\NormalFont\ShortTitle{Jeremijaš}

{\MT O Jeremijaš



\par }\ChapOne{1}{\PP \VerseOne{1}O lava le Jeremijašiskre, le Chilkijašoskre čhaskre, savo sas jekh le rašajendar andral o foros Anatot, andre phuv le Benjaminoskri.

\VS{2}O RAJ ko Jeremijaš prevakerelas andre ola dživesa, sar o Jozijaš, le Amonoskro čhavo, kraľinelas andre Judsko imar dešutrin berš,

\VS{3}a the akor, sar andre Judsko kraľinelas o Jojakim, le Jozijašoskro čhavo, dži andro pandžto čhon andro dešujekhto berš, sar kraľinelas o Cidkijah, le Jozijašoskro čhavo; dži akor, sar sas o manuša andral o Jeruzalem ľigende andro otroctvos.


\par }{\SH O Jeremijaš ačhado prorokoske
\par }
{\PP \VS{4}O RAJ mange phenďa kada lav:


\par }{\Q \VS{5}„Sigeder sar tut stvorinďom andre la dakro per, prindžarďom tut

\par }{\QB a sigeder sar uľiľal, pošvecinďom tut.

\par }{\QB Ačhaďom tut prorokoske prekal o narodi.“


\par }{\PP \VS{6}A me phenďom: „Raja miro, RAJEJA, se me na džanav te vakerel, bo som mek ternoro!“


\par }{\PP \VS{7}Ale o RAJ mange phenďa: „Ma phen: ‚Me som mek ternoro.‘ Bo džaha ke sakoneste, pal kaste tut bičhavava, a pheneha savoro, so tuke prikazinava!

\VS{8}Ma dara tut lendar, se me som tuha, hoj tut te chraňinav,“ phenel o RAJ.


\par }{\PP \VS{9}Paľis o RAJ nacirdňa o vast a chudňa pes mire mujestar a phenďa mange: „Dikh, thoďom mire lava andre tiro muj.

\VS{10}Ačhaďom tut adadžives upral o narodi the upral o kraľišagi, hoj te čhives tele a te cirdes avri, hoj te ňičines a te musares, hoj te budines a te sadzines.“


\par }{\SH Duj viďeňja
\par }
{\PP \VS{11}Paľis mandar o RAJ phučľa: „So dikhes, Jeremijaš?“

\par }{\PP Me odphenďom: „Dikhav o konaricis pal o mandľovo stromos.“


\par }{\PP \VS{12}O RAJ mange phenďa: „Mištes dikhľal, bo me dav pozoris\FTNT{*}{{\FR 1:12 }{\FT{Andre hebrejiko čhib oda hin slovno hračka, bo o mandľovo stromos hin šaked a te del pozoris šoked.
}}} pre miro lav, hoj les te doľikerav.“


\par }{\PP \VS{13}Paľis mandar o RAJ dujtovar phučľa: „So dikhes?“

\par }{\PP Me phenďom: „Dikhav e piri, savi taďol a hiňi visarďi ke amende pal o severos.“


\par }{\PP \VS{14}O RAJ mange phenďa: „Pal o severos avela e pohroma pre savore manuša, so bešen andre kadi phuv.


\par }{\PP \VS{15}Se vičinava savore manušen andral o kraľišagi pal o severos,“ phenel o RAJ.

\par }{\Q „Avena a dojekh lendar peske ačhavela tronos

\par }{\QB anglo brani le Jeruzalemoskre;

\par }{\Q avena pre savore leskre hradbi

\par }{\QB the pre savore judska fori.


\par }{\Q \VS{16}Paľis anava avri miro sudos pre lende

\par }{\QB vaš savoro lengro nalačhipen,

\par }{\Q bo man omukle a labarenas o kaďidlos le cudze devlenge.

\par }{\QB He, klaňinenas pes le modlenge,

\par }{\QB saven kerde peskre vastenca!


\par }{\PP \VS{17}Ale tu pripravin tut a dža lenge te phenel savoro, so tuke prikazinďom! Ma predara lendar, bo te predaraha, daravava tut lenca avri!

\VS{18}Dikh, Jeremijaš, me tutar adadžives kerďom ohradzimen foros, trastuno slupos the brondzuňi hradba, hoj tut te ačhaves le kraľenge andre Judsko, le vodcenge, le rašajenge the savore manušenge andre phuv.

\VS{19}Marena pes tuha, ale na domarena tut, bo me som tuha, hoj tut te chraňinav,“ phenel o RAJ.




\par }\Chap{2}{\SH O Izrael omukel le Devles
\par }
{\PP \VerseOne{1}O RAJ mange phenďa kada lav:

\VS{2}„Dža a vičin andro kana le Jeruzalemoske:

\par }{\PP ‚Kada phenel o RAJ:

\par }{\Q Leperav mange pre tiri vernosť, sar salas ternoro,

\par }{\QB pre tiro kamiben, so tut sas akor, sar manca iľal vera;

\par }{\Q sar man nasledinehas pre pušťa,

\par }{\QB pre phuv, kaj ňič na barol.


\par }{\Q \VS{3}O Izrael sas sveto prekal o RAJ,

\par }{\QB ešebno ovocje leskre uľipnastar.

\par }{\Q Savore, so les chanas tele, kerde binos

\par }{\QB a avľa pre lende o nalačhipen,‘

\par }{\QB phenel o RAJ.“


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{4}Šunen o lav le RAJESKRO, potomkale le Jakoboskre

\par }{\QB the savore kmeňi andro Izrael!


\par }{\PP \VS{5}Kada phenel o RAJ:

\par }{\Q „So pre ma arakhle nalačho tumare dada,

\par }{\QB hoj pes mandar visarde het?

\par }{\Q Gele pal e marnosť

\par }{\QB a ačhiľa lendar marnosť.


\par }{\Q \VS{6}Na phučle: ‚Kaj hin o RAJ,

\par }{\QB so amen iľa avri andral o Egipt,

\par }{\Q so amen ľidžalas prekal e pušťa,

\par }{\QB prekal e omukľi phuv, kaj sas pherdo bare jami,

\par }{\QB prekal e avrišuki phuv the prekal o baro kaľipen;

\par }{\Q prekal e phuv, khatar ňiko na phirel

\par }{\QB a ňisavo manuš na bešel?‘


\par }{\Q \VS{7}Anďom tumen andre phuv, kaj barol but uľipen,

\par }{\QB hoj te chan lakro ovocje the lačhipen.

\par }{\Q Ale tumen avľan a meľarďan miri phuv andre,

\par }{\QB džungľarďan miro ďeďictvos.


\par }{\Q \VS{8}O rašaja na phučle:

\par }{\QB ‚Kaj hino o RAJ?‘

\par }{\Q Ola, ko sikavenas miro zakonos, man na prindžarenas,

\par }{\QB a o pasťjera pes mange vzburinenas.

\par }{\Q O proroka prorokinenas andro nav le Baaloskro

\par }{\QB a phirenas pal o modli, savendar len na sas ňisavi chasna.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{9}Vašoda man tumenca sudzinava,“

\par }{\QB phenel o RAJ.

\par }{\QB „The tumare čhavenca the lengre čhavenca man sudzinava.


\par }{\Q \VS{10}Predžan o ostrovi le Kitejcengre a rozdikhen tumen,

\par }{\QB bičhaven andro Kedar a skuminen mištes,

\par }{\QB všimňinen tumenge, či pes ajso vareso varekana ačhiľa.


\par }{\Q \VS{11}Či peske varesavo narodos čerinďa peskre devlen?

\par }{\QB Se ola devla aňi nane čačes devla.

\par }{\Q Ale mire manuša čerinde peskre slavne Devles

\par }{\QB vaš o modli, so lenge na anen chasna.


\par }{\Q \VS{12}Čudaľin tut oleske, ňebona,

\par }{\QB a izdra bara daraha,“

\par }{\QB phenel o RAJ.


\par }{\Q \VS{13}„Mire manuša kerde duj bini:

\par }{\QB Omukle man, le prameňis le džide paňeskro,

\par }{\Q a kopaľinde peske avri o cisterni,

\par }{\QB o pukimen cisterni, save andre peste našťi zľikeren o paňi.


\par }{\Q \VS{14}Či hino o Izrael otrokos?

\par }{\QB Abo či uľiľa andro otroctvos?

\par }{\QB Akor soske sas zailo sar korisť?


\par }{\Q \VS{15}Vičinen pre leste sar ľevi

\par }{\QB a keren pre leste vika.

\par }{\Q Leskra phuvatar kerde omuklo than,

\par }{\QB leskre fori hine labarde avri a ňiko ode na bešel.


\par }{\Q \VS{16}The o slugaďa andral o fori Memfis the Tachpanches

\par }{\QB tuke hoľinde o bala pal o šero.


\par }{\Q \VS{17}Či pre tu na anďal kada,

\par }{\QB bo omukľal le RAJES, tire Devles,

\par }{\QB sar tut ľidžalas pal o lačho drom?


\par }{\Q \VS{18}Soske džas andro Egipt?

\par }{\QB Te pijel o paňi andral o Nil?

\par }{\Q Soske džas andre Asirija?

\par }{\QB Te pijel o paňi andral o Eufrat?


\par }{\Q \VS{19}Tiro nalačhipen tut marela

\par }{\QB a tire klamišagi tut pokarhinena.

\par }{\Q Prindžar a dikh, savo nalačho a kirko hin oda,

\par }{\QB hoj omukľal le RAJES, tire Devles,

\par }{\Q a na daras tut mandar,“

\par }{\QB phenel o Adonaj, o Nekzoraleder RAJ.


\par }{\SH O Izrael na kamel te služinel le RAJESKE
\par }
{\PP \VS{20}O RAJ phenel:

\par }{\Q „Imar čirlastar phagerehas tiro jarmos

\par }{\QB a rozčhinehas tire lanci

\par }{\QB a phenďal: ‚Na služinava tuke!‘

\par }{\Q Pre dojekh učo brehos

\par }{\QB a tel dojekh zeleno stromos

\par }{\Q pašľohas sar lubňi,

\par }{\QB hoj te lašares le modlen.


\par }{\Q \VS{21}Se me tut sadzinďom sar o nekfeder viňičis,

\par }{\QB o lačho the o pačivalo semenos.

\par }{\QB Akor sar tutar ačhiľa o nalačho the o dzivo viňičis?


\par }{\Q \VS{22}Kajte lanďoha andro luhos

\par }{\QB a kereha pre tu but sapuňis,

\par }{\Q o flekos pal tiri vina ačhela furt anglal ma,“

\par }{\QB phenel o RAJ, o Adonaj.


\par }{\Q \VS{23}„Sar šaj phenes: ‚Na meľarďom man andre

\par }{\QB a na phiravas pal o modli Baal‘?

\par }{\Q Dikh, so kerďal andre dolina,

\par }{\QB achaľuv, so kerďal,

\par }{\QB tu loki ťavico, so denašes upre tele,


\par }{\Q \VS{24}tu dzivo oslico, so sal sikaďi pre pušťa

\par }{\QB a so andre tiri žadosca rodes le nakheha le somaris?

\par }{\QB Ko la šaj zaačhavel andre lakri ruja?

\par }{\Q Te la vareko rodel, na mušinel pes but te trapinel,

\par }{\QB bo arakhela la andre lakro čhon.


\par }{\Q \VS{25}De tuke pozoris, hoj te na ačhes pindrangi

\par }{\QB a te na tuke šučol avri o kirlo le smedostar.

\par }{\Q Ale tu phenes: ‚Oda hin zbitočno!

\par }{\QB Bo me kamav le cudzincen

\par }{\QB a phirava pal lende.‘ “


\par }{\SH O Izrael peske zaslužinel o mariben
\par }
{\Q \VS{26}„Avke sar pes zaladžal o živaňis,

\par }{\QB sar hino prichudlo paš oda, sar čorel,

\par }{\Q avke pes zaladžala o kher le Izraeloskro,

\par }{\QB on, lengre kraľa, lengre vodci, lengre rašaja the proroka.


\par }{\Q \VS{27}On, so le kašteske phenen: ‚Tu sal miro dad,‘

\par }{\QB a la skalake: ‚Tu man anďal pro svetos.‘

\par }{\Q Ale mange pes visaren le dumeha,

\par }{\QB a na le mujeha.

\par }{\Q Sar imar lenge hin phares, akor pre ma vičinen:

\par }{\QB ‚Av a zachraňin amen!‘


\par }{\Q \VS{28}A kaj hine tumare devla, saven tumenge kerďan?

\par }{\QB Mi aven a mi zachraňinen tumen, sar tumenge ela phares!

\par }{\Q Ó Judsko, keci tumen hin fori,

\par }{\QB ajci tumen hin devla!


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{29}Soske tumen manca vesekedinen?

\par }{\QB Savore tumen ačhaďan pre mande,“

\par }{\QB phenel o RAJ.


\par }{\Q \VS{30}„Maravas tumare čhaven, ale sas oda pre ňisoste,

\par }{\QB bo na priile miro dovakeriben.

\par }{\Q Tumari šabľa chalas avri tumare proroken

\par }{\QB sar o dzivo ľevos.


\par }{\PP \VS{31}Manušale andral kada pokoleňje šunen o lav le RAJESKRO:

\par }{\Q Či ačhiľom le Izraelitenge sar pušťa?

\par }{\QB Abo sar phuv, kaj hin baro kaľipen?

\par }{\Q Manušale mire, soske phenen:

\par }{\QB ‚Amen peske šaj keras, so kamas,

\par }{\QB imar na kamas te džal pal tute‘?


\par }{\Q \VS{32}Či šaj bisterel e pačivaľi čhaj pre peskre šukar ozdobi

\par }{\QB a e terňi pre peskre veradune gada?

\par }{\Q Ale mire manuša pre ma bisterde

\par }{\QB imar anglo but dživesa.


\par }{\Q \VS{33}Sar tuke džanes te pripravinel o drom,

\par }{\QB hoj te arakhes oles, kas kames!

\par }{\QB Mek the o nekgoreder džuvľa sikľon tire dromendar.


\par }{\Q \VS{34}Pre tire gada hin o rat le ňevinne čore manušengro,

\par }{\QB kajte len na prichudňal te rozmarel o kher.

\par }{\Q Ale tu the avke phenes:


\par }{\QB \VS{35}‚Me som ňevinno. Leskri choľi pes mandar visarďa het.‘

\par }{\Q Dikh, marava tut, bo phenes:

\par }{\QB ‚Na kerďom binos.‘


\par }{\Q \VS{36}Sar avke lokes čerines tiro drom?

\par }{\QB The le Egiptoha aveha avri pre ladž,

\par }{\QB avke sar avľal avri pre ladž la Asirijaha.


\par }{\Q \VS{37}Aveha the odarik avri le vastenca pro šero.

\par }{\QB Bo o RAJ odčhiďa olen, pre kaste tut mukes,

\par }{\QB na ela tut lendar ňič.“




\par }\Chap{3}{\SH O napačivalo Izrael
\par }
{\Q \VerseOne{1}„Te o murš premukela peskra romňa

\par }{\QB a oj lestar džala het a lela peske avre romes,

\par }{\QB či džala oda murš pale pal late?

\par }{\Q Či na uľahas avke kadi phuv calkom meľarďi?

\par }{\QB Ale tu kerehas tire but piranenca o lubipen

\par }{\QB a akana tut kames pale te visarel ke ma?“

\par }{\QB phučel o RAJ.


\par }{\Q \VS{2}„Dikh upre pro verchi,

\par }{\QB či hin ode varesavo than,

\par }{\QB kaj na kerďal o lubipen?

\par }{\Q Bešehas paš o droma a užarehas pro pirane,

\par }{\QB avke sar o zbujňikos užarel, kas chudela pre pušťa.

\par }{\QB Meľarďal andre e phuv tire lubipnaha the tire nalačhipnaha.


\par }{\Q \VS{3}Vašoda preačhile o brišinda

\par }{\QB a na delas o brišind aňi jarone.

\par }{\Q No tu pes presikaves, hoj sal lubňi,

\par }{\QB a na ladžas tut vaš oda, so kerďal.


\par }{\Q \VS{4}A akana pre ma vičines:

\par }{\QB ‚Dado, tu sal miro prijaťeľis imar terňipnastar.


\par }{\Q \VS{5}Či ľikerela furt tiri choľi?

\par }{\QB Či rušeha večňe?‘

\par }{\Q Kavke vakeres,

\par }{\QB ale keres savoro nalačho, so ča pes del.“


\par }{\SH O Izrael the o Juda mušinen te kerel pokaňje
\par }
{\PP \VS{6}Akor, sar sas o Jozijaš kraľis andre Judsko, mange o RAJ phenďa: „Dikhľal, so kerelas e napačivaľi izraeliko čhaj? Džalas upre pre dojekh baro verchos a tel dojekh zeleno stromos a ode kerelas o lubipen.

\VS{7}Me mange gondoľinavas, hoj pal kada savoro, so kerďa, avela ke ma pale, ale oj na avľa. A dikhľa oda lakri pheň, e napačivaľi Judsko.

\VS{8}Dikhľa, hoj tradňom het la napačivaľa Izraelska čha a diňom la o rozvodno ľil, bo kerelas mange o lubipen. Ale lakri pheň, e napačivaľi Judsko na daranďiľa, geľa a the oj kerelas o lubipen.

\VS{9}A vašoda, hoj peske lelas o lubipen avke lokes, meľarďa andre e phuv a kerelas o lubipen oleha, hoj lašarelas o bara the o kašta.

\VS{10}Aňi pal kada savoro lakri napačivaľi pheň e Judsko na avľa ke ma pale čače jileha, ale falošňe,“ phenel o RAJ.


\par }{\PP \VS{11}O RAJ mange phenďa: „E napačivaľi izraeliko čhaj hiňi spravodľiveder sar e napačivaľi judsko čhaj.

\VS{12}Dža a vičin kala lava pro severos a phen:

\par }{\Q ‚Av pale, tu napačivaľi izraeliko čhaje!‘,

\par }{\QB phenel o RAJ.

\par }{\Q ‚Miro muj pre tumende imar na ela chmuravo,

\par }{\QB bo me som lačhejileskro.

\par }{\Q Na rušava pro furt,‘

\par }{\QB phenel o RAJ.


\par }{\Q \VS{13}‚Ča viznavin tiri vina,

\par }{\QB hoj tut ačhaďal le RAJESKE, tire Devleske.

\par }{\Q Viznavin, hoj džahas avre devlenca tel dojekh zeleno stromos

\par }{\QB a na šunehas mire lava,‘ “

\par }{\QB phenel o RAJ.


\par }{\BB \par }
{\PP \VS{14}„Aven pale, tumen napačivale manušale,“ phenel o RAJ, „bo me som tumaro rom. Lava mange po jekhes tumendar andral dojekh foros a po dujen andral dojekh famelija a anava tumen pro Sion.

\VS{15}Avke tumen me dava pasťjeren pal miro jilo a pašinena tumen goďaha the achaľuvipnaha.

\VS{16}Andre ola dživesa, sar tumenge uľona but čhave a avena but džene andre phuv,“ phenel o RAJ, „o manuša imar na phenena: ‚E archa le RAJESKRA zmluvakri!‘ Ňiko pre late na gondoľinela aňi peske pre late na leperela, aňi lenge na chibaľinela aňi la imar ňiko pale na kerela.

\VS{17}Andre oda časos vičinena o Jeruzalem o tronos le RAJESKRO a savore narodi pes skidena andro Jeruzalem, hoj te lašaren le RAJESKRO nav. Imar na džana pal peskre zacata the nalačhe jile.

\VS{18}Andre ola dživesa avena o manuša andral e Judsko ko manuša andral o Izrael a avena jekhetane pale andral e severno phuv andre odi phuv, savi diňom tumare dadenge sar o ďeďictvos.“


\par }{\SH E modloslužba le Izraeloskri
\par }
{\PP \VS{19}„Ale me mange phenďom:

\par }{\Q ‚Savo rado uľomas, te tuha šaj kerďomas sar mire čhaha

\par }{\QB a šaj tuke diňomas e šukar phuv,

\par }{\QB kadi nekšukareder phuv pre calo svetos.‘

\par }{\Q Gondoľinavas mange, hoj man vičinena ‚Dado‘

\par }{\QB a šoha mandar na oddžana.


\par }{\Q \VS{20}Ale avke sar e napačivaľi džuvľi omukel peskre romes,

\par }{\QB avke sanas tumen napačivale mange

\par }{\Q a omukľan man, manušale andral o Izrael,“

\par }{\QB phenel o RAJ.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{21}E vika šunďol upre pro verchi,

\par }{\QB oda le Izraeloskre manušen šunďol te rovel,

\par }{\Q bo previsarde peskre droma

\par }{\QB a bisterde pro RAJ, pre peskro Del.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{22}„Aven pale, tumen, so mandar odgeľan,

\par }{\QB a sasťarava tumaro napačivaľiben!“

\par }{\BB \par }
{\Q A tumen phenen: „He, džas pale ke tute,

\par }{\QB bo tu sal o RAJ, amaro Del.


\par }{\Q \VS{23}Čačo hin, hoj o modlarstvo pro brehi the pro verchi amen klaminde

\par }{\QB a ča andro RAJ, amaro Del, hin e zachrana prekal o Izrael.


\par }{\Q \VS{24}Amare terňipnastar o ladžakre modli chanas savori buči amare dadengri –

\par }{\QB lengre bakren, le dobitkos, le čhaven the le čhajen.


\par }{\Q \VS{25}Aven pašľuvas tele andre ladž

\par }{\QB a mi učharel amen amari ladž andre.

\par }{\Q Bo kerďam o bini anglal o RAJ, amaro Del,

\par }{\QB amen a the amare dada,

\par }{\Q amare terňipnastar dži adadžives,

\par }{\QB a na šunahas le RAJES, amare Devles.“




\par }\Chap{4}{\PP \VerseOne{1}O RAJ phenel:

\par }{\Q „Te kames, Izraelona, te avel pale,

\par }{\QB akor av pale ke ma.

\par }{\Q Te čhiveha tutar het kola džungipena anglal mire jakha

\par }{\QB a imar na oddžaha avrether,


\par }{\Q \VS{2}ale te pačivales, čačes a spravodľivones leha vera:

\par }{\QB ‚Avke sar dživel o RAJ,‘

\par }{\Q akor peske leha žehňinena o narodi

\par }{\QB a lašarena pes leha.“


\par }{\PP \VS{3}Kada phenel o RAJ le manušenge andre Judsko the andro Jeruzalem:

\par }{\Q „Preorinen tumenge e zoraľi phuv

\par }{\QB a ma sadzinen andro trňi!


\par }{\Q \VS{4}Obrezinen tumen pre služba le RAJESKE,

\par }{\QB obrezinen tumare jile,

\par }{\QB muršale andral e Judsko the manušale andral o Jeruzalem,

\par }{\Q hoj te na chučel avri miri choľi sar jag

\par }{\QB vaš o nalačhipen, so kerďan,

\par }{\QB a te na labol avke, hoj la ňiko našťi murdarela andre.“


\par }{\SH E skaza pal o severos
\par }
{\Q \VS{5}„Den te džanel andre Judsko

\par }{\QB a vakeren andro Jeruzalem:

\par }{\QB ‚Roztrubinen e truba pal caľi phuv!‘

\par }{\Q Vičinen andral caľi zor a phenen:

\par }{\QB ‚Skiden tumen upre!

\par }{\QB Aven džas andro ohradzimen fori!‘


\par }{\Q \VS{6}Hazden upre e zastava pro Sion!

\par }{\QB Denašen, hoj tumen te zachraňinen! Ma zaačhen!

\par }{\QB Bo anava e skaza the e bari zahuba pal o severos.“


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{7}„O ľevos avľa avri andral peskre kraki,

\par }{\QB o ňičiťeľis le narodengro avel.

\par }{\Q Avľa avri andral peskro than,

\par }{\QB hoj te kerel tira phuvatar e pušťa.

\par }{\Q Tire fori ena zňičimen,

\par }{\QB ačhena bi o manuša.


\par }{\Q \VS{8}Vašoda uren tumen andro gada le gonestar,

\par }{\QB roven a hikinen,

\par }{\Q bo e bari choľi le RAJESKRI

\par }{\QB pes amendar na visarďa.“


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{9}„Andre oda džives,“ phenel o RAJ,

\par }{\QB „o kraľis the o raja predarana,

\par }{\Q o rašaja cerpisaľona

\par }{\QB a o proroka ačhena sar kašta.“


\par }{\PP \VS{10}Paľis me, o Jeremijaš, phenďom: „Jaj, Raja Devla, dičhol pes mange, hoj calkom klaminďal le manušen andre Judsko the andro Jeruzalem, sar phenďal: ‚Ela tumen smirom,‘ akor sar amenge sas e šabľa thoďi tel e meň!“


\par }{\PP \VS{11}Andre oda časos pes phenela kale manušenge the le Jeruzalemoske: „E tači balvaj pal o brehi pre pušťa avel pre mire manuša, ale na pre oda, hoj len te precidzinel a te prežužarel,

\VS{12}bo kadi balvaj, so avel mandar, ela pre oda igen zoraľi. Akana anav avri upral lende miro rozsudkos.“


\par }{\Q \VS{13}Dikh, o ňeprijaťeľis avel sar o chmari.

\par }{\QB Leskre maribnaskre verdana hine sar e vichrica,

\par }{\Q leskre graja hine richleder sar o orli.

\par }{\QB Vigos amenge, sam našade!


\par }{\Q \VS{14}Jeruzalemona, obžužar tuke o jilo le nalačhipnastar,

\par }{\QB hoj te aves zachraňimen.

\par }{\Q Dži kana andre tu ľikereha

\par }{\QB o nalačho gondoľišagos?


\par }{\Q \VS{15}Se andral o Dan avel o hiros

\par }{\QB a e nalačhi sprava andral o Efrajimoskre brehi.


\par }{\Q \VS{16}„Priphenen le narodenge,

\par }{\QB den te džanel le Jeruzalemoske:

\par }{\Q ‚O ňeprijaťeľa aven andral e phuv dural

\par }{\QB a keren e maribnaskri vika pro fori andre Judsko.


\par }{\Q \VS{17}Obkľučinen o Jeruzalem sar ola, ko stražinen e maľa,

\par }{\QB bo pre mande džalas,‘ “

\par }{\QB phenel o RAJ.


\par }{\Q \VS{18}„Tiro dživipen the tire skutki pre tute kada ande.

\par }{\QB Kada hin tiro trestos!

\par }{\Q Hino igen kirko!

\par }{\QB Predemel tuke o jilo.“


\par }{\SH O roviben le prorokoskro
\par }
{\Q \VS{19}Dukhal man, dukhal man!

\par }{\QB Dukhatar man banďarel!

\par }{\Q O Jilo! O jilo mange igen marel!

\par }{\QB Našťi ačhav čhit!

\par }{\Q Se me šunav o hangos la trubakro,

\par }{\QB sar bašaven pro mariben.


\par }{\Q \VS{20}E skaza anel e skaza,

\par }{\QB caľi phuv hiňi čhiďi tele.

\par }{\Q Jekhvareste hine mire stani zňičimen,

\par }{\QB lengre zavesi hine čhingerde pro kotora.


\par }{\Q \VS{21}Mek dži kana mušinav te dikhel pre le ňeprijaťeľiskri zastava

\par }{\QB a te šunel o hangos la trubakro?


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{22}O RAJ phenel: „Mire manuša hine diline,

\par }{\QB na prindžaren man.

\par }{\Q Hine sar o čhave,

\par }{\QB so nane goďaver, so na achaľon.

\par }{\Q Akor hine goďaver, sar kamen te kerel o nalačho,

\par }{\QB ale o lačho te kerel na džanen.“


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{23}Dikhavas pre phuv

\par }{\QB a sas zamukľi a omukľi,

\par }{\Q pro ňebos,

\par }{\QB a leskro švetlos našľiľa.


\par }{\Q \VS{24}Dikhavas pro verchi,

\par }{\QB a dikhľom, hoj izdranas.

\par }{\QB Savore brehi pes čhalavenas upre tele.


\par }{\Q \VS{25}Dikhavas, ale ňisave manušes na dikhľom,

\par }{\QB a the savore čirikle pal o ňebos našľile.


\par }{\Q \VS{26}Dikhavas pro ovocno sados,

\par }{\QB ačhiľa lestar pušťa;

\par }{\Q a rozpele savore leskre fori

\par }{\QB le RAJESKRA bara choľatar.


\par }{\PP \VS{27}Kada phenel o RAJ:

\par }{\Q „Caľi phuv ačhela zamukľi,

\par }{\QB ale calkom la na zňičinava.


\par }{\Q \VS{28}Vašoda ela e phuv andre žaľa

\par }{\QB a o ňebos kaľola,

\par }{\Q bo phenďom, so kamav te kerel,

\par }{\QB a na lava oda pale aňi man olestar na visarava.“


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{29}Sar šunďol te avel le jazdcen the le lukostrelcen,

\par }{\QB dojekh foros denašel.

\par }{\Q Varesave pes garuven andro kraki

\par }{\QB a varesave džan upre pro skali.

\par }{\Q Savore fori hine omukle

\par }{\QB a ňiko andre na bešel.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{30}So kames te kerel, tu zňičimen?

\par }{\QB Soske tut ures andro purpur

\par }{\QB a thoves pre tu o somnakune šperki?

\par }{\Q Soske tuke keres o jakha?

\par }{\QB Zbitočňe tut richtines!

\par }{\Q Tire pirane tut odčhide

\par }{\QB a kamen tut te murdarel.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{31}Bo šunav, sar te viskinďahas e džuvľi, so hiňi andro dukha,

\par }{\QB sar te viskinďahas e džuvľi, so ločhol peskre ešebne čhavoreha;

\par }{\Q šunav o hangos le Sionoskra čhakro,

\par }{\QB so phurdel pharipnastar a nacirdel o vasta pre pomoca a phenel:

\par }{\Q „Jaj, vigos mange,

\par }{\QB diňi som andro vasta le vrahenge!“




\par }\Chap{5}{\SH O binos le Jeruzalemoskro
\par }
{\PP \VerseOne{1}O RAJ phenel:

\par }{\Q „Denašen te predikhel o uľici andro Jeruzalem,

\par }{\QB roden a dikhen maškar o foros.

\par }{\Q Te arakhena bajča jekhe dženes, ko dživel spravodľivones a rodel o čačipen,

\par }{\QB ta odmukava kale foroske.


\par }{\Q \VS{2}Kajte phenen: ‚Avke sar dživel o RAJ!‘

\par }{\QB the avke len vera falošňe.“


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{3}RAJEJA, či na roden tire jakha o čačipen?

\par }{\QB Demaďal len, ale na šunenas ňisavi dukh,

\par }{\QB ňičinehas len, ale on na kamenas te prilel tiro dovakeriben.

