\PP \VS{۳}اعمال خود را به خداوند تفویض کن، تافکرهای تو استوار شود.


\par }{\PP \VS{۴}خداوند هر چیز را برای غایت آن ساخته است، و شریران را نیز برای روز بلا.


\par }{\PP \VS{۵}هر‌که دل مغرور دارد نزد خداوند مکروه است، و او هرگز مبرا نخواهد شد.


\par }{\PP \VS{۶}از رحمت و راستی، گناه کفاره می‌شود، و به ترس خداوند، از بدی اجتناب می‌شود.


\par }{\PP \VS{۷}چون راههای شخص پسندیده خداوندباشد، دشمنانش را نیز با وی به مصالحه می‌آورد.


\par }{\PP \VS{۸}اموال اندک که با انصاف باشد بهتر است، ازدخل فراوان بدون انصاف.


\par }{\PP \VS{۹}دل انسان در طریقش تفکر می‌کند، اماخداوند قدمهایش را استوار می‌سازد.


\par }{\PP \VS{۱۰}وحی بر لبهای پادشاه است، و دهان او درداوری تجاوز نمی نماید.


\par }{\PP \VS{۱۱}ترازو و سنگهای راست از آن خداونداست و تمامی سنگهای کیسه صنعت وی می‌باشد.


\par }{\PP \VS{۱۲}عمل بد نزد پادشاهان مکروه است، زیرا که کرسی ایشان از عدالت برقرار می‌ماند.


\par }{\PP \VS{۱۳}لبهای راستگو پسندیده پادشاهان است، وراستگویان را دوست می‌دارند.


\par }{\PP \VS{۱۴}غضب پادشاهان، رسولان موت است امامرد حکیم آن را فرو می‌نشاند.


\par }{\PP \VS{۱۵}در نور چهره پادشاه حیات‌است، ورضامندی او مثل ابر نوبهاری است.


\par }{\PP \VS{۱۶}تحصیل حکمت از زر خالص چه بسیاربهتر است، و تحصیل فهم از نقره برگزیده تر.


\par }{\PP \VS{۱۷}طریق راستان، اجتناب نمودن از بدی است، و هر‌که راه خود را نگاه دارد جان خویش را محافظت می‌نماید.


\par }{\PP \VS{۱۸}تکبر پیش رو هلاکت است، و دل مغرورپیش رو خرابی.


\par }{\PP \VS{۱۹}با تواضع نزد حلیمان بودن بهتر است، ازتقسیم نمودن غنیمت با متکبران.


\par }{\PP \VS{۲۰}هر‌که در کلام تعقل کند سعادتمندی خواهد یافت، و هر‌که به خداوند توکل نمایدخوشابحال او.


\par }{\PP \VS{۲۱}هر‌که دل حکیم دارد فهیم خوانده می‌شود، و شیرینی لبها علم را می‌افزاید.


\par }{\PP \VS{۲۲}عقل برای صاحبش چشمه حیات‌است، اما تادیب احمقان، حماقت است.


\par }{\PP \VS{۲۳}دل مرد حکیم دهان او را عاقل می‌گرداند، و علم را بر لبهایش می‌افزاید.


\par }{\PP \VS{۲۴}سخنان پسندیده مثل‌شان عسل است، برای جان شیرین است و برای استخوانهاشفادهنده.


\par }{\PP \VS{۲۵}راهی هست که در نظر انسان راست است، اما عاقبت آن راه، موت می‌باشد.


\par }{\PP \VS{۲۶}اشتهای کارگر برایش کار می‌کند، زیرا که دهانش او را بر آن تحریض می‌نماید.


\par }{\PP \VS{۲۷}مرد لئیم شرارت را می‌اندیشد، و برلبهایش مثل آتش سوزنده است.


\par }{\PP \VS{۲۸}مرد دروغگو نزاع می‌پاشد، و نمام دوستان خالص را از همدیگر جدا می‌کند.


\par }{\PP \VS{۲۹}مرد ظالم همسایه خود را اغوا می‌نماید، واو را به راه غیر نیکو هدایت می‌کند.


\par }{\PP \VS{۳۰}چشمان خود را بر هم می‌زند تا دروغ رااختراع نماید، و لبهایش را می‌خاید و بدی را به انجام می‌رساند.


\par }{\PP \VS{۳۱}سفیدمویی تاج جمال است، هنگامی که درراه عدالت یافت شود.


\par }{\PP \VS{۳۲}کسی‌که دیرغضب باشد از جبار بهتر است، و هر‌که بر روح خود مالک باشد از تسخیرکننده شهر افضل است.


\par }{\PP \VS{۳۳}قرعه در دامن‌انداخته می‌شود، لیکن تمامی حکم آن از خداوند است.




\par }\Chap{۱۷}{\PP \VerseOne{۱}لقمه خشک با سلامتی، بهتر است ازخانه پر از ضیافت با مخاصمت.


\par }{\PP \VS{۲}بنده عاقل بر پسر پست فطرت مسلط خواهدبود، و میراث را با برادران تقسیم خواهد نمود.


\par }{\PP \VS{۳}بوته برای نقره و کوره به جهت طلا است، اماخداوند امتحان کننده دلها است.


\par }{\PP \VS{۴}شریر به لبهای دروغگو اصغا می‌کند، و مردکاذب به زبان فتنه انگیز گوش می‌دهد.


\par }{\PP \VS{۵}هر‌که فقیر را استهزا کند آفریننده خویش رامذمت می‌کند، و هر‌که از بلا خوش می‌شودبی سزا نخواهد ماند.


\par }{\PP \VS{۶}تاج پیران، پسران پسرانند، و جلال فرزندان، پدران ایشانند.


\par }{\PP \VS{۷}کلام کبرآمیز احمق را نمی شاید، و چندمرتبه زیاده لبهای دروغگو نجبا را.


\par }{\PP \VS{۸}هدیه در نظر اهل آن سنگ گرانبها است که هر کجا توجه نماید برخوردار می‌شود.


\par }{\PP \VS{۹}هر‌که گناهی را مستور کند طالب محبت می‌باشد، اما هر‌که امری را تکرار کند دوستان خالص را از هم جدا می‌سازد.


\par }{\PP \VS{۱۰}یک ملامت به مرد فهیم اثر می‌کند، بیشتراز صد تازیانه به مرد جاهل.


\par }{\PP \VS{۱۱}مرد شریر طالب فتنه است و بس. لهذاقاصد ستمکیش نزد او فرستاده می‌شود.


\par }{\PP \VS{۱۲}اگر خرسی که بچه هایش کشته شود به انسان برخورد، بهتر است از مرد احمق در حماقت خود.


\par }{\PP \VS{۱۳}کسی‌که به عوض نیکویی بدی می‌کند بلااز خانه او دور نخواهد شد.


\par }{\PP \VS{۱۴}ابتدای نزاع مثل رخنه کردن آب است، پس مخاصمه را ترک کن قبل از آنکه به مجادله برسد.


\par }{\PP \VS{۱۵}هر‌که شریر را عادل شمارد و هر‌که عادل را ملزم سازد، هر دوی ایشان نزد خداوندمکروهند.


\par }{\PP \VS{۱۶}قیمت به جهت خریدن حکمت چرا به‌دست احمق باشد؟ و حال آنکه هیچ فهم ندارد.


\par }{\PP \VS{۱۷}دوست خالص در همه اوقات محبت می‌نماید، و برادر به جهت تنگی مولود شده است.


\par }{\PP \VS{۱۸}مرد ناقص العقل دست می‌دهد و در حضورهمسایه خود ضامن می‌شود.


\par }{\PP \VS{۱۹}هر‌که معصیت را دوست دارد منازعه رادوست می‌دارد، و هر‌که در خود را بلند سازدخرابی را می‌طلبد.


\par }{\PP \VS{۲۰}کسی‌که دل کج دارد نیکویی را نخواهدیافت. و هر‌که زبان دروغگو دارد در بلا گرفتارخواهد شد.


\par }{\PP \VS{۲۱}هر‌که فرزند احمق آورد برای خویشتن غم پیدا می‌کند، و پدر فرزند ابله شادی نخواهد دید.


\par }{\PP \VS{۲۲}دل‌شادمان شفای نیکو می‌بخشد، اما روح شکسته استخوانها را خشک می‌کند.


\par }{\PP \VS{۲۳}مرد شریر رشوه را از بغل می‌گیرد، تاراههای انصاف را منحرف سازد.


\par }{\PP \VS{۲۴}حکمت در مد نظر مرد فهیم است، اماچشمان احمق در اقصای زمین می‌باشد.


\par }{\PP \VS{۲۵}پسر احمق برای پدر خویش حزن است، وبه جهت مادر خویش تلخی است.


\par }{\PP \VS{۲۶}عادلان را نیز سرزنش نمودن خوب نیست، و نه ضرب زدن به نجبا به‌سبب راستی ایشان.


\par }{\PP \VS{۲۷}صاحب معرفت سخنان خود را بازمی دارد، و هر‌که روح حلیم دارد مرد فطانت پیشه است.


\par }{\PP \VS{۲۸}مرد احمق نیز چون خاموش باشد او راحکیم می‌شمارند، و هر‌که لبهای خود را می‌بنددفهیم است.