\par }{\Q Sas zacata sar bara

\par }{\QB a na kamenas pes te visarel andral o bini.


\par }{\Q \VS{4}Me phenďom: „Hine čorore a dilinore,

\par }{\QB bo na prindžaren o drom le RAJESKRO,

\par }{\QB Na džanen, so lendar lengro Del kamel.


\par }{\Q \VS{5}Noča džav pal o vodci

\par }{\QB a vakerava lenca,

\par }{\Q se on prindžaren o drom le RAJESKRO,

\par }{\QB so lendar lengro Del kamel.“

\par }{\Q Ale the on phagerde o jarmos le Devleskro

\par }{\QB a čhingerde o lanci.


\par }{\Q \VS{6}Vašoda len o ľevos andral o veš chala,

\par }{\QB o vlkos andral e pušťa len zňičinela,

\par }{\Q o leopardos pašľola a užarela garudo paš lengre fori,

\par }{\QB rozčhingerela sakones, ko lendar džala avri.

\par }{\Q Bo lengre bini hine but

\par }{\QB a kerde but napačivale veci.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{7}„Jaj, sar tuke šaj odmukav?

\par }{\QB Tire čhave man omukle

\par }{\QB a lenas vera pre ola, ko nane devla.

\par }{\Q Čaľaravas len,

\par }{\QB ale on kerenas o lubipen;

\par }{\QB zdžanas pes andro khera ko lubňa.


\par }{\Q \VS{8}Hine sar o graja mištes karmimen avri,

\par }{\QB pripravimen pre ruja;

\par }{\QB sako erdžinel pal e romňi le susedaskri.


\par }{\Q \VS{9}Či len vaš kada na marava?“

\par }{\QB phenel o RAJ.

\par }{\Q „Či kajse narodoske

\par }{\QB oda na visarava pale?“


\par }{\BB \par }
{\PP \VS{10}Avke me phenava le ňeprijaťeľenge:

\par }{\Q „Džan andre lengre viňici a ňičinen,

\par }{\QB ale calkom len ma zňičinen.

\par }{\Q Odčhinen lengre konara,

\par }{\QB bo on nane le RAJESKRE.


\par }{\Q \VS{11}O izraelika manuša the o judska manuša

\par }{\QB mange ačhile calkom ňeverna,“

\par }{\QB phenel o RAJ.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{12}„Zaprinde le RAJES

\par }{\QB a phende: ‚Ov na kerela ňič!

\par }{\Q Na avela pre amende e bibach,

\par }{\QB šoha na ela mariben aňi bokh.


\par }{\Q \VS{13}O proroka hine sar balvaj

\par }{\QB a leskro lav andre lende nane;

\par }{\QB avke mi ačhel pes lenge oda, so phende.‘ “


\par }{\SH O RAJ anel avri o sudos
\par }
{\PP \VS{14}Vašoda kada phenel o RAJ, o Nekzoraleder Del:

\par }{\Q „Bo vakeren kajse lava,

\par }{\QB čerinava kale manušen pro kašta

\par }{\Q a mire lava andre tiro muj kerava sar jag,

\par }{\QB so len labarela.


\par }{\Q \VS{15}Manušale le Izraeloskre!

\par }{\QB phenel o RAJ,

\par }{\Q anava pre tumende le narodos dural,

\par }{\QB o zoralo narodos, so hino čirlastar;

\par }{\Q o narodos, saveskri čhib na prindžaren

\par }{\QB a na achaľon, so vakerel.


\par }{\Q \VS{16}Leskro tulcos hino sar phundrado hrobos,

\par }{\QB savore hine hrďini.


\par }{\Q \VS{17}Chala tumenge o uľipen the o maro,

\par }{\QB chala tumenge le čhaven the le čhajen,

\par }{\Q chala tumenge le bakren the le dobitkos,

\par }{\QB chala tumenge o hroznos the o figi.

\par }{\Q La šabľaha domarela tumare ohradzimen fori,

\par }{\QB pre save tumen muken.“


\par }{\BB \par }
{\PP \VS{18}„No aňi andre ola dživesa,“ phenel o RAJ, „tumen calkom na zňičinava.

\VS{19}Te paľis o manuša phučena: ‚Soske amenge o RAJ, amaro Del, kada savoro kerďa?‘, pheneha lenge: ‚Avke sar man tumen omukľan a služinenas avre devlenge andre tumari phuv, avke akana služinena le cudzincenge andre phuv, savi nane tumari.‘ “


\par }{\SH O nagoďaver narodos
\par }
{\Q \VS{20}„Kada den te džanel le Jakoboskre potomkenge

\par }{\QB a phenen oda the andre Judsko:


\par }{\Q \VS{21}Šunen kada, tumen nagoďaver a diline manušale!

\par }{\QB Hin tumen jakha, ale na dikhen,

\par }{\QB hin tumen kana, ale na šunen.


\par }{\Q \VS{22}Na daran mandar?“ phenel o RAJ.

\par }{\QB „Na izdran mandar?

\par }{\Q Me kerďom e poši paš o moros sar hraňica,

\par }{\QB šoha la našťi predžal.

\par }{\Q O vlni andre šaj demen,

\par }{\QB ale ňič na kerena,

\par }{\Q šaj hučinen,

\par }{\QB ale na predžana prekal.


\par }{\Q \VS{23}Ale kale narodos hin o jilo zacato a zoralo;

\par }{\QB visarde pes mandar a gele het.


\par }{\Q \VS{24}Aňi peske na phende:

\par }{\QB ‚Aven daras pes le RAJESTAR, amare Devlestar,

\par }{\QB savo del o brišind andro spravno časos.

\par }{\Q Ov del o jesuno the o jaruno brišind

\par }{\QB a the o kurke, andre save pes skidel upre o uľipen.‘


\par }{\Q \VS{25}Angle tumaro nalačhipen zaačhiľa kala veci,

\par }{\QB angle tumare bini pes tumendar iľa o lačhipen.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{26}The maškar mire manuša hin o nalačhe,

\par }{\QB so hine garude a užaren skurčimen,

\par }{\QB hoj te chuden le čiriklen;

\par }{\Q hine sar ola, ko rozthoven o pasci,

\par }{\QB hoj te chuden le manušen.


\par }{\Q \VS{27}Avke sar hine o kľitki pherde le čiriklenca,

\par }{\QB avke hine lengre khera pherde le klamišagoha;

\par }{\Q vašoda barvaľile a zoraľile;


\par }{\QB \VS{28}thuľile a prechale pes.

\par }{\Q Lengre nalačhe skutken nane hraňici;

\par }{\QB na sudzinen spravodľišagoha.

\par }{\Q Pal o sudi le širotengre lenge na džal

\par }{\QB a le čorengre sudi na sudzinen.


\par }{\Q \VS{29}Či len vaš kada na marava?“

\par }{\QB phenel o RAJ,

\par }{\Q „Či kajse narodoske

\par }{\QB oda na visarava pale?


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{30}Vareso strašno a džungalo

\par }{\QB pes kerel andre phuv.


\par }{\Q \VS{31}O proroka prorokinen klamišagos,

\par }{\QB o rašaja vladňinen peskra zoraha

\par }{\Q a mire manušenge oda avke hin pre dzeka.

\par }{\QB Ale so kerena, sar avela o koňec?“




\par }\Chap{6}{\SH O sudos pro Jeruzalem
\par }
{\Q \VerseOne{1}„Manušale le Benjaminoskre, denašen het andral o Jeruzalem!

\par }{\QB Trubinen pro rohos andro foros Tekoa;

\par }{\Q den znameňje pro poplach paš o Bet-Kerem,

\par }{\QB bo le severostar avel baro nalačhipen the bari skaza.


\par }{\Q \VS{2}Zňičinava o foros le Sionoskro,

\par }{\QB ola šukar the rajikaňa čha.


\par }{\Q \VS{3}O ňeprijaťeľa ke late avena sar o pasťjera peskre stadenca,

\par }{\QB ačhavena peske pašal late o stani

\par }{\QB a sako chala savoro pašal peste.


\par }{\Q \VS{4}Phenena: ‚Pripravinas pes pro mariben pre late!

\par }{\QB Ušťas a džas, medik hin dilos!

\par }{\Q Ale dikh, vigos amenge, bo o kham imar zadžal andre

\par }{\QB a o račakre ciňi baron.


\par }{\Q \VS{5}Ušťas upre a džas prekal e rat

\par }{\QB te zňičinel lakre pevnosťi!‘ “


\par }{\BB \par }
{\PP \VS{6}Bo kada phenel o Nekzoraleder RAJ:

\par }{\Q „Čhingeren avri o stromi

\par }{\QB a hordinen o bara the e čik pašal o muri le Jeruzalemoskre,

\par }{\QB hoj pes te dochudas andre.

\par }{\Q Kada foros peske zaslužinel o trestos,

\par }{\QB bo nane andre leste ňič aver ča o trapišagos.


\par }{\Q \VS{7}Avke sar andral e chaňig avel avri o paňi,

\par }{\QB avke andral leste avel avri o nalačhipen.

\par }{\Q Pre leskre uľici šunďol, sar pes maren a phageren;

\par }{\QB leskre dukhade the nasvale manuša hine furt angle mire jakha.


\par }{\Q \VS{8}Prile o dovakeriben, Jeruzalemona,

\par }{\QB bo sar na, ta oddžava tutar,

\par }{\Q a kerava tutar e pušťa,

\par }{\QB andre savi ňiko na bešela.“


\par }{\BB \par }
{\PP \VS{9}Kada phenel o Nekzoraleder RAJ:

\par }{\Q „Ola, ko ačhena te dživel andro Izrael,

\par }{\QB ena sar ola hrozni, save pes džal dujtovar te skidel upre.

\par }{\Q Vašoda dža pre lende, sar te uľalas vinohradňikos,

\par }{\QB a thov tiro vast pro hrozni, so mek ačhile.“


\par }{\BB \par }
{\PP \VS{10}Avke me phenďom:

\par }{\Q „Kaske šaj phenav

\par }{\QB a kaske šaj dav te džanel?

\par }{\QB Ko man šunela?

\par }{\Q Se dikh, lengre kana hine kašuke,

\par }{\QB a vašoda našťi šunen.

\par }{\Q Rušen, sar lenge o RAJ dovakerel,

\par }{\QB a nane lenge oda pre dzeka.


\par }{\Q \VS{11}Vašoda hin andre mande pherdo choľi le RAJESKRI;

\par }{\QB na birinav la imar te zľidžal.“

\par }{\BB \par }
{\PP Akor o RAJ phenďa:

\par }{\Q „Čhiv avri odi choľi pro čhavore pre uľica

\par }{\QB the pre partija le terne čhavengri.

\par }{\Q Andre odi choľi ena zachudle o rom the e romňi,

\par }{\QB o phuro the o igen phuro.


\par }{\Q \VS{12}Lengre khera peske lena aver džene,

\par }{\QB jekhetane lengre maľenca the romňijenca,

\par }{\Q bo me nacirdava miro vast pro manuša andre kadi phuv,“

\par }{\QB phenel o RAJ.


\par }{\Q \VS{13}„Le nekciknederestar dži o nekbareder,

\par }{\QB savorenge džal ča pal o love.

\par }{\Q Mek the o proroka the o rašaja,

\par }{\QB savore ča thoven avri le manušenca.


\par }{\Q \VS{14}O bare dukha mire manušengre učharen ča avke andre.

\par }{\QB Phenen: ‚Savoro hin mištes,‘

\par }{\QB ale ňič nane mištes.


\par }{\Q \VS{15}Či pes ladžana vaš ola džungale veci, so keren?

\par }{\Q Na, ňisostar pes na ladžan,

\par }{\QB mek aňi te ľoľol avri na džanen.

\par }{\Q Vašoda merena avke, sar mule okla džene;

\par }{\QB ena zňičimen, sar len marava,“

\par }{\QB phenel o RAJ.


\par }{\SH O Izrael na prilel le Devleskro drom
\par }
{\PP \VS{16}Kada phenel o RAJ:

\par }{\Q „Zaačhen pro droma a rozdikhen tumen

\par }{\QB a phučen pal o phurikane chodňiki.

\par }{\Q Dophučen tumen, kaj hin oda lačho drom,

\par }{\QB a pal leste džan,

\par }{\Q avke arakhena o odpočinkos prekal tumari duša.

\par }{\QB Ale on odphende: ‚Na, amen na džas!‘


\par }{\Q \VS{17}Ačhaďom upral tumende stražňiken a phenďom:

\par }{\QB ‚Šunen pro hangos la trubakro!‘

\par }{\QB Ale on odphende: ‚Na, amen na šunaha!‘ “


\par }{\BB \par }
{\PP \VS{18}Avke o RAJ phenďa:

\par }{\Q „Vašoda šunen, narodale;

\par }{\QB tumen, so san o švedki,

\par }{\QB dikhen, so pes lenca ačhela.


\par }{\Q \VS{19}Šun, phuvije!

\par }{\QB Me anav pre kala manuša e pohroma,

\par }{\Q sar o ovocje vaš oda nalačhipen, so gondoľinenas avri.

\par }{\QB Bo mire lava na kamenas te šunel a miro zakonos odčhide.


\par }{\Q \VS{20}Soske mange anen o kaďidlos andral e Šeba,

\par }{\QB abo e voňavo trsťina andral e phuv, so hiňi dur?

\par }{\Q Tumare labarde obeti na prilav;

\par }{\QB tumare obeti mange nane pre dzeka.“


\par }{\BB \par }
{\PP \VS{21}Vašoda kada phenel o RAJ:

\par }{\Q „Thovav angle kala manuša o pasci,

\par }{\QB hoj lenge upre te poddžan o pindre;

\par }{\Q merena jekhetane o dada le čhavenca,

\par }{\QB a o susedi jekhetane le prijaťeľenca.“


\par }{\SH O ňeprijaťeľis avel pal o severos
\par }
{\PP \VS{22}Kada phenel o RAJ:

\par }{\Q „Dikh, andral e severno phuv

\par }{\QB avel e bari armada;

\par }{\Q o baro narodos pes hazdel upre

\par }{\QB pro agora la phuvakre.


\par }{\Q \VS{23}Hine vizbrojimen le lukenca the le kopijenca,

\par }{\QB hine igen dziva the bijileskre;

\par }{\Q lengro hangos hučinel sar o moros,

\par }{\QB aven pro graja,

\par }{\Q hine rozačhade sar o slugaďa pro mariben,

\par }{\QB hoj pes tuha te maren, čhaje le Sionoskri.“


\par }{\BB \par }
{\PP \VS{24}O manuša phenen:

\par }{\Q „Amen pal lende šunďam o hiros,

\par }{\QB a slabisaľile amenge o vasta.

\par }{\Q Zaiľa amen e dar the ajsi dukh,

\par }{\QB savi hin la džuvľa, sar ločhol.


\par }{\Q \VS{25}Ma džan avri pre maľa

\par }{\QB aňi ma phiren pal o drom,

\par }{\Q bo e šabľa le ňeprijaťeľiskri

\par }{\QB the e bari dar hin všadzik pašal amende.“


\par }{\BB \par }
{\PP \VS{26}Avke o RAJ phenel:

\par }{\Q „Mire manušale,

\par }{\QB uren pre tumende o gada le gonestar,

\par }{\Q vaľinen tumen andro prachos andral o bov,

\par }{\QB ľikeren e žaľa a zorales roven sar pal jekhoro čhavoro,

\par }{\QB bo jekhvareste pre amende avela o ňičiťeľis!“


\par }{\BB \par }
{\PP \VS{27}O RAJ mange phenďa:

\par }{\Q „Ačhaďom tut, hoj te preskumines mire manušen,

\par }{\QB avke sar pes skušinel o trast,

\par }{\QB hoj te preskušines a te prindžares lengre droma.


\par }{\Q \VS{28}Savoredžene hine zacata vzburenci,

\par }{\QB zorale sar brondzos the trast;

\par }{\Q savore hine previsarde,

\par }{\QB ča phiren a vakeren o pľetki.


\par }{\Q \VS{29}E bari jag labol andro bov,

\par }{\QB ale e mel le trastestar našťi prelabarel.

\par }{\Q Avke zbitočňe hin te prelabarel mire manušen,

\par }{\QB bo le nalačhe manušen našťi te odďelinel.


\par }{\Q \VS{30}Vičinen len ‚odčhido rup‘,

\par }{\QB bo o RAJ len pestar odčhiďa.“




\par }\Chap{7}{\SH O Jeremijaš vakerel andro Chramos
\par }
{\PP \VerseOne{1}Kada lav phenďa o RAJ le Jeremijašiske:

\VS{2}„Ačhav tut andre chramoskri brana a de te džanel kada lav:

\par }{\PP ‚Šunen o lav le RAJESKRO, savore manušale andral e Judsko, tumen, so aven andre te lašarel le RAJES prekal kala brani.

\VS{3}Kada phenel o Nekzoraleder RAJ, o Del le Izraeloskro: Čerinen tumaro dživipen the tumare skutki, so keren, hoj tumen te mukav te bešel pre kada than.

\VS{4}Ma muken tumen pre kala klamišagoskre lava: „Kada hin o Chramos le RAJESKRO, o Chramos le RAJESKRO, o Chramos le RAJESKRO!“

\VS{5}Čerinen čačes tumare dživipena the tumare skutki! Čačes keren o spravodľišagos maškar tumende!

\VS{6}Ma trapinen le cudzincos, la širota the la vdova, ma čhoren avri o ňevinno rat andre kadi phuv a ma phiren pal aver devla, bo ča tumenge kerena nalačho!

\VS{7}Te kada kerena, mukava tumen te bešel andre kadi phuv, savi diňom tumare phure dadenge pro furt.


\par }{\PP \VS{8}Ale dikhen, tumen pes muken pro klamišagoskre lava, save tumenge nane lačhe pre ňisoste.

\VS{9}Tumen čoren, murdaren, keren lubipen, falošňe len veri, labaren o kaďidlos le Baaloske a lašaren avre devlen, saven na prindžarenas.

\VS{10}Tumen keren kala veci, save me našťi avri ačhav, a paľis aven a ačhen angle ma andre miro Chramos a phenen: „Amen sam chraňimen!“

\VS{11}Gondoľinen tumenge, hoj miro Chramos hin o kher prekal o zbujňika? Ale me dikhľom, so keren, phenel o RAJ.


\par }{\PP \VS{12}Džan andro Šilo, pre oda than, savo mange ešebno kidňom avri, hoj man ode te lašaren, a dikhen, so lestar kerďom, anglo bini mire manušengre le Izraeloskre.

\VS{13}Tumen kerenas savore kala nalačhe skutki, phenel o RAJ, a me ke tumende vakeravas furt pale a pale, ale tumen na kamenas te šunel. Sar me vičinavas, tumen mange na odphenenas.

\VS{14}Avke akana oda, so kerďom le thaneha andro Šilo, kerava the mire Chramoha, pre savo pes tumen muken, le thaneha, so diňom tumenge the tumare dadenge.

\VS{15}Tradava tumen pašal ma het, avke sar tradňom het savore tumare phralen, savore potomken le Efrajimoskren.‘ “


\par }{\SH O manuša na kamen te šunel
\par }
{\PP \VS{16}O RAJ phenel: „Jeremijaš, ma modľin tut vaš kala manuša! Ma mang tut aňi ma rov vaš lenge! Ma vičin ke ma, bo me tut na šunava avri.

\VS{17}Či tu na dikhes, so keren andro judska fori the pro uľici andro Jeruzalem?

\VS{18}O čhave kiden o kašta, o dada keren e jag a o romňija ušanen o chumer pro bokeľa la ňeboskra kraľovnake. Obetinen o moľakre obeti avre devlenge, hoj man te dukhaven.

\VS{19}Či man oleha dukhaven?“ phenel o RAJ. „Či na korkore pes a oleha peske keren ladž?


\par }{\PP \VS{20}Vašoda kada phenel o RAJ, o Adonaj: Miri bari choľi čhivava avri pre kada than, pro manuša, pro dobitkos, pro stromi the pro uľipen la phuvakro; labola a na murdaľola andre.


\par }{\PP \VS{21}Kada phenel o Nekzoraleder RAJ, o Del le Izraeloskro: Ča džan a labaren tumenge dureder o obeti a dothoven len paš okla obeti a šaj chan tumenge savoro mas!

\VS{22}Se akor, sar iľom tumare daden avri andral o Egipt, na phenďom lenge aňi lenge na prikazinďom, hoj te keren o labarde obeti abo varesave aver obeti.

\VS{23}Ale diňom len ča kada prikazis: ‚Šunen man a me avava tumaro Del a tumen avena mire manuša. Dživen avke, sar tumenge prikazinďom, a ela tumenge mištes.‘

\VS{24}Ale on oda na kerenas a na kamenas man te šunel. Zacatones phirenas andre peskro nalačho gondoľišagos a visarde pes palal a na gele anglal.

\VS{25}Ole dživesestar, kanastar tumare dada avle avri andral o Egipt, dži akana furt bičhavavas ke lende mire služobňiken le proroken,

\VS{26}ale on man na kamenas te šunel a na kerenas oda, so lenge phenavas. Ačhile zacata a sas goreder sar lengre dada.


\par }{\PP \VS{27}Te lenge pheneha kala savore lava, the avke tut na šunena; te pre lende vičineha, na odphenena tuke.

\VS{28}Phen lenge kada: ‚Kada hin o narodos, savo na šunel le RAJES, peskre Devles, aňi na kamel te prilel o dovakeriben. O čačipen muľa, našľiľa andral lengre muja.


\par }{\PP \VS{29}Strihin tuke o bala a čhiv len het. Giľav o halgatovos upre pro brehi, bo o RAJ pestar odčhiďa a omukľa o pokoleňje, pre savo hino choľamen.‘ “


\par }{\SH E Dolina le Vrahengri
\par }
{\PP \VS{30}O RAJ phenel: „Se o manuša andral e Judsko kerenas oda, so nane lačho angle mire jakha. Peskre džungale modli thode andre miro Chramos, hoj les te meľaren andre.

\VS{31}Andre dolina Ben-Hinom peske ačhade o oltaris, so pes vičinelas Tofet, hoj ode te labaren peskre čhaven the čhajen andre jag. Ale me lenge na prikazinďom kada te kerel, mange oda na sas aňi pre goďi.

\VS{32}Vašoda avena ajse dživesa, phenel o RAJ, hoj o manuša oda imar na vičinena Tofet abo dolina Ben-Hinom, ale Dolina le murdaripnaskri, a ode andro Tofet o manuša parunena le mulen, bo avrether na ela than.

\VS{33}O mule ťela kale manušengre chana o čirikle the o dziva džviri. Na ela ko len te tradel het.

\VS{34}Lava andral o judska fori the pal o Jeruzalemoskre uľici het o radišagos the o kheľiben, o radišagos le terneskro the la terňakro, bo e phuv ačhela zamukľi.“




\par }\Chap{8}{\PP \VerseOne{1}„ ‚Andre oda časos, phenel o RAJ, lena avri andral o hrobi o kokala le judske kraľengre, o kokala le rajengre, o kokala le rašajengre, o kokala le prorokengre the o kokala le manušengre andral o Jeruzalem.

\VS{2}Thovena len pro kham, pro čhonoro the pro čercheňa le ňeboskre, saven kamenas, savenge služinenas, pal save phirenas, savendar phučenas so te kerel a saven lašarenas. Na skidena len upre aňi len pale na parunena, ale ačhena rozčhide pre phuv sar hnojos.

\VS{3}No varesave dženen ole nalačhe manušendar mukava te dživel a roztradava len pre savore thana. Ale prekal ola manuša ela feder te merel sar te dživel, phenel o Nekzoraleder RAJ.‘ “


\par }{\SH O binos the o sudos
\par }
{\PP \VS{4}„Jeremijaš, phen lenge: ‚Kada phenel o RAJ:

\par }{\Q Te vareko perel, či imar na ušťel upre?

\par }{\QB Te vareko oddžal, či imar na avel pale?


\par }{\Q \VS{5}Soske pes kala manuša visarde het?

\par }{\QB Soske pes mandar o Jeruzalem furt visarel het?

\par }{\Q Ľikeren pes le klamišagostar

\par }{\QB a na kamen pes te visarel pale ke mande.


\par }{\Q \VS{6}Visarďom ke lende o kana a šunďom,

\par }{\QB hoj na vakeren o čačipen.

\par }{\Q Ňikaske nane pharo vaš peskro binos

\par }{\QB a ňiko na phenel: „Jaj, so kerďom?“

\par }{\Q Sako siďarel peskre dromeha,

\par }{\QB avke sar o graj siďarel andro mariben.


\par }{\Q \VS{7}Mek the o bocianos pro ňebos

\par }{\QB džanel peskro časos;

\par }{\Q e hrdlička, e lastovička the o drozdos

\par }{\QB doľikeren o časos kana te džal het

\par }{\QB a kana te avel pale,

\par }{\Q ale mire manuša na džanen,

\par }{\QB so lendar o RAJ kamel.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{8}Sar šaj tumen phenen:

\par }{\QB „Amen sam goďaver, bo amen hin o zakonos le RAJESKRO“?

\par }{\Q Se dikh, tumare falošna učiťeľa le zakonoskre les čerinde

\par }{\QB a dopisinde andre o klamišagi.


\par }{\Q \VS{9}Tumare goďaver učiťeľa ena pro asaben,

\par }{\QB predarana a chudena len.

\par }{\Q Se odčhide o lav le RAJESKRO!

\par }{\QB Akor savi goďi len hin?


\par }{\Q \VS{10}Vašoda lengre romňijen dava avrenge

\par }{\QB a lengre maľi dava lengre ňeprijaťeľenge.

\par }{\Q Bo le nekciknederestar dži o nekbareder,

\par }{\QB savorenge džal ča pal o love.

\par }{\Q The o proroka the o rašaja,

\par }{\QB savore klaminen.


\par }{\Q \VS{11}O bare dukha mire manušengre učharen ča avke andre.

\par }{\QB Phenen: „Savoro hin mištes,“

\par }{\QB ale ňič nane mištes.


\par }{\Q \VS{12}Či pes ladžana vaš ola džungale veci, so keren?

\par }{\Q Na, ňisostar pes na ladžan,

\par }{\QB mek aňi te ľoľol avri na džanen.

\par }{\Q Vašoda merena avke, sar mule okla džene;

\par }{\QB ena zňičimen, sar len marava,

\par }{\QB phenel o RAJ.‘ “


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{13}„ ‚Lava lendar lengro uľipen, phenel o RAJ.

\par }{\QB Pro viňičis len na ela o hroznos

\par }{\Q a pro figovňikos len na ela o figi;

\par }{\QB a mek the o prajti lenge šučona avri.

\par }{\Q Oda, so len diňom,

\par }{\QB ela lendar ilo het.‘ “


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{14}O manuša phenen: „Soske mek bešas?

\par }{\QB Aven skidas pes upre,

\par }{\Q a džas andro ohradzimen fori,

\par }{\QB hoj ode te meras!

\par }{\Q Se o RAJ, amaro Del, amen kamel te zňičinel

\par }{\QB a del amen te pijel o jedovato paňi,

\par }{\QB bo amen kerďam o bini anglo RAJ.


\par }{\Q \VS{15}Užarahas pro smirom,

\par }{\QB ale o lačhipen na avelas,

\par }{\QB pro sasťipen, ale dikh, avľa e bari dar.


\par }{\Q \VS{16}Andral o foros Dan šunďol

\par }{\QB le grajen te fučinel a le žrebcen te erdžinel.

\par }{\QB Caľi phuv ola vikatar razisaľol.

\par }{\Q Avena a chana tele caľi phuv the savoro, so andre hin;

\par }{\QB o foros the leskre manušen.“


\par }{\BB \par }
{\PP \VS{17}O RAJ phenel:

\par }{\Q „Bičhavava pre tumende le sapen;

\par }{\QB le zmijen, pre save na zalela ňisavo vražišagos,

\par }{\QB a danderena tumen.“


\par }{\BB \par }
{\PP \VS{18}Paľis me phenďom:

\par }{\Q „Hin man igen bari žaľa,

\par }{\QB igen man dukhal o jilo.


\par }{\Q \VS{19}E čhaj mire manušengri vičinel pre pomoca andral e phuv, so hiňi dur:

\par }{\QB ‚Či o RAJ imar nane pro Sion?

\par }{\Q Či leskro Kraľis imar ode nane?‘ “

\par }{\BB \par }
{\PP O RAJ odphenďa:

\par }{\Q „Soske man choľarenas oleha,

\par }{\QB hoj lašarenas tumare sochi

\par }{\QB a banďonas angle tumare chocsave cudza modli?“


\par }{\BB \par }
{\PP \VS{20}O manuša phenen:

\par }{\Q „Pregeľa e žatva, pregeľa the o ňilaj,

\par }{\QB ale amen mek furt na sam zachraňimen!“


\par }{\BB \par }
{\PP \VS{21}Me phenďom:

\par }{\Q „Miro jilo hino dukhado,

\par }{\QB bo mire manuša hine dukhade.

\par }{\Q Pharo mange hin

\par }{\QB a avľa pre ma bari dar.


\par }{\Q \VS{22}Či nane ľikos andro Gilead?

\par }{\QB Či nane ode doktoris?

\par }{\Q Akor soske na sasťon avri

\par }{\QB mire manuša?


\par }{\Q \VS{23}Oj, te miro šero uľahas sar chaňig pherďi le paňeha

\par }{\QB a miri jakh sar prameňis le apsenca,

\par }{\Q hoj te šaj runďomas rat-džives

\par }{\QB vaš mire manuša, so sas murdarde.“




\par }\PoetryChap{9}{\Q \VerseOne{1}„Oj, te ča man uľahas pre pušťa ajsi streškica,

\par }{\QB kaj presoven o putňika,

\par }{\Q hoj te šaj omukľomas mire manušen

\par }{\QB a geľomas lendar het.

\par }{\Q Se savore hine lubara,

\par }{\QB e banda le napačivale muršengri.“


\par }{\BB \par }
{\PP \VS{2}O RAJ phenel:

\par }{\Q „Nacirden peske o čhiba sar o lukos te ľivinel o klamišagos;

\par }{\QB le čačipnaha na vladňinen andre phuv.

\par }{\Q Džan andral jekh binos andre aver

\par }{\QB a na kamen man te viznavinel sar peskre Devles.


\par }{\Q \VS{3}Den tumenge pozoris pre tumare prijaťeľa,

\par }{\QB ma pačan aňi tumare phraleske,

\par }{\Q bo dojekh lendar hino klamaris

\par }{\QB a dojekh prijaťeľis hino pľetkošno.


\par }{\Q \VS{4}Jekh avreha thoven avri

\par }{\QB a ňiko na vakerel o čačipen.