\par }\Chap{۱۸}{\SH مرد معتزل، هوس خود را طالب
\par }
{\PP \VerseOne{۱}می باشد، و به هر حکمت صحیح مجادله می‌کند.


\par }{\PP \VS{۲}احمق از فطانت مسرور نمی شود، مگر تاآنکه عقل خود را ظاهر سازد.


\par }{\PP \VS{۳}هنگامی که شریر می‌آید، حقارت هم می‌آید، و با اهانت، خجالت می‌رسد.


\par }{\PP \VS{۴}سخنان دهان انسان آب عمیق است، وچشمه حکمت، نهر جاری است.


\par }{\PP \VS{۵}طرفداری شریران برای منحرف ساختن داوری عادلان نیکو نیست.


\par }{\PP \VS{۶}لبهای احمق به منازعه داخل می‌شود، ودهانش برای ضربها صدا می‌زند.


\par }{\PP \VS{۷}دهان احمق هلاکت وی است، و لبهایش برای جان خودش دام است.


\par }{\PP \VS{۸}سخنان نمام مثل لقمه های شیرین است، و به عمق شکم فرو می‌رود.


\par }{\PP \VS{۹}او نیز که در کار خود اهمال می‌کند برادرهلاک کننده است.


\par }{\PP \VS{۱۰}اسم خداوند برج حصین است که مرد عادل در آن می‌دود و ایمن می‌باشد.


\par }{\PP \VS{۱۱}توانگری شخص دولتمند شهر محکم اواست، و در تصور وی مثل حصار بلند است.


\par }{\PP \VS{۱۲}پیش از شکستگی، دل انسان متکبرمی گردد، و تواضع مقدمه عزت است.


\par }{\PP \VS{۱۳}هر‌که سخنی را قبل از شنیدنش جواب دهد برای وی حماقت و عار می‌باشد.


\par }{\PP \VS{۱۴}روح انسان بیماری او را متحمل می‌شود، اما روح شکسته را کیست که متحمل آن بشود.


\par }{\PP \VS{۱۵}دل مرد فهیم معرفت را تحصیل می‌کند، وگوش حکیمان معرفت را می‌طلبد.


\par }{\PP \VS{۱۶}هدیه شخص، از برایش وسعت پیدامی کند و او را به حضور بزرگان می‌رساند.


\par }{\PP \VS{۱۷}هر‌که در دعوی خود اول آید صادق می‌نماید، اما حریفش می‌آید و او را می‌آزماید.


\par }{\PP \VS{۱۸}قرعه نزاعها را ساکت می‌نماید و زورآوران را از هم جدا می‌کند.


\par }{\PP \VS{۱۹}برادر رنجیده از شهر قوی سختتر است، ومنازعت با او مثل پشت بندهای قصر است.


\par }{\PP \VS{۲۰}دل آدمی از میوه دهانش پر می‌شود و ازمحصول لبهایش، سیر می‌گردد.


\par }{\PP \VS{۲۱}موت و حیات در قدرت زبان است، و آنانی که آن را دوست می‌دارند میوه‌اش را خواهندخورد.


\par }{\PP \VS{۲۲}هر‌که زوجه‌ای یابد چیز نیکو یافته است، ورضامندی خداوند را تحصیل کرده است.


\par }{\PP \VS{۲۳}مرد فقیر به تضرع تکلم می‌کند، اما شخص دولتمند به سختی جواب می‌دهد.


\par }{\PP \VS{۲۴}کسی‌که دوستان بسیار دارد خویشتن راهلاک می‌کند، اما دوستی هست که از برادرچسبنده تر می‌باشد.




\par }\Chap{۱۹}{\PP \VerseOne{۱}فقیری که در کاملیت خود سالک است، از دروغگویی که احمق باشد بهتر است.


\par }{\PP \VS{۲}دلی نیز که معرفت ندارد نیکو نیست و هر‌که به پایهای خویش می‌شتابد گناه می‌کند.


\par }{\PP \VS{۳}حماقت انسان، راه او را کج می‌سازد، و دلش از خداوند خشمناک می‌شود.


\par }{\PP \VS{۴}توانگری دوستان بسیار پیدا می‌کند، اما فقیراز دوستان خود جدا می‌شود.


\par }{\PP \VS{۵}شاهد دروغگو بی‌سزا نخواهد ماند، و کسی‌که به دروغ تنطق کند رهایی نخواهد یافت.


\par }{\PP \VS{۶}بسیاری پیش امیران تذلل می‌نمایند، و همه کس دوست بذل کننده است.


\par }{\PP \VS{۷}جمیع برادران مرد فقیر از او نفرت دارند، وبه طریق اولی دوستانش از او دور می‌شوند، ایشان را به سخنان، تعاقب می‌کند و نیستند.


\par }{\PP \VS{۸}هر‌که حکمت را تحصیل کند جان خود رادوست دارد. و هر‌که فطانت را نگاه دارد، سعادتمندی خواهد یافت.


\par }{\PP \VS{۹}شاهد دروغگو بی‌سزا نخواهد ماند، و هر‌که به کذب تنطق نماید هلاک خواهد گردید.


\par }{\PP \VS{۱۰}عیش و عشرت احمق را نمی شاید، تا چه رسد به غلامی که بر نجبا حکمرانی می‌کند.


\par }{\PP \VS{۱۱}عقل انسان خشم او را نگاه می‌دارد، وگذشتن از تقصیر جلال او است.


\par }{\PP \VS{۱۲}خشم پادشاه مثل غرش شیر است، ورضامندی او مثل شبنم بر گیاه است.


\par }{\PP \VS{۱۳}پسر جاهل باعث الم پدرش است، ونزاعهای زن مثل آبی است که دائم در چکیدن باشد.


\par }{\PP \VS{۱۴}خانه و دولت ارث اجدادی است، امازوجه عاقله از جانب خداوند است.


\par }{\PP \VS{۱۵}کاهلی خواب سنگین می‌آورد، و شخص اهمال کار، گرسنه خواهد ماند.


\par }{\PP \VS{۱۶}هر‌که حکم را نگاه دارد جان خویش رامحافظت می‌نماید، اما هر‌که طریق خود را سبک گیرد، خواهد مرد.


\par }{\PP \VS{۱۷}هر‌که بر فقیر ترحم نماید به خداوند قرض می‌دهد، و احسان او را به او رد خواهد نمود.


\par }{\PP \VS{۱۸}پسر خود را تادیب نما زیرا که امید هست، اما خود را به کشتن او وامدار.


\par }{\PP \VS{۱۹}شخص تندخو متحمل عقوبت خواهدشد، زیرا اگر او را خلاصی دهی آن را باید مکرربجا آوری.


\par }{\PP \VS{۲۰}پند را بشنو و تادیب را قبول نما، تا درعاقبت خود حکیم بشوی.


\par }{\PP \VS{۲۱}فکرهای بسیار در دل انسان است، اما آنچه ثابت ماند مشورت خداوند است.


\par }{\PP \VS{۲۲}زینت انسان احسان او است، و فقیر ازدروغگو بهتر است.


\par }{\PP \VS{۲۳}ترس خداوند مودی به حیات‌است، و هرکه آن را دارد در سیری ساکن می‌ماند، و به هیچ بلاگرفتار نخواهد شد.


\par }{\PP \VS{۲۴}مرد کاهل دست خود را در بغلش پنهان می‌کند، و آن را هم به دهان خود برنمی آورد.


\par }{\PP \VS{۲۵}استهزاکننده را تادیب کن تا جاهلان زیرک شوند، و شخص فهیم را تنبیه نما و معرفت رادرک خواهد نمود.


\par }{\PP \VS{۲۶}هر‌که بر پدر خود ستم کند و مادرش رابراند، پسری است که رسوایی و خجالت می‌آورد.


\par }{\PP \VS{۲۷}‌ای پسر من شنیدن تعلیمی را ترک نما، که تو را از کلام معرفت گمراه می‌سازد.


\par }{\PP \VS{۲۸}شاهد لئیم انصاف را استهزا می‌کند، و دهان شریران گناه را می‌بلعد.


\par }{\PP \VS{۲۹}قصاص به جهت استهزاکنندگان مهیااست، و تازیانه‌ها برای پشت احمقان.




\par }\Chap{۲۰}{\PP \VerseOne{۱}شراب استهزا می‌کند و مسکرات عربده می‌آورد، و هر‌که به آن فریفته شود حکیم نیست.


\par }{\PP \VS{۲}هیبت پادشاه مثل غرش شیر است، و هر‌که خشم او را به هیجان آورد، به‌جان خود خطامی ورزد.


\par }{\PP \VS{۳}از نزاع دور شدن برای انسان عزت است، اماهر مرد احمق مجادله می‌کند.


\par }{\PP \VS{۴}مرد کاهل به‌سبب زمستان شیار نمی کند، لهذا در موسم حصاد گدایی می‌کند و نمی یابد.


\par }{\PP \VS{۵}مشورت در دل انسان آب عمیق است، امامرد فهیم آن را می‌کشد.


\par }{\PP \VS{۶}بسا کسانند که هر یک احسان خویش رااعلام می‌کنند، اما مرد امین را کیست که پیدا کند.