\par }{\Q O manuša sikľon te vakerel o klamišagi;

\par }{\QB le binendar, so keren, ačhen igen strapimen.


\par }{\Q \VS{5}Tumare khera hine maškar o klamišagos;

\par }{\QB anglo klamišagos man imar na kamen te viznavinel,“

\par }{\QB phenel o RAJ.


\par }{\BB \par }
{\PP \VS{6}Vašoda kada phenel o Nekzoraleder RAJ:

\par }{\Q „Dikh, me len žužarav andre jag a skušinav,

\par }{\QB bo so aver šaj kerav mire binošne manušenca?


\par }{\Q \VS{7}Lengri čhib hin o meribnaskro šipos;

\par }{\QB lengre muja vakeren o klamišagos.

\par }{\Q Sako vakerel o šukar lava peskre prijaťeľiha,

\par }{\QB ale andro jilo leha kamel te thovel avri.


\par }{\Q \VS{8}Či len vaš kada na marava?“ phenel o RAJ.

\par }{\QB „Či man pre kajso narodos na pomsťinava?“


\par }{\BB \par }
{\PP \VS{9}Me phenďom:

\par }{\Q „Rovav a hikinav vaš o verchi,

\par }{\QB hin man žaľa pal o pastvini pre pušťa,

\par }{\QB bo šučile avri a imar ňiko odarik na predžal.

\par }{\Q Imar na šunďol le dobitkos, le čiriklen aňi le dzive džviren;

\par }{\QB savore pes rozdenašle a gele het.“


\par }{\BB \par }
{\PP \VS{10}O RAJ phenel:

\par }{\Q „Le Jeruzalemostar kerava ča kopa bara,

\par }{\QB o kher prekal o šakali.

\par }{\Q A le judske forendar kerava zamukle thana,

\par }{\QB kaj ňiko na bešela.“


\par }{\BB \par }
{\PP \VS{11}Me phučľom: „Ko hin ajso goďaver, hoj oleske achaľola? Ke kaste prevakerďa le RAJESKRO muj, hoj oda te del te džanel? Soske hiňi e phuv avke zňičimen a avrišučarďi sar e pušťa, prekal savi ňiko imar na predžal?“


\par }{\PP \VS{12}O RAJ odphenďa: „Vašoda, bo omukle miro zakonos, savo lenge diňom. Na šunde man aňi na kamle te kerel oda, so lenge phenďom.

\VS{13}Ale kerenas oda, so kamenas peskre zacate jilenca, a džanas pal o modli Baal, avke sar len sikade lengre dada.“

\VS{14}Vašoda o Nekzoraleder RAJ, o Del le Izraeloskro, phenel kada: „Dikh, čaľarava kale manušen le kirke chabeneha a dava len te pijel o jedovato paňi.

\VS{15}Roztradava len maškar o narodi, save na prindžarenas aňi on aňi lengre dada. Bičhavava pre lende e šabľa, medik len na murdarava avri.“


\par }{\SH O manuša andral o Jeruzalem mangen e pomoca
\par }
{\PP \VS{16}Kada phenel o Nekzoraleder RAJ:

\par }{\Q „Achaľon oda, so tumenge phenav,

\par }{\QB a vičinen ole džuvľen, so phiren te rovel pro pohrebi!

\par }{\QB Bičhaven pal ola, so hine nekfeder andre oda.


\par }{\Q \VS{17}Mi aven sig a mi roven upral amende,

\par }{\QB hoj o apsa amenge te aven avri andral o jakha

\par }{\QB a te čuľan tele pal o bervi.


\par }{\Q \VS{18}Se andral o Sion šunďol o roviben:

\par }{\QB ‚Joj, save sam zňičimen! Sam pre bari ladž!

\par }{\Q Mušinas te omukel e phuv,

\par }{\QB bo amare khera hine čhide tele.‘ “


\par }{\BB \par }
{\PP \VS{19}Me phenďom:

\par }{\Q „Džuvľale, šunen o lav le RAJESKRO,

\par }{\QB phundraven o kana pro lava andral leskro muj.

\par }{\Q Sikaven tumare čhajen te rovel

\par }{\QB a tumare prijaťeľken te giľavel o halgatovi.


\par }{\Q \VS{20}Se o meriben avel andre prekal amare oblaki

\par }{\QB a dodžal dži andre amare pevnosťi.

\par }{\Q Ňičinel le čhavoren pro uľici

\par }{\QB a le terne čhaven maškar o foros.“


\par }{\BB \par }
{\PP \VS{21}„Phen lenge: Kada phenel o RAJ:

\par }{\Q ‚O mule ťela le manušengre peren tele sar o hnojos pro maľi,

\par }{\QB sar e pšeňica pre maľa, savi hiňi košimen tele,

\par }{\QB a ňiko la na skidel upre.‘ “


\par }{\BB \par }
{\PP \VS{22}Kada phenel o RAJ:

\par }{\Q „O goďaver pes te na lašarel peskra goďaha,

\par }{\QB o zoralo pes te na presikavel peskra zoraha

\par }{\QB a o barvalo pes te na lašarel peskre barvaľipnaha.


\par }{\Q \VS{23}Ale oda, ko pes lašarel, pes mi lašarel kaleha,

\par }{\QB hoj man prindžarel a achaľol mange,

\par }{\Q bo me som o RAJ, savo presikavel o verno kamiben

\par }{\QB a kerel o spravodľišagos the o čačipen pre phuv,

\par }{\Q bo andre kala veci man hin o radišagos,“

\par }{\QB phenel o RAJ.


\par }{\PP \VS{24}„Dikh, aven o dživesa,“ phenel o RAJ, „hoj marava savoren, so hine obrezimen ča pro ťelos.

\VS{25}Marava le manušen andral o Egipt, andral e Judsko, andral o Edom, andral o Amon the andral o Moab the savoren, so bešen pre pušťa a hoľinen peske o bala pro šero pal o seri, bo savore kala narodi nane obrezimen. A aňi o manuša andral o Izrael nane obrezimen andro jile.“




\par }\Chap{10}{\SH Pal o modli
\par }
{\PP \VerseOne{1}Manušale le Izraeloskre, šunen, so tumenge phenel o RAJ:

\VS{2}Kada phenel o RAJ:

\par }{\Q „Ma sikľon o droma avre narodendar

\par }{\QB a ma predaran le znameňjendar pro ňebos,

\par }{\QB kajte lendar aver narodi daran.


\par }{\Q \VS{3}Se o modli le narodengre nane pre ňisoste;

\par }{\QB čhinel pes tele o stromos andro veš

\par }{\QB a o šikovno majstros lestar kerel e modla.


\par }{\Q \VS{4}Thovel upre o somnakune the rupune ozdobi;

\par }{\QB marel andre le čokanoha o lecegi,

\par }{\QB hoj te na visaľol avri.


\par }{\Q \VS{5}Lengre modli hine sar o strašjakos pre ogurkengri maľa;

\par }{\QB našťi vakeren a mušinen len te ľidžal, bo na phiren.

\par }{\Q Ma daran lendar, bo našťi ubľižinen

\par }{\QB a aňi našťi keren vareso lačho.“


\par }{\BB \par }
{\PP \VS{6}Me phenďom:

\par }{\Q „Ňiko nane sar sal tu, RAJEJA,

\par }{\QB tu sal baro; igen bari zor hin andre tiro nav.


\par }{\Q \VS{7}Ko pes tutar na daranďiľahas, Kraľina le narodengro?

\par }{\QB He, tutar pes kampel te daral,

\par }{\Q bo ňiko nane ajso sar tu

\par }{\QB maškar savore goďaver vodci le narodengre

\par }{\QB aňi andre savore lengre kraľišagi.


\par }{\Q \VS{8}Savore manuša ole narodengre hine diline a nagoďaver.

\par }{\QB So šaj sikľon le kaštune modlendar?


\par }{\Q \VS{9}Lengre modli hine obthode le rupoha andral o Taršiš

\par }{\QB the le somnakaha andral o Ufaz,

\par }{\Q savoro oda hin e buči le majstrengri;

\par }{\QB hine urde andro lole the fijalova gada,

\par }{\QB so hine side le šikovne umelcendar.


\par }{\Q \VS{10}Ale o RAJ hino jekh čačikano Del;

\par }{\QB ov hino džido Del a večno kraľis.

\par }{\Q Leskra choľatar izdral e phuv,

\par }{\QB o narodi na birinena te zľidžal leskri choľi.


\par }{\PP \VS{11}Phenen lenge kada: ‚Ola devla, so na stvorinde o ňebos the e phuv, našľona pal e phuv the telal o ňebos.‘


\par }{\Q \VS{12}Ale o RAJ kerďa e phuv peskra zoraha;

\par }{\QB peskra bara goďaha stvorinďa e phuv

\par }{\QB a nacirdňa o ňebos.


\par }{\Q \VS{13}Sar leskro hangos herminel,

\par }{\QB hučinen o paňa pro ňebos;

\par }{\QB pal o agor la phuvakro anel o chmari.

\par }{\Q Bičhavel o bleski le brišindeha

\par }{\QB a andral peskre skladi mukel avri e balvaj.


\par }{\Q \VS{14}Savore kala modlara hine diline the bi e goďi.

\par }{\QB Sako, ko kerel o modli, pes ladžala,

\par }{\Q bo leskre modli hine o klamišagos

\par }{\QB a nane andre lende o dichos.


\par }{\Q \VS{15}O modli na mon ňič a hine pro asaben;

\par }{\QB sar avela lengro sudos, ena zňičimen.


\par }{\Q \VS{16}Ale o Del le Jakoboskro nane ajso sar ola modli.

\par }{\QB Ov hino Stvoriťeľis savoreske

\par }{\Q a o Izrael hine leskre manuša,

\par }{\QB leskro nav hin o Nekzoraleder RAJ.“


\par }{\SH O sudos avel
\par }
{\Q \VS{17}Tu, so bešes andro obkľučimen foros,

\par }{\QB ker tuke tire veci, hoj te omukes o foros.


\par }{\Q \VS{18}Bo kada phenel o RAJ:

\par }{\QB „Akana čhivava avri olen, ko bešen andre kadi phuv,

\par }{\Q domukava pre lende o pharipen,

\par }{\QB hoj oda te šunen.“


\par }{\BB \par }
{\PP \VS{19}O manuša andral o Jeruzalem phenen:

\par }{\Q „Vigos amenge, bo sam zraňimen,

\par }{\QB amari rana hiňi igen dukhaďi.“

\par }{\BB \par }
{\Q Me phenďom:

\par }{\QB „Kada hin miro nasvaľiben, mušinav oda te zľidžal.


\par }{\Q \VS{20}Miro stanos hino zňičimen;

\par }{\QB savore lani hine čhingerde.

\par }{\Q O čhave man omukle a imar nane.

\par }{\QB Nane ko mange pale te ačhavel o stanos

\par }{\QB aňi te nacirdel o lepedi.


\par }{\Q \VS{21}O pasťjera sas diline

\par }{\QB a na rodenas le RAJES,

\par }{\Q vašoda lenge ňič na avelas avri

\par }{\QB a savore lengre stadi hine roztradle.


\par }{\Q \VS{22}Šun! Avel varesavo hiros,

\par }{\QB e bari vika la armadakri andral e severno phuv,

\par }{\Q savi kerela le judske forendar e pušťa,

\par }{\QB o kher prekal o šakali.“


\par }{\SH E modľitba le Jeremijašiskri
\par }
{\Q \VS{23}„Me džanav, RAJEJA,

\par }{\QB hoj o dživipen le manušengro nane andre lengre vasta,

\par }{\QB hoj nane andre lengri zor te ľidžal peskre kroki.


\par }{\Q \VS{24}Mar man, RAJEJA, ale na buter sar kampel,

\par }{\QB na andre tiri choľi,

\par }{\QB hoj man te na zňičines.


\par }{\Q \VS{25}Čhiv avri tiri choľi pro narodi,

\par }{\QB so tut na prindžaren,

\par }{\Q the pro manuša,

\par }{\QB so na lašaren tiro nav.

\par }{\Q Bo on chanas tele le Jakoboskre manušen;

\par }{\QB calkom amen chale tele

\par }{\QB a zňičinde amari phuv.“




\par }\Chap{11}{\SH O manuša na doľikeren e zmluva
\par }
{\PP \VerseOne{1}Kada lav phenďa o RAJ le Jeremijašiske:

\VS{2}„Šunen o lava kala zmluvakre a phenen len le manušenge andre Judsko a the olenge, ko bešen andro Jeruzalem.

\VS{3}Kada phenel o RAJ, o Del le Izraeloskro: ‚Prekošlo hin oda manuš, ko na šunel o lava kala zmluvakre.

\VS{4}Kadi zmluva prikazinďom tumare dadenge akor, sar len iľom avri andral o Egipt, andral o trastuno bov.‘ Akor phenďom: ‚Šunen man a keren savoro, so tumenge prikazinav, a akor avena mire manuša a me avava tumaro Del.

\VS{5}Avke doľikerava e vera, so diňom tumare daden, hoj lenge dava e phuv, kaj čuľal o thud the o medos.‘ Odi phuv, so hiňi adadžives tumari.“

\par }{\PP Akor me odphenďom: „Amen, RAJEJA!“


\par }{\PP \VS{6}Paľis mange o RAJ phenďa: „De te džanel savore kala lava andro judska fori the pro uľici andro Jeruzalem. Ode pheneha: ‚Šunen o lava kala zmluvakre a doľikeren len.

\VS{7}Se akorestar, kanastar iľom avri tumare daden andral o Egipt, dži adadžives lenge zorales dovakeravas pale a pale a phenavas lenge kada: „Šunen man!“

\VS{8}Ale on na šunenas aňi na prithovenas peskre kana, ale sako džalas pal peskro zacato the nalačho jilo. Vašoda pre lende anava savore prekošibena andral kadi zmluva, savi lenge prikazinďom te doľikerel, ale on la na doľikerenas.‘ “


\par }{\PP \VS{9}O RAJ mange phenďa: „O manuša andral e Judsko the andral o Jeruzalem pes dovakerde, hoj pes pre mande ačhavena.

\VS{10}Visarde pes pale ke ola bini, so kerenas lengre phure dada, save na kamenas te šunel mire lava. Phirenas pal aver devla, hoj lenge te služinen. O Izrael the o Juda porušinde e zmluva, so kerďom lengre dadenca.

\VS{11}Vašoda me, o RAJ, phenav kada: ‚Bičhavava pre lende e pohroma, savatar našťi denašena. Paľis ke ma vičinena, ale me len na šunava avri.

\VS{12}O fori andral e Judsko the o manuša andral o Jeruzalem džana a mangena peske e pomoca ole devlendar, savenge labarenas o kaďidlos, ale on len našťi zachraňinena andre oda časos, sar avela e pohroma.

\VS{13}Tu, Juda, ajci keci fori tut hin, ajci tut hin the devla; a ajci keci uľici hin andro Jeruzalem, ajci oltara ačhaďan le džungale devleske Baaloske, hoj leske te labaren o kaďidlos.‘


\par }{\PP \VS{14}Vašoda ma mang tut vaš kala manuša aňi ma an vaš lenge e prosba vaj modľitba. Bo sar ke ma on vičinena andral peskro pharipen, me len na šunava avri.“


\par }{\PP \VS{15}O RAJ phenel:

\par }{\Q „Mire manušale, saven kamav,

\par }{\QB savo tumen hin pravos te avel andre miro Chramos,

\par }{\QB te keren kajse nalačhe veci?

\par }{\Q Gondoľinen tumenge, hoj o lava, so den, vaj o mas, so obetinen,

\par }{\QB tumendar odlena e pohroma?

\par }{\QB Hoj pale radisaľona?“


\par }{\BB \par }
{\PP \VS{16}O RAJ tut vičinelas „zeleno oliva ozdobimen le šukar ovocenca“. Ale le zorale bleskenca la podlabarďa a lakre konarica zlabile.


\par }{\PP \VS{17}O Nekzoraleder RAJ, savo tut zasadzinďa, tut daraďa avri la pohromaha vašoda, bo the o Izrael the e Judsko kerenas o nalačhipen a choľarde man, bo labarenas o kaďidlos le Baaloske.


\par }{\SH Plaňinen o nalačhipen pro Jeremijaš
\par }
{\PP \VS{18}O RAJ mange sikaďa o nalačhipen, so pre ma plaňinen, a achaľiľom oda, sar dikhľom lengre nalačhe skutki.

\VS{19}Somas sar o bakroro, saves ľidžan te murdarel, aňi na džanľom, hoj pre ma plaňinen kajso nalačhipen:

\par }{\Q „Aven čhinas tele o stromos the leskro ovocje;

\par }{\QB aven las les pal o svetos het,

\par }{\QB hoj pes te na leperel leskro nav.“


\par }{\Q \VS{20}Ale tu, Nekzoraleder RAJEJA, so sudzines spravodľivones

\par }{\QB a skumines o jilo the e goďi,

\par }{\Q de mange te dikhel tiri pomsta pre lende,

\par }{\QB bo angle tu anďom miro pharipen.


\par }{\PP \VS{21}Vašoda kada phenel o RAJ pal o manuša andro Anatot, so tut kamen te murdarel a phenen tuke: „Ma prorokin andro nav le RAJESKRO, bo mereha amare vasteha!“

\VS{22}Vašoda kada phenel o Nekzoraleder RAJ: „He, marava len. Lengre terne murša ena murdarde la šabľaha a lengre čhave the čhaja merena bokhatar.

\VS{23}Ňiko lendar na ačhela te dživel, bo anava e pohroma pro manuša andral o Anatot andre oda berš, sar len marava.“




\par }\Chap{12}{\SH O Jeremijaš phučel le RAJESTAR
\par }
{\Q \VerseOne{1}„RAJEJA, tu sal furt spravodľivo,

\par }{\QB sar man tuha kerav.

\par }{\Q No the avke tuha kamav te vakerel pal o čačipen.

\par }{\QB Soske le nalačhenge avel avri lengro drom?

\par }{\QB Soske peske savore ňeverna dživen andro smirom?


\par }{\Q \VS{2}Tu len sadzinďal a on mukle o koreňa;

\par }{\QB baron peske a anen ovocje.

\par }{\Q Tu sal furt pre lengre vušta,

\par }{\QB ale dur lengre jilendar.


\par }{\Q \VS{3}No tu man prindžares, RAJEJA,

\par }{\QB dikhes man a skumines, savo man hin jilo ke tute.

\par }{\Q Ľidža len sar bakroren te murdarel

\par }{\QB a odďelin len pro murdaripen.


\par }{\Q \VS{4}Mek dži kana ela e phuv šuki

\par }{\QB a e čar pre dojekh maľa šučola avri?

\par }{\Q Bo o manuša, so dživen pre phuv, hine nalačhe,

\par }{\QB o džviri the o čirikle murdaľon,

\par }{\Q bo o manuša phenen:

\par }{\QB ‚O RAJ na dikhel, so keras.‘ “


\par }{\SH O RAJ odphenel
\par }
{\Q \VS{5}„Te na birines te denašel le manušenca

\par }{\QB a imar sal strapimen,

\par }{\QB sar mek birineha te denašel le grajenca?

\par }{\Q Te slabisaľos pre rovno phuv,

\par }{\QB ta akor so kereha,

\par }{\QB sar denašeha prekal o bare kraki le Jordanoskre?


\par }{\Q \VS{6}Se mek the tire phrala,

\par }{\QB e famelija andral tiro kher,

\par }{\Q pes tutar visarde

\par }{\QB a namištes pre tu vakeren.

\par }{\Q Ma pača lenge,

\par }{\QB kajte tuha vakerena gulones.“


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{7}„Omukľom miro kher,

\par }{\QB odčhiďom mire manušen.

\par }{\Q Le manušen, saven kamav, diňom

\par }{\QB andro vasta le ňeprijaťeľenge.


\par }{\Q \VS{8}Mire manuša chudle pre ma te džal

\par }{\QB sar o ľevos andro veš;

\par }{\Q hazdle pre mande peskro hangos,

\par }{\QB vašoda len našťi avri ačhav.


\par }{\Q \VS{9}Mire manuša hine sar o flekato čiriklo,

\par }{\QB obkľučimen le drave čiriklenca.

\par }{\Q Noča džan a skiden savore dzive džviren

\par }{\QB a anen len te chal.


\par }{\Q \VS{10}But cudza pasťjera mange zňičinde e viňica;

\par }{\QB phirde mange pal miri phuv.

\par }{\Q Miri šukar maľa zňičinde

\par }{\QB a kerde latar zamukľi pušťa.


\par }{\Q \VS{11}Visarde la pre pušťa,

\par }{\QB hiňi zamukľi a rovel ke ma;

\par }{\Q caľi phuv hiňi zňičimen,

\par }{\QB ale ňiko peske oda na lel andro jilo.


\par }{\Q \VS{12}Pre savore uče brehi pre pušťa

\par }{\QB aven o ňičiťeľa,

\par }{\Q bo le RAJESKRI šabľa chal savoren

\par }{\QB pal jekh agor la phuvakro dži pre aver.

\par }{\QB Ňiko na denašela.


\par }{\Q \VS{13}Mire manuša sadzinenas e pšeňica, ale skidenas o trňi;

\par }{\QB trapinenas pes, ale ňič lenge na bariľa.

\par }{\Q Ladžana pes vaš peskri žatva,

\par }{\QB bo o RAJ peskra bara choľaha savoro zňičinďa.“


\par }{\BB \par }
{\PP \VS{14}Kada phenel o RAJ pre savore nalačhe susedi, so pes chudle mira phuvatar, savi diňom mire manušenge, le Izraelitenge: „Cirdava ole nalačhe manušen avri andral lengre phuva a le judske manušen lendar zachraňinava.

\VS{15}Ale paľis sar len cirdava avri, pale mange ela vaš lenge pharo a dojekh narodos thovava pale andre peskri phuv.

\VS{16}A te sikľona mištes o droma mire manušengre a sikľona te lel vera pre miro nav: ‚Sar dživel o RAJ!‘ avke sar on varekana sikade mire manušen te lel vera pro Baal, akor ena bararde avri maškar mire manuša a dživena peske mištes.

\VS{17}Ale te na šunena, cirdava avri ole manušen le koreňenca a zňičinava,“ phenel o RAJ.




\par }\Chap{13}{\SH O podobenstvo pal o sirimos
\par }
{\PP \VerseOne{1}Kada mange phenďa o RAJ: „Dža a cin tuke o ľanovo sirimos a thov tuke les pašal o klubi, ale ma thov les andro paňi.“

\VS{2}Avke mange cinďom o sirimos, sar mange phenďa o RAJ, a thoďom mange les pašal o klubi.


\par }{\PP \VS{3}Paľis ke ma o RAJ prevakerďa dujtovar kavke:

\VS{4}„Le o sirimos, so tuke cinďal a hino tute pašal o klubi, ušťi a dža ko paňi Eufrat a ode les garuv andre chev andre skala.“

\VS{5}Avke me geľom a garuďom les paš o Eufrat, sar mange prikazinďa o RAJ.


\par }{\PP \VS{6}Sar pregele but dživesa, phenďa mange o RAJ: „Ušťi a dža ko Eufrat a le odarik o sirimos, savo tuke prikazinďom ode te garuvel.“

\VS{7}Avke me geľom ko Eufrat, kopaľinďom avri o sirimos a iľom pal oda than, kaj les garuďom. O sirimos imar sas zňičimen a na sas lačho pre ňisoste.


\par }{\PP \VS{8}Akor ke ma avľa o lav le RAJESKRO:

\VS{9}„Kada phenel o RAJ: ‚Kavke zňičinava o baripen le Judaskro the o baro baripen le Jeruzalemoskro.

\VS{10}Kala nalačhe manuša doperena avke sar kada sirimos, so nane lačho pre ňisoste, bo na kamen te šunel mire lava, džan pal peskre zacata jile a phiren pal aver devla, hoj lenge te služinen a te klaňinen pes lenge.

\VS{11}Se avke sar o murš phandel o sirimos pašal peste, avke me phandľom pašal mande savore izraelike manušen the savore judske manušen,‘ phenel o RAJ, ‚hoj te aven mire manuša a te anen mange e slava, e chvala the e pačiv. Ale on man na šunenas.‘ “


\par }{\SH O podobenstvo pal o džbani
\par }
{\PP \VS{12}„Phen lenge kala lava: ‚Kada phenel o RAJ, o Del le Izraeloskro: Dojekh džbanos ela naplňimen la moľaha.‘ Pre ada tuke phenena: ‚So na džanas, hoj dojekh džbanos ela naplňimen la moľaha?‘

\VS{13}Phen lenge: ‚Kada phenel o RAJ: Dikh, savore kale manušen naplňinava la moľaha, medik na ena mate: le kraľen, so bešen pre le Davidoskro tronos, le rašajen, le proroken the savore manušen, so bešen andro Jeruzalem.

\VS{14}Phagerava len sar o džbani jekh avreha, le phuren the le ternen jekhetane. Na ela mange pharo, ňikas na kidava avri, zňičinava len bi e milosť, phenel o RAJ.‘ “


\par }{\SH Pal o baripen
\par }
{\Q \VS{15}„Šunen, prithoven o kan, ma lašaren tumen,

\par }{\QB bo o RAJ prevakerďa.


\par }{\Q \VS{16}Den e chvala le RAJESKE, tumare Devleske,

\par }{\QB medik na anela o kaľipen,

\par }{\Q medik tumenge na poddžana o pindre

\par }{\QB pro skali andro kaľipen.

\par }{\Q Užarena pro švetlos,

\par }{\QB ale ov les čerinela pro kaľipen;

\par }{\QB kerela lestar baro kaľipen.


\par }{\Q \VS{17}Ale te kada na šunena,

\par }{\QB miri duša počoral rovela;

\par }{\Q angle tumaro baripen igen rovela

\par }{\QB a mire jakhendar čuľana o apsa,

\par }{\Q bo le RAJESKRO stados

\par }{\QB ela ľigendo andro zajaťje.“


\par }{\SH O judska manuša ena zaile
\par }
{\PP \VS{18}O RAJ mange phenďa:

\par }{\Q „Phen le kraľiske the leskra dake:

\par }{\QB ‚Aven tele pal tumare troni

\par }{\QB a bešen tumenge teleder,

\par }{\Q bo tumare slavna koruni

\par }{\QB tumenge perena tele pal o šere.


\par }{\Q \VS{19}O fori pro juhos ena zaphandle andre

\par }{\QB a ňiko len na otkerela.

\par }{\Q Savore manušen andral e Judsko ľidžana andre aver phuv,

\par }{\QB ľidžana len calkom avrether.‘ “


\par }{\SH O zajaťje – o trestos vaš o binos
\par }
{\Q \VS{20}„Hazden upre o jakha a dikhen pre ola,

\par }{\QB ko aven pal o severos.

\par }{\Q Kaj hino o stados, so tuke sas dino?

\par }{\QB Kaj hine tire šukar bakrore?


\par }{\Q \VS{21}So pheneha akor, sar o manuša,

\par }{\QB pal save tuke gondoľinehas, hoj hine tire prijaťeľa,

\par }{\QB tut domarena a vladňinena upral tu?

\par }{\Q Či na avela pre tu ajse dukha

\par }{\QB sar pre džuvľi, so ločhol?


\par }{\Q \VS{22}Te tutar phučeha:

\par }{\QB ‚Soske pre mande kada avľa?‘

\par }{\Q Oda hin vaš tiro baro binos.

\par }{\QB Vašoda tuke hazdle upre o rokľi

\par }{\QB a pašľile tuha našilu.


\par }{\Q \VS{23}Či šaj o Kušijcos čerinel e farba pre peskri cipa?

\par }{\QB Abo o leopardos peskre škvrni?

\par }{\Q Avke aňi tumen, ko san sikade pro nalačhipen,

\par }{\QB našťi keren o lačho.


\par }{\Q \VS{24}Roztradava len sar phus,

\par }{\QB savo ľecinel andre balvaj pal e pušťa.


\par }{\Q \VS{25}Kada hin tiro losos,

\par }{\QB tiro kotor, so tuke merinďom avri,“

\par }{\QB phenel o RAJ,

\par }{\Q „bo bisterďal pre ma

\par }{\QB a mukehas tut pro klamišagos.


\par }{\Q \VS{26}Me tuke hazdava tiri rokľa pro muj,

\par }{\QB hoj tuke te dičhol tiri ladž.


\par }{\Q \VS{27}Me dikhľom tiro džungipen,

\par }{\QB tiro lubipen, lubikano dživipen;

\par }{\Q sar džan jekh pal aver sar o graj pal e kobila andre ruja,

\par }{\QB sar lašaren le modlen pro verchi the pro maľi.

\par }{\Q Vigos tuke, Jeruzalemona!

\par }{\QB Medik dži kana kames te ačhel nažužo?“




\par }\Chap{14}{\SH O baro šukiben the e bokh
\par }
{\PP \VerseOne{1}Kada hin o lav, savo phenďa o RAJ le Jeremijašiske pal o šukiben:


\par }{\Q \VS{2}„Baro pharipen hin le Juda,

\par }{\QB o manuša andre leskre fori našľon pal o jakha.

\par }{\Q Pašľon pre phuv andre žaľa

\par }{\QB a le Jeruzalem šunďol te rovel bara dukhaha.


\par }{\Q \VS{3}Lengre bare manuša bičhade peskre sluhen paňeske,

\par }{\QB on gele paš o chaňiga, ale paňi na arakhle.

\par }{\Q Avle pale le prazdne vedrenca;

\par }{\QB hine sklamimen a ladžan pes,

\par }{\QB vašoda pes chuden šerendar.


\par }{\Q \VS{4}Vašoda, hoj na delas brišind andre phuv,

\par }{\QB e maľa hiňi pukimen.

\par }{\Q O rolňika pes ladžan

\par }{\QB a chuden pes šerendar.


\par }{\Q \VS{5}Mek the e jeleňica pre maľa

\par }{\QB omukel peskre cikne jeleňicis, so lake uľiľa,

\par }{\QB bo nane ode zeleno čar.


\par }{\Q \VS{6}O dziva osli ačhen pro brehi

\par }{\QB a phares lenge hin te dichinel sar le šakalenge.

\par }{\Q O jakha lenge zaperen andre,

\par }{\QB bo nane ňisavi zeleno čar.“


\par }{\BB \par }
{\PP \VS{7}O manuša phenen:

\par }{\Q „Kajte amare nalačhipena svedčinen pre amende,

\par }{\QB pomožin amenge, RAJEJA,

\par }{\QB hoj pes te na dikhel tele tiro nav.

\par }{\Q Bo buterval tutar odgeľam

\par }{\QB a kerahas o bini anglal tu.