\par }{\PP \VS{۷}مرد عادل که به کاملیت خود سلوک نماید، پسرانش بعد از او خجسته خواهند شد.


\par }{\PP \VS{۸}پادشاهی که بر کرسی داوری نشیند، تمامی بدی را از چشمان خود پراکنده می‌سازد.


\par }{\PP \VS{۹}کیست که تواند گوید: «دل خود را طاهرساختم، و از گناه خویش پاک شدم.»


\par }{\PP \VS{۱۰}سنگهای مختلف و پیمانه های مختلف، هر دوی آنها نزد خداوند مکروه است.


\par }{\PP \VS{۱۱}طفل نیز از افعالش شناخته می‌شود، که آیااعمالش پاک و راست است یا نه.


\par }{\PP \VS{۱۲}گوش شنوا و چشم بینا، خداوند هر دو آنهارا آفریده است.


\par }{\PP \VS{۱۳}خواب را دوست مدار مبادا فقیر شوی. چشمان خود را باز کن تا از نان سیر گردی.


\par }{\PP \VS{۱۴}مشتری می‌گوید بد است، بد است، اماچون رفت آنگاه فخر می‌کند.


\par }{\PP \VS{۱۵}طلا هست و لعلها بسیار، اما لبهای معرفت جواهر گرانبها است.


\par }{\PP \VS{۱۶}جامه آنکس را بگیر که به جهت غریب ضامن است، و او را به رهن بگیر که ضامن بیگانگان است.


\par }{\PP \VS{۱۷}نان فریب برای انسان لذیذ است، اما بعد دهانش از سنگ ریزه‌ها پر خواهد شد.


\par }{\PP \VS{۱۸}فکرها به مشورت محکم می‌شود، و باحسن تدبیر جنگ نما.


\par }{\PP \VS{۱۹}کسی‌که به نمامی گردش کند اسرار را فاش می‌نماید، لهذا با کسی‌که لبهای خود را می‌گشایدمعاشرت منما.


\par }{\PP \VS{۲۰}هر‌که پدر و مادر خود را لعنت کندچراغش در ظلمت غلیظ خاموش خواهد شد.


\par }{\PP \VS{۲۱}اموالی که اولا به تعجیل حاصل می‌شود، عاقبتش مبارک نخواهد شد.


\par }{\PP \VS{۲۲}مگو که از بدی انتقام خواهم کشید، بلکه برخداوند توکل نما و تو را نجات خواهد داد.


\par }{\PP \VS{۲۳}سنگهای مختلف نزد خداوند مکروه است، و ترازوهای متقلب نیکو نیست.


\par }{\PP \VS{۲۴}قدمهای انسان از خداوند است، پس مردراه خود را چگونه بفهمد؟


\par }{\PP \VS{۲۵}شخصی که چیزی را به تعجیل مقدس می‌گوید، و بعد از نذر کردن استفسار می‌کند، دردام می‌افتد.


\par }{\PP \VS{۲۶}پادشاه حکیم شریران را پراکنده می‌سازد وچوم را بر ایشان می‌گرداند.


\par }{\PP \VS{۲۷}روح انسان، چراغ خداوند است که تمامی عمقهای دل را تفتیش می‌نماید.


\par }{\PP \VS{۲۸}رحمت و راستی پادشاه را محافظت می‌کند، و کرسی او به رحمت پایدار خواهد ماند.


\par }{\PP \VS{۲۹}جلال جوانان قوت ایشان است، و عزت پیران موی سفید.


\par }{\PP \VS{۳۰}ضربهای سخت از بدی طاهر می‌کند وتازیانه‌ها به عمق دل فرو می‌رود.




\par }\Chap{۲۱}{\PP \VerseOne{۱}دل پادشاه مثل نهرهای آب در دست خداوند است، آن را به هر سو که بخواهد برمی گرداند.


\par }{\PP \VS{۲}هر راه انسان در نظر خودش راست است، اماخداوند دلها را می‌آزماید.


\par }{\PP \VS{۳}عدالت و انصاف را بجا آوردن، نزد خداونداز قربانی‌ها پسندیده تر است.


\par }{\PP \VS{۴}چشمان بلند و دل متکبر و چراغ شریران، گناه است.


\par }{\PP \VS{۵}فکرهای مرد زرنگ تمام به فراخی می‌انجامد، اما هر‌که عجول باشد برای احتیاج تعجیل می‌کند.


\par }{\PP \VS{۶}تحصیل گنجها به زبان دروغگو، بخاری است بر هوا شده برای جویندگان موت.


\par }{\PP \VS{۷}ظلم شریران ایشان را به هلاکت می‌اندازد، زیرا که از بجا آوردن انصاف ابا می‌نمایند.


\par }{\PP \VS{۸}طریق مردی که زیر بار (گناه ) باشد بسیار کج است، اما اعمال مرد طاهر، مستقیم است.


\par }{\PP \VS{۹}در زاویه پشت بام ساکن شدن بهتر است، ازساکن بودن با زن ستیزه گر در خانه مشترک.


\par }{\PP \VS{۱۰}جان شریر مشتاق شرارت است، و برهمسایه خود ترحم نمی کند.


\par }{\PP \VS{۱۱}چون استهزاکننده سیاست یابد جاهلان حکمت می‌آموزند، و چون مرد حکیم تربیت یابد معرفت را تحصیل می‌نماید.


\par }{\PP \VS{۱۲}مرد عادل در خانه شریر تامل می‌کند که چگونه اشرار به تباهی واژگون می‌شوند.


\par }{\PP \VS{۱۳}هر‌که گوش خود را از فریاد فقیر می‌بندد، او نیز فریاد خواهد کرد و مستجاب نخواهد شد.


\par }{\PP \VS{۱۴}هدیه‌ای در خفا خشم را فرو می‌نشاند، ورشوه‌ای در بغل، غضب سخت را.


\par }{\PP \VS{۱۵}انصاف کردن خرمی عادلان است، اما باعث پریشانی بدکاران می‌باشد.


\par }{\PP \VS{۱۶}هر‌که از طریق تعقل گمراه شود، درجماعت مردگان ساکن خواهد گشت.


\par }{\PP \VS{۱۷}هر‌که عیش را دوست دارد محتاج خواهدشد، و هر‌که شراب و روغن را دوست دارددولتمند نخواهد گردید.


\par }{\PP \VS{۱۸}شریران فدیه عادلان می‌شوند وخیانتکاران به عوض راستان.


\par }{\PP \VS{۱۹}در زمین بایر ساکن بودن بهتر است از بودن با زن ستیزه گر و جنگجوی.


\par }{\PP \VS{۲۰}در منزل حکیمان خزانه مرغوب و روغن است، اما مرد احمق آنها را تلف می‌کند.


\par }{\PP \VS{۲۱}هر‌که عدالت و رحمت را متابعت کند، حیات و عدالت و جلال خواهد یافت.


\par }{\PP \VS{۲۲}مرد حکیم به شهر جباران برخواهد آمد، وقلعه اعتماد ایشان را به زیر می‌اندازد.


\par }{\PP \VS{۲۳}هر‌که دهان و زبان خویش را نگاه دارد، جان خود را از تنگیها محافظت می‌نماید.


\par }{\PP \VS{۲۴}مرد متکبر و مغرور مسمی به استهزاکننده می‌شود، و به افزونی تکبر عمل می‌کند.


\par }{\PP \VS{۲۵}شهوت مرد کاهل او را می‌کشد، زیرا که دستهایش از کار کردن ابا می‌نماید.


\par }{\PP \VS{۲۶}هستند که همه اوقات به شدت حریص می‌باشند، اما مرد عادل بذل می‌کند و امساک نمی نماید.


\par }{\PP \VS{۲۷}قربانی های شریران مکروه است، پس چندمرتبه زیاده هنگامی که به عوض بدی آنها رامی گذرانند.


\par }{\PP \VS{۲۸}شاهد دروغگو هلاک می‌شود، اما کسی‌که استماع نماید به راستی تکلم خواهد کرد.


\par }{\PP \VS{۲۹}مرد شریر روی خود را بی‌حیا می‌سازد، ومرد راست، طریق خویش را مستحکم می‌کند.


\par }{\PP \VS{۳۰}حکمتی نیست و نه فطانتی و نه مشورتی که به ضد خداوند به‌کار آید.


\par }{\PP \VS{۳۱}اسب برای روز جنگ مهیا است، اما نصرت از جانب خداوند است.




\par }\Chap{۲۲}{\PP \VerseOne{۱}نیک نامی از کثرت دولتمندی افضل است، و فیض از نقره و طلا بهتر.


\par }{\PP \VS{۲}دولتمند و فقیر با هم ملاقات می‌کنند، آفریننده هر دوی ایشان خداوند است.


\par }{\PP \VS{۳}مرد زیرک، بلا را می‌بیند و خویشتن رامخفی می‌سازد و جاهلان می‌گذرند و در عقوبت گرفتار می‌شوند.


\par }{\PP \VS{۴}جزای تواضع و خداترسی، دولت و جلال وحیات‌است.


\par }{\PP \VS{۵}خارها و دامها در راه کجروان است، اما هرکه جان خود را نگاه دارد از آنها دور می‌شود.