\par }{\Q \VS{8}Tu, so sal e Naďej le Izraeloskri

\par }{\QB the leskro Zachrancas andral o pharipen,

\par }{\Q soske sal sar o cudzincos andre amari phuv,

\par }{\QB sar o putňikos, so ačhel te presovel ča jekh rat?


\par }{\Q \VS{9}Soske sal ajso sar o manuš, so predaral,

\par }{\QB sar o zoralo murš, savo imar na birinel te zachraňinel?

\par }{\Q RAJEJA, tu sal maškar amende,

\par }{\QB amen pes vičinas pal tiro nav,

\par }{\QB ma omuk amen, RAJEJA!“


\par }{\BB \par }
{\PP \VS{10}Kada phenel o RAJ pal kala manuša:

\par }{\Q „Rado phiren upre tele

\par }{\QB a na zľikeren peskre pindre.

\par }{\Q Vašoda nane pre dzeka le RAJESKE;

\par }{\QB akana peske leperďa pre lengre nalačhipena

\par }{\QB a marel len vaš lengre bini.“


\par }{\BB \par }
{\PP \VS{11}O RAJ mange phenďa: „Ma modľin tut vaš o lačhipen prekal kala manuša!

\VS{12}Sar pes poscinena, me na šunava avri lengro mangipen; sar mange anena e labarďi abo e chabeneskri obeta, me len na prilava. Zňičinava len la šabľaha, la bokhaha the le meribnaskre nasvaľibnaha.“


\par }{\PP \VS{13}Akor me phenďom: „Jaj, RAJEJA, Devla miro, bo o proroka furt phenen le manušenge: ‚Na avela pre tumende e šabľa aňi e bokh, bo me tumen dava baro smirom pre kada than.‘ “


\par }{\PP \VS{14}Avke mange o RAJ odphenďa: „O proroka prorokinen klamišagoha andre miro nav. Me len na bičhaďom, ňič lenge na prikazinďom aňi ke lende na vakerďom. On tumenge prorokinen falošňe, dikhen o chocsave viďeňja, so peske chudle avri, a vakeren o klamišagi, so peske korkore gondoľinde avri.“


\par }{\PP \VS{15}Vašoda kada phenel o RAJ pal ola proroka, save prorokinen andre leskro nav, kajte len ov na bičhaďa, a phenen, hoj e šabľa the e bokh na avela andre kadi phuv: „Kala proroka ena murdarde la šabľaha a merena bokhatar.

\VS{16}A pre ola manuša, savenge on prorokinen, avela e šabľa the e bokh a ena čhide avri pro uľici andro Jeruzalem. Na ela ko te parunel aňi len aňi lengre romňijen aňi lengre čhaven the čhajen. Čhivava pre lende avri oda nalačhipen, so on korkore kerenas.“


\par }{\BB \par }
{\PP \VS{17}„Phen kale manušenge kada lav:

\par }{\Q ‚Mire jakhendar čuľan o apsa,

\par }{\QB na preačhen rat-džives,

\par }{\Q bo pre pačivaľi čhaj, pre mire manuša,

\par }{\QB avľa bari pohroma, bari dukhaďi rana.


\par }{\Q \VS{18}Te džav avri pre maľa,

\par }{\QB dikhav pherdo dženen predemaden la šabľaha.

\par }{\Q Te džav andro foros,

\par }{\QB dikhav le manušen, so meren bokhatar!

\par }{\Q Se o prorokos the o rašaj phiren pal e phuv upre tele

\par }{\QB a na džanen peske radi.‘ “


\par }{\BB \par }
{\PP \VS{19}Me phenďom:

\par }{\Q „RAJEJA, či calkom odčhiďal le manušen andral e Judsko?

\par }{\QB Či džungľiľa tire jileske o Sion?

\par }{\Q Soske amen avke marďal,

\par }{\QB hoj našťi sasťuvas avri?

\par }{\Q Užarahas pro smirom,

\par }{\QB ale o lačhipen na avelas,

\par }{\QB pro sasťipen, ale dikh, avľa e bari dar.


\par }{\Q \VS{20}RAJEJA, amen peske pridžanas amari vina

\par }{\QB a the o nalačhipena amare dadengre,

\par }{\QB bo kerďam o bini anglal tu.


\par }{\Q \VS{21}Angle slava tire naveskri ma odčhiv amen!

\par }{\QB Ma ker ladž tire slavne tronoske!

\par }{\Q Leper tuke pre tiri zmluva, so amenca phandľal,

\par }{\QB a ma prephag la!


\par }{\Q \VS{22}Či šaj o modli le narodengre den o brišind?

\par }{\QB Abo či o ňebos del korkoro pestar o prehanki?

\par }{\Q Či oda na sal tu, RAJEJA, Devla amaro, ko oda kerel?

\par }{\QB Pre tute pes mukas,

\par }{\QB bo ča tu kada savoro keres.“




\par }\Chap{15}{\SH E skaza le manušengri andre Judsko
\par }
{\PP \VerseOne{1}O RAJ mange phenďa: „Kajte angle mande ačhiľahas o Mojžiš the o Samuel, miro jilo pes na visarela ke kala manuša. Bičhav len mandar het, mi džan het pal mire jakha.

\VS{2}A te tutar phučena: ‚Kaj džaha?‘ odpheneha lenge: ‚Kada phenel o RAJ:

\par }{\Q Oda, ko peske zaslužinel te džal pro meriben, merela;

\par }{\QB oda, ko peske zaslužinel e šabľa, ela murdardo šabľaha;

\par }{\Q oda, ko peske zaslužinel e bokh, merela bokhatar;

\par }{\QB oda, ko peske zaslužinel te džal andro zajaťje, ela zailo.‘


\par }{\PP \VS{3}Štar veci pre tumende anava,“ phenel o RAJ, „e šabľa, hoj te murdarel, le rikonen, hoj te čhingeren, le čiriklen a the le dzive džviren, hoj te chan a te ňičinen.

\VS{4}A kerava oda, hoj savore kraľišagi pre phuv pes darana olestar, so pes lenge ačhiľa, vaš oda, so o judsko kraľis o Menaše, o čhavo le Chizkijoskro\FTNT{*}{{\FR 15:4 }{\FT{Andre varesave prekladi hin leskro nav Ezechiaš.}}}, kerďa andro Jeruzalem.


\par }{\Q \VS{5}Kaske ela pharo vaš tuke, Jeruzalemona?

\par }{\QB Ko vaš tu rovela?

\par }{\Q Ko paš tu zaačhela a phučela tutar:

\par }{\QB ‚Sar džives?‘


\par }{\Q \VS{6}Tu man odčhiďal,“ phenel o RAJ,

\par }{\QB „visarďal tut mange le dumeha.

\par }{\Q Vašoda pre tute nacirdava miro vast a zňičinava tut,

\par }{\QB bo imar zuňinďom te zľikerel miri choľi.


\par }{\Q \VS{7}Prečhivkerava len la vidlaha

\par }{\QB andre savore lengre fori.

\par }{\Q Lava lendar le čhaven;

\par }{\QB zňičinava mire manušen,

\par }{\QB bo pes na visarde peskre nalačhe dromendar.


\par }{\Q \VS{8}Ela ode buter vdovi, sar hin e poši paš o moros;

\par }{\QB anava le ňičiťeľis pro dilos, so murdarela le terne muršen

\par }{\Q a kerela, hoj o daja te cerpinen;

\par }{\QB jekhvareste pre lende anava e bari dar the o pharipen.


\par }{\Q \VS{9}Slabisaľola odi džuvľi, savi anďa efta čhaven pro svetos,

\par }{\QB phurdela avri e duša.

\par }{\Q Dživese lake zadžala o kham,

\par }{\QB ela poceňimen a ladžala pes.

\par }{\Q A oklen, so predživena, dava te murdarel

\par }{\QB lengre ňeprijaťeľenge,“

\par }{\QB phenel o RAJ.


\par }{\SH O Jeremijaš pes sajinel le RAJESKE
\par }
{\PP \VS{10}Me phenďom: „Vigos mange, daje miri, hoj man anďal pro svetos, le muršes, so pes furt mušinel te vesekedinel a te kerel savorenca pal caľi phuv. Na davas kečeň aňi na iľom kečeň, ale the avke man savore prekošen.“


\par }{\PP \VS{11}O RAJ phenďa: „Jeremijaš, me tut lendar lava avri. Sar pre tire ňeprijaťeľa avela o pharipen the e skaza, akor pal tu avena a mangena tut, hoj lenge te pomožines.

\VS{12}Či šaj o manuš prephagel o trast, o trast pal o severos, vaj o brondzos?

\VS{13}Manušale andral e Judsko, tumaro barvaľipen the tumare pokladi dava tumare ňeprijaťeľenge a na mola len oda ňič; angle savore tumare bini, so kerďan pal caľi tumari phuv.

\VS{14}Kerava tumendar otroka tumare ňeprijaťeľenge andre odi phuv, savi na prindžaren, bo miri choľi labol pre tumende sar jag.“


\par }{\PP \VS{15}Me phenďom: „Tu džanes, RAJEJA, leper tuke pre ma a pomožin mange; pomsťin tut vaš mande mire ňeprijaťeľenge! Ma domuk lenge te lel man het. Soske mek zľikeres tiri choľi? Se tu džanes, hoj vaš tute cerpinav.

\VS{16}Furt, sar ke ma avenas tire lava, chavas len; tire lava mange anen o radišagos a miro jilo lendar radisaľol, se me man vičinav pal tiro nav, RAJEJA, Nekzoraleder Devla.

\VS{17}Na bešav maškar ola, ko rado mulatinen, a na zabajinav man lenca. Angle oda, hoj šunav tire lava, bešav korkoro a hin andre mande pherdo choľi vaš oda, so kerde.

\VS{18}Soske miri dukh šoha na preačhel? Soske hiňi miri rana ajsi dukhaďi, hoj našťi sasťol avri? Me man mukľom savoreha pre tute, ale tu man omukľal avke sar o paňi andre jarka, so ňilaje šučol avri.“


\par }{\PP \VS{19}Vašoda kada phenel o RAJ: „Te tut visareha kale lavendar, kerava tutar pale miro služobňikos. Te vakereha oda, so hin vzacno, a na oda, so hin zbitočno, akor tuke domukava pale te vakerel vaš ma le manušenge. Tu ma ker avke sar on, ale on mi keren avke sar tu!

\VS{20}Me kerava, hoj te aves ajso zoralo sar o brondzuno muros kale manušenge. Marena pes tuha, ale na domarena tut, bo me som tuha, hoj tut te chraňinav a te lav tut avri,“ phenel o RAJ.

\VS{21}„Lava tut avri andral o vasta le ňeprijaťeľengre a cinava tut avri andral o vasta le bijileskre manušengre.“




\par }\Chap{16}{\SH O sudos prekal o manuša andral e Judsko
\par }
{\PP \VerseOne{1}O RAJ mange phenďa kada:

\VS{2}„Ma le tuke romňa a te na el tut čhave aňi čhaja pre kada than.“

\VS{3}Bo kada phenel o RAJ pal o čhave the pal o čhaja, so uľile pre kada than, the pal lengre daja the dada, so len ande pro svetos:

\VS{4}„Merena pro meribnaskre nasvaľibena. Ňiko pal lende na rovela aňi len na parunela, ale pašľona pre phuv sar hnojos. Ena murdarde la šabľaha a merena bokhatar. Lengre mule ťela chana o čirikle the o dziva džviri.“


\par }{\PP \VS{5}Bo kada phenel o RAJ: „Ma dža andro kher, kaj on vartinen. Ma dža ode lenca te rovel a ma phen lenge, hoj tuke oda hin pharo, bo me odiľom kale manušendar miro smirom, miro verno kamiben the miri milosť,“ phenel o RAJ.

\VS{6}„The o barvalo the o čoro merena andre kadi phuv. Ňiko len na parunela a ňiko pal lende na rovela. Ňiko pes žaľatar vaš lenge na čhingerela pro ťelos aňi peske na hoľinela o bala pro šero.

\VS{7}Ňiko lenca na chala aňi na pijela, hoj len te poťešinel akor, sar lenge merela vareko, kas rado dikhenas, a aňi akor, sar lenge merela e daj abo o dad.


\par }{\PP \VS{8}Ma dža aňi andro kher, kaj mulatinen, hoj lenca te bešes, te chas a te pijes.“

\VS{9}Bo kada phenel o Nekzoraleder RAJ, o Del le Izraeloskro: „Angle tumare jakha, sar mek tumen dživena, lava kale thanestar het o radišagos the o kheľiben, o radišagos le terneskro the la terňakro.


\par }{\PP \VS{10}Sar pheneha kale manušenge savore kala lava a on tutar phučena: ‚Soske amenge o RAJ phenel, hoj pre amende avela savoro kada nalačhipen? Savi hin amari vina a savo binos kerďam anglo RAJ, amaro Del?‘

\VS{11}Odpheneha lenge: ‚Vašoda, hoj tumare dada man omukle,‘ phenel o RAJ, ‚a phirenas pal aver devla, služinenas lenge a lašarenas len. Omukle man a miro zakonos na doľikerenas.

\VS{12}Ale tumen san mek goreder sar tumare dada, bo sako tumendar phirel pal peskro zacato the nalačho jilo a na kamel man te šunel.

\VS{13}Vašoda tumen tradava avri andral kadi phuv andre ajsi phuv, savi na prindžarenas aňi tumen aňi tumare phure dada. A služinena ode le cudze devlenge rat-džives, bo imar tumenge na presikavava e milosť.‘ “


\par }{\SH O RAJ pale zachraňinela le Izrael
\par }
{\PP \VS{14}„Vašoda avena o dživesa,“ phenel o RAJ, „kana imar na phenena: ‚Avke sar dživel o RAJ, savo iľa avri le Izraeliten andral o Egipt,‘

\VS{15}ale phenena, ‚avke sar dživel o RAJ, savo iľa avri le Izraeloskre manušen andral e severno phuv the andral savore phuva, andre save len roztradňa.‘ Bo me len anava pale andre odi phuv, savi diňom lengre dadenge.


\par }{\PP \VS{16}Dikh, bičhavava pal o but ribara,“ phenel o RAJ, „a on len chudena. Paľis bičhavava pal o but lovci a on len chudena andral savore verchi, andral savore brehi the andral o pukimen skali.

\VS{17}Se mire jakha dikhen pre savore lengre droma. Angle mande pes našťi garuven aňi lengre bini nane garude angle mire jakha.

\VS{18}Ale vaš lengri vina the vaš lengro binos lenge visarava duvar ajci pale, bo meľarde andre miri phuv le mule sochenca a pherarde miri phuv peskre džungale modlenca.“


\par }{\PP \VS{19}Akor me phenďom:

\par }{\Q „O RAJ hin miri zor the miro hrados,

\par }{\QB oda than, kaj man garuvav

\par }{\QB andre oda džives, sar mange hin phares!

\par }{\Q Ke tute avena o narodi,

\par }{\QB avena pal o agora le phuvakre a phenena:

\par }{\Q ‚Amare dada na zďeďinde ňič, ča le falošne devlen;

\par }{\QB le chocsave modlen, so lenge na sas lačhe pre ňisoste.‘


\par }{\Q \VS{20}Šaj peske o manuš kerel devlen?

\par }{\QB Šaj, ale oda nane ňisave devla!“


\par }{\PP \VS{21}O RAJ phenel:

\par }{\Q „Vašoda me lenge akana sikavava

\par }{\QB a dava lenge te džanel miri bari zor

\par }{\QB a prindžarena, hoj miro nav hin o RAJ.“




\par }\Chap{17}{\SH O binos le judske manušengro
\par }
{\PP \VerseOne{1}O RAJ phenel: „Manušale andral e Judsko, tumaro binos hino pisimen andre le trastune ridloha; hino randlo avri pre tumare jile the pre tumare oltara le diamantoskre hrotoha.

\VS{2}Bo tumare čhave lašaren le modlen paš peskre oltara the paš o slupi la Ašerakre tel dojekh zeleno stromos the pre dojekh baro verchos.

\VS{3}Verchona miro, so sal pre rovno maľa, tiro barvaľipen the savore tire pokladi dava sar korisť a avke počineha vaš o binos, so sas kerdo pre caľi tiri phuv.

\VS{4}Mušineha tutar te del tiri phuv, savi tuke diňom. Kerava tutar otrokos tire ňeprijaťeľiskro andre ajsi phuv, savi na prindžares. Bo miri choľi hiňi sar jag, so večňe labola.“


\par }{\SH Te mukel pes pro RAJ
\par }
{\PP \VS{5}Kada phenel o RAJ:

\par }{\Q „Prekošlo hin oda murš,

\par }{\QB ko pes mukel pro manuš

\par }{\Q a thovel peskro pačaben pre le manušeskri zor,

\par }{\QB ale andre peskro jilo pes visarel het le RAJESTAR.


\par }{\Q \VS{6}Ela sar o krakos pre pušťa

\par }{\QB a na dikhela, sar avel o lačhipen.

\par }{\Q Bešela pre pušťa andre avrišuki phuv,

\par }{\QB andre lonďi phuv, kaj ňiko aver na bešel.


\par }{\Q \VS{7}Bachtalo hin oda murš, savo pes mukel pro RAJ

\par }{\QB a thovel peskro pačaben andro RAJ.


\par }{\Q \VS{8}Ela sar o stromos sadzimen paš o paňi,

\par }{\QB so zamukel peskre koreňa paš e jarka.

\par }{\Q Na darala pes, sar avela o baro tačipen,

\par }{\QB leskre prajti ačhena zelena.

\par }{\Q Andro šuko berš pes na trapinela

\par }{\QB aňi na preačhela te del peskro ovocje.


\par }{\Q \VS{9}Nekzradneder savorestar hin o jilo,

\par }{\QB na del pes te sasťarel avri.

\par }{\QB Ko leske šaj achaľol?


\par }{\Q \VS{10}Me, o RAJ, skuminav o jile a skušinav o gondoľišagos,

\par }{\QB hoj te počinav sakoneske pal oda, sar dživelas,

\par }{\QB pal oda, savo ovocje anenas leskre skutki.


\par }{\Q \VS{11}Oda, ko peske načačipnaha skidel o barvaľipen,

\par }{\QB hino sar e jarabica, savi bešel pro cudza jandre.

\par }{\Q Andre peskre nekfeder berša pes lestar mušinela te zdel

\par }{\QB a pro koňec pes sikavela, hoj sas dilino.“


\par }{\BB \par }
{\PP \VS{12}Me phenďom:

\par }{\Q „Amaro Chramos hino sar o slavno tronos,

\par }{\QB so ačhel pro baro verchos ešebnovarestar.


\par }{\Q \VS{13}RAJEJA, tu sal e Naďej le Izraeloskri.

\par }{\QB Savore, ko tut omuken, pes ladžana.

\par }{\Q Ola, ko tutar džan het, ena pisimen andro prachos la phuvakro,

\par }{\QB bo omukle le RAJES, o prameňis le džide paňeskro.


\par }{\Q \VS{14}Sasťar man, RAJEJA, a avava sasto,

\par }{\QB zachraňin man a avava zachraňimen,

\par }{\QB bo tu sal oda, kas lašarav.


\par }{\Q \VS{15}Dikh, o manuša mandar asan a phenen:

\par }{\QB ‚Kaj hine o lava le RAJESKRE? Mi ačhen pes imar.‘


\par }{\Q \VS{16}Me pre tute na ispidavas, hoj te avav tiro pasťjeris

\par }{\QB na kamavas o džives le pharipnaskro.

\par }{\Q Tu džanes, so avľa avri andral miro muj,

\par }{\QB hin oda anglal tute.


\par }{\Q \VS{17}Ma ker, hoj te predarav!

\par }{\QB Se tu sal miro than, kaj man garuvav

\par }{\QB andro džives, sar avel o pharipen.


\par }{\Q \VS{18}Mi ladžan pes ola, ko pre ma džan,

\par }{\QB ale me man te na ladžav.

\par }{\Q Mi predaran on,

\par }{\QB ale me man te na darav.

\par }{\Q An pre lende o džives le pharipnaskro

\par }{\QB a mar len duvar ajci.“


\par }{\SH Te ľikerel o šabat sveto
\par }
{\PP \VS{19}Kada mange phenďa o RAJ: „Dža a ačhav tut andre brana le manušengri, khatar džan andre a khatar aven avri o judska kraľa, a the andre savore brani andro Jeruzalem,

\VS{20}a phen lenge: ‚Šunen o lava le RAJESKRE, kraľale andral e Judsko, savore manušale, so bešen andre Judsko, a the savore, so dživen andro Jeruzalem a predžan kala branaha.‘

\VS{21}Kada phenel o RAJ: ‚Den pre tumende pozoris! Ma hordinen o tovaris a ma anen les prekal o brani le Jeruzalemoskre pro šabat.

\VS{22}Aňi ma anen avri tumaro tovaris andral tumare khera aňi ma keren ňisavi buči pro šabat, ale pošvecinen o šabat avke, sar prikazinďom tumare dadenge.

\VS{23}No tumare dada na kamenas te šunel aňi peske na lenas ola lava andro jile. Sas zacata, na šunenas a na dine peske te phenel.

\VS{24}Ale te man tumen šunena,‘ phenel o RAJ, ‚a pro šabat na hordinena o tovaris prekal e brana kale foroskri, te pošvecinena o šabat a na kerena andre oda džives ňisavi buči,

\VS{25}akor prekal o brani kale foroskre predžana o raja the o kraľa, save bešena pro tronos le Davidoskro. O kraľa, o raja, o manuša andral e Judsko the o manuša andral o Jeruzalem avena pro verdana the pro graja. A andre kada foros furt bešena o manuša.

\VS{26}Avena o manuša andral o fori andre Judsko, andral o gava pašal o Jeruzalem, andral e phuv le Benjaminoskri, the andral e brehengri phuv Šefela, pal o verchi, the pal e pušťa Negev a anena andro Chramos le RAJESKRO o labarde obeti, o chabeneskre obeti the mek aver obeti, the o kaďidlos the e paľikeribnaskri obeta.

\VS{27}Ale te na šunena mire lava, hoj pes te pošvecinel o šabat, a hordinena tumaro tovaris a predžana leha prekal o brani le Jeruzalemoskre, akor bičhavava pre leskre brani e jag, so na murdaľola andre a labarela avri o pevnosťi le Jeruzalemoskre.‘ “




\par }\Chap{18}{\SH O podobenstvo pal o hrnčjaris
\par }
{\PP \VerseOne{1}Kada lav phenďa o RAJ le Jeremijašiske:

\VS{2}„Ušťi a dža andro kher le hrnčjariskro. Ode tuke phenava mire lava.“

\VS{3}Avke geľom tele andro kher le hrnčjariskro a ov ipen akor kerelas buči pro kruhos.

\VS{4}A e kuči, savi kerelas la čikatar, leske na avľa avri. Avke latar kerďa aver nadoba, savi ov kamľa te kerel.


\par }{\PP \VS{5}O RAJ ke ma prevakerďa kavke:

\VS{6}„Či me tumenca našťi kerďomas avke sar kada hrnčjaris?“ phenel o RAJ. „Avke sar hin e čik andro vasta le hrnčjariskre, avke san tumen, manušale andral o Izrael, andre mire vasta.

\VS{7}Varekana phenav pal varesavo narodos abo pal varesavo kraľišagos, hoj les džav te zňičinel, te čhivel tele a te murdarel avri,

\VS{8}ale te pes oda narodos, pre savo oda phenďom, visarel andral peskro nalačhipen, akor mange hin pharo a na kerav oda nalačho, so leske gondoľinavas te kerel.

\VS{9}A varekana phenav pal varesavo narodos abo pal varesavo kraľišagos, hoj les pale ačhavava upre a sadzinava avri,

\VS{10}ale te oda narodos kerel oda, so nane lačho angle mire jakha a na šunel man, akor mange hin pharo a na kerav oda lačho, so leske gondoľinavas te kerel.


\par }{\PP \VS{11}Akana phen le manušenge andre Judsko the le nipenge andro Jeruzalem: ‚Kada phenel o RAJ: Dikh, pripravinav pre tumende e pohroma a gondoľinav pre tumende avri o nalačho planos. Vašoda pes sako tumendar mi visarel peskre nalačhe dromestar a mi prikerel peskre droma the peskre skutki!‘

\VS{12}Ale on odphende: ‚Zbitočňe amenge kada vakeres! Amen hin amare plani a sako amendar peske kerela oda, so kamel andre peskro nalačho the zacato jilo.‘ “


\par }{\SH O manuša omuken le RAJES
\par }
{\PP \VS{13}Vašoda kada phenel o RAJ:

\par }{\Q „Noča phučen le narodendar,

\par }{\QB či vareko šunďa kajso vareso.

\par }{\QB E pačivaľi čhaj le Izraeloskri kerďa odi nekgoreder veca.


\par }{\Q \VS{14}Či šaj o jiv calkom našľol pal o verchi andro Libanon?

\par }{\QB Či šaj varekana lengre šilale paňa, so čuľan dural, šučon avri?


\par }{\Q \VS{15}Ale mire manuša pre ma bisterde;

\par }{\QB labarenas o kaďidlos le falošne devlenge,

\par }{\Q angle lende odgele pal o droma,

\par }{\QB pal o chodňiki, so sas dine varekana,

\par }{\Q a gele pre aver chodňiki,

\par }{\QB pro droma, so na sas prikerde.


\par }{\Q \VS{16}Avke čerinde kadi phuv pro strašno than,

\par }{\QB hiňi prekošľi pro furt.

\par }{\Q Sako, ko pašal predžala, predarala olestar, so dikhela,

\par }{\QB čudaľinela pes a kerela le šereha.


\par }{\Q \VS{17}Roztradava len sar e balvaj pal o vichodos anglo ňeprijaťeľa;

\par }{\QB andre oda džives, sar pre lende avela e pohroma,

\par }{\QB lenge sikavava o dumo, a na o muj.“


\par }{\SH O nalačhe plani pro Jeremijaš
\par }
{\PP \VS{18}Phende: „Aven gondoľinas avri o nalačhe plani pro Jeremijaš. Se mek kade ena aver rašaja, save amen šaj sikavena, goďaver murša, save amen dena goďi, the proroka, save amenge phenena o lav le Devleskro. Aven thovas les tele la čhibaha a imar na mušinaha te šunel, so amenge vakerel.“


\par }{\PP \VS{19}Avke me phenďom:

\par }{\Q „Šun man, RAJEJA,

\par }{\QB a šun the olen, ko pre ma džan!


\par }{\Q \VS{20}Či šaj vaš o lačho te počinel nalačhipnaha?

\par }{\QB No on mange kopaľinde avri e bari chev!

\par }{\Q Leper tuke, hoj ačhavas angle tute

\par }{\QB mangavas tut vaš lenge,

\par }{\QB hoj lendar te visares tiri choľi.


\par }{\Q \VS{21}Vašoda muk pre lengre čhave e bokh

\par }{\QB a de len te murdarel la šabľaha.

\par }{\Q Ker lengre romňijendar vdovi a ma de len čhave;

\par }{\QB lengre muršen mi murdarel o meribnaskro nasvaľiben

\par }{\QB a lengre ternen mi predemel e šabľa andro mariben.


\par }{\Q \VS{22}Andral lengre khera mi šunďol o baro roviben,

\par }{\QB sar pre lende jekhvareste bičhaveha le zbujňiken,

\par }{\Q bo kopaľinde avri e chev, hoj man te chuden,

\par }{\QB a thode tel mire pindre e pasca.


\par }{\Q \VS{23}Ale tu, RAJEJA, džanes savore lengre nalačhe plani,

\par }{\QB sar man kamen te murdarel.

\par }{\Q Ma odmuk lenge lengri vina

\par }{\QB aňi ma khos tele lengro binos anglal tire jakha!

\par }{\Q Ale de lenge te perel tele anglal tu

\par }{\QB a ker lenca andre tiri choľi.“




\par }\Chap{19}{\SH E Judsko ela phagerďi sar e kuči
\par }
{\PP \VerseOne{1}Kada phenel o RAJ: „Dža ko hrnčjaris a cin lestar kuči čikatar, le tuha varesave vodcen le manušendar the le rašajendar.

\VS{2}Paľis dža andre dolina Ben-Hinom, savi hiňi paš e Brana le hrnčjariskri, a ode vakereha ola lava, so tuke phenava.

\VS{3}Pheneha lenge: ‚Šunen o lav le RAJESKRO, kraľale andral e Judsko the manušale, so bešen andro Jeruzalem! Kada phenel o Nekzoraleder RAJ, o Del le Izraeloskro: Pre kada than anava ajsi pohroma, hoj sakoneske, ko pal oda šunela, piskinela andro kana.

\VS{4}Bo on man omukle a kerde kale thanestar than prekal o cudza devla; labarenas kade o kaďidlos avre devlenge, saven na prindžarenas aňi lengre dada aňi o judska kraľa, a kada than pherarde le ňevinne rateha.

\VS{5}Le Baaloske ačhavenas o uče thana, hoj peskre čhaven te labaren sar e labarďi obeta le Baaloske. Kajse obeti me šoha na prikazinďom, na phenďom a mek aňi pre goďi mange oda na avľa.

\VS{6}Vašoda avena ajse dživesa, phenel o RAJ, kana pes imar kada than na vičinela Tofet abo dolina Ben-Hinom, ale e Dolina le murdaripnaskri.

\VS{7}Pre kada than zňičinava o plani le Judaskre the le Jeruzalemoskre, murdarava len la šabľaha anglal lengre ňeprijaťeľa, ole dženengre vastenca, so len kamen te murdarel. Lengre mule ťela dava te chal le čiriklenge the le dzive džvirenge.

\VS{8}Anava pre kada foros ajsi bari dar, hoj sako, ko pašal predžala, predarala a čudaľinela pes oleske, so pes leha ačhiľa.

\VS{9}Lengre ňeprijaťeľa len obkľučinena a kamena len te zňičinel. Obkľučinena len avke zorales, hoj o manuša andro foros bokhatar chana jekh avres a mek až the peskre čhaven the čhajen.‘


\par }{\PP \VS{10}Paľis phager e kuči anglo jakha ole muršengre, so tuha džana.

\VS{11}Phen lenge: ‚Kada phenel o Nekzoraleder RAJ: Avke sar phadžiľa kadi kuči čikatar, savi pes imar na del te prikerel, avke phagerava kale manušen the kada foros. Le mulen pes parunela andre dolina Tofet, bo avrether na ela than te parunel.

\VS{12}Kada kerava kale foroha, phenel o RAJ, a the olenca, ko andre bešen. Kada foros ela sar o Tofet.

\VS{13}O khera andro Jeruzalem the o khera le judske kraľengre ena meľarde andre sar o Tofet – savore khera, kaj labarenas o kaďidlos pro padi savore ňeboskre čercheňenge a kaj anenas o moľakre obeti avre devlenge.‘ “


\par }{\PP \VS{14}Sar o Jeremijaš avľa pale andral o Tofet, kaj les bičhaďa o RAJ te prorokinel, ačhaďa pes andre dvora le RAJESKRE khereskri a phenďa savore manušenge:

\VS{15}„Kada phenel o Nekzoraleder RAJ, o Del le Izraeloskro: ‚Pre kada than a the pre savore fori pašal anava savore pohromi, pal save vakeravas, bo sas zacata a na kamenas te šunel mire lava.‘ “




\par }\Chap{20}{\SH O Pašchur phandel le Jeremijaš
\par }
{\PP \VerseOne{1}O rašaj o Pašchur, le Imeroskro čhavo, o hlavno uradňikos andro Chramos le RAJESKRO, šunďa le Jeremijaš te prorokinel kala lava.

\VS{2}O Pašchur diňa le prorokos Jeremijaš te marel a te phandel andre kaštuňi klada, savi sas paš e Upruňi brana le Benjaminoskri paš o Chramos le RAJESKRO.

\VS{3}Pre aver džives, sar o Pašchur premukelas le Jeremijaš andral e klada, phenďa leske o Jeremijaš: „O RAJ tut na vičinela ‚Pašchur‘, ale ‚Bari Dar savore serendar‘.

\VS{4}Bo kada tuke phenel o RAJ: ‚Bičhavava pre tu the pre tire prijaťeľa bari dar; perena tel o šabľi le ňeprijaťeľengre a tire jakha pre oda dikhena. A savore manušen andral e Judsko dava andro vasta le babiloňike kraľiske; lela len andro Babilon a oklen murdarela la šabľaha.

\VS{5}Savoro barvaľipen kale foroskro dava andro vasta lengre ňeprijaťeľenge – savore vzacna veci the savore pokladi le kraľengre andral e Judsko. Lengre ňeprijaťeľa len občorarena, lena kala veci sar korisť a ľidžana oda andro Babilon.

\VS{6}Tu, Pašchur, the savoredžene andral tiro kher avena zaile andro Babilon. Ode mereha a parunena tut savore tire prijaťeľenca, savenge falošňe prorokinďal.‘ “


\par }{\SH O Jeremijaš pes sajinel
\par }
{\Q \VS{7}Prevakerďal man, RAJEJA,

\par }{\QB a me man diňom te prevakerel;

\par }{\Q zorales man pricirdňal ke tu

\par }{\QB a domarďal man.

\par }{\Q Calo džives som pro asaben,

\par }{\QB sako mandar asal.


\par }{\Q \VS{8}Furt sar vakerav, mušinav zorales te vičinel:

\par }{\QB „O mariben the e pohroma avel!“

\par }{\Q Anglo lav le RAJESKRO mange calo džives

\par }{\QB dophenen a keren man ladž.


\par }{\Q \VS{9}Ale sar mange phenavas: „Imar na leperava leskro lav

\par }{\QB aňi na vakerava andre leskro nav,“

\par }{\Q no leskro lav hin andre miro jilo sar jag;

\par }{\QB e jag, so labol andre mire kokala.

\par }{\Q Kamavas odi jag andre mande te zaačhavel,

\par }{\QB ale našťi.


\par }{\Q \VS{10}Šunav but dženen te šepkinel:

\par }{\QB „E bari dar hin všadzik! Den les andre! Daha les andre!“

\par }{\Q Savore mire prijaťeľa užaren pre oda,

\par }{\QB hoj perava, a phenen:

\par }{\Q „Ko džanel, či les na klaminaha,

\par }{\QB a oleha les domaraha a pomsťinaha pes leske.“


\par }{\Q \VS{11}Ale o RAJ hino manca sar o zoralo hrďinas,

\par }{\QB vašoda ola, ko pre ma džan, perena tele

\par }{\QB a našťi man ňič kerena.

\par }{\Q Doperena andre bari ladž,

\par }{\QB bo našťi man domarena,

\par }{\QB pre lengri ladž pes šoha na bisterela.


\par }{\Q \VS{12}Nekzoraleder RAJEJA,

\par }{\QB tu, so skumines le spravodľivones,

\par }{\QB tu, so dikhes dži andro jilo the andre goďi,

\par }{\Q de mange te dikhel tiri pomsta pre lende,

\par }{\QB bo andre tire vasta diňom miro pharipen.


\par }{\Q \VS{13}Giľaven le RAJESKE!

\par }{\QB Oslavinen le RAJES!

\par }{\Q Ov zachraňinel le čores

\par }{\QB andral o vasta le nalačhe manušengre.


\par }{\Q \VS{14}Prekošlo te el oda džives, kana uľiľom!

\par }{\QB Te na el požehňimen oda džives,

\par }{\QB kana man miri daj anďa pro svetos!


\par }{\Q \VS{15}Prekošlo hin oda murš,

\par }{\QB savo anďa mire dadeske o radišagos, sar phenďa:

\par }{\QB „Uľiľa tuke čhavoro, muršoro!“


\par }{\Q \VS{16}Oda murš mi el sar o fori,

\par }{\QB save o RAJ bi e milosť čhiďa tele.

\par }{\Q Tosara mi šunel o roviben

\par }{\QB a pro dilos e maribnaskri vika.


\par }{\Q \VS{17}Bo na murdarďa man andro per mira dake,

\par }{\QB avke mange uľahas mira dakro per sar hrobos pro furt.


\par }{\Q \VS{18}Soske avľom avri la dake andral o per?

\par }{\QB Hoj te dikhav o trapišagos the e žaľa?

\par }{\QB Hoj andre ladž te predživav mire dživesa?




\par }\Chap{21}{\SH O Del odphenel le Cidkijoske
\par }
{\PP \VerseOne{1}O kraľis Cidkijah bičhaďa ko Jeremijaš le Malkijoskre čhas le Pašchur the le rašas Cefanjah, le Maasejoskre čhas, hoj lestar te phučen:

\VS{2}„Mang le RAJES, hoj amenge te avel te pomožinel, bo o babiloňiko kraľis Nebukadnecar pre amende utočinel. Phuč, či na kerela o RAJ jekh ajso zazrakos, sar kerelas varekana, a či les na zaačhavela, hoj pre amende te na utočinel a te džal het.“


\par }{\PP \VS{3}Akor o RAJ prevakerďa ko Jeremijaš, hoj lenge te odphenel: „Kada phenen le Cidkijoske:

\VS{4}‚Kada phenel o RAJ, o Del le Izraeloskro: Domarava tumari armada, savi pes marel le babiloňike kraľiha the le Babilončanenca, so tumen obkľučinen avral pašal o muri, a skidava upre maškar o foros o zbraňe tumare slugaďengre.

\VS{5}Me korkoro man tumenca marava le nacirdle vasteha, le zorale ramenoha, la choľaha, la bara choľaha.

\VS{6}Murdarava olen, so bešen andre kada foros; le manušen the le dobitkos le džungale nasvaľibnaha, avke hoj merena.

\VS{7}Paľis, phenel o RAJ, dava le judske kraľis Cidkijah, leskre sluhen, leskre manušen a the olen, so andre kada foros na pregele le meribnaskre nasvaľibnaha, la šabľaha aňi la bokhaha, andro vasta le babiloňike kraľiske Nebukadnecaroske the lengre ňeprijaťeľenge, so len kamen te murdarel. Ov len murdarela bi e milosť, bi o jilo a na ela leske vaš lenge pharo.‘


\par }{\PP \VS{8}A kale manušenge phen: ‚Kada phenel o RAJ: Thovav anglal tumende o drom le dživipnaskro the o drom le meribnaskro.

\VS{9}Ko ačhela andre kada foros, ela murdardo la šabľaha, merela bokhatar abo pro meribnaskro nasvaľiben. Ko džala avri a zdela pes le Babilončanenge, so tumen obkľučinen, ačhela te dživel. Zachraňinela peske bajča o dživipen a dživela.

\VS{10}Bo man rozhodňinďom, hoj na zachraňinava kada foros, ale hoj les zňičinava,‘ phenel o RAJ. ‚Dava les andro vasta le babiloňike kraľiske a ov les labarela avri.‘ “


\par }{\SH O Del vakerel ko kraľiskro kher
\par }
{\PP \VS{11}„Phen le judske kraľiskra famelijake kada: Šunen o lav le RAJESKRO,

\VS{12}kher le Davidoskro! Kada phenel o RAJ:

\par }{\Q ‚Sako džives sudzinen spravodľivones

\par }{\QB a len avri le občorarde manušes andral o vasta oleske, ko les trapinel,

\par }{\Q hoj te na chudel te labol miri choľi sar jag

\par }{\QB vaš tumare nalačhe skutki, so keren,

\par }{\QB a te na rozlabol avke, hoj la ňiko našťi murdarela andre.‘ “


\par }{\SH O Del vakerel ko Jeruzalem
\par }
{\Q \VS{13}„Dikh, me džav pre tute, Jeruzalem,

\par }{\QB so bešes upral e dolina,

\par }{\Q pre skalnato rovina,

\par }{\QB phenel o RAJ.

\par }{\Q Tumen phenen: ‚Ko pre amende avela,

\par }{\QB ko pes šaj dochudela andre amare khera?‘


\par }{\Q \VS{14}Marava tumen vaš tumare skutki,

\par }{\QB phenel o RAJ.

\par }{\Q Labarava e jag andre tumaro veš

\par }{\QB a labola savoro pašal tumende.“




\par }\Chap{22}{\SH O lav prekal o judska kraľa
\par }
{\PP \VerseOne{1}Kada phenel o RAJ: „Dža tele andro palacis ko judsko kraľis a phen leske kada lav:

\VS{2}‚Šun o lav le RAJESKRO, judsko kraľina, so bešes pro tronos le Davidoskro, tu, tire sluhi the tire manuša, tumen, so aven andre prekal kala brani.‘

\VS{3}Kada phenel o RAJ: ‚Keren oda, so hin spravno a spravodľivo, len avri le občorarde manušes andral o vasta oleske, ko les trapinel. Ma keren ňisavo nalačhipen aňi ma trapinen le cudzincen, le široten the le vdoven; ma čhoren avri o ňevinno rat pre kada than.

\VS{4}Te čačes doľikerena kada lav, akor o kraľa, so bešen pro tronos le Davidoskro, avena andre prekal o brani kale palaciskre pro graja the pro verdana, on, lengre sluhi the lengre nipi.

\VS{5}Ale te na šunena kala lava, lav vera korkoro pre mande,‘ phenel o RAJ, ‚hoj kale palacistar ačhela kopa šmeci.‘

\VS{6}Bo kada phenel o RAJ pal o palacis le judske kraľiskro:

\par }{\Q ‚Kajte sal mange sar o Gilead,

\par }{\QB sar o verchi andro Libanon,

\par }{\Q kerava tutar e pušťa,

\par }{\QB o fori, kaj ňiko na bešel.


\par }{\Q \VS{7}Bičhavava pre tute le ňičiťeľen,

\par }{\QB le slugaďen le zbraňenca,

\par }{\Q čhingerena avri tire šukar cedri

\par }{\QB a čhivena len pre jag.‘


\par }{\BB \par }
{\PP \VS{8}But narodi predžana pašal kada foros a jekh avrestar phučena: ‚Soske o RAJ kada kerďa kale bare foroha?‘

\VS{9}Odphenena lenge: ‚Vašoda, bo omukle e zmluva le RAJESKRI, peskre Devleskri, klaňinenas pes avre devlenge a služinenas lenge.‘ “


\par }{\SH O lav pal o Joachaz
\par }
{\Q \VS{10}„ ‚Ma roven pal o kraľis, so muľa,

\par }{\QB ma ľikeren žaľa pal leste;

\par }{\Q sigeder roven pal oda, ko geľa andre aver phuv,

\par }{\QB bo imar na avela pale

\par }{\QB a peskri phuv imar na dikhela.‘


\par }{\PP \VS{11}Bo kada phenel o RAJ pal o Jozijašoskro čhavo Joachaz\FTNT{*}{{\FR 22:11 }{\FT{E hebrejiko čhib: Šalum}}}, pal o judsko kraľis, savo vladňinelas vaš peskro dad Jozijaš a geľa het pal kada than: ‚Imar na avela kade pale,

\VS{12}ale merela pre oda than, kaj les ľigende a imar na dikhela kadi phuv.‘ “


\par }{\SH O lav pal o Jojakim
\par }
{\Q \VS{13}„ ‚Vigos oleske, ko peske ačhavel o palacis ňespravodľišagoha

\par }{\QB a o uprune khera klamišagoha,

\par }{\Q ko peskre manušen del te kerel buči hijaba

\par }{\QB a na počinel lenge vaš e buči.


\par }{\Q \VS{14}Ko phenel: „Ačhavava mange baro palacis

\par }{\QB a upral mange kerava o bare khera!“

\par }{\Q A paľis peske kerel o buchle oblaki,

\par }{\QB obthovel o palacis le cedroskre kašteha

\par }{\QB a farbinel pro loles.


\par }{\Q \VS{15}Gondoľines tuke, hoj te tut lašares le cedroha, hoj oda tutar kerel kraľis?

\par }{\QB Či tiro dad na chalas a na pijelas?

\par }{\Q Ale ov kerelas oda, so hin spravno the spravodľivo,

\par }{\QB a vašoda leske sas mištes.


\par }{\Q \VS{16}Pomožinelas te dochudel o čačipen le čoreske the le slabeske

\par }{\QB a sas leske mištes.

\par }{\Q Kavke kamel te kerel o manuš, so man prindžarel!‘

\par }{\QB phenel o RAJ.


\par }{\Q \VS{17}‚Ale tire jakha the tiro jilo

\par }{\QB džan ča pal o nalačho ziskos,

\par }{\Q te čhorel avri o ňevinno rat,

\par }{\QB te trapinel a te ispidel tele.‘


\par }{\PP \VS{18}Vašoda kada phenel o RAJ pal o judsko kraľis Jojakim, le Jozijašoskro čhavo:

\par }{\Q Na rovena pal leste kavke:

\par }{\QB ‚Jaj, phrala miro! Jaj, prijaťeľina miro!‘

\par }{\Q Na rovena pal leste:

\par }{\QB ‚Jaj, raja miro! Jaj, kraľina miro!‘


\par }{\Q \VS{19}Parunena les sar le somaris,

\par }{\QB cirdena les avri a čhivena het

\par }{\QB pal o brani le Jeruzalemoskre.“


\par }{\SH O lav pal o Jeruzalem
\par }
{\Q \VS{20}„Čhaje le Jeruzalemoskri,

\par }{\QB dža upre pro Libanon a vičin,

\par }{\QB mi šunďol tiro hangos andro Bašan,

\par }{\Q vičin andral o Abarim,

\par }{\QB bo savore tire pirane hine zňičimen.


\par }{\Q \VS{21}Vakeravas ke tu, sar tuke mek sas mištes,

\par }{\QB ale tu phenďal: ‚Na kamav te šunel!‘

\par }{\Q Kajsi salas terňipnastar,

\par }{\QB na šunehas man.


\par }{\Q \VS{22}Savore tire pasťjeren odphurdela e balvaj;

\par }{\QB tire pirane ena zaile a odľigende.

\par }{\Q Akor tut ladžaha a aveha teledikhľi

\par }{\QB vaš tire nalačhe skutki.


\par }{\Q \VS{23}Tu, so bešes pro Libanon,

\par }{\QB a tire hňizdi hine pro cedri,

\par }{\Q jaj sar jojčineha akor,

\par }{\QB sar pre tu avena o ločhibnaskre dukha,

\par }{\QB o kurči sar pre džuvľi, so ločhol.“


\par }{\SH O lav pal o Jojachin
\par }
{\PP \VS{24}„Avke sar dživav,“ phenel o RAJ, „te le Jojakimoskro čhavo o Jojachin\FTNT{†}{{\FR 22:24 }{\FT{E hebrejiko čhib: Konjah}}}, o judsko kraľis, uľahas e pečatno angrusi pre miro čačo vast, iľomas les odarik tele.


\par }{\PP \VS{25}Dava tut andro vasta olenge, ko tut kamen te murdarel, the olenge, kastar tut daras. Dava tut andro vasta le babiloňike kraľiske le Nebukadnecaroske the andro vasta le Babilončanenge.

\VS{26}Tut the tira da, savi tuha ločhiľa, tradava andre aver phuv, andre savi na uľiľan, a ode the merena.

\VS{27}Imar šoha na avena pale andre odi phuv, andre savi igen kamen te avel pale.“


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{28}Kada murš, o Jojachin, hino sar e phagi nadoba, savi čhide het.

\par }{\QB Hino sar e kuči čikatar, savi ňiko na kamel.

\par }{\Q Soske hino ov the leskre čhave odčhide?

\par }{\QB Soske hine tradle andre odi phuv, pal savi ňič na džanen?


\par }{\Q \VS{29}Ó phuvije, phuvije, phuvije,

\par }{\QB šun o lav le RAJESKRO!


\par }{\PP \VS{30}Kada phenel o RAJ:

\par }{\Q „Pisinen andre kale manušes avke,

\par }{\QB sar te les na uľahas čhave,

\par }{\Q sar manušes, kaske andro dživipen na avľa ňič avri,

\par }{\QB bo aňi jekh leskre čhavendar

\par }{\Q na bešela pro tronos le Davidoskro,

\par }{\QB hoj te vladňinel andre Judsko.“




\par }\Chap{23}{\SH O Del skidela upre peskre manušen
\par }
{\PP \VerseOne{1}„Vigos tumenge, pasťjerale! Bo muken le bakroren andral miro stados te merel a roztraden len!“ phenel o RAJ.

\VS{2}Vašoda phenel o RAJ, o Del le Izraeloskro, pro pasťjera, save ľidžan mire manušen: „Tumen roztradňan a rozmukľan miro stados a na dodikhenas pre lende. Avke akana me dodikhava pre oda, hoj te aven marde vaš tumare nalačhe skutki,“ phenel o RAJ.

\VS{3}„Andral savore phuva, kaj len roztradňom, skidava upre mire bakroren, so mek ačhile te dživel, a anava len pale khere. Ode pale rozbarona a ela len but čhave.

\VS{4}Ačhavava upral lende pasťjeren, save len mištes pašinena, a imar pes na mušinena te daral aňi te izdral; aňi jekh bakroro imar na našľola,“ phenel o RAJ.


\par }{\SH O Del dela le čačipnaskre kraľis
\par }
{\Q \VS{5}„Dikh, avena ajse dživesa,“ phenel o RAJ,

\par }{\QB „hoj le Davidoske dava te barol avri o čačipnaskro Konaricis;

\par }{\Q le kraľis, savo vladňinela goďaha

\par }{\QB a anela o spravodľišagos the o čačipen pal caľi phuv.


\par }{\Q \VS{6}Sar ov kraľinela, o Juda ela zachraňimen

\par }{\QB a o Izrael dživela andro smirom.

\par }{\Q Kale naveha les vičinena:

\par }{\QB ‚O RAJ hin amaro spravodľišagos.‘


\par }{\PP \VS{7}Vašoda dikh, avel o časos,“ phenel o RAJ, „sar imar o manuša na vakerena: ‚Avke sar dživel o RAJ, savo iľa avri le Izraeliten andral o Egipt,‘

\VS{8}ale vakerena: ‚Avke sar dživel o RAJ, savo iľa avri le Izraeloskre potomken andral e severno phuv the andral savore phuva, andre save len roztradňa.‘ Paľis avena pale te dživel andre peskri phuv.“


\par }{\SH O lav pal o falošna proroka
\par }
{\PP \VS{9}O lava le prorokenge:

\par }{\Q O jilo andre ma pukinel

\par }{\QB a savore kokala mange izdran.

\par }{\Q Anglo sveta lava, so pre tumende phenďa o RAJ,

\par }{\QB Som sar mato manuš, sar murš, so mačiľa la moľatar.


\par }{\Q \VS{10}Bo e phuv hiňi pherďi le manušenca, so nane verna le RAJESKE;

\par }{\QB so dživen nalačhe dživipena a viužinen peskri zor.

\par }{\Q O RAJ prekošľa kadi phuv, a vašoda hiňi andre žaľa

\par }{\QB a o maľi šučon avri.


\par }{\BB \par }
{\PP \VS{11}O RAJ phenel:

\par }{\Q „Bo o prorokos the o rašaj hine bijedevleskre,

\par }{\QB mek the andre miro kher len arakhľom te kerel o nalačhipen.


\par }{\Q \VS{12}Vašoda ela lengro drom šľickaco,

\par }{\QB rači lenge poddžana o pindre a perena upre.

\par }{\Q Mukava pre lende e pohroma

\par }{\QB andre oda berš, sar ena marde,“

\par }{\QB phenel o RAJ.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{13}„Le proroken andre Samarija

\par }{\QB dikhľom te kerel but džungale veci:

\par }{\Q Prorokinenas andro nav le Baaloskro

\par }{\QB a avke mire manušen le Izrael ľidžanas avrether.


\par }{\Q \VS{14}Ale le proroken andro Jeruzalem

\par }{\QB dikhľom te kerel meksa džungaleder veci:

\par }{\Q Kerenas o lubipena a klaminenas,

\par }{\QB pomožinenas le manušenge te kerel o nalačhipen,

\par }{\QB vašoda pes ňiko lendar na visarelas peskre binendar.

\par }{\Q Mange hine savore sar e Sodoma

\par }{\QB a o manuša, so ode bešen, sar e Gomora.“


\par }{\PP \VS{15}Vašoda kada phenel o Nekzoraleder RAJ pal o proroka:

\par }{\Q „Dikh, dava len te chal o kirko chaben

\par }{\QB a te pijel o otravimen paňi.

\par }{\Q Bo le prorokendar andral o Jeruzalem

\par }{\QB pes rozľigenďa o bijedevleskeriben pal caľi phuv.“


\par }{\PP \VS{16}Kada phenel o Nekzoraleder RAJ:

\par }{\Q „Ma šunen o lava le prorokengre, so tumenge prorokinen,

\par }{\QB bo on tumen den e zbitočno naďej.

\par }{\Q Vakeren tumenge o viďeňja, so aven ča andral lengre goďa,

\par }{\QB ale na andral o muj le RAJESKRO.


\par }{\Q \VS{17}Ola proroka furt phenen ole manušenge, save man tele dikhen:

\par }{\QB ‚O RAJ phenel: Savoro ela mištes!‘

\par }{\Q Sakoneske, ko phirel pal peskro zacato jilo, phenen:

\par }{\QB ‚Na avela pre tumende e pohroma!‘


\par }{\Q \VS{18}Se ko lendar sas pre le RAJESKRI porada,

\par }{\QB hoj te dikhel a te šunel leskro lav?

\par }{\QB Ko delas pozoris a šunelas leskro lav?


\par }{\Q \VS{19}Dikh, le RAJESKRI vichrica!

\par }{\QB Leskri choľi avel tele sar e zoraľi balvaj

\par }{\QB pro šero le nalačheskro.


\par }{\Q \VS{20}Le RAJESKRI choľi pes na visarela het,

\par }{\QB medik pes na ačhela savoro, so peske zaiľa andro jilo.

\par }{\QB Andro posledna dživesa oda achaľona mištes.


\par }{\Q \VS{21}Me kale proroken na bičhaďom,

\par }{\QB ale on the avke gele te vakerel;

\par }{\Q Me ke lende na vakeravas,

\par }{\QB ale on the avke prorokinenas.


\par }{\Q \VS{22}Te ulehas pre miri porada,

\par }{\QB akor vakerdehas mire lava mire manušenge

\par }{\Q a visardehas len het lengre nalačhe dromendar

\par }{\QB the lengre nalačhe skutkendar.


\par }{\Q \VS{23}Či me som Del, so hino ča pašes?

\par }{\QB A či na som Del, so hino the dur?“ phenel o RAJ.


\par }{\Q \VS{24}„Či pes šaj vareko garuvel avke, hoj les te na dikhav?“

\par }{\QB phenel o RAJ.

\par }{\Q „Či me na som všadzik, the pro ňebos the pre phuv?“

\par }{\QB phenel o RAJ.


\par }{\PP \VS{25}„Šunďom, so vakeren o proroka, save prorokinen o klamišagos andre miro nav. On phenen: ‚Sas man suno! Sas man suno!‘

\VS{26}Dži kana mek oda ela avke, hoj kala proroka prorokinena o klamišagi, so peske on korkore gondoľinde avri?

\VS{27}On peske gondoľinen, hoj peskre sunenca, so peske vakeren, kerena oda, hoj mire manuša te bisteren pre miro nav. Avke sar lengre dada bisterde pre miro nav a visarde pes ko Baal.

\VS{28}O prorokos, savo džal suno, mi phenel, hoj oda hin ča suno. Ale oda, kas hin miro lav, mi vakerel miro lav čačipnaha. So hin jekhetane le zrnos le phuseha?“ phenel o RAJ.

\VS{29}„Či nane miro lav sar jag?“ phenel o RAJ, „sar o čokanos, so phagerel e skala?


\par }{\PP \VS{30}Vašoda me džav pre ola proroka,“ phenel o RAJ, „so čoren jekh avrestar o lava a phenen, hoj oda hin mire lava.

\VS{31}Me džav pre ola proroka,“ phenel o RAJ, „so vakeren peskre lava, save lenge aven pre čhib, a phenen: ‚O RAJ phenel kada.‘

\VS{32}Me džav pre ola proroka, so prorokinen o falošna sune,“ phenel o RAJ. „On ľidžan avrether mire manušen peskre klamišagenca, sar vakeren pal peskre sune a lašaren pes lenca. Me len na bičhaďom aňi len na ačhaďom. Kale manušenge na anena ňič lačho,“ phenel o RAJ.


\par }{\SH O lav pal o falošna proroctva
\par }
{\PP \VS{33}O RAJ mange phenďa: „Jeremijaš, te tutar kala manuša, o prorokos abo o rašaj, phučena: ‚Savo pharipen amenge anes le RAJESTAR?‘ Odpheneha lenge: ‚Tumen san o pharipen le RAJESKRO, a vašoda tumen čhivela het, phenel o RAJ.‘

\VS{34}Te o prorokos, o rašaj abo vareko le manušendar phenela: ‚O lav le RAJESKRO hin o pharipen!‘ marava ole manušes the leskro kher.

\VS{35}Ale kavke tumenge kampel te phučel tumare prijaťeľistar abo phralestar: ‚So odphenďa o RAJ?‘ abo ‚So phenďa?‘

\VS{36}A imar na vakerena: ‚O lav le RAJESKRO hin o pharipen,‘ bo pre oda manuš, ko phenela kada lav, avela čačes o pharipen. Previsarďan o lava le džide Devleskre, le Nekzoraledere RAJESKRE, amare Devleskre.

\VS{37}Kavke phučeha le prorokostar: ‚So tuke odphenďa o RAJ?‘ abo ‚So phenďa o RAJ?‘

\VS{38}Ale te phenena: ‚O lav le RAJESKRO hin o pharipen,‘ akor o RAJ odphenela: ‚Vašoda, hoj phenďan kada lav: „O lav le RAJESKRO hin o pharipen,“ kajte tumenge zakazinďom oda te phenel,

\VS{39}akor tumen čačes hazdava a čhivava mandar het – tumen the tumaro foros, savo diňom tumenge the tumare dadenge.

\VS{40}Anava pre tumende e večno ladž the e večno potupa, pre savi pes šoha na bisterela.‘ “




\par }\Chap{24}{\SH O viďeňje pal o lačhe the nalačhe figi
\par }
{\PP \VerseOne{1}Sar o babiloňiko kraľis o Nebukadnecar andro Jeruzalem zaiľa le judske kraľis le Jechonijah, le Jojakimoskre čhas, the le judske rašajen, le remeselňiken the le kovačen a ľigenďa len andro Babilon, paloda mange o RAJ sikaďa o viďeňje: Duj košara le figenca sas thode anglo Chramos le RAJESKRO.

\VS{2}Andre jekh košaris sas igen lačhe figi, save sas obkidle ešebna, a andre dujto košaris sas igen nalačhe figi, save pes aňi na denas te chal.

\VS{3}O RAJ mandar phučľa: „Jeremijaš, so dikhes?“

\par }{\PP Me odphenďom: „O figi. O lačhe hine igen lačhe. A o nalačhe hine ajse nalačhe, hoj pes na den te chal.“


\par }{\PP \VS{4}Akor ke ma o RAJ prevakerďa kada:

\VS{5}„Kada phenel o RAJ, o Del le Izraeloskro: ‚Sar ola lačhe figi, ajse mange hine o zaile manuša andral e Judsko, saven bičhaďom kale thanestar andre phuv le Babilončanengri.

\VS{6}Dikhava pre lende le lačhipnaha a anava len pale andre kadi phuv. Pale len budinava upre a imar len na čhivava tele, pale len sadzinava a imar len na cirdava avri.

\VS{7}Dava len ajse jile, hoj man te prindžaren, hoj me som o RAJ. On ena mire manuša a me avava lengro Del, bo pes ke ma visarena cale peskre jilenca.


\par }{\PP \VS{8}Avke sar ole nalačhe figenca, save pes na den te chal,‘ phenel o RAJ, ‚avke kerava le judske kraľiha le Cidkijoha, leskre vodcenca the olenca, ko mek ačhile andro Jeruzalem te dživel andre kadi phuv, a the olenca, ko bešen andro Egipt.

\VS{9}Anava pre lende ajsi pohroma, hoj savore kraľišagi pre phuv igen predarana. O manuša lendar asana, kerena peske lendar pheras a dikhena len tele. Lengro nav lena sar košiben všadzik, kaj len roztradava.

\VS{10}Bičhavava pre lende e šabľa, e bokh the o meribnaskro nasvaľiben, medik calkom na merena avri andral e phuv, savi diňom lenge the lengre dadenge.‘ “




\par }\Chap{25}{\SH Eftavardeš berša andro Babilon
\par }
{\PP \VerseOne{1}Kada hin o lav, savo avľa ko Jeremijaš pal savore manuša andre Judsko. Oda sas akor, sar o Jojakim, le Jozijašoskro čhavo, kraľinelas andre Judsko štarto berš a o Nebukadnecar, o babiloňiko kraľis, ešebno berš.

\VS{2}Avke o prorokos Jeremijaš phenďa savore manušenge andre Judsko the andro Jeruzalem:

\VS{3}„O RAJ ke ma prevakerelas akorestar, sar o Jozijaš, le Amonoskro čhavo, kraľinelas andre Judsko dešutrin berš a dži adadžives, oda hin imar bišutrin berš. Me tumenge vakeravas oda, so mange o RAJ phenelas, furt pale a pale, ale tumen na šunenas.


\par }{\PP \VS{4}O RAJ tumenge bičhavelas savore peskre služobňiken le proroken furt pale a pale, ale tumen len aňi na šunenas aňi na denas pozoris pre oda, so vakerenas.