\par }{\PP \VS{۶}طفل را در راهی که باید برود تربیت نما، وچون پیر هم شود از آن انحراف نخواهد ورزید.


\par }{\PP \VS{۷}توانگر بر فقیر تسلط دارد، و مدیون غلام طلب کار می‌باشد.


\par }{\PP \VS{۸}هر‌که ظلم بکارد بلا خواهد دروید، وعصای غضبش زایل خواهد شد.


\par }{\PP \VS{۹}شخصی که نظر او باز باشد مبارک خواهدبود، زیرا که از نان خود به فقرا می‌دهد.


\par }{\PP \VS{۱۰}استهزاکننده را دور نما و نزاع رفع خواهدشد، و مجادله و خجالت ساکت خواهد گردید.


\par }{\PP \VS{۱۱}هر‌که طهارت دل را دوست دارد، و لبهای ظریف دارد پادشاه دوست او می‌باشد.


\par }{\PP \VS{۱۲}چشمان خداوند معرفت را نگاه می‌دارد وسخنان خیانتکاران را باطل می‌سازد.


\par }{\PP \VS{۱۳}مرد کاهل می‌گوید شیر بیرون است، و درکوچه‌ها کشته می‌شوم.


\par }{\PP \VS{۱۴}دهان زنان بیگانه چاه عمیق است، و هر‌که مغضوب خداوند باشد در آن خواهد افتاد.


\par }{\PP \VS{۱۵}حماقت در دل طفل بسته شده است، اماچوب تادیب آن را از او دور خواهد کرد.


\par }{\PP \VS{۱۶}هر‌که بر فقیر برای فایده خویش ظلم نماید، و هر‌که به دولتمندان ببخشد البته محتاج خواهد شد.


\par }{\SH کلام حکما
\par }
{\PP \VS{۱۷}گوش خود را فرا داشته، کلام حکما رابشنو، و دل خود را به تعلیم من مایل گردان،

\VS{۱۸}زیرا پسندیده است که آنها را در دل خودنگاه داری، و بر لبهایت جمیع ثابت ماند،

\VS{۱۹}تا اعتماد تو بر خداوند باشد. امروز تو راتعلیم دادم،

\VS{۲۰}آیا امور شریف را برای تو ننوشتم؟ شامل بر مشورت معرفت،

\VS{۲۱}تا قانون کلام راستی را اعلام نمایم، و توکلام راستی را نزد فرستندگان خود پس ببری؟


\par }{\PP \VS{۲۲}فقیر را از آن جهت که ذلیل است تاراج منما، و مسکین را در دربار، ستم مرسان،

\VS{۲۳}زیرا خداوند دعوی ایشان را فیصل خواهدنمود، و جان تاراج کنندگان ایشان را به تاراج خواهد داد.


\par }{\PP \VS{۲۴}با مرد تندخو معاشرت مکن، و با شخص کج خلق همراه مباش،

\VS{۲۵}مبادا راههای او را آموخته شوی و جان خود را در دام گرفتار سازی.


\par }{\PP \VS{۲۶}از‌جمله آنانی که دست می‌دهند مباش و نه از آنانی که برای قرضها ضامن می‌شوند.


\par }{\PP \VS{۲۷}اگر چیزی نداری که ادا نمایی پس چرابستر تو را از زیرت بردارد.


\par }{\PP \VS{۲۸}حد قدیمی را که پدرانت قرار داده اندمنتقل مساز.


\par }{\PP \VS{۲۹}آیا مردی را که در شغل خویش ماهر باشدمی بینی؟ او در حضور پادشاهان خواهد ایستاد، پیش پست فطرتان نخواهد ایستاد.




\par }\Chap{۲۳}{\PP \VerseOne{۱}چون با حاکم به غذا خوردن نشینی، درآنچه پیش روی تو است تامل نما.


\par }{\PP \VS{۲}و اگر مرد اکول هستی کارد بر گلوی خودبگذار.


\par }{\PP \VS{۳}به خوراکهای لطیف او حریص مباش، زیراکه غذای فریبنده است.


\par }{\PP \VS{۴}برای دولتمند شدن خود را زحمت مرسان واز عقل خود باز ایست.


\par }{\PP \VS{۵}آیا چشمان خود را بر آن خواهی دوخت که نیست می‌باشد؟ زیرا که دولت البته برای خودبالها می‌سازد، و مثل عقاب در آسمان می‌پرد.


\par }{\PP \VS{۶}نان مرد تنگ نظر را مخور، و به جهت خوراکهای لطیف او حریص مباش.


\par }{\PP \VS{۷}زیرا چنانکه در دل خود فکر می‌کند خود اوهمچنان است. تو را می‌گوید: بخور و بنوش، امادلش با تو نیست.


\par }{\PP \VS{۸}لقمه‌ای را که خورده‌ای قی خواهی کرد، وسخنان شیرین خود را بر باد خواهی داد.


\par }{\PP \VS{۹}به گوش احمق سخن مگو، زیرا حکمت کلامت را خوار خواهد شمرد.


\par }{\PP \VS{۱۰}حد قدیم را منتقل مساز، و به مزرعه یتیمان داخل مشو،

\VS{۱۱}زیرا که ولی ایشان زورآور است، و با تو دردعوی ایشان مقاومت خواهد کرد.


\par }{\PP \VS{۱۲}دل خود را به ادب مایل گردان، و گوش خود را به کلام معرفت.


\par }{\PP \VS{۱۳}از طفل خود تادیب را باز مدار که اگر او رابا چوب بزنی نخواهد مرد،

\VS{۱۴}پس او را با چوب بزن، و جان او را از هاویه نجات خواهی داد.


\par }{\PP \VS{۱۵}‌ای پسر من اگر دل تو حکیم باشد، دل من (بلی دل ) من شادمان خواهد شد.


\par }{\PP \VS{۱۶}و گرده هایم وجد خواهد نمود، هنگامی که لبهای تو به راستی متکلم شود.


\par }{\PP \VS{۱۷}دل تو به جهت گناهکاران غیور نباشد، امابه جهت ترس خداوند تمامی روز غیور باش،

\VS{۱۸}زیرا که البته آخرت هست، و امید تومنقطع نخواهد شد.


\par }{\PP \VS{۱۹}پس تو‌ای پسرم بشنو و حکیم باش، و دل خود را در طریق مستقیم گردان.


\par }{\PP \VS{۲۰}از زمره میگساران مباش، و از آنانی که بدنهای خود را تلف می‌کنند.


\par }{\PP \VS{۲۱}زیرا که میگسار و مسرف، فقیر می‌شود وصاحب خواب به خرقه‌ها ملبس خواهد شد.


\par }{\PP \VS{۲۲}پدر خویش را که تو را تولید نمود گوش گیر، و مادر خود را چون پیر شود خوار مشمار.


\par }{\PP \VS{۲۳}راستی را بخر و آن را مفروش، و حکمت وادب و فهم را.


\par }{\PP \VS{۲۴}پدر فرزند عادل به غایت شادمان می‌شود، و والد پسر حکیم از او مسرور خواهد گشت.


\par }{\PP \VS{۲۵}پدرت و مادرت شادمان خواهند شد، ووالده تو مسرور خواهد گردید.


\par }{\PP \VS{۲۶}‌ای پسرم دل خود را به من بده، و چشمان تو به راههای من شاد باشد،

\VS{۲۷}چونکه زن زانیه حفره‌ای عمیق است، و زن بیگانه چاه تنگ.


\par }{\PP \VS{۲۸}او نیز مثل راهزن در کمین می‌باشد، وخیانتکاران را در میان مردم می‌افزاید.


\par }{\PP \VS{۲۹}وای از آن کیست و شقاوت از آن که ونزاعها از آن کدام و زاری از آن کیست وجراحت های بی‌سبب از آن که و سرخی چشمان از آن کدام؟


\par }{\PP \VS{۳۰}آنانی را است که شرب مدام می‌نمایند، و برای چشیدن شراب ممزوج داخل می‌شوند.


\par }{\PP \VS{۳۱}به شراب نگاه مکن وقتی که سرخ‌فام است، حینی که حبابهای خود را در جام ظاهر می‌سازد، و به ملایمت فرو می‌رود.


\par }{\PP \VS{۳۲}اما در آخر مثل مار خواهد گزید، و مانندافعی نیش خواهد زد.


\par }{\PP \VS{۳۳}چشمان تو چیزهای غریب را خواهد دید، و دل تو به چیزهای کج تنطق خواهد نمود،

\VS{۳۴}و مثل کسی‌که در میان دریا می‌خوابدخواهی شد، یا مانند کسی‌که بر سر دکل کشتی می‌خسبد،

\VS{۳۵}و خواهی گفت: مرا زدند لیکن درد رااحساس نکردم، مرا زجر نمودند لیکن نفهمیدم. پس کی بیدار خواهم شد؟ همچنین معاودت می‌کنم و بار دیگر آن را می‌طلبم.




\par }\Chap{۲۴}{\PP \VerseOne{۱}بر مردان شریر حسد مبر، و آرزو مدارتا با ایشان معاشرت نمایی،

\VS{۲}زیرا که دل ایشان در ظلم تفکر می‌کند ولبهای ایشان درباره مشقت تکلم می‌نماید.