\VS{5}On tumenge phenenas: ‚Sako tumendar pes mi visarel peskre nalačhe dromestar the skutkendar a paľis šaj ačhena te bešel andre phuv, savi o RAJ diňa tumenge the tumare dadenge čirlastar a pro furt.

\VS{6}Ma džan pal aver devla, hoj lenge te služinen, a ma lašaren len. Ma provokinen le RAJES le modlenca, so kerďan tumare vastenca, a na kerela tumen ňič nalačho.‘ “


\par }{\PP \VS{7}„No tumen man na šunenas, ale choľarenas man ole modlenca, so kerenas tumare vastenca, a avke anďan korkore pre tumende o nalačho,“ phenel o RAJ.


\par }{\PP \VS{8}Kada phenel o Nekzoraleder RAJ: „Vašoda, hoj na šunenas mire lava,

\VS{9}skidava upre savore naroden pal o severos the le babiloňike kraľis Nebukadnecar, mire služobňikos,“ phenel o RAJ. „A anava len pre kadi phuv, pro manuša, so kade bešen, the pre savore narodi, so hine pašal lende. Calkom len zňičinava a o manuša igen predarana olestar, so pes lenge ačhela, a dikhena len tele. Ena zňičimen pro furt.

\VS{10}Lava kale thanestar het o radišagos the o kheľiben, o radišagos le terneskro the la terňakro the o švetlos la lampakro. Imar na šunďola andro mlinos o bar te erňinel e pšeňica.

\VS{11}Caľi kadi phuv ačhela igen zamukľi sar e pušťa, kaj ňiko na bešel. O manuša andral o Izrael the andral ola narodi, so hine pašal lende, ena zaile andro Babilon a ode služinena le babiloňike kraľiske eftavardeš (70) berš.


\par }{\PP \VS{12}Ale sar pes pherarena ola eftavardeš berša, marava le babiloňike kraľis the leskro narodos, e phuv le Babilončanengri, vaš lengro binos a kerava latar e večno pušťa,“ phenel o RAJ.

\VS{13}„Bičhavava pre lengri phuv oda, so phenďom pre late – savoro, so hin pisimen andre kada zvitkos, avke sar prorokinelas o Jeremijaš pre savore narodi.

\VS{14}Počinava le Babilončanenge pale vaš oda, so kerde, a but narodi the bare kraľa peske lendar kerena otroka.“


\par }{\SH E choľi le Devleskri pro narodi
\par }
{\PP \VS{15}Kada mange phenďa o RAJ, o Del le Izraeloskro: „Le andral miro vast kadi kuči la moľaha, so sikavel pre miri choľi, a de latar te pijel savore naroden, ke save tut bičhavav.

\VS{16}Pijena latar, hombinena pes sar mate a ačhena sar diline ola šabľatar, savi pre lende bičhavava.“


\par }{\PP \VS{17}Avke iľom e kuči andral o vast le RAJESKRO a diňom te pijel savore naroden, ke save man o RAJ bičhaďa:

\VS{18}le Jeruzalem, le foren andre Judsko, lengre kraľen the rajen, hoj len calkom te zňičinav. O manuša pes čudaľinena, predarana lendar a lena lengro nav sar košiben, avke sar oda hin dži adadžives.

\VS{19}Diňom ola moľatar te pijel the le Faraonos, le egiptske kraľis, leskre služobňiken, leskre rajen, savore leskre manušen,

\VS{20}the savore cudzincen andro Egipt; savore kraľen andre phuv Uc; savore kraľen andre phuv le Filišťincengri (oda hin le kraľen andro Aškalon, Gaza, Ekron, the ole manušen, so ačhile andro Ašdod);

\VS{21}le Edomčanen, le Moabčanen the le Amončanen;

\VS{22}savore kraľen andro Tir; savore kraľen andro Sidon; savore kraľen, so bešen pašal o Stredozemno moros;

\VS{23}le manušen andro Dedan, andre Tema the andro Buz a the savoren, save peske hoľinen o bala pro šero pal o seri,

\VS{24}savore kraľen andre Arabija the savore avre manušengre kraľen, save bešen pre pušťa;

\VS{25}savore kraľen andro Zimri; savore kraľen andro Elam the savore kraľen andre Medija;

\VS{26}savore kraľen pro severos, so bešen pašes abo dur. Savore kraľišagi pro svetos, save ča hin pre caľi phuv, pijena ola kučatar. A pro koňec savorendar pijela the o babiloňiko kraľis\FTNT{*}{{\FR 25:26 }{\FT{E hebrejiko čhib: Šešach}}}.


\par }{\PP \VS{27}Paľis mange o RAJ phenďa: „Phen lenge: ‚Kada phenel o Nekzoraleder RAJ, o Del le Izraeloskro: Pijen, mačon a čhanden! Peren ola šabľatar, savi pre tumende bičhavav, a imar ma ušťen.‘

\VS{28}Te na kamena te lel e kuči andral tiro vast a te pijel, paľis lenge pheneha: ‚Kada phenel o Nekzoraleder RAJ: Mušinen te pijel!

\VS{29}Dikh, anav e pohroma andro foros, savo pes vičinel pal miro nav, a gondoľinen tumenge, hoj tumen oda obdžala? Na obdžala tumen, bo anav e šabľa pre savore manuša pre phuv, phenel o Nekzoraleder RAJ.‘


\par }{\PP \VS{30}Tu lenge prorokin savore kala lava a phen lenge:

\par }{\Q ‚O RAJ kerela vika andral o ňebos,

\par }{\QB dela avri o hlasos andral peskro sveto kher;

\par }{\Q zorales viskinela pre peskri phuv;

\par }{\QB viskinela pre savore manuša pre phuv

\par }{\Q a radisaľola sar oda,

\par }{\QB ko pučinel avri e šťava andral o hroznos.


\par }{\Q \VS{31}O hermišagos šunďola dži pro agor la phuvakro,

\par }{\QB bo o RAJ anel o sudos pro narodi;

\par }{\Q sudzinel dojekhe manušes

\par }{\QB a le nalačhen dela te murdarel la šabľaha,‘

\par }{\QB phenel o RAJ.


\par }{\PP \VS{32}‚Kada phenel o Nekzoraleder RAJ:

\par }{\Q Dikh, e pohroma džal le narodostar pro narodos,

\par }{\QB a e bari burka avel pal o agora la phuvakre.‘


\par }{\PP \VS{33}Andre oda džives pašľona o murdarde le RAJESTAR pal jekh agor la phuvakro dži pre aver. Ňiko pal lende na rovela, na skidela len upre aňi len na parunela, ale ena sar o hnojos pre maľa.


\par }{\Q \VS{34}Roven a hikinen, pasťjerale,

\par }{\QB kuľinen tumen andro prachos, vodcale le stadoskre,

\par }{\Q bo avľa oda džives,

\par }{\QB hoj tumen te murdaren;

\par }{\Q rozčhivava tumen sar le kotoren,

\par }{\QB so phadžile le vzacne nadobendar.


\par }{\Q \VS{35}Le pasťjeren na ela kaj pes te garuvel,

\par }{\QB aňi le vodcen le stadoskren kaj te denašel.


\par }{\Q \VS{36}Šun o roviben le pasťjerengro,

\par }{\QB o hikišagos le stadoskre vodcengro,

\par }{\QB bo o RAJ ňičinel lengre maľi.


\par }{\Q \VS{37}Le RAJESKRA bara choľatar hiňi zňičimen

\par }{\QB e phuv, so sas andro smirom.


\par }{\Q \VS{38}O RAJ hino sar o ľevos, so avľa avri pal peskro than.

\par }{\QB O strašno mariben the e bari choľi le RAJESKRI

\par }{\QB kerde kala phuvatar pušťa.“




\par }\Chap{26}{\SH O Jeremijaš vakerel andro Chramos
\par }
{\PP \VerseOne{1}Sar chudňa te vladňinel o judsko kraľis Jojakim, le Jozijašoskro čhavo, phenďa o RAJ le Jeremijašiske kada lav:

\VS{2}„Kada phenel o RAJ: ‚Ačhav tut pre dvora andro Chramos le RAJESKRO a vaker ke savore judska fori, so aven te lašarel le Devles andro Chramos. Phen lenge savoro, so tuke prikazinďom. Ma muk avri aňi lav!

\VS{3}Ko džanel, či na šunena a či pes na visarena peskre nalačhe dromendar? Avke mange ela pharo a na domukava pre lende e pohroma, savi pre lende kamav te mukel vaš lengre nalačhe skutki.‘

\VS{4}Phen lenge: ‚Kada phenel o RAJ: Te man na šunena a na dživena pal miro zakonos, so tumenge diňom,

\VS{5}te na šunena o lava mire služobňikengre, le prorokengre, saven tumenge furt bičhavav pale a pale, kajte tumen len na šunen,

\VS{6}akor kerava kale Chramoha oda, so kerďom andro Šilo, a kada foros ela savore narodenge pre phuv sar o košiben.‘ “


\par }{\SH Le Jeremijaš kamen te murdarel
\par }
{\PP \VS{7}O rašaja, o proroka a the savore manuša šunde le Jeremijaš te vakerel savore kala lava andro Chramos le RAJESKRO.

\VS{8}Ale sar o Jeremijaš dovakerďa savore manušenge savoro, so leske prikazinďa o RAJ, chudle les o rašaja, o proroka the savore manuša a phende: „Mušines te merel!

\VS{9}Soske prorokinehas andro nav le RAJESKRO, hoj pes kale foroha ačhela oda so andro Šilo a hoj kada foros ela omuklo a ňiko andre na bešela?“ Savore manuša, save sas andro Chramos le RAJESKRO, pes skidle upre pašal o Jeremijaš.


\par }{\PP \VS{10}Sar pes o raja andral e Judsko došunde pal kala lava, avle avri andral o kraľiko palacis a gele andro Chramos le RAJESKRO a zabešle peske pro sudos paš e Nevi brana, khatar pes džal andro Chramos le RAJESKRO.

\VS{11}Akor o rašaja the o proroka phende le rajenge a the savore manušenge: „Kada murš peske zaslužinel te el odsudzimen pro meriben, bo prorokinelas pre kada foros, avke sar oda šunďan pre tumare kana.“


\par }{\PP \VS{12}Avke o Jeremijaš phenďa savore rajenge a the savore manušenge: „O RAJ man bičhaďa te prorokinel pre kada Chramos a the pre kada foros savore lava, so šunďan.

\VS{13}Akana prikeren tumare droma the tumare skutki a šunen le RAJES, tumare Devles. Avke ela le RAJESKE pharo te mukel pre tumende e pohroma, savi phenďa, hoj pre tumende mukela.

\VS{14}A dikh, me som andre tumare vasta! Keren manca oda, so tumen dikhen, hoj hin lačho the čačo.

\VS{15}Ale džanen mištes kada, hoj te man murdarena, anena o ňevinno rat pre tumende, pre kada foros the pre leskre manuša, so kade bešen, bo o RAJ man ke tumende čačes bičhaďa, hoj tumenge te phenav savore kala lava, so šunďan.“


\par }{\PP \VS{16}Avke o raja the savore manuša phende le rašajenge the le prorokenge: „Kada manuš peske na zaslužinel te merel, bo vakerelas ke amende andro nav le RAJESKRO, amare Devleskro.“

\VS{17}Akor varesave vodci andral e Judsko ušťile upre a phende savore manušenge, so ode sas zgele:

\VS{18}„O Micheaš andral o Morešet sas prorokos akor, sar andre Judsko kraľinelas o Chizkija\FTNT{*}{{\FR 26:18 }{\FT{Andre varesave prekladi hin leskro nav Ezechiaš.}}}, a ov phenďa savore manušenge andre Judsko:

\par }{\PP ‚Kada phenel o Nekzoraleder RAJ:

\par }{\Q O Sion ela orimen tele sar maľa,

\par }{\Q o Jeruzalem ela rozburimen pre kopa

\par }{\Q a o Chramoskro verchos zabarola sar veš.‘


\par }{\PP \VS{19}Či vaš oda murdarďa o judsko kraľis Chizkija abo vareko andral e Judsko le Micheaš? Či pes o Chizkija na daralas le RAJESTAR a na modľinelas pes ke leste? A či na sas le RAJESKE pharo, a vašoda pre lende na mukľa odi pohroma, so phenďa? Ale amen akana anas e strašno pohroma korkore pre peste!“


\par }{\SH Le prorokos Urija den te murdarel
\par }
{\PP \VS{20}Sas mek the aver murš, savo prorokinelas andro nav le RAJESKRO, o Urijah, o čhavo le Šemajoskro andral o Kirjat-Jearim. Ov prorokinelas andro nav le RAJESKRO pre kada foros the pre kadi phuv avke, sar vakerelas the o Jeremijaš.

\VS{21}Leskre lava šunďa o kraľis Jojakim, savore leskre uradňika the raja. O kraľis les kamelas te murdarel, ale sar pes pal oda o Urijah došunďa, denašľa daratar andro Egipt.

\VS{22}O kraľis Jojakim bičhaďa andro Egipt le Achboroskre čhas Elnatan a leha the avre muršen.

\VS{23}On ile avri le Urijah andral o Egipt a ande les paš o kraľis Jojakim. Ov les diňa te murdarel la šabľaha a leskro mulo ťelos diňa te čhivel andro hrobos paš o običajna manuša.


\par }{\PP \VS{24}Ale o Achikam, le Šafanoskro čhavo, chraňinelas le Jeremijaš, hoj les te na den te murdarel le manušenge.




\par }\Chap{27}{\SH O Jeremijaš vakerel andro Chramos
\par }
{\PP \VerseOne{1}Sar chudňa te kraľinel o judsko kraľis Jojakim, le Jozijašoskro čhavo, avľa kada lav le RAJESKRO ko Jeremijaš:

\VS{2}Kada mange phenďa o RAJ: „Ker tuke o jarmos le cipune lanendar a thov tuke les pre meň.

\VS{3}Avke bičhav o lav le edomike kraľiske, le moabike kraľiske, le amoňike kraľiske, le tirske kraľiske the le sidoňike kraľiske prekal lengre posli, save avle andro Jeruzalem ko judsko kraľis Cidkijah.

\VS{4}Phen ole poslenge, hoj te phenen peskre rajenge: ‚Kada phenel o Nekzoraleder RAJ, o Del le Izraeloskro: „Kada phenen tumare rajenge:

\VS{5}Me mire zorale vasteha kerďom e phuv, le manušen the le džviren, so hine pre phuv a dav la oleske, kaske me kamav.

\VS{6}Me akana dava savore tumare phuva andro vasta mire služobňikoske le Nebukadnecaroske, le babiloňike kraľiske; dava, hoj mek the o dziva džviri leske te služinen.

\VS{7}Savore narodi služinena leske, leskre čhaske the leskre vnukoske, medik na avela o dživesa the pre leskri phuv. Akor but narodi the bare kraľa domarena leskri phuv.

\VS{8}Ale akana te varesavo narodos abo kraľišagos na kamela te služinel le babiloňike kraľiske le Nebukadnecaroske, abo te na prilela leskro jarmos andre meň, me marava oda narodos la šabľaha, la bokhaha the le meribnaskre nasvaľibnaha dži akor, medik oda narodos na zňičinava leskre vasteha, phenel o RAJ.“

\VS{9}Vašoda tumen ma šunen tumare proroken, veštcen, olen, so phenen avri o sune, vražňiken, aňi le čaroďejňiken, save tumenge phenen: „Tumen na služinena le babiloňike kraľiske.“

\VS{10}Se on tumenge prorokinen o klamišagi, savenge te pačana, avena odľigende dur andral tumari phuv. A me tumen tradava avri andral tumari phuv a ode merena.

\VS{11}Ale ole narodoske, savo prilela andre meň o jarmos le babiloňike kraľiskro a služinela leske, domukava te ačhel andre peskri phuv. Sadzinela peske a bešela ode, phenel o RAJ.‘ “


\par }{\PP \VS{12}The le judske kraľiske le Cidkijoske phenďom kala lava: „Prile andre meň o jarmos le babiloňike kraľiskro, služinen leske the leskre manušenge a ačhena te dživel.

\VS{13}Soske tu the tire manuša te meren la šabľatar, la bokhatar the le meribnaskre nasvaľibnastar, pal save phenďa o RAJ, hoj avena pre oda narodos, so na služinela le babiloňike kraľiske?

\VS{14}Ma šunen o lava le prorokengre, so tumenge vakeren: ‚Tumen na služinena le babiloňike kraľiske.‘ Bo on tumenge prorokinen o klamišagos.

\VS{15}Se me len na bičhaďom,“ phenel o RAJ. „On prorokinen o klamišagi andre miro nav. Vašoda me tumen tradav avri a merena tumen jekhetane ole prorokenca, so tumenge prorokinen.“


\par }{\PP \VS{16}Le rašajenge the savore manušenge phenďom: „Kada phenel o RAJ: Ma šunen o lava tumare prorokengre, so tumenge vakeren: ‚O nadobi andral o Chramos le RAJESKRO imar maj anena pale andral o Babilon.‘ On tumenge prorokinen o klamišagos.

\VS{17}Ma šunen len, služinen le babiloňike kraľiske a dživena. Soske pes te čhivel tele kada foros?

\VS{18}Te hine proroka a hin len o lav le RAJESKRO, akor mi mangen bares le Nekzoraledere RAJES, hoj te na ľidžan andro Babilon o nadobi, save mek ačhile andro Chramos le RAJESKRO, andro kher ko judsko kraľis the andro Jeruzalem.

\VS{19}Bo kada phenel o Nekzoraleder RAJ pal o brondzune slupi, pal e bari brondzuňi nadrža, pal o vožikici le nadobenca the pal okla veci, so ačhile andre kada foros,

\VS{20}save na iľa o babiloňiko kraľis o Nebukadnecar, sar odľigenďa andral o Jeruzalem andro Babilon le judske kraľis Jechonijah, le Jojakimoskre čhas, the savore rajen andral e Judsko the andral o Jeruzalem.

\VS{21}Kada phenel o Nekzoraleder RAJ, o Del le Izraeloskro, pal o nadobi, save ačhile andro Chramos le RAJESKRO the andro kher ko judsko kraľis andro Jeruzalem:

\VS{22}‚Ľidžana len andro Babilon a ačhena ode dži andre oda džives, medik na phenava, hoj len te anen pale andro Jeruzalem,‘ phenel o RAJ. ‚Avke len anena a thovena pale pre kada than.‘ “




\par }\Chap{28}{\SH O Jeremijaš the o Chananijaš
\par }
{\PP \VerseOne{1}Andre oda berš, sar vladňinelas o judsko kraľis Cidkijah štarto berš, mange andro pandžto čhon o Chananijaš, le Azuroskro čhavo, o prorokos andral o Gibeon, phenďa andro Chramos le RAJESKRO anglal o rašaja the anglal savore manuša:

\VS{2}„Kada phenel o Nekzoraleder RAJ, o Del le Izraeloskro: ‚Phagava o jarmos le babiloňike kraľiskro.

\VS{3}Dži o duj berš anava pale pre kada than savore veci andral o kher le RAJESKRO, save iľa pal kada than o babiloňiko kraľis o Nebukadnecar a ľigenďa andro Babilon.

\VS{4}Pre kada than anava pale le judske kraľis Jechonijah, le Jojakimoskre čhas, a the savore zaile manušen andral e Judsko, save gele andro Babilon,‘ phenel o RAJ, ‚bo phagava o jarmos le babiloňike kraľiskro.‘ “


\par }{\PP \VS{5}Akor o prorokos Jeremijaš anglal o rašaja the anglal savore manuša, so ačhenas andro Chramos le RAJESKRO, odphenďa le prorokoske Chananijašoske

\VS{6}a phenďa: „Amen! Mi del o Del! Mi kerel o Del oda, so prorokinďal, hoj te aven pale pre kada than savore nadobi andral o Chramos le RAJESKRO the savore, ko sas zaile andro Babilon.

\VS{7}Ale šun kada lav, so phenav tuke the savore kale manušenge:

\VS{8}Anglal tu the anglal ma sas imar čirlastar but proroka, so prorokinenas but phuvenge the bare kraľišagenge o mariben, e bibach the o meribnaskro nasvaľiben.

\VS{9}Ale či hino o prorokos, savo prorokinel o smirom, bičhado le RAJESTAR, oda pes sikavela až akor, sar pes oda ačhela.“


\par }{\PP \VS{10}Akor o prorokos Chananijaš iľa o jarmos pal e meň le prorokoskri Jeremijašiskri a phagerďa les.

\VS{11}Anglal savore manuša o Chananijaš phenďa: „Kada phenel o RAJ: ‚Kavke phagerava dži o duj berš o jarmos le babiloňike kraľiskro le Nebukadnecaroskro, so hin pre meň savore narodengro.‘ “ Avke o prorokos Jeremijaš geľa het peskre dromeha.


\par }{\PP \VS{12}Paloda, sar o prorokos Chananijaš phagerďa o jarmos, so sas pre meň le prorokoske Jeremijašiske, prevakerďa o RAJ ko Jeremijaš kavke:

\VS{13}„Dža a phen le Chananijašoske: ‚Kada phenel o RAJ: O kaštuno jarmos phagerďal, ale pre leskro than chudeha o trastuno jarmos.

\VS{14}Bo kada phenel o Nekzoraleder RAJ, o Del le Izraeloskro: Thovava o trastuno jarmos pre meň kale savore narodenge, hoj te služinen le babiloňike kraľiske le Nebukadnecaroske. A on leske služinena. Diňom leske mek the le dzive džviren.‘ “


\par }{\PP \VS{15}O prorokos Jeremijaš phenďa le prorokoske Chananijašoske: „Noča šun, Chananijaš, o RAJ tut na bičhaďa, ale tu prevakerďal kale manušen, hoj te pačan le klamišagoske!

\VS{16}Vašoda phenel o RAJ kada: ‚Me tut lava pal kadi phuv. Mek kada berš mereha, bo kerďal upre le manušen, hoj pes te ačhaven le RAJESKE.‘ “

\VS{17}O prorokos Chananijaš muľa mek oda berš andro eftato čhon.




\par }\Chap{29}{\SH O Jeremijaš pisinel ľil le manušenge andro zajaťje
\par }
{\PP \VerseOne{1}O prorokos Jeremijaš pisinďa ľil le manušenge, saven zaiľa o Nebukadnecar, a bičhaďa les andral o Jeruzalem andro Babilon. Pisinďa les le vodcenge, save ačhile te dživel, le rašajenge, le prorokenge the savore manušenge, saven o Nebukadnecar zaiľa andral o Jeruzalem andro Babilon.

\VS{2}Ačhiľa pes oda paloda, sar o kraľis Jechonijah, leskri daj, leskre uradňika, o raja andral e Judsko the andral o Jeruzalem, o remeselňika the o kovača mušinde te omukel o Jeruzalem.

\VS{3}O ľil bičhaďa le Elasoha, le Šafanoskre čhaha, the le Gemarijoha, le Chilkijoskre čhaha, saven bičhaďa o judsko kraľis Cidkijah ko babiloňiko kraľis Nebukadnecar. Andre oda ľil sas pisimen kada:


\par }{\PM \VS{4}Kada phenel o Nekzoraleder RAJ, o Del le Izraeloskro, savorenge, kas diňom te zalel andral o Jeruzalem andro Babilon:

\VS{5}„Ačhaven o khera a bešen andre. Sadzinen andro zahradi a chan oda, so andre barola.

\VS{6}Len tumenge romňijen a mi el tumen čhave the čhaja; len romňijen tumare čhavenge a den romeste tumare čhajen, hoj lenge te uľon o čhavore the o čhajora. Tumen mušinen te barol, a na te cikňol.

\VS{7}Keren sa pro lačho the pro smirom andre oda foros, andre savo tumen bičhaďom andro zajaťje. Modľinen tumen vaš leske ko RAJ, bo te leske ela mištes, ela mištes the tumenge.“


\par }{\PM \VS{8}Kada phenel o Nekzoraleder RAJ, o Del le Izraeloskro: „Te na tumen klaminen tumare proroka, so hine maškar tumende, aňi tumare veštci. Ma muken tumen aňi pre lengre sune, so džan,

\VS{9}bo klamišagoha tumenge prorokinen andre miro nav. Me len na bičhaďom,“ phenel o RAJ.


\par }{\PM \VS{10}Bo kada phenel o RAJ: „Sar imar avena eftavardeš (70) berš andro Babilon, akor avava ke tumende a doľikerava miro lačho lav, so tumen diňom, hoj tumen anava pale khere pre kada than.

\VS{11}Bo me džanav, save plani man hin tumenca,“ phenel o RAJ, „mire plani tumenca hine lačhe a nane nalačhe. Kamav tumen te del e lačhi buducnosť the e naďej.

\VS{12}Akor ke mande vičinena, avena a modľinena tumen ke mande a me tumen šunava avri.

\VS{13}Rodena man a arakhena man, te man rodena andral calo tumaro jilo.

\VS{14}Dava man tumenge te arakhel,“ phenel o RAJ, „a anava tumen pale andral o zajaťje. Skidava tumen andral savore narodi the pal savore thana, kaj tumen roztradňom,“ phenel o RAJ, „a anava tumen pale pre oda than, khatar tumen ľigenďom andro zajaťje.“


\par }{\PM \VS{15}Se tumen phenen: „O RAJ amen diňa le proroken andro Babilon.“

\VS{16}Ale kada phenel o RAJ pal o kraľis, savo bešel pro tronos le Davidoskro, the pal savore manuša, save ačhile te bešel andre kada foros, the pal tumari famelija, savi tumenca na geľa andro zajaťje:

\VS{17}Kada phenel o Nekzoraleder RAJ: „Dikh, me pre lende bičhavava e šabľa, e bokh the o meribnaskro nasvaľiben a kerava lendar kirne figi, save hine ajse nalačhe, hoj len našťi te chal.

\VS{18}Džava pre lende la šabľaha, la bokhaha the le meribnaskre nasvaľibnaha. Kerava, hoj savore kraľišagi pre phuv te predaran olestar, so dikhena. Všadzik, kaj len roztradava, pes o manuša čudaľinena a predarana olestar, so pes lenge ačhiľa. O manuša peske lendar kerena pheras a lena lengro nav sar košiben,

\VS{19}bo na šunenas mire lava,“ phenel o RAJ, „akor sar lenge bičhavavas mire služobňiken le proroken. Bičhavavas len pale a pale, ale tumen len na šunďan,“ phenel o RAJ.


\par }{\PM \VS{20}Vašoda šunen o lav le RAJESKRO, savore, so sanas zaile, saven bičhaďom het andral o Jeruzalem andro Babilon.

\VS{21}Kada phenel o Nekzoraleder RAJ, o Del le Izraeloskro, pal o Achab, čhavo le Kolajoskro, the pal o Cidkijah, čhavo le Maasejoskro, save tumenge andre miro nav falošňe prorokinenas: „Dava len andro vasta le babiloňike kraľiske le Nebukadnecaroske a ov len murdarela angle tumare jakha.

\VS{22}A vašoda, so pes lenge ačhela, phenena savore zaile manuša andral e Judsko, so hine andro Babilon, kada košiben: ‚Mi kerel tuha o RAJ oda, so kerďa le Cidkijoha the le Achaboha, saven o babiloňiko kraľis labarďa andre jag,‘

\VS{23}bo kerenas o bare bini andro Izrael, kerenas o lubipen le susedengre romňijenca a andre miro nav vakerenas o klamišagos, savo lenge me na prikazinďom. Džanav oda a som oleske švedkos, phenel o RAJ.“


\par }{\SH O Jeremijaš chudel lav pro Šemajah
\par }
{\PP \VS{24}Phen le Šemajoske andral o Nechelam:

\VS{25}„Kada phenel o Nekzoraleder RAJ, o Del le Izraeloskro: Vašoda, hoj andre tiro nav bičhaďal savore manušenge andro Jeruzalem the le rašaske le Cefanjoske, le Maasejoskre čhaske, a the savore okle rašajenge kada ľil:

\VS{26}‚O RAJ tut ačhaďa rašaske vaš o rašaj Jojada, hoj te dodikhes andro kher le RAJESKRO pre dojekh dilino manuš, so pestar kerel prorokos, hoj les te phandes andre kaštuňi klada.

\VS{27}Akor soske na zaačhaďal le Jeremijaš andral o Anatot, sar tumenge prorokinelas?

\VS{28}Se ov amenge bičhaďa kade andro Babilon kadi sprava: Ačhena ode but. Vašoda keren tumenge o khera a bešen andre, sadzinen andro zahradi a chan oda, so andre barola.‘ “

\VS{29}No o rašaj Cefanjah avľa a pregenďa kada ľil le Jeremijašiske.


\par }{\PP \VS{30}Akor avľa o lav le RAJESKRO ko Jeremijaš:

\VS{31}„Phen savorenge, so hine zaile: ‚Kada phenel o RAJ pal o Šemajah andral o Nechelam: Vašoda, hoj o Šemajah ke tumende prorokinelas, kajte les me na bičhaďom, a prevakerďa tumen, hoj te pačan o klamišagos,

\VS{32}kada phenel o RAJ: Dikh, me marava le Šemajah andral o Nechelam the leskre potomken. Na ačhela lestar aňi jekh dženo, ko bešľahas maškar leskre manuša, a ov na dikhela oda lačho, so kamav te kerel prekal mire manuša, phenel o RAJ, bo kerelas upre le manušen, hoj pes te ačhaven pre mande.‘ “




\par }\Chap{30}{\SH O Izrael avela pale andre peskri phuv
\par }
{\PP \VerseOne{1}Kada lav phenďa o RAJ le Jeremijašiske:

\VS{2}„Kada phenel o RAJ, o Del le Izraeloskro: ‚Pisin tuke andro zvitkos savore lava, so tuke phenďom.

\VS{3}Dikh, avel o časos,‘ phenel o RAJ, ‚sar anava pale mire manušen le Izrael the le Juda andral o zajaťje a dava lenge pale e phuv, so diňom lengre dadenge, a bešena andre,‘ phenel o RAJ.“


\par }{\PP \VS{4}Kada hin o lava, save vakerelas o RAJ pal o Izrael the pal e Judsko:

\VS{5}„Kada phenel o RAJ:

\par }{\Q ‚Šunďol te viskinel le manušen daratar;

\par }{\QB hin bari dar, nane smirom.


\par }{\Q \VS{6}Akana zaačhen a gondoľinen:

\par }{\QB Šaj uľol le muršestar čhavoro?

\par }{\Q Akor soske dikhav, hoj dojekhe zorale muršeste

\par }{\QB hin o vasta pro per sar la džuvľate andro dukha?

\par }{\QB Soske lenge o muja parňile avri?


\par }{\Q \VS{7}Vigos, bo oda džives ela igen strašno!

\par }{\QB Ajso džives, savo mek šoha na sas.

\par }{\Q Andre oda časos predžala o Jakob bare pharipnaha,

\par }{\QB ale ela olestar zachraňimen.‘ “


\par }{\BB \par }
{\PP \VS{8}„Andre oda džives,“ phenel o Nekzoraleder RAJ, „phagerava o jarmos pal lengri meň a čhingerava lengre lanci. Imar na ena otroka le cudzincenge,

\VS{9}ale služinena le RAJESKE, peskre Devleske, the peskre kraľiske le Davidoske, saves lenge ačhavava.“


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{10}„No tu ma dara, miro služobňikona Jakobona,“ phenel o RAJ,

\par }{\QB „ma predara, Izraelona,

\par }{\Q bo dikh, zachraňinava tut the tiro potomstvos

\par }{\QB andral odi phuv, so hiňi dur, andre save san zaile.

\par }{\Q O Jakob avela pale a dživela andro smirom,

\par }{\QB bi o starišagos a ňiko les na daravela avri.


\par }{\Q \VS{11}Me som tuha, phenel o RAJ,

\par }{\QB hoj tut te zachraňinav.

\par }{\Q Zňičinava savore naroden,

\par }{\QB maškar save tut roztradňom,

\par }{\QB ale tut na zňičinava.

\par }{\Q Marava tut, ča ajci keci tuke zaslužines,

\par }{\QB ale na mukava tut te džal calkom bi o trestos.“


\par }{\PP \VS{12}Kada phenel o RAJ:

\par }{\Q „Tiri rana našťi sasťol avri

\par }{\QB a hiňi igen dukhaďi.


\par }{\Q \VS{13}Nane vaš tu ko te zaačhel;

\par }{\QB nane ľikos pre tiro vredos,

\par }{\QB ňiko tut našťi sasťarel avri.


\par }{\Q \VS{14}Savore, so tut kamenas, pre tu bisterde;

\par }{\QB na džal lenge pal tu.

\par }{\Q Bo demaďom tut avke sar ňeprijaťeľis;

\par }{\QB marďom tut igen zorales

\par }{\QB angle tiri bari vina the angle tire but bini.


\par }{\Q \VS{15}Soske roves vaš tiri rana?

\par }{\QB Tiri dukh našťi sasťol avri.

\par }{\Q Vaš tiri bari vina the vaš tire but bini

\par }{\QB tuke oda kerďom.


\par }{\Q \VS{16}Ale savore, so tut chan tele,

\par }{\QB ena zachale,

\par }{\Q savore, tire ňeprijaťeľa,

\par }{\QB ena zaile sar bertenoša.

\par }{\Q Ola, ko tut trapinen,

\par }{\QB ena trapimen avrendar.

\par }{\Q Ola, ko tut občoraren,

\par }{\QB ena občorarde avrendar.


\par }{\Q \VS{17}Ale me tut sasťarava avri,

\par }{\QB sasťarava tuke tire rani,

\par }{\QB phenel o RAJ,

\par }{\Q bo vičinen tut avritradľi,

\par }{\QB e čhaj le Sionoskri, sava ňiko na rodel.“


\par }{\SH O RAJ anela pale le Izrael
\par }
{\PP \VS{18}Kada phenel o RAJ:

\par }{\Q „Anava pale le Jakoboskre stani andral e phuv, kaj sas zaile,

\par }{\QB a ela mange pharo vaš leskre khera.

\par }{\Q O foros ela pale upreačhado pre oda than, khatar sas čhido tele,

\par }{\QB a o palacis ačhela pale pre oda than, kaj sas.


\par }{\Q \VS{19}Avena lendar o paľikeribnaskre giľa

\par }{\QB a šunďola o radišagos.

\par }{\Q Kerava lendar but

\par }{\QB a na ena frimeder;

\par }{\Q dava len ajsi pačiv,

\par }{\QB hoj imar na ena teledikhle.


\par }{\Q \VS{20}Leskre čhave ena ajse sar varekana,

\par }{\QB lengro zhromažďeňje ela zorales zathodo angle mande

\par }{\QB a marava savoren, ko len trapinen.


\par }{\Q \VS{21}Lengro vodcas ela lendar;

\par }{\QB lengro vladcas avela lendar.

\par }{\Q Domukava les paš ma

\par }{\QB a ov avela dži ke ma.

\par }{\Q Se ko šaj avel korkoro pestar paš mande?

\par }{\QB phenel o RAJ.


\par }{\Q \VS{22}Tumen avena mire manuša

\par }{\QB a me avava tumaro Del.“


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{23}Dikh, e choľi le RAJESKRI

\par }{\QB avel sar e zoraľi balvaj;

\par }{\Q sar e bari burka,

\par }{\QB so avel tele pro šero le nalačhe manušenge.


\par }{\Q \VS{24}Na preačhela leskri bari choľi,

\par }{\QB medik na dokerela savoro, so peske zaiľa andro jilo.

\par }{\QB Andro posledna dživesa oleske achaľona.




\par }\Chap{31}{\SH O Izrael avel pale khere
\par }
{\PP \VerseOne{1}„Andre oda časos,“ phenel o RAJ, „me avava Del savore famelijenge andro Izrael a on ena mire manuša.“


\par }{\PP \VS{2}Kada phenel o RAJ:

\par }{\Q „Pre pušťa presikaďom e milosť le narodoske,

\par }{\QB savo denašľa la šabľake.

\par }{\QB Me anava o smirom le Izraeloske.“


\par }{\PP \VS{3}Dural pes amenge sikaďa o RAJ a phenďa:

\par }{\Q „Kamav tut le večne kamibnaha,

\par }{\QB vašoda tuke presikavav o verno kamiben.


\par }{\Q \VS{4}Pale tut ačhavava upre,

\par }{\QB a tu, pačivaľi čhaje le Izraeloskri,

\par }{\QB aveha pale upreačhaďi.

\par }{\Q Pale tut šukaľareha le čerkutkenca

\par }{\QB a džaha te khelel olenca, so radisaľon.


\par }{\Q \VS{5}Pale tuke sadzineha o viňici

\par }{\QB pro verchi andre Samarija.

\par }{\Q O farmara peske sadzinena o viňici

\par }{\QB a chana peskro uľipen.


\par }{\Q \VS{6}Avela o džives, kana o stražňika vičinena

\par }{\QB pal o brehi andral o Efrajim:

\par }{\Q ‚Aven džas upre pro Sion,

\par }{\QB ko RAJ, ke amaro Del!‘ “


\par }{\PP \VS{7}Kada phenel o RAJ:

\par }{\Q „Giľaven radišagostar upral o Jakob;

\par }{\QB thoven baripen upral o nekbareder le narodendar!

\par }{\Q Giľaven zorales a phenen:

\par }{\QB ‚RAJEJA, zachraňin tire manušen,

\par }{\QB spasin le Izraeliten, save mek ačhile te dživel.‘


\par }{\Q \VS{8}Dikh, anava len andral e severno phuv

\par }{\QB a skidava len upre pal o agora le svetoskre.

\par }{\Q Ela maškar lende o koro the o bango,

\par }{\QB e khabňi džuvľi the odi, so užarel te ločhol;

\par }{\QB avena pale sar baro narodos.


\par }{\Q \VS{9}Avena rovibnaha,

\par }{\QB modľinena pes a me len anava pale.

\par }{\Q Ľidžava len paš o paňi,

\par }{\QB pal o rovno drom, kaj lenge na poddžana o pindre,

\par }{\Q bo me som le Izraeloskro dad

\par }{\QB a o Efrajim hino miro ešebno čhavoro.“


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{10}„Šunen o lav le RAJESKRO, tumen narodale,

\par }{\QB a vakeren les dur pro ostrovi:

\par }{\Q ‚Oda, ko roztradňa le Izrael, les skidela upre

\par }{\QB a stražinela les sar o pasťjeris peskro stados.‘


\par }{\Q \VS{11}Bo o RAJ zachraňinďa le Jakob,

\par }{\QB a cinďa les avri andral o vasta ole dženeskre,

\par }{\QB so sas zoraleder sar ov.


\par }{\Q \VS{12}Avena a viskinena radišagostar pro verchos Sion;

\par }{\QB radisaľona le pherdo lačhe vecendar, save len dela o RAJ,

\par }{\Q la pšeňicatar, la neva moľatar the le olejostar,

\par }{\QB le cikne bakrorendar the le dobitkostar.

\par }{\Q Ela lenge avke mištes sar la zahradake, savi hiňi mištes poľivimen,

\par }{\QB a imar buter na cerpinena.


\par }{\Q \VS{13}E terňi džuvľi khelela a radisaľola,

\par }{\QB a the o terne murša le phurenca jekhetane.

\par }{\Q Lengro roviben čerinava pro radišagos,

\par }{\QB lava lendar o pharipen the o trapišagos

\par }{\QB a dava len o radišagos.


\par }{\Q \VS{14}Le rašajen dava o nekfeder chaben

\par }{\QB a mire manušen dava pherdo čaľipen,“

\par }{\QB phenel o RAJ.


\par }{\SH La Rachelakro roviben
\par }
{\PP \VS{15}Kada phenel o RAJ:

\par }{\Q „Andre Rama šunďol o baro roviben the e bari žaľa.

\par }{\QB Oda e Rachel rovel pal peskre čhave,

\par }{\Q a na del pes te poťešinel,

\par }{\QB bo o čhave imar nane.“


\par }{\PP \VS{16}Kada phenel o RAJ:

\par }{\Q „Preačh te rovel a zľiker o apsa andro jakha,

\par }{\QB bo tiri buči ela odmeňimen,

\par }{\QB phenel o RAJ.

\par }{\Q A on avena pale

\par }{\QB andral e phuv le ňeprijaťeľengri.


\par }{\Q \VS{17}Tire potomstvos hin naďej,

\par }{\QB phenel o RAJ,

\par }{\QB tire čhave avena pale andre peskri phuv.“


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{18}„Šunďom o roviben le Efrajimoskro:

\par }{\QB ‚Karhinehas man sar le bikocis, so nane skrocimen,

\par }{\QB a me man diňom te karhinel.

\par }{\Q An man pale paš tu a me avava pale,

\par }{\QB se tu sal o RAJ, miro Del.


\par }{\Q \VS{19}Bo paloda, sar tutar odgeľom,

\par }{\QB kerďom pokaňje,

\par }{\Q sar oda achaľiľom,

\par }{\QB maravas man andre hruďa,

\par }{\Q ladžavas man a šunavas man igen poňižimen vaš o bini,

\par }{\QB so kerďom, sar somas terno.‘


\par }{\Q \VS{20}Či nane o Efrajim miro vzacno čhavoro?

\par }{\QB O čhavoro, andre savo thovav baripen?

\par }{\Q Bo kajte pre leste vakerav,

\par }{\QB furt mange pre leste leperav kamibnaha.

\par }{\Q Vašoda mange marel o jilo vaš leske

\par }{\QB a me leske presikavava o lačhipen,“

\par }{\QB phenel o RAJ.


\par }{\SH Av pale, Izrael
\par }
{\Q \VS{21}„Rozthov tuke o znački pro drom;

\par }{\QB poznačin tuke o drom;

\par }{\Q arakh pale o chodňikos, khatar džahas,

\par }{\QB sar salas ľigenďi het.

\par }{\Q Av pale, pačivaľi čhaje le Izraeloskri;

\par }{\QB av pale andre tire fori!


\par }{\Q \VS{22}Mek dži kana phireha upre tele,

\par }{\QB tu napačivaľi čhaje?

\par }{\Q O RAJ kerela andre phuv neve veci:

\par }{\QB Leskre manuša leske ena verna.“


\par }{\SH Oda časos, so avela, ela požehňimen
\par }
{\PP \VS{23}Kada phenel o Nekzoraleder RAJ, o Del le Izraeloskro:

\par }{\Q „Sar len anava pale andral o zajaťje,

\par }{\QB o manuša andre judsko phuv the andre lakre fori

\par }{\QB pale phenena kala lava:

\par }{\Q ‚Sveto verchona,

\par }{\QB pre savo bešel o spravodľišagos,

\par }{\QB mi požehňinel tut o RAJ!‘


\par }{\Q \VS{24}O manuša bešena jekhetane andre Judsko

\par }{\QB the andre savore lakre fori –

\par }{\QB o farmara a the o pasťjera, so phiren le stadenca.


\par }{\Q \VS{25}Me občerstvinava dojekh strapimen duša

\par }{\QB a sakones, ko na birinel, dava nevi zor.“


\par }{\PP \VS{26}Andre kada ušťiľom a obdikhavas man. Miro suno sas mange pre dzeka.


\par }{\PP \VS{27}„Dikh, avel ajso časos,“ phenel o RAJ, „hoj pherarava o Izraeloskro kraľišagos the o judsko kraľišagos le manušenca the le džvirenca.

\VS{28}Avke sar keravas oda, hoj len cirdavas avri le koreňenca, čhivavas tele, musaravas, ňičinavas a anavas e bibach, avke akana dodikhava pre oda, hoj len te budinav a te sadzinav,“ phenel o RAJ.

\VS{29}„Andre ola dživesa imar na phenena:

\par }{\Q ‚O dada chanas o šutlo hroznos

\par }{\Q a le čhavenge cerpisaľonas o danda.‘


\par }{\PP \VS{30}Ale akana sako merela vaš peskro binos. Oleske cerpisaľona o danda, ko chala o šutlo hroznos.“


\par }{\SH E nevi zmluva
\par }
{\PP \VS{31}„Dikh, avel ajso časos,“ phenel o RAJ, „hoj kerava e nevi zmluva le Izraeloskre manušenca the le Judaskre manušenca.

\VS{32}Na ajsi zmluva, sar kerďom lengre dadenca andre oda džives, sar len iľom vastestar, hoj len te lav avri andral o Egipt, bo on na doľikerde miri zmluva, kajte me lenge somas sar rom,“ phenel o RAJ.

\VS{33}„Kada hin e zmluva, savi phandava le Izraeloskre manušenca pal kala dživesa,“ phenel o RAJ. „Thovava miro zakonos andre lende a pisinava les andre lengro jilo. Me avava lengro Del a on ena mire manuša.

\VS{34}Imar na mušinena te sikavel jekh avres a o phral le phraleske na phenela: ‚Prindžaren le RAJES!‘, bo savore man prindžarena, le nekciknederestar dži o nekbareder,“ phenel o RAJ. „Bo me lenge odmukava lengre nalačhipena a pre lengre bini mange imar na leperava.“


\par }{\SH O nevo narodos
\par }
{\Q \VS{35}Kada phenel o RAJ,

\par }{\QB savo del, hoj o kham te švicinel dživese,

\par }{\Q savo phenel le čhonoreske the le čercheňenge,

\par }{\QB hoj te švicinen rači,

\par }{\Q savo hazdel upre o moros avke, hoj leskre vlni hučinen –

\par }{\QB o Nekzoraleder RAJ hin leskro nav:


\par }{\Q \VS{36}„Te kala zakoni la prirodakre anglal mande preačhilehas,“

\par }{\QB phenel o RAJ,

\par }{\Q „akor the o Izrael preačhiľahas

\par }{\QB te el narodos anglal mande pro furt.“


\par }{\PP \VS{37}Kada phenel o RAJ:

\par }{\Q „Te pes diňahas te merinel o ňebos upre

\par }{\QB a o zakladi la phuvakre tele,

\par }{\Q akor me odčhiďomas calo potomstvos le Izraeloskro

\par }{\QB vaš savoro, so kerde,“

\par }{\QB phenel o RAJ.


\par }{\SH Nevo Jeruzalem
\par }
{\PP \VS{38}„Dikh, aven o dživesa,“ phenel o RAJ, „sar ela o foros pale upreačhado prekal o RAJ la vežatar Chananel dži paš e Rohoskri brana.

\VS{39}E šparga te merinel pes cirdela dureder paš o brehos Gareb a paľis pes visarela paš o Goa.

\VS{40}Sveto le RAJESKE ela caľi dolina, kaj pes čhivel le mulen the o prachos pal o obeti, savore maľi dži paš e dolina Kidron pro vichodos a dži pro rohos paš e Grajeskri brana. O foros imar šoha na ela čhido tele a zburimen.“




\par }\Chap{32}{\SH O Jeremijaš cinel e maľa
\par }
{\PP \VerseOne{1}Kada hin o lav, so avľa le RAJESTAR ko Jeremijaš akor, sar o judsko kraľis o Cidkijah kraľinelas dešto berš a o Nebukadnecar kraľinelas dešuochtoto (18) berš.

\VS{2}Akor pes o slugaďa le babiloňike kraľiskre rozačhade pašal o Jeruzalem. O prorokos Jeremijaš sas phandlo andre pre dvora le stražňikengri, so sas andro palacis le judske kraľiskro.

\VS{3}Sar les o judsko kraľis Cidkijah diňa te phandel andre, phenďa leske: „Soske prorokines kajse lava le RAJESTAR a phenes: ‚Dikh, dava kada foros andro vasta le babiloňike kraľiske a ov les domarela;

\VS{4}o judsko kraľis na denašela avri andral o vasta le Babilončanenge, ale ela dino andro vasta le babiloňike kraľiske. Vakerela leha muj-mujeha a dikhela les pre leskre jakha.

\VS{5}Ov ľidžala le Cidkijah andro Babilon, savo ode ačhela dži peskro meriben, phenel o RAJ. Te džana pro mariben pro Babilončana, na domarena len.‘ “


\par }{\PP \VS{6}O Jeremijaš phenďa: „Kada lav mange phenďa o RAJ:

\VS{7}Dikh, avela pal tu o Chanamel, o čhavo mire bačiskro le Šalumoskro, a phenela: ‚Cin tuke miri maľa, so hiňi andro Anatot, bo tu sal mange nekpašeder famelija a tut ešebnones hin pravos la te cinel.‘

\VS{8}Avke sar mange oda o RAJ diňa anglal te džanel, avľa pal ma o Chanamel, mire bačiskro čhavo, pre dvora le stražňikengri a phenďa mange: ‚Cin tuke miri maľa, so hiňi andro Anatot andre phuv le Benjaminoskri, bo tut ešebnones hin pravos la te cinel. Cin tuke la!‘ Akor džanavas, hoj oda sas o lav le RAJESKRO.

\VS{9}Avke cinďom odi maľa le Chanamelostar, le bačiskre čhastar, so hiňi andro Anatot, a počinďom vaš late rupune lovenca, so važinenas dešuefta šekli.

\VS{10}Podpisinďom e kupno zmluva, diňom upre e pečatka anglo jakha le švedkengre a odvažinďom o love pre vaha.

\VS{11}Iľom e zmluva the e kopija. Sas andre pisimen o kupno pravos the o podmjenki; jekh sas zapečaťimen a oki dujto na sas.

\VS{12}Soduj diňom le Baruchoske, le Nerijoskre čhaske, le Machsejoskre vnukoske, anglo jakha mire strične phraleskre le Chanameloskre the anglo jakha le švedkengre, save podpisinde e kupno zmluva, the anglo jakha savore judske manušengre, save bešenas avri pre dvora le stražňikengri.


\par }{\PP \VS{13}Anglo jakha kale savore manušengre prikazinďom le Baruchoske:

\VS{14}‚Kada phenel o Nekzoraleder RAJ, o Del le Izraeloskro: Le kala soduj ľila, e zapečaťimen kupno zmluva the e kopija, so nane zapečaťimen, a thov len andre nadoba čikatar, hoj pes te doľikeren pro but berša.

\VS{15}Bo kada phenel o Nekzoraleder RAJ, o Del le Izraeloskro: Andre kadi phuv pes mek cinavena o khera, o maľi the o viňici.‘


\par }{\PP \VS{16}Sar diňom e kupno zmluva le Baruchoske, le Nerijoskre čhaske, kavke man modľinavas ko RAJ:


\par }{\PM \VS{17}Ó RAJA, Devla, dikh, tu stvorinďal o ňebos the e phuv tira bara zoraha the tire nacirdle vasteha! Nane ňič, so tu našťi kerďalas.

\VS{18}Tu presikaves tiro verno kamiben ezerenge, ale vaš e vina le dadengri mares lengre čhaven pal lende. Tu sal baro a zoralo Del; tiro nav hin o Nekzoraleder RAJ.

\VS{19}Bare hin tire plani a zorale hin tire skutki. Tire jakha dikhen pre savore droma le manušengre, hoj te počines dojekheske vaš oda, sar dživelas, a vaš oda, so kerelas.

\VS{20}Tu kerehas o znameňja the o zazraki andro Egipt a dži adadžives oda keres andro Izrael the maškar savore aver narodi. A oleha tuke kerďal baro nav, avke sar oda hin dži adadžives.

\VS{21}Tu iľal tire manušen le Izrael avri andral o Egipt le znameňjenca the le zazrakenca, tira bara zoraha, tire nacirdle vasteha the bara daraha.

\VS{22}Tu lenge diňal kadi phuv, kaj čuľal o thud the o medos, avke sar diňal lav lengre daden.

\VS{23}On avle a zaile peske la, ale na šunenas tut a na phirenas pal tiro zakonos. Na kerenas oda, so lenge prikazinďal te kerel, a vašoda pre lende domukľal savori kadi pohroma.


\par }{\PM \VS{24}Dikh, o Babilončana hordinen o bara the e čik pašal o muri le foroskre, hoj pes te dochuden andre. Kada foros ela dino andro vasta olengre, ko pre leste džan, angle šabľa, bokh the anglo meribnaskro nasvaľiben. Ačhel pes oda, so phenďal a tu oda dikhes.

\VS{25}A kajte ela o foros dino andro vasta le Babilončanenge, tu, RAJA, Adonaj, miro, mange phenďal: ‚Cin tuke odi maľa vaš o rupune love a vičin paš oda le švedken.‘ “


\par }{\BB \par }
{\PP \VS{26}Akor avľa le RAJESTAR ko Jeremijaš kada lav:

\VS{27}„Dikh, me som o RAJ, o Del savore manušengro. Či hin vareso, so me našťi kerďomas?

\VS{28}Vašoda me, o RAJ, phenav kada: Dava kada foros andro vasta le Babilončanenge the andro vasta le Nebukadnecaroske, le babiloňike kraľiske, a ov les zalela.

\VS{29}O Babilončana, save džan pre kada foros, pes dochudena andre a podlabarena les. Labarena avri the ola khera, kaj man o manuša choľarenas oleha, hoj pre peskre padi labarenas o kaďidlos le Baaloske a anenas o moľakre obeti le cudze devlenge.


\par }{\PP \VS{30}Se o Izraeliti the o judska manuša peskre terňipnastar kerenas ča oda, so mange na sas pre dzeka; se o Izraeliti man ča furt choľarenas oleha, so kerenas, phenel o RAJ.

\VS{31}O nipi andre kada foros ole dživesestar, sar sas ačhado, dži adadžives man ča choľarenas a provokinenas. Mušinav te zňičinel o Jeruzalem

\VS{32}vaš savoro nalačhipen, so kerde o Izraeliti, o manuša andral e Judsko the andral o Jeruzalem, lengre kraľa, o raja, o rašaja the o proroka.

\VS{33}Visarde pes ke ma le dumeha, a na le mujeha. A kajte len furt sikavavas, on na šunenas a na denas peske mandar te phenel.

\VS{34}Peskre džungale modli thode andro Chramos, so pes vičinel pal miro nav, hoj les te meľaren andre.

\VS{35}Andre dolina Ben-Hinom ačhade o oltara le Baaloske a ode obetinenas peskre čhavoren the čhajoren andre jag le Molochoske. Me lenge šoha na prikazinďom, hoj oda te keren, aňi pre goďi mange oda šoha na sas, hoj te keren kajse džungale veci a te cirden le judske manušen andro binos.


\par }{\PP \VS{36}Vašoda akana o RAJ, o Del le Izraeloskro, kavke phenel pal kada foros, pal savo tumen phenen, hoj pes dochudela andro vasta le babiloňike kraľiske angle šabľa, bokh the anglo meribnaskro nasvaľiben:

\VS{37}Dikh, me len skidava upre pal savore phuva, andre save len rozčhiďom andre miri choľi, andre miri bari choľi. Anava len pale pre kada than a dava lenge te dživel andre smirom.

\VS{38}On ena mire manuša a me avava lengro Del.

\VS{39}Dava len jekh gondoľišagos andro jilo, hoj savore te dživen avke, hoj man furt te den pačiv. Kerena oda prekal peskro lačho the prekal o lačho peskre čhavenge, so pal lende avena.

\VS{40}Phandava lenca e večno zmluva, hoj lenge šoha na preačhava te presikavel miro lačhipen, a thovava lenge andro jile miri dar, hoj pes mandar te na visaren het.

\VS{41}Ela man radišagos olestar, hoj lenge presikavav o lačhipen cale mire jileha the caľa mira dušaha a čačes len sadzinava andre kadi phuv pro furt.


\par }{\PP \VS{42}Se o RAJ phenel kada: Avke sar anďom savore kala pohromi pre kala manuša, avke anava pre lende the savoro lačho, pal savo lenge vakeravas.

\VS{43}O maľi pes pale cinavena andre kadi phuv, pal savi tumen phenen: ‚Hiňi spustošimen, na bešen andre o manuša aňi o džviri, bo sas diňi andro vasta le Babilončanenge.‘

\VS{44}Pale pes cinavena o maľi vaš o love, kerena pes o kupna zmluvi a ena zapečaťimen anglo jakha le švedkengre. Kavke oda ela andre phuv le Benjaminoskri, andro gava pašal o Jeruzalem, andro judska fori, andro fori pro verchi pre brehengri phuv Šefela the pre pušťa Negev akor, sar anava pale le zaile manušen andre lengri phuv, phenel o RAJ.“




\par }\Chap{33}{\SH O RAJ del lav le manušen, hoj len anela pale a dživena peske andro smirom
\par }
{\PP \VerseOne{1}Sar sas mek o Jeremijaš andre bertena pre dvora le stražňikengri, avľa ke leste dujtovar o lav le RAJESKRO:

\VS{2}„Kada phenel o RAJ, savo stvorinďa e phuv; o RAJ, savo la forminďa a zathoďa; leskro nav hin o RAJ:

\VS{3}‚Vičin ke ma a odphenava tuke; dava tuke te džanel o bare the o garude veci, save na prindžares.‘

\VS{4}Kada phenel o RAJ, o Del le Izraeloskro, pal ola khera the pal ola palaca le judske kraľengre andro Jeruzalem, so čhiďan tele, hoj tumen te el o materijalos te zoraľarel o muri, hoj pes o Babilončana te na dochuden andre a te na murdaren tumen la šabľaha:

\VS{5}‚Ola, ko braňinen kada foros, pes marena le Babilončanenca, ale oleha ča pherarena ola khera le mule ťelenca, bo me domukava, hoj len te murdaren, bo som pre lende igen choľamen. Me lendar visarďom miro muj vaš oda baro nalačhipen, so keren o manuša andre kada foros.


\par }{\PP \VS{6}Ale me sphandava le Jeruzalemoske o rani a sasťarava les; sasťarava avri mire manušen a dava lenge te dživel andro baro smirom a ňič nalačho pes lenge na ačhela.

\VS{7}Anava pale pre kada than le judske manušen the le Izraeliten a pale len ačhavava upre, avke sar sas.

\VS{8}Žužarava len dojekhe binostar, saveha pes mange ačhade, a odmukava lenge savore bini, savenca pes mange ačhade, sar mandar odgele.

\VS{9}O Jeruzalem mange ela pro radišagos, pre slava the pro lašariben anglal savore narodi pre phuv, sar šunena pal savoro lačhipen, savo lenge presikaďom. Ola narodi pes darana a izdrana vaš savoro lačho the vaš savoro smirom, savo dava andro foros.‘


\par }{\PP \VS{10}Kada phenel o RAJ: ‚Tumen phenen pal kada than: „Hino omuklo sar pušťa, bi o manuša the bi o džviri.“ Ale andro judska fori the pro uľici le Jeruzalemoskre, save hine zamukle a ňiko ode na bešel, aňi džviri aňi nipi, mek šunďola

\VS{11}o radišagos the o kheľiben, o radišagos le terneskro the la terňakro; mek šunďola olen, ko anen e paľikeribnaskri obeta andro Chramos le RAJESKRO te phenel:

\par }{\Q „Paľikeren le Nekzoraleder RAJESKE,

\par }{\QB bo o RAJ hino lačho;

\par }{\QB leskro verno kamiben ľikerel pro furt!“

\par }{\PP Anava pale o radišagos andre kadi phuv a ela avke, sar sas angloda,‘ phenel o RAJ.


\par }{\PP \VS{12}Kada phenel o Nekzoraleder RAJ: ‚Andre kadi zamukľi phuv, so hiňi bi o manuša the bi o džviri, a the andre savore lakre fori ena pale o maľi, pre save o pasťjera pašinena peskre stadi.

\VS{13}Andro fori pro verchi the pre brehengri phuv Šefela, andro fori pre pušťa Negev, andre phuv le Benjaminoskri, andro gava pašal o Jeruzalem the andro judska fori mek predžana o bakrane stadi prekal o vasta oleske, ko len rachinela,‘ phenel o RAJ.


\par }{\PP \VS{14}‚Dikh, aven o dživesa,‘ phenel o RAJ, ‚sar naplňinava oda lačho lav, so diňom le izraelike manušen the le judske manušen.


\par }{\Q \VS{15}Andre oda džives the andre odi ora

\par }{\QB dava andral o pokoleňje le Davidoskro

\par }{\Q te barol avri o spravodľivo Konaricis,

\par }{\QB savo anela andre phuv o spravodľišagos the o čačipen.


\par }{\Q \VS{16}Andre ola dživesa ena o manuša andral e Judsko zachraňimen

\par }{\QB a o Jeruzalem dživela andro smirom;

\par }{\Q o foros pes vičinela:

\par }{\QB O RAJ hin amaro spravodľišagos.‘


\par }{\PP \VS{17}Se kada phenel o RAJ: ‚Andre ola dživesa bešela pro tronos le Izraeloskro furt le Davidoskro potomkos

\VS{18}a furt ode ena o rašaja andral o kmeňos Levi, hoj mange te služinen a te obetinen e labarďi obeta, e chabeneskri obeta the mek aver obeti.‘ “


\par }{\PP \VS{19}Kada lav le RAJESKRO avľa ko Jeremijaš:

\VS{20}„Kada phenel o RAJ: ‚Te pes diňahas te prephagel miri zmluva le dživeseha the miri zmluva la račaha, hoj o dživesa the o rača te na aven avri pre peskre ori,

\VS{21}akor pes diňahas te prephagel the miri zmluva le Davidoha, mire služobňikoha, a na uľahas les o potomkos, savo bešela pro tronos, a the e zmluva le levitske rašajenca, mire služobňikenca.