\par }{\PP \VS{۳}خانه به حکمت بنا می‌شود، و با فطانت استوار می‌گردد،

\VS{۴}و به معرفت اطاقها پر می‌شود، از هر گونه اموال گرانبها و نفایس.


\par }{\PP \VS{۵}مرد حکیم در قدرت می‌ماند، و صاحب معرفت در توانایی ترقی می‌کند،

\VS{۶}زیرا که با حسن تدبیر باید جنگ بکنی، و ازکثرت مشورت دهندگان نصرت است.


\par }{\PP \VS{۷}حکمت برای احمق زیاده بلند است، دهان خود را در دربار باز نمی کند.


\par }{\PP \VS{۸}هر‌که برای بدی تفکر می‌کند، او را فتنه انگیزمی گویند.


\par }{\PP \VS{۹}فکر احمقان گناه است، و استهزاکننده نزد آدمیان مکروه است.


\par }{\PP \VS{۱۰}اگر در روز تنگی سستی نمایی، قوت توتنگ می‌شود.


\par }{\PP \VS{۱۱}آنانی را که برای موت برده شوند خلاص کن، و از رهانیدن آنانی که برای قتل مهیااندکوتاهی منما.


\par }{\PP \VS{۱۲}اگر گویی که این را ندانستیم، آیا آزماینده دلها نمی فهمد؟ و حافظ جان تو نمی داند؟ و به هرکس برحسب اعمالش مکافات نخواهد داد؟


\par }{\PP \VS{۱۳}‌ای پسر من عسل را بخور زیرا که خوب است، و‌شان عسل را چونکه به کامت شیرین است.


\par }{\PP \VS{۱۴}همچنین حکمت را برای جان خود بیاموز، اگر آن را بیابی آنگاه اجرت خواهد بود، و امید تومنقطع نخواهد شد.


\par }{\PP \VS{۱۵}‌ای شریر برای منزل مرد عادل در کمین مباش، و آرامگاه او را خراب مکن،

\VS{۱۶}زیرا مرد عادل اگر‌چه هفت مرتبه بیفتدخواهد برخاست، اما شریران در بلا خواهندافتاد.


\par }{\PP \VS{۱۷}چون دشمنت بیفتد شادی مکن، و چون بلغزد دلت وجد ننماید،

\VS{۱۸}مبادا خداوند این را ببیند و در نظرش ناپسند آید، و غضب خود را از او برگرداند.


\par }{\PP \VS{۱۹}خویشتن را به‌سبب بدکاران رنجیده مساز، و بر شریران حسد مبر،

\VS{۲۰}زیرا که به جهت بدکاران اجر نخواهد بود، و چراغ شریران خاموش خواهد گردید.


\par }{\PP \VS{۲۱}‌ای پسر من از خداوند و پادشاه بترس، و بامفسدان معاشرت منما،

\VS{۲۲}زیرا که مصیبت ایشان ناگهان خواهدبرخاست، و عاقبت سالهای ایشان را کیست که بداند؟


\par }{\SH بقیه سخنان حکیمان
\par }
{\PP \VS{۲۳}اینها نیز از (سخنان ) حکیمان است طرفداری در داوری نیکو نیست.


\par }{\PP \VS{۲۴}کسی‌که به شریر بگوید تو عادل هستی، امت‌ها او را لعنت خواهند کرد و طوایف از اونفرت خواهند نمود.


\par }{\PP \VS{۲۵}اما برای آنانی که او را توبیخ نمایندشادمانی خواهد بود، و برکت نیکو به ایشان خواهد رسید.


\par }{\PP \VS{۲۶}آنکه به کلام راست جواب گوید لبها رامی بوسد.


\par }{\PP \VS{۲۷}کار خود را در خارج آراسته کن، و آن را درملک مهیا ساز، و بعد از آن خانه خویش را بنا نما.


\par }{\PP \VS{۲۸}بر همسایه خود بی‌جهت شهادت مده، و بالبهای خود فریب مده،

\VS{۲۹}و مگو به طوری که او به من عمل کرد من نیزبا وی عمل خواهم نمود، و مرد را بر‌حسب اعمالش پاداش خواهم داد.


\par }{\PP \VS{۳۰}از مزرعه مرد کاهل، و از تاکستان شخص ناقص العقل گذشتم.


\par }{\PP \VS{۳۱}و اینک بر تمامی آن خارها می‌رویید، وخس تمامی روی آن را می‌پوشانید، و دیوارسنگیش خراب شده بود،

\VS{۳۲}پس من نگریسته متفکر شدم، ملاحظه کردم و ادب آموختم.


\par }{\PP \VS{۳۳}اندکی خفت و اندکی خواب، و اندکی بر هم نهادن دستها به جهت خواب.


\par }{\PP \VS{۳۴}پس فقر تو مثل راهزن بر تو خواهد آمد، ونیازمندی تو مانند مرد مسلح.




\par }\Chap{۲۵}{\SH سایر امثال سلیمان
\par }
{\PP \VerseOne{۱}اینها نیز از امثال سلیمان است که مردان حزقیا، پادشاه یهودا آنها را نقل نمودند.


\par }{\PP \VS{۲}مخفی داشتن امر جلال خدا است، و تفحص نمودن امر جلال پادشاهان است.


\par }{\PP \VS{۳}آسمان را در بلندیش و زمین را در عمقش، ودل پادشاهان را تفتیش نتوان نمود.


\par }{\PP \VS{۴}درد را از نقره دور کن، تا ظرفی برای زرگربیرون آید.


\par }{\PP \VS{۵}شریران را از حضور پادشاه دور کن، تاکرسی او در عدالت پایدار بماند.


\par }{\PP \VS{۶}در حضور پادشاه خویشتن را برمیفراز، و درجای بزرگان مایست،

\VS{۷}زیرا بهتر است تو را گفته شود که اینجا بالابیا، از آنکه به حضور سروری که چشمانت او رادیده است تو را پایین برند.


\par }{\PP \VS{۸}برای نزاع به تعجیل بیرون مرو، مبادا درآخرش چون همسایه ات تو را خجل سازد، ندانی که چه باید کرد.


\par }{\PP \VS{۹}دعوی خود را با همسایه ات بکن، اما رازدیگری را فاش مساز،

\VS{۱۰}مبادا هر‌که بشنود تو را ملامت کند، وبدنامی تو رفع نشود.


\par }{\PP \VS{۱۱}سخنی که در محلش گفته شود، مثل سیبهای طلا در مرصعکاری نقره است.


\par }{\PP \VS{۱۲}مودب حکیم برای گوش شنوا، مثل حلقه طلا و زیور زر خالص است.


\par }{\PP \VS{۱۳}رسول امین برای فرستندگان خود، چون خنکی یخ در موسم حصاد می‌باشد، زیرا که جان آقایان خود را تازه می‌کند.


\par }{\PP \VS{۱۴}کسی‌که از بخششهای فریبنده خود فخرمی کند، مثل ابرها و باد بی‌باران است.


\par }{\PP \VS{۱۵}با تحمل داور را به رای خود توان آورد، وزبان ملایم، استخوان را می‌شکند.


\par }{\PP \VS{۱۶}اگر عسل یافتی بقدر کفایت بخور، مبادا ازآن پر شده، قی کنی.


\par }{\PP \VS{۱۷}پای خود را از زیاد رفتن به خانه همسایه ات باز دار، مبادا از تو سیر شده، از تونفرت نماید.


\par }{\PP \VS{۱۸}کسی‌که درباره همسایه خود شهادت دروغ دهد، مثل تبرزین و شمشیر و تیر تیز است.


\par }{\PP \VS{۱۹}اعتماد بر خیانتکار در روز تنگی، مثل دندان کرم زده و پای مرتعش می‌باشد.


\par }{\PP \VS{۲۰}سراییدن سرودها برای دلتنگ، مثل کندن جامه در وقت سرما و ریختن سرکه بر شوره است.


\par }{\PP \VS{۲۱}اگر دشمن تو گرسنه باشد او را نان بخوران، و اگر تشنه باشد او را آب بنوشان،

\VS{۲۲}زیرا اخگرها بر سرش خواهی انباشت، وخداوند تو را پاداش خواهد داد.


\par }{\PP \VS{۲۳}چنانکه باد شمال باران می‌آورد، همچنان زبان غیبتگو چهره را خشمناک می‌سازد.


\par }{\PP \VS{۲۴}ساکن بودن در گوشه پشت بام بهتر است ازبودن با زن جنگجو در خانه مشترک.


\par }{\PP \VS{۲۵}خبر خوش از ولایت دور، مثل آب سردبرای جان تشنه است.


\par }{\PP \VS{۲۶}مرد عادل که پیش شریر خم شود، مثل چشمه گل آلود و منبع فاسد است.


\par }{\PP \VS{۲۷}زیاد عسل خوردن خوب نیست، همچنان طلبیدن جلال خود جلال نیست.


\par }{\PP \VS{۲۸}کسی‌که بر روح خود تسلط ندارد، مثل شهر منهدم و بی‌حصار است.




\par }\Chap{۲۶}{\PP \VerseOne{۱}چنانکه برف در تابستان و باران درحصاد، همچنین حرمت برای احمق شایسته نیست.


\par }{\PP \VS{۲}لعنت، بی‌سبب نمی آید، چنانکه گنجشک در طیران و پرستوک در پریدن.


\par }{\PP \VS{۳}شلاق به جهت اسب و لگام برای الاغ، وچوب از برای پشت احمقان است.


\par }{\PP \VS{۴}احمق را موافق حماقتش جواب مده، مباداتو نیز مانند او بشوی.


\par }{\PP \VS{۵}احمق را موافق حماقتش جواب بده، مباداخویشتن را حکیم بشمارد.


\par }{\PP \VS{۶}هر‌که پیغامی به‌دست احمق بفرستد، پایهای خود را می‌برد و ضرر خود را می‌نوشد.


\par }{\PP \VS{۷}ساقهای شخص لنگ بی‌تمکین است، ومثلی که از دهان احمق برآید همچنان است.


\par }{\PP \VS{۸}هر‌که احمق را حرمت کند، مثل کیسه جواهر در توده سنگها است.


\par }{\PP \VS{۹}مثلی که از دهان احمق برآید، مثل خاری است که در دست شخص مست رفته باشد.


\par }{\PP \VS{۱۰}تیرانداز همه را مجروح می‌کند، همچنان است هر‌که احمق را به مزد گیرد و خطاکاران رااجیر نماید.


\par }{\PP \VS{۱۱}چنانکه سگ به قی خود برمی گردد، همچنان احمق حماقت خود را تکرار می‌کند.


\par }{\PP \VS{۱۲}آیا شخصی را می‌بینی که در نظر خودحکیم است، امید داشتن بر احمق از امید بر اوبیشتر است.


\par }{\PP \VS{۱۳}کاهل می‌گوید که شیر در راه است، و اسددر میان کوچه‌ها است.


\par }{\PP \VS{۱۴}چنانکه در بر پاشنه‌اش می‌گردد، همچنان کاهل بر بستر خویش.


\par }{\PP \VS{۱۵}کاهل دست خود را در قاب فرو می‌برد و ازبرآوردن آن به دهانش خسته می‌شود.


\par }{\PP \VS{۱۶}کاهل در نظر خود حکیمتر است از هفت مرد که جواب عاقلانه می‌دهند.


\par }{\PP \VS{۱۷}کسی‌که برود و در نزاعی که به او تعلق ندارد متعرض شود، مثل کسی است که گوشهای سگ را بگیرد.


\par }{\PP \VS{۱۸}آدم دیوانه‌ای که مشعلها و تیرها و موت رامی اندازد،

\VS{۱۹}مثل کسی است که همسایه خود را فریب دهد، و می‌گوید آیا شوخی نمی کردم؟


\par }{\PP \VS{۲۰}از نبودن هیزم آتش خاموش می‌شود، و ازنبودن نمام منازعه ساکت می‌گردد.


\par }{\PP \VS{۲۱}زغال برای اخگرها و هیزم برای آتش است، و مرد فتنه انگیز به جهت برانگیختن نزاع.


\par }{\PP \VS{۲۲}سخنان نمام مثل خوراک لذیذ است، که به عمقهای دل فرو می‌رود.


\par }{\PP \VS{۲۳}لبهای پرمحبت با دل شریر، مثل نقره‌ای پردرد است که بر ظرف سفالین اندوده شود.


\par }{\PP \VS{۲۴}هر‌که بغض دارد با لبهای خود نیرنگ می‌نماید، و در دل خود فریب را ذخیره می‌کند.


\par }{\PP \VS{۲۵}هنگامی که سخن نیکو گوید، او را باور مکن زیرا که در قلبش هفت چیز مکروه است.


\par }{\PP \VS{۲۶}هر‌چند بغض او به حیله مخفی شود، اماخباثت او در میان جماعت ظاهر خواهد گشت.


\par }{\PP \VS{۲۷}هر‌که حفره‌ای بکند در آن خواهد افتاد، وهر‌که سنگی بغلطاند بر او خواهد برگشت.


\par }{\PP \VS{۲۸}زبان دروغگو از مجروح شدگان خود نفرت دارد، و دهان چاپلوس هلاکت را ایجاد می‌کند.




\par }\Chap{۲۷}{\PP \VerseOne{۱}درباره فردا فخر منما، زیرا نمی دانی که روز چه خواهد زایید.


\par }{\PP \VS{۲}دیگری تو را بستاید و نه دهان خودت، غریبی و نه لبهای تو.


\par }{\PP \VS{۳}سنگ سنگین است و ریگ ثقیل، اما خشم احمق از هر دوی آنها سنگینتر است.


\par }{\PP \VS{۴}غضب ستم کیش است و خشم سیل، اماکیست که در برابر حسد تواند ایستاد.


\par }{\PP \VS{۵}تنبیه آشکار از محبت پنهان بهتر است.


\par }{\PP \VS{۶}جراحات دوست وفادار است، اما بوسه های دشمن افراط است.


\par }{\PP \VS{۷}شکم سیر از‌شان عسل کراهت دارد، امابرای شکم گرسنه هر تلخی شیرین است.


\par }{\PP \VS{۸}کسی‌که از مکان خود آواره بشود، مثل گنجشکی است که از آشیانه‌اش آواره گردد.


\par }{\PP \VS{۹}روغن و عطر دل را شاد می‌کند، همچنان حلاوت دوست از مشورت دل.


\par }{\PP \VS{۱۰}دوست خود و دوست پدرت را ترک منما، و در روز مصیبت خود به خانه برادرت داخل مشو، زیرا که همسایه نزدیک از برادر دور بهتراست.


\par }{\PP \VS{۱۱}‌ای پسر من حکمت بیاموز و دل مرا شادکن، تا ملامت کنندگان خود را مجاب سازم.


\par }{\PP \VS{۱۲}مرد زیرک، بلا را می‌بیند و خویشتن رامخفی می‌سازد، اما جاهلان می‌گذرند و درعقوبت گرفتار می‌شوند.


\par }{\PP \VS{۱۳}جامه آن کس را بگیر که به جهت غریب ضامن است، و او را به رهن بگیر که ضامن بیگانگان است.


\par }{\PP \VS{۱۴}کسی‌که صبح زود برخاسته، دوست خودرا به آواز بلند برکت دهد، از برایش لعنت محسوب می‌شود.


\par }{\PP \VS{۱۵}چکیدن دائمی آب در روز باران، و زن ستیزه‌جو مشابه‌اند.


\par }{\PP \VS{۱۶}هرکه او را باز‌دارد مثل کسی است که باد رانگاه دارد، یا روغن را که در دست راست خودگرفته باشد.


\par }{\PP \VS{۱۷}آهن، آهن را تیز می‌کند، همچنین مرد روی دوست خود را تیز می‌سازد.


\par }{\PP \VS{۱۸}هر‌که درخت انجیر را نگاه دارد میوه‌اش راخواهد خورد، و هر‌که آقای خود را ملازمت نماید محترم خواهد شد،

\VS{۱۹}چنانکه در آب صورت به صورت است، همچنان دل انسان به انسان.


\par }{\PP \VS{۲۰}هاویه و ابدون سیر نمی شوند، همچنان چشمان انسان سیر نخواهند شد.


\par }{\PP \VS{۲۱}بوته برای نقره و کوره به جهت طلاست، همچنان انسان از دهان ستایش کنندگان خود(آزموده می‌شود).


\par }{\PP \VS{۲۲}احمق را میان بلغور در هاون با دسته بکوب، و حماقتش از آن بیرون نخواهد رفت.


\par }{\PP \VS{۲۳}به حالت گله خود نیکو توجه نما، و دل خود را به رمه خود مشغول ساز،

\VS{۲۴}زیرا که دولت دائمی نیست، و تاج هم نسلابعد نسل (پایدار) نی.


\par }{\PP \VS{۲۵}علف را می‌برند و گیاه سبز می‌روید، وعلوفه کوهها جمع می‌شود،

\VS{۲۶}بره‌ها برای لباس تو، و بزها به جهت اجاره زمین به‌کار می‌آیند،

\VS{۲۷}و شیر بزها برای خوراک تو و خوراک خاندانت، و معیشت کنیزانت کفایت خواهد کرد.




\par }\Chap{۲۸}{\SH شریران می‌گریزند جایی که
\par }
{\PP \VerseOne{۱}تعاقب کننده‌ای نیست، اما عادلان مثل شیر شجاعند.


\par }{\PP \VS{۲}از معصیت اهل زمین حاکمانش بسیارمی شوند، اما مرد فهیم و دانا استقامتش برقرارخواهد ماند.


\par }{\PP \VS{۳}مرد رئیس که بر مسکینان ظلم می‌کند مثل باران است که سیلان کرده، خوراک باقی نگذارد.


\par }{\PP \VS{۴}هر‌که شریعت را ترک می‌کند شریران رامی ستاید، اما هر‌که شریعت را نگاه دارد از ایشان نفرت دارد.


\par }{\PP \VS{۵}مردمان شریر انصاف را درک نمی نمایند، اماطالبان خداوند همه‌چیز را می‌فهمند.


\par }{\PP \VS{۶}فقیری که در کاملیت خود سلوک نماید بهتراست از کج رونده دو راه اگر‌چه دولتمند باشد.


\par }{\PP \VS{۷}هر‌که شریعت را نگاه دارد پسری حکیم است، اما مصاحب مسرفان، پدر خویش را رسوامی سازد.


\par }{\PP \VS{۸}هر‌که مال خود را به ربا و سود بیفزاید، آن رابرای کسی‌که بر فقیران ترحم نماید، جمع می‌نماید.


\par }{\PP \VS{۹}هر‌که گوش خود را از شنیدن شریعت برگرداند، دعای او هم مکروه می‌شود.


\par }{\PP \VS{۱۰}هر‌که راستان را به راه بد گمراه کند به حفره خود خواهد افتاد، اما صالحان نصیب نیکوخواهند یافت.


\par }{\PP \VS{۱۱}مرد دولتمند در نظر خود حکیم است، امافقیر خردمند او را تفتیش خواهد نمود.


\par }{\PP \VS{۱۲}چون عادلان شادمان شوند فخر عظیم است، اما چون شریران برافراشته شوند مردمان خود را مخفی می‌سازند.


\par }{\PP \VS{۱۳}هر‌که گناه خود را بپوشاند برخوردارنخواهد شد، اما هر‌که آن را اعتراف کند و ترک نماید رحمت خواهد یافت.


\par }{\PP \VS{۱۴}خوشابحال کسی‌که دائم می‌ترسد، اما هرکه دل خود را سخت سازد به بلا گرفتار خواهدشد.


\par }{\PP \VS{۱۵}حاکم شریر بر قوم مسکین، مثل شیر غرنده و خرس گردنده است.


\par }{\PP \VS{۱۶}حاکم ناقص العقل بسیار ظلم می‌کند، اماهر‌که از رشوه نفرت کند عمر خود را درازخواهد ساخت.


\par }{\PP \VS{۱۷}کسی‌که متحمل بار خون شخصی شود، به هاویه می‌شتابد. زنهار کسی او را باز ندارد.


\par }{\PP \VS{۱۸}هر‌که به استقامت سلوک نماید رستگارخواهد شد، اما هر‌که در دو راه کج رو باشد دریکی از آنها خواهد افتاد.


\par }{\PP \VS{۱۹}هر‌که زمین خود را زرع نماید از نان سیرخواهد شد، اما هر‌که پیروی باطلان کند از فقرسیر خواهد شد.


\par }{\PP \VS{۲۰}مرد امین برکت بسیار خواهد یافت، اماآنکه در‌پی دولت می‌شتابد بی‌سزا نخواهد ماند.


\par }{\PP \VS{۲۱}طرفداری نیکو نیست، و به جهت لقمه‌ای نان، آدمی خطاکار می‌شود.


\par }{\PP \VS{۲۲}مرد تنگ نظر در‌پی دولت می‌شتابد ونمی داند که نیازمندی او را درخواهد یافت.


\par }{\PP \VS{۲۳}کسی‌که آدمی را تنبیه نماید، آخر شکرخواهد یافت، بیشتر از آنکه به زبان خودچاپلوسی می‌کند.


\par }{\PP \VS{۲۴}کسی‌که پدر و مادر خود را غارت نماید وگوید گناه نیست، مصاحب هلاک کنندگان خواهدشد.


\par }{\PP \VS{۲۵}مرد حریص نزاع را برمی انگیزاند، اما هر‌که بر خداوند توکل نماید قوی خواهد شد.


\par }{\PP \VS{۲۶}آنکه بر دل خود توکل نماید احمق می‌باشد، اما کسی‌که به حکمت سلوک نمایدنجات خواهد یافت.


\par }{\PP \VS{۲۷}هر‌که به فقرا بذل نماید محتاج نخواهدشد، اما آنکه چشمان خود را بپوشاند لعنت بسیارخواهد یافت.


\par }{\PP \VS{۲۸}وقتی که شریران برافراشته شوند مردم خویشتن را پنهان می‌کنند، اما چون ایشان هلاک شوند عادلان افزوده خواهند شد.




\par }\Chap{۲۹}{\PP \VerseOne{۱}کسی‌که بعد از تنبیه بسیار گردنکشی می کند، ناگهان منکسر خواهد شد وعلاجی نخواهد بود.


\par }{\PP \VS{۲}چون عادلان افزوده گردند قوم شادی می‌کنند، اما چون شریران تسلط یابند مردم ناله می‌نمایند.


\par }{\PP \VS{۳}کسی‌که حکمت را دوست دارد پدر خویش را مسرور می‌سازد، اما کسی‌که با فاحشه هامعاشرت کند اموال را تلف می‌نماید.


\par }{\PP \VS{۴}پادشاه ولایت را به انصاف پایدار می‌کند، امامرد رشوه خوار آن را ویران می‌سازد.


\par }{\PP \VS{۵}شخصی که همسایه خود را چاپلوسی می‌کند دام برای پایهایش می‌گستراند.


\par }{\PP \VS{۶}در معصیت مرد شریر دامی است، اما عادل ترنم و شادی خواهد نمود.


\par }{\PP \VS{۷}مرد عادل دعوی فقیر را درک می‌کند، اماشریر برای دانستن آن فهم ندارد.


\par }{\PP \VS{۸}استهزاکنندگان شهر را به آشوب می‌آورند، اما حکیمان خشم را فرومی نشانند.


\par }{\PP \VS{۹}اگر مرد حکیم با احمق دعوی دارد، خواه غضبناک شود خواه بخندد او را راحت نخواهد بود.


\par }{\PP \VS{۱۰}مردان خون ریز از مرد کامل نفرت دارند، اما راستان سلامتی جان او را طالبند.


\par }{\PP \VS{۱۱}احمق تمامی خشم خود را ظاهر می‌سازد، اما مرد حکیم به تاخیر آن را فرومی نشاند.


\par }{\PP \VS{۱۲}حاکمی که به سخنان دروغ گوش گیرد، جمیع خادمانش شریر خواهند شد.


\par }{\PP \VS{۱۳}فقیر و ظالم با هم جمع خواهند شد، وخداوند چشمان هر دوی ایشان را روشن خواهدساخت.


\par }{\PP \VS{۱۴}پادشاهی که مسکینان را به راستی داوری نماید، کرسی وی تا به ابد پایدار خواهد ماند.


\par }{\PP \VS{۱۵}چوب و تنبیه، حکمت می‌بخشد، اماپسری که بی‌لگام باشد، مادر خود را خجل خواهد ساخت.


\par }{\PP \VS{۱۶}چون شریران افزوده شوند تقصیر زیاده می‌گردد، اما عادلان، افتادن ایشان را خواهند دید.

\VS{۱۷}پسر خود را تادیب نما که تو را راحت خواهد رسانید، و به‌جان تو لذات خواهدبخشید.


\par }{\PP \VS{۱۸}جایی که رویا نیست قوم گردنکش می‌شوند، اما خوشابحال کسی‌که شریعت را نگاه می‌دارد.


\par }{\PP \VS{۱۹}خادم، محض سخن متنبه نمی شود، زیرااگر‌چه بفهمد اجابت نمی نماید.


\par }{\PP \VS{۲۰}آیا کسی را می‌بینی که در سخن‌گفتن عجول است، امید بر احمق زیاده است از امید براو.


\par }{\PP \VS{۲۱}هر‌که خادم خود را از طفولیت به نازمی پرورد، آخر پسر او خواهد شد.


\par }{\PP \VS{۲۲}مرد تندخو نزاع برمی انگیزاند، و شخص کج خلق در تقصیر می‌افزاید.


\par }{\PP \VS{۲۳}تکبر شخص او را پست می‌کند، اما مردحلیم دل، به جلال خواهد رسید.


\par }{\PP \VS{۲۴}هر‌که با دزد معاشرت کند خویشتن رادشمن دارد، زیرا که لعنت می‌شنود و اعتراف نمی نماید.


\par }{\PP \VS{۲۵}ترس از انسان دام می‌گستراند، اما هر‌که برخداوند توکل نماید سرافراز خواهد شد.


\par }{\PP \VS{۲۶}بسیاری لطف حاکم را می‌طلبند، اماداوری انسان از جانب خداوند است.


\par }{\PP \VS{۲۷}مرد ظالم نزد عادلان مکروه است، و هر‌که در طریق، مستقیم است نزد شریران مکروه می‌باشد.




\par }\Chap{۳۰}{\SH کلمات آکور
\par }
{\PP \VerseOne{۱}کلمات و پیغام آکور بن یاقه. وحی آن مرد به ایتیئیل یعنی به ایتیئیل و اکال.


\par }{\PP \VS{۲}یقین من از هر آدمی وحشی تر هستم، و فهم انسان را ندارم.


\par }{\PP \VS{۳}من حکمت را نیاموخته‌ام و معرفت قدوس را ندانسته‌ام.


\par }{\PP \VS{۴}کیست که به آسمان صعود نمود و از آنجانزول کرد؟ کیست که باد را در مشت خود جمع نمود؟ و کیست که آب را در جامه بند نمود؟ کیست که تمامی اقصای زمین را استوار ساخت؟ نام او چیست و پسر او چه اسم دارد؟ بگو اگراطلاع داری.


\par }{\PP \VS{۵}تمامی کلمات خدا مصفی است. او به جهت متوکلان خود سپر است.


\par }{\PP \VS{۶}به سخنان او چیزی میفزا، مبادا تو را توبیخ نماید و تکذیب شوی.


\par }{\PP \VS{۷}دو چیز از تو درخواست نمودم، آنها را قبل از آنکه بمیرم از من بازمدار:

\VS{۸}بطالت و دروغ را از من دور کن، مرا نه فقر ده و نه دولت. به خوراکی که نصیب من باشد مرابپرور،

\VS{۹}مبادا سیر شده، تو را انکار نمایم و بگویم که خداوند کیست. و مبادا فقیر شده، دزدی نمایم، واسم خدای خود را به باطل برم.


\par }{\PP \VS{۱۰}بنده را نزد آقایش متهم مساز، مبادا تو رالعنت کند و مجرم شوی.


\par }{\PP \VS{۱۱}گروهی می‌باشند که پدر خود را لعنت می‌نمایند، و مادر خویش را برکت نمی دهند.


\par }{\PP \VS{۱۲}گروهی می‌باشند که در نظر خود پاک‌اند، اما از نجاست خود غسل نیافته‌اند.


\par }{\PP \VS{۱۳}گروهی می‌باشند که چشمانشان چه قدربلند است، و مژگانشان چه قدر برافراشته.


\par }{\PP \VS{۱۴}گروهی می‌باشند که دندانهایشان شمشیرها است، و دندانهای آسیای ایشان کاردهاتا فقیران را از روی زمین و مسکینان را از میان مردمان بخورند.


\par }{\PP \VS{۱۵}زالو را دو دختر است که بده بده می‌گویند. سه چیز است که سیر نمی شود، بلکه چهار چیزکه نمی گوید که کافی است:

\VS{۱۶}هاویه و رحم نازاد، و زمینی که از آب سیرنمی شود، و آتش که نمی گوید که کافی است.


\par }{\PP \VS{۱۷}چشمی که پدر را استهزا می‌کند و اطاعت مادر را خوار می‌شمارد، غرابهای وادی آن راخواهند کند و بچه های عقاب آن را خواهندخورد.


\par }{\PP \VS{۱۸}سه چیز است که برای من زیاده عجیب است، بلکه چهار چیز که آنها را نتوانم فهمید:

\VS{۱۹}طریق عقاب در هوا و طریق مار بر صخره، و راه کشتی در میان دریا و راه مرد با دخترباکره.


\par }{\PP \VS{۲۰}همچنان است طریق زن زانیه، می‌خورد ودهان خود را پاک می‌کند و می‌گوید گناه نکردم.


\par }{\PP \VS{۲۱}به‌سبب سه چیز زمین متزلزل می‌شود، و به‌سبب چهار که آنها را تحمل نتواند کرد:

\VS{۲۲}به‌سبب غلامی که سلطنت می‌کند، واحمقی که از غذا سیر شده باشد،

\VS{۲۳}به‌سبب زن مکروهه چون منکوحه شود، وکنیز وقتی که وارث خاتون خود گردد.


\par }{\PP \VS{۲۴}چهار چیز است که در زمین بسیار کوچک است، لیکن بسیار حکیم می‌باشد:

\VS{۲۵}مورچه‌ها طایفه بی‌قوتند، لیکن خوراک خود را در تابستان ذخیره می‌کنند.


\par }{\PP \VS{۲۶}ونکها طایفه ناتوانند، اما خانه های خود رادر صخره می‌گذارند.


\par }{\PP \VS{۲۷}ملخها را پادشاهی نیست، اما جمیع آنهادسته دسته بیرون می‌روند.


\par }{\PP \VS{۲۸}چلپاسه‌ها به‌دستهای خود می‌گیرند و درقصرهای پادشاهان می‌باشند.


\par }{\PP \VS{۲۹}سه چیز است که خوش خرام است، بلکه چهار چیز که خوش قدم می‌باشد:

\VS{۳۰}شیر که در میان حیوانات تواناتر است، و ازهیچکدام روگردان نیست.


\par }{\PP \VS{۳۱}تازی و بز نر، و پادشاه که با او مقاومت نتوان کرد.


\par }{\PP \VS{۳۲}اگر از روی حماقت خویشتن رابرافراشته‌ای و اگر بد اندیشیده‌ای، پس دست بردهان خود بگذار،

\VS{۳۳}زیرا چنانکه از فشردن شیر، پنیر بیرون می‌آید، و از فشردن بینی، خون بیرون می‌آید، همچنان از فشردن غضب نزاع بیرون می‌آید.




\par }\Chap{۳۱}{\SH کلام لموئیل پادشاه
\par }
{\PP \VerseOne{۱}کلام لموئیل پادشاه، پیغامی که مادرش به او تعلیم داد.


\par }{\PP \VS{۲}چه گویم‌ای پسر من، چه گویم‌ای پسر رحم من! و چه گویم‌ای پسر نذرهای من!


\par }{\PP \VS{۳}قوت خود را به زنان مده، و نه طریقهای خویش را به آنچه باعث هلاکت پادشاهان است.


\par }{\PP \VS{۴}پادشاهان را نمی شاید‌ای لموئیل، پادشاهان را نمی شاید که شراب بنوشند، و نه امیران را که مسکرات را بخواهند.


\par }{\PP \VS{۵}مبادا بنوشند و فرایض را فراموش کنند، وداوری جمیع ذلیلان را منحرف سازند.


\par }{\PP \VS{۶}مسکرات را به آنانی که مشرف به هلاکتندبده. و شراب را به تلخ جانان،

\VS{۷}تا بنوشند و فقر خود را فراموش کنند، ومشقت خویش را دیگر بیاد نیاورند.


\par }{\PP \VS{۸}دهان خود را برای گنگان باز کن، و برای دادرسی جمیع بیچارگان.


\par }{\PP \VS{۹}دهان خود را باز کرده، به انصاف داوری نما، و فقیر و مسکین را دادرسی فرما.


\par }{\PP \VS{۱۰}زن صالحه را کیست که پیدا تواند کرد؟ قیمت او از لعلها گرانتر است.


\par }{\PP \VS{۱۱}دل شوهرش بر او اعتماد دارد، و محتاج منفعت نخواهد بود.


\par }{\PP \VS{۱۲}برایش تمامی روزهای عمر خود، خوبی خواهد کرد و نه بدی.


\par }{\PP \VS{۱۳}پشم و کتان را می‌جوید. و به‌دستهای خودبا رغبت کار می‌کند.


\par }{\PP \VS{۱۴}او مثل کشتیهای تجار است، که خوراک خود را از دور می‌آورد.


\par }{\PP \VS{۱۵}وقتی که هنوز شب است برمی خیزد، و به اهل خانه‌اش خوراک و به کنیزانش حصه ایشان را می دهد.


\par }{\PP \VS{۱۶}درباره مزرعه فکر کرده، آن را می‌خرد، و ازکسب دستهای خود تاکستان غرس می‌نماید.


\par }{\PP \VS{۱۷}کمر خود را با قوت می‌بندد، و بازوهای خویش را قوی می‌سازد.


\par }{\PP \VS{۱۸}تجارت خود را می‌بیند که نیکو است، وچراغش در شب خاموش نمی شود.


\par }{\PP \VS{۱۹}دستهای خود را به دوک دراز می‌کند، وانگشتهایش چرخ را می‌گیرد.


\par }{\PP \VS{۲۰}کفهای خود را برای فقیران مبسوطمی سازد، و دستهای خویش را برای مسکینان دراز می‌نماید.


\par }{\PP \VS{۲۱}به جهت اهل خانه‌اش از برف نمی ترسد، زیرا که جمیع اهل خانه او به اطلس ملبس هستند.


\par }{\PP \VS{۲۲}برای خود اسبابهای زینت می‌سازد. لباسش از کتان نازک و ارغوان می‌باشد.


\par }{\PP \VS{۲۳}شوهرش در دربارها معروف می‌باشد، و در میان مشایخ ولایت می‌نشیند.


\par }{\PP \VS{۲۴}جامه های کتان ساخته آنها را می‌فروشد، وکمربندها به تاجران می‌دهد.


\par }{\PP \VS{۲۵}قوت و عزت، لباس او است، و درباره وقت آینده می‌خندد.


\par }{\PP \VS{۲۶}دهان خود را به حکمت می‌گشاید، و تعلیم محبت‌آمیز بر زبان وی است.


\par }{\PP \VS{۲۷}به رفتار اهل خانه خود متوجه می‌شود، وخوراک کاهلی نمی خورد.


\par }{\PP \VS{۲۸}پسرانش برخاسته، او را خوشحال می‌گویند، و شوهرش نیز او را می‌ستاید.


\par }{\PP \VS{۲۹}دختران بسیار اعمال صالحه نمودند، اما توبر جمیع ایشان برتری داری.


\par }{\PP \VS{۳۰}جمال، فریبنده و زیبایی، باطل است، اما زنی که از خداوند می‌ترسد ممدوح خواهدشد.


\par }{\PP \VS{۳۱}وی را از ثمره دستهایش بدهید و اعمالش او را نزد دروازه‌ها بستاید.


\par }\end{RTL}