\VS{22}Ajci potomki dava le David, mire služobňikos, the le Leviten, save mange služinen, sar hin o čercheňa pro ňebos the e poši paš o moros, save pes na del te zrachinel.‘ “


\par }{\PP \VS{23}O RAJ kavke prevakerďa ko Jeremijaš:

\VS{24}„Všimňinďal tuke, so vakeren kala nipi: ‚O RAJ pestar odčhiďa kala duj kraľišagi, save peske kidňa avri, o Izrael the e Judsko‘? A vašoda len o manuša tele dikhen a na rachinen len aňi sar narodos.

\VS{25}Kada phenel o RAJ: ‚Te prephagľomas e zmluva le dživeseha the la račaha a te zrušinďomas mire phuvakre the ňeboskre zakoni,

\VS{26}akor mandar odčhiďomas le Jakoboskre the le Davidoskre potomken a na iľomas avri andral lengro potomstvos le kraľis, so vladňinela upral o potomki le Abrahamoskre, Izakoskre the le Jakoboskre. Ale me avava jileskro ke mire manuša a pale peske dživena mištes.‘ “




\par }\Chap{34}{\SH O lav pal o meriben le Cidkijoskro
\par }
{\PP \VerseOne{1}Sar pes o babiloňiko kraľis o Nebukadnecar savore slugaďenca, savore kraľišagenca pre phuv, save sas tel leskri zor, the savore narodenca marelas le Jeruzalemoha the savore leskre gavenca, akor avľa ko Jeremijaš kada lav le RAJESTAR:

\VS{2}„Kada phenel o RAJ, o Del le Izraeloskro: Dža te vakerel le judske kraľiha le Cidkijoha a phen leske: ‚Kada phenel o RAJ: Dikh, me dav kada foros andro vasta le babiloňike kraľiske a ov les labarela avri.

\VS{3}Aňi tu na denašeha leskre vastendar, chudena tut a dena tut andre leskre vasta. Dikheha le babiloňike kraľis pre tire jakha, vakereha leha muj-mujeha a paľis tut lena andro Babilon.‘


\par }{\PP \VS{4}Judsko kraľina, Cidkijona, šun kada lav le RAJESTAR: ‚Kada tuke phenel o RAJ: Na murdarena tut la šabľaha,

\VS{5}ale mereha andro smirom. Sar labarenas o vatri paš o pohrebos tire dadengro, le kraľengro, save sas anglal tute, avke labarena o vatri the paš tiro pohrebos a kavke pal tu rovena: „Jaj, amaro kraľis muľa!“ Ačhela pes oda avke, bo me, o RAJ, oda phenďom.‘ “


\par }{\PP \VS{6}O prorokos Jeremijaš phenďa le judske kraľiske le Cidkijoske savore kala lava andro Jeruzalem,

\VS{7}akor sar pes o babiloňika slugaďa marenas le Jeruzalemoha the le forenca Lachiš the Azeka, so mek ačhile. Bo ča on ačhile ole ohradzimen forendar, so sas andre Judsko.


\par }{\SH O manuša prephagen e zmluva pal o otroka
\par }
{\PP \VS{8}Kada lav avľa le RAJESTAR ko Jeremijaš, sar o Cidkijah phandľa zmluva savore manušenca, save bešenas andro Jeruzalem, hoj dela lengre otroken sloboda.

\VS{9}Sako mušinďa te premukel pre sloboda peskre hebrejike otrokos the otrokiňa, hoj imar ňiko peske te na mukel peskre judske phralen sar otroken.

\VS{10}Savore raja the savore manuša priile odi zmluva, hoj sako te premukel pre sloboda peskre otrokos the peskra otrokiňa a hoj imar šoha lendar te na keren otroka. On oda šunde a premukle len.

\VS{11}Ale paľis čerinde peskro gondoľišagos a pale kerde otroka the otrokiňi olendar, kas angloda premukle pre sloboda.


\par }{\PP \VS{12}Akor avľa o lav le RAJESKRO ko Jeremijaš:

\VS{13}„Kada phenel o RAJ, o Del le Izraeloskro: Me phandľom e zmluva tumare dadenca, akor sar len iľom avri andral o Egipt, andral o otroctvos,

\VS{14}hoj pro eftato berš dojekh dženo te premukel peskre hebrejike phrales, savo pes leske bikenďa, a paloda, sar leske služinela šov berš, les mušinela te premukel pre sloboda. Ale tumare dada na kamenas te šunel a na kerenas oda, so lenge phenďom.

\VS{15}No tumen akana kerďan pokaňje a kerďan oda, so hin lačho angle mire jakha. Sako premukľan tumare phrales pre sloboda a phandľan anglal mande e zmluva andro Chramos, savo pes vičinel pal miro nav.

\VS{16}Ale paľis pale čerinďan tumaro gondoľišagos a meľarďan miro nav, sar kerďan otroka the otrokiňi olendar, kas angloda premukľan pre sloboda, a ispidenas pre lende, hoj te ačhen pale tumare otroka.


\par }{\PP \VS{17}Vašoda kada phenel o RAJ: Tumen man na šunďan a na phenďan, hoj sako te premukel pre sloboda peskre phrales le Izraelitas. Avke akana me phenav, hoj pes te premukel pre sloboda e šabľa, o meribnaskro nasvaľiben the e bokh, a kerava, hoj savore kraľišagi pre phuv te predaran, sar dikhena, so pes tumenca ačhiľa.

\VS{18}Ola murša manca phandle e zmluva avke, hoj pharade la terňa gurumňa pro jepaš a phirenas maškar ola duj kotora. Ale prephagle odi zmluva a na doľikerde ola lava, so sas andre pisimen, a vašoda me kerava ole muršenca oda, so on kerde ola gurumňaha.

\VS{19}Le vodcen andral e Judsko the andral o Jeruzalem, le rajen, le rašajen the savore okle manušen, save phirenas maškar ola duj kotora,

\VS{20}dava andro vasta lengre ňeprijaťeľenge the olenge, ko len kamen te murdarel. Lengre mule ťela chana o čirikle the o dziva džviri.

\VS{21}A le kraľis Cidkijah the leskre vodcen dava andro vasta lengre ňeprijaťeľenge the olenge, so len kamen te murdarel. Dava len andro vasta le babiloňike kraľiskre slugaďenge, save lendar gele het a preačhile pes lenca te marel.

\VS{22}Dikh, dava avri o rozkazis, phenel o RAJ, a anava len pale pre kada foros. On pes leha marena, zalena les a podlabarena. Me zňičinava o judska fori a ačhela lendar sar pušťa bi o manuša.“




\par }\Chap{35}{\SH O Rechabiti feder šunen peskre dades sar o Izraeliti peskre Devles
\par }
{\PP \VerseOne{1}Sar kraľinelas andre Judsko o Jojakim, o čhavo le Jozijašoskro, avľa o lav le RAJESKRO ko Jeremijaš:

\VS{2}„Dža ko Rechabiti a vičin len andre jekh ole kherendar, so hine ačhade pašal o Chramos le RAJESKRO, a de len te pijel mol.“


\par }{\PP \VS{3}Avke iľom le Jaazanja, le Jirmejoskre čhas, le Chabacinjoskre vnukos, the leskre phralen the savore leskre čhaven the caľi famelija le Rechabitengri

\VS{4}a anďom len andro Chramos le RAJESKRO, andro kher le učeňikengro ko Devleskro murš Chanan, le Jigdalijoskro čhavo. Oda kher sas paš o kher le rajengro upral o kher le Maasejoskro, le Šalumoskre čhaskro, savo stražinelas o vudara.

\VS{5}Avke thoďom le Rechabitenge pherde džbani la moľaha the o kuča a phenďom lenge: „Pijen e mol.“


\par }{\PP \VS{6}Ale on mange phende: „Amen na pijas mol, bo le Rechaboskro čhavo o Jonadab, amaro dad, amenge prikazinďa: ‚Ma pijen šoha mol aňi tumen aňi tumare čhave.

\VS{7}Ma ačhaven tumenge khera, ma sadzinen o semena a ma cinaven o viňici. Bešen andro stani calo tumaro dživipen, a avke tumen dodživena but berša pre kadi phuv, pre savi san ča putňika.‘

\VS{8}Šunas savoro, so amenge prikazinďa amaro dad o Jonadab, a vašoda calo amaro dživipen na pijas mol aňi amen aňi amare romňija aňi amare čhave aňi amare čhaja.

\VS{9}Na ačhavas peske khera, hoj andre te bešas. Nane amen viňici aňi maľi aňi semena te sadzinel.

\VS{10}Bešas andro stani, šunas a keras savoro, so amenge prikazinďa amaro dad o Jonadab.

\VS{11}Ale sar pes o slugaďa le babiloňike kraľiskre le Nebukadnecaroskre avle te marel andre kadi phuv, phenďam peske: ‚Aven džas andro Jeruzalem, hoj pes te garuvas le slugaďenge andral o Babilon the andral o Aram.‘ A vašoda bešas andro Jeruzalem.“


\par }{\PP \VS{12}Akor avľa o lav le RAJESKRO ko Jeremijaš:

\VS{13}„Kada phenel o Nekzoraleder RAJ, o Del le Izraeloskro: Dža a phen le manušenge andre Judsko the olenge, ko bešen andro Jeruzalem: ‚Soske kalestar na sikľon a na chuden imar te šunel mire lava?‘ phenel o RAJ.

\VS{14}‚O prikazis le Rechaboskre čhaskro le Jonadaboskro, savo zakazinďa peskre čhavenge te pijel mol, pes doľikerel dži adadžives, bo on šunen o prikazis peskre dadeskro. Ale me furt ke tumende vakerav pale a pale, ale tumen man na šunen.

\VS{15}Furt ke tumende bičhavav mire služobňiken le proroken, hoj tumenge te phenen: „Visaren tumen savore tumare nalačhe dromendar a keren oda, so hin lačho. Ma džan pal aver devla, hoj lenge te služinen. Avke bešena andre odi phuv, savi diňom tumenge the tumare dadenge.“ Ale tumen man na kamen te šunel aňi te kerel oda, so tumenge phenav.

\VS{16}He, o čhave le Jonadaboskre doľikeren o prikazis peskre dadeskro, savo lenge diňa, ale kala manuša man na šunen.‘


\par }{\PP \VS{17}Vašoda kada phenel o RAJ, o Nekzoraleder Del, o Del le Izraeloskro: ‚Anava pro manuša andre Judsko the andro Jeruzalem e pohroma, pal savi lenge phenďom, bo ke lende vakeravas, ale on man na šunenas; me ke lende vičinavas, ale on mange na odphenenas.‘ “


\par }{\PP \VS{18}Ale le Rechabitenge phenďa o Jeremijaš: „Kada phenel o Nekzoraleder RAJ, o Del le Izraeloskro: ‚Vašoda, hoj šunenas o prikazis tumare dadeskro le Jonadaboskro a kerenas savoro avke, sar tumenge prikazinďa,

\VS{19}kada tumenge phenel o Nekzoraleder RAJ, o Del le Izraeloskro: Le Jonadab, le Rechaboskre čhas furt ela potomkos, savo mange služinela.‘ “




\par }\Chap{36}{\SH O Jojakim labarel o zvitkos le Jeremijašistar
\par }
{\PP \VerseOne{1}Sar kraľinelas andre Judsko o Jojakim, le Jozijašoskro čhavo, štarto berš, phenďa o RAJ le Jeremijašiske kada lav:

\VS{2}„Le o zvitkos a pisin andre savore lava, save tuke phenďom pal o Izrael, pal e Judsko the pal savore narodi ole dživesestar, sar ke tu chudňom te vakerel; akorestar, kanastar kraľinelas o Jozijaš dži adadžives.

\VS{3}Ko džanel, či pes o manuša andral e Judsko na visarena peskre nalačhe dromendar, sar pes došunena pal savore pohromi, so pre lende kamav te mukel. A me lenge odmukľomas lengro nalačhipen the lengre bini.“


\par }{\PP \VS{4}Akor peske o Jeremijaš vičinďa le Baruch, le Nerijoskre čhas, hoj te pisinel andre savore lava, save vakerďa o RAJ ko Jeremijaš. O Jeremijaš vakerelas a o Baruch oda pisinelas andro zvitkos.

\VS{5}O Jeremijaš phenďa le Baruchoske: „Me našťi džav andro Chramos le RAJESKRO.

\VS{6}Vašoda dža andro Chramos le RAJESKRO a pregen kada zvitkos le manušenge akor, sar pes poscinena. Pregen savore judske manušenge, so avle andral peskre fori, ola lava le RAJESKRE, save pisinďal andre, save tuke me vakeravas.

\VS{7}Ko džanel, či pes savoredžene na visarena peskre nalačhe dromendar a na chudena te mangel e milosť le RAJESTAR, bo odi choľi, savaha len o RAJ kamel te marel, hiňi igen bari.“


\par }{\PP \VS{8}O Baruch, le Nerijoskro čhavo, kerďa savoro avke, sar leske prikazinďa o prorokos Jeremijaš, a andro Chramos le RAJESKRO pregenďa o lava le RAJESKRE andral o zvitkos.

\VS{9}Sar o Jojakim, le Jozijašoskro čhavo, kraľinelas andre Judsko pandžto berš, dine avri andro eňato čhon o postos anglo RAJ prekal savore manuša andral o Jeruzalem the prekal savore manuša, so avle andral o judska fori.

\VS{10}Akor o Baruch pregenďa savore manušenge o lava le Jeremijašiskre andral o zvitkos. Pregenďa len andro Chramos andral o kher le Gemarijoskro, le Šafanoskre čhaskro, savo sas o pisaris. Leskro kher sas pre upruňi dvora ode, khatar pes prekal e Nevi brana avel andro Chramos le RAJESKRO.

\VS{11}O Michajah, o čhavo le Gemarijoskro, o vnukos le Šafanoskro, šunďa avri savore lava le RAJESKRE andral o zvitkos.

\VS{12}Geľa andro palacis le kraľiskro, andre pisariskro kher, a ode bešenas savore raja: O pisaris Elišamas; o Delajah, le Šemajoskro čhavo; o Elnatan, le Achboroskro čhavo; o Gemarijah le Šafanoskro čhavo; o Cidkijah, le Chananjoskro čhavo, the savore okla raja.

\VS{13}A o Michajah lenge phenďa savore lava, so šunďa le Baruch te genel le manušenge andral o zvitkos.


\par }{\PP \VS{14}Akor savore raja bičhade ko Baruch le Jehudi, le Netanijoskre čhas, le Šelemijoskre vnukos, le Kušijoskre pravnukos, kale lavenca: „Le andro vast o zvitkos, andral savo genehas le manušenge, a av!“ Avke o Baruch iľa o zvitkos andro vast a geľa ke lende.

\VS{15}Phende leske: „Beš tuke a gen amenge andral o zvitkos!“

\par }{\PP Akor o Baruch chudňa te genel,

\VS{16}a sar šunde avri savore lava, daraha dikhle jekh pre aver a phende le Baruchoske: „Savore kala lava mušinas te phenel le kraľiske!“

\VS{17}A mek phučenas lestar: „Phen amenge, sar pisinďal savore kala lava? O Jeremijaš vakerelas a tu pisinehas?“


\par }{\PP \VS{18}O Baruch lenge phenďa: „He, o Jeremijaš mange phenďa savore kala lava a me len la tintaha pisinďom andro zvitkos.“


\par }{\PP \VS{19}Akor o raja phende le Baruchoske: „Dža a garuv tut, the tu the o Jeremijaš, hoj ňiko te na džanel, kaj san.“


\par }{\PP \VS{20}Paľis avle pre dvora le kraľiskri, ale o zvitkos mukle andro kher ko pisaris Elišamas. Ode dine te džanel le kraľiske savore lava.

\VS{21}O kraľis bičhaďa le Jehudi, hoj te anel o zvitkos. O Jehudi les iľa andral o kher le pisariskro Elišamaskro a genelas anglo kraľis the anglo savore raja, save ačhenas anglo kraľis.

\VS{22}Sas eňato čhon a sas jevend. A o kraľis bešelas andre peskro jevendeskro kher a anglal leste labolas e jag andro ohňiskos.

\VS{23}Sar o Jehudi dogenelas trin abo štar šori andral o zvitkos, o kraľis len odčhingerelas la čhuraha a čhivelas len andre jag pro ohňiskos, medik na zlabiľa calo zvitkos.

\VS{24}O kraľis the savore leskre služobňika, so šunenas savore kala lava, lendar na daranďile a aňi pre peste na čhingerde o gada.

\VS{25}Kajte o Elnatan, o Delajah the o Gemarijah mangenas le kraľis a phenenas leske, hoj te na labarel o zvitkos, ale ov len na šunelas.

\VS{26}O kraľis prikazinďa le kraľiskre čhaske le Jerachmeeloske, le Azrieloskre čhaske le Serajoske the le Abdeeloskre čhaske le Šelemijoske, hoj te chuden le pisaris Baruch the le prorokos Jeremijaš. Ale o RAJ len garuďa.


\par }{\SH O Jeremijaš del te pisinel o zvitkos mek jekhvar
\par }
{\PP \VS{27}Paloda, sar o kraľis zlabarďa o zvitkos ole lavenca, save o Jeremijaš vakerelas a o Baruch pisinelas andre, avľa ko Jeremijaš kada lav le RAJESKRO:

\VS{28}„Le pale aver zvitkos a pisin andre savore lava, save sas andre oda ešebno zvitkos, savo labarďa o judsko kraľis Jojakim,

\VS{29}a le judske kraľiske Jojakimoske phen: ‚Kada phenel o RAJ: Tu labarďal o zvitkos a diňal te džanel le Jeremijašiske: „Soske pisinďal, hoj o babiloňiko kraľis avela a zňičinela kadi phuv a murdarela avri le manušen the le džviren?“

\VS{30}Vašoda kada phenel o RAJ pal o judsko kraľis Jojakim: Ňiko leskre potomkendar na bešela pro tronos le Davidoskro a leskro mulo ťelos ela čhido avri pro kham dživese a rači pro šil.

\VS{31}Marava les the leskre potomken the leskre sluhen vaš lengro nalačhipen a anava pre lende the pro manuša andro Jeruzalem the pre caľi Judsko savore pohromi, pal save lenge vakeravas, no on na šunenas.‘ “


\par }{\PP \VS{32}O Jeremijaš iľa aver zvitkos a diňa les le pisariske Baruchoske, le Nerijoskre čhaske, a ov pisinďa andro zvitkos savore lava, so o Jeremijaš vakerelas, save o judsko kraľis Jojakim zlabarďa andre jag. A mek but ajse lava sas paše dothode.




\par }\Chap{37}{\SH O Cidkijah mangel modľitba le Jeremijašistar
\par }
{\PP \VerseOne{1}Le Jozijašoskro čhavo o Cidkijah ačhiľa kraľiske vaš o Konjah, le Jojakimoskro čhavo. O babiloňiko kraľis o Nebukadnecar les ačhaďa kraľiske andre Judsko.

\VS{2}Ale aňi ov aňi leskre raja aňi o manuša andre Judsko na šunenas o lava le RAJESKRE, save lenge delas te džanel prekal o prorokos Jeremijaš.


\par }{\PP \VS{3}Ale o kraľis Cidkijah bičhaďa le Jehuchal, le Šelemijoskre čhas, the le rašas le Cefanjah, le Maasejoskre čhas, ko prorokos Jeremijaš a phende leske: „Modľin tut vaš amende ko RAJ, ke amaro Del!“


\par }{\PP \VS{4}Akor mek na sas o Jeremijaš phandlo a šaj phirelas maškar o manuša, bo mek les na thode andre bertena.

\VS{5}Le faraonoskri armada pes mukľa pro drom andral o Egipt. Ale sar pes došunde pal oda o Babilončana, save sas rozačhade pašal o Jeruzalem, scirdle pes a gele het le Jeruzalemostar.


\par }{\PP \VS{6}Akor avľa o lav le RAJESKRO ko Jeremijaš:

\VS{7}„Kada phenel o RAJ, o Del le Izraeloskro: Kada phen le judske kraľiske, savo tumen bičhaďa ke mande te phučel: ‚Dikh, le faraonoskri armada, so avel, hoj tumenge te pomožinel, pes visarela pale khere andre peskri phuv, andro Egipt.

\VS{8}Ale o Babilončana avena pale, demena pre kada foros, zalena les a labarena avri la jagaha.‘


\par }{\PP \VS{9}Kada phenel o RAJ: Ma klaminen tumen korkoren a ma gondoľinen tumenge: ‚O Babilončana amendar imar džan het.‘ Se on na džana het.

\VS{10}Kajte domarďanas caľi lengri armada, savi pes tumenca marel, a te lendar ačhilehas ča sikra raňimen murša andro stani, the avke ušťilehas a labardehas kada foros la jagaha.“


\par }{\SH O Jeremijaš andre bertena
\par }
{\PP \VS{11}Sar pes e babiloňiko armada scirdňa le Jeruzalemostar angle armada le faraonoskri,

\VS{12}o Jeremijaš geľa avri andral o Jeruzalem a kamelas te džal andre phuv le Benjaminoskri, hoj te prelel peskro ďeďictvos peskra famelijatar.

\VS{13}Ale sar avľa paš e Brana le Benjaminoskri, sas ode o veľiťeľis le stražňikengro o Jirijah, o čhavo le Šelemijoskro, o vnukos le Chananjoskro. A ov zaačhaďa le Jeremijaš a phenďa leske: „Tu kames te predžal ko Babilončana!“


\par }{\PP \VS{14}O Jeremijaš odphenďa: „Na, oda nane čačo! Me na kamav te predžal ko Babilončana!“ Ale o Jirijah les na šunelas, chudňa le Jeremijaš a ľigenďa les anglo raja.

\VS{15}O raja chale choľi pro Jeremijaš, dine les te marel a thode les andre bertena andro kher le pisariskro le Jonatanoskro, bo leskre kherestar kerde bertena.

\VS{16}Le Jeremijaš thode andre odi bertena, andre pinca tel e phuv, a ode mušinďa o Jeremijaš te ačhel but dživesa.


\par }{\PP \VS{17}Paľis pal leste bičhaďa o kraľis Cidkijah, diňa les te anel andro palacis a počoral lestar phučelas: „Hin tut varesavo lav le RAJESTAR?“

\par }{\PP O Jeremijaš odphenďa: „He,“ a phenďa leske: „Aveha dino andro vasta le babiloňike kraľiskre.“


\par }{\PP \VS{18}A paloda o Jeremijaš phučľa le Cidkijostar: „So tut kerďom, so kerďom tire rajen abo kale manušen, hoj man thoďan andre bertena?

\VS{19}Kaj hine tumare proroka, save tumenge prorokinenas: ‚O babiloňiko kraľis na avela pre amende aňi pre kadi phuv‘?

\VS{20}Ale akana, kraľina the raja miro, igen tut mangav, šun man: Ma de man pale andro kher le pisariskro le Jonatanoskro, bo merava ode.“


\par }{\PP \VS{21}Akor o kraľis Cidkijah prikazinďa, hoj le Jeremijaš te stražinen pre dvora le stražňikengri a te den les sako džives jekh maro andral e Pekarengri uľica a oda ľikerelas dži akor, medik sas o maro andro foros. Avke o Jeremijaš ačhiľa pre dvora le stražňikengri.




\par }\Chap{38}{\SH O Jeremijaš čhido andre chaňig
\par }
{\PP \VerseOne{1}Le Matanoskro čhavo o Šefatjah the le Pašchuroskro čhavo o Gedaljah the le Šelemijoskro čhavo o Juchal the le Malkijoskro čhavo o Pašchur šunde o lava, save o Jeremijaš vakerelas savore manušenge:

\VS{2}„Kada phenel o RAJ: ‚Ko ačhela andre kada foros, ela murdardo la šabľaha abo merela bokhatar abo pro meribnaskro nasvaľiben; ko pes poddela le Babilončanenge, ačhela te dživel. Zachraňinela peske bajča o dživipen a dživela.‘

\VS{3}Kada phenel o RAJ: ‚Kada foros ela dino andro vasta le babiloňike kraľiskre slugaďenge, save les zalena.‘ “


\par }{\PP \VS{4}Akor o raja phende le kraľiske: „Kale muršes kampel te murdarel! Bo ov kerel tele e dzeka savore slugaďenge, save mek ačhile andro foros, the savore manušenge, sar lenge vakerel savore kajse lava. Se kada manuš na rodel o lačho kale manušenge, ale o nalačho.“


\par }{\PP \VS{5}O kraľis Cidkijah phenďa: „Dikhen, hino andre tumare vasta! Me našťi kerav ňič. Našťi man tumenge ačhavav.“


\par }{\PP \VS{6}Akor chudle le Jeremijaš a čhide les andre chaňig le Malkijoskri, le kraľiskri čhaskri, savi sas pre dvora le stražňikengri. Le Jeremijaš mukle tele le lanenca andre chaňig, kaj na sas paňi, ča čik. Avke o Jeremijaš zapeľa andre čik.


\par }{\SH O Jeremijaš zachraňimen andral e chaňig
\par }
{\PP \VS{7}Akor o Ebed-Melech, o eunuchos andral o Kuš, savo sas andro palacis le kraľiskro, pes došunďa, hoj le Jeremijaš mukle tele andre chaňig. Ipen akor o kraľis bešelas andre Benjaminoskri brana.

\VS{8}Sar avelas avri o Ebed-Melech andral o palacis, phenďa le kraľiske:

\VS{9}„Kraľina, raja miro, kala murša kerde baro nalačhipen le prorokoske le Jeremijašiske. Mukle les tele andre chaňig a ode merela bokhatar, bo andro foros imar nane maro.“


\par }{\PP \VS{10}Akor o kraľis prikazinďa le Ebed-Melechoske: „Le tuha adarik tranda muršen a cirden avri le Jeremijaš andral e chaňig, sigeder sar merela.“


\par }{\PP \VS{11}O Ebed-Melech iľa peha tranda muršen a geľa andro palacis, tele andro gadengro sklados. Iľa odarik o purane gada the o renti a mukľa tele le lanoha le Jeremijašiske andre chaňig.

\VS{12}O Kušijcos Ebed-Melech vičinďa pro Jeremijaš: „Thov tuke kala purane gada the o renti tel o khaka, tel o lani!“ A o Jeremijaš oda avke kerďa.

\VS{13}A paľis le Jeremijaš cirdenas upre le lanenca andral e chaňig a cirdle les avri. A o Jeremijaš ačhiľa pre dvora le stražňikengri.


\par }{\SH O kraľis Cidkijah vakerel pale le Jeremijašiha
\par }
{\PP \VS{14}O kraľis Cidkijah diňa te vičinel le prorokos le Jeremijaš a arakhľa pes leha paš o trito vudar andro Chramos le RAJESKRO. O kraľis leske phenďa: „Phučava tutar vareso, ale ma garuv mange andre ňič.“


\par }{\PP \VS{15}O Jeremijaš phenďa le Cidkijoske: „Te tuke phenava o čačipen, murdareha man, a te tuke poraďinava, na šuneha man.“


\par }{\PP \VS{16}Akor o Cidkijah diňa lav počoral le Jeremijaš a phenďa: „Avke sar dživel o RAJ, savo amen diňa o dživipen, na dava tut te murdarel a aňi tut na dava andro vasta kale muršenge, save tuke kamen te lel o dživipen.“


\par }{\PP \VS{17}Paľis o Jeremijaš phenďa le Cidkijoske: „Kada phenel o Nekzoraleder RAJ, o Del le Izraeloskro: ‚Te tut poddeha le babiloňike kraľiskre rajenge, zachraňineha tuke o dživipen a kada foros na labarena avri la jagaha. Predživeha the tu the tiri famelija.

\VS{18}Ale te tut na poddeha le babiloňike kraľiskre rajenge, akor ela calo foros dino andro vasta le Babilončanenge a on les labarena avri la jagaha. Aňi tu na denašeha avri andral lengre vasta.‘ “


\par }{\PP \VS{19}Akor o kraľis Cidkijah phenďa le Jeremijašiske: „Me man darav le judske manušendar, save pregele ko Babilončana, darav man, hoj man o Babilončana dena andre lengre vasta a on man igen trapinena.“


\par }{\PP \VS{20}O Jeremijaš leske phenďa: „Na dena tut lenge! Ale šun le RAJESKRO hangos a ker oda, so tuke phenav. Akor tuke ela mištes a dživeha.

\VS{21}Ale te tut lenge na kameha te poddel, sikaďa mange o RAJ, so pes ačhela:

\VS{22}Savore džuvľija, so ačhile andro palacis le judske kraľiskro, ena ľigende le babiloňike kraľiskre rajenge. Ola džuvľija tuke phenena:

\par }{\Q ‚Thode tuha avri a domarde tut

\par }{\QB tire prijaťeľa, savenge pačahas;

\par }{\Q sar zapeľal le pindrenca andre čik,

\par }{\QB gele het a omukle tut.‘


\par }{\PP \VS{23}Savore tire romňija the tire čhave ena ľigende le Babilončanenge a aňi tu na denašeha andral lengre vasta. Zalela tut o babiloňiko kraľis a kada foros ela labardo avri la jagaha.“


\par }{\PP \VS{24}Akor o Cidkijah phenďa le Jeremijašiske: „Te pes ňiko na dodžanela pal kala lava, na mereha.

\VS{25}Ale te pes o raja došunena, hoj tuha vakeravas, avena pal tu a phučena tutar: ‚Phen amenge, so phenďal le kraľiske a so phenďa o kraľis! Ma garuv amenge andre ňič a amen tut na daha te murdarel.‘

\VS{26}Akor lenge phen: ‚Mangavas man le kraľiske, hoj man te na bičhavel pale andro kher le Jonatanoskro, hoj ode te na merav.‘ “


\par }{\PP \VS{27}Paľis avle savore raja ko Jeremijaš a phučenas lestar. Ale ov lenge phenďa savoro avke, sar leske prikazinďa o kraľis. Akor les mukle a gele lestar het, bo ňiko lendar pes na dodžanľa, so vakerelas le kraľiha.

\VS{28}O Jeremijaš ačhiľa pre dvora le stražňikengri dži andre oda džives, sar o Babilončana zaile o Jeruzalem.

\par }{\SH O Jeruzalem hino zailo
\par }
{\PP Kavke sas o Jeruzalem zailo:




\par }\Chap{39}{\PP \VerseOne{1}Sar kraľinelas eňato berš o judsko kraľis Cidkijah, andro dešto čhon avľa o babiloňiko kraľis o Nebukadnecar caľa peskra armadaha pro Jeruzalem a rozačhade pes pašal leste.

\VS{2}A sar kraľinelas o Cidkijah dešujekhto berš, dochudňa pes e babiloňiko armada andro foros pro eňato džives andro štarto čhon.

\VS{3}Avle ode savore raja le babiloňike kraľiskre a bešle peske andre Maškaruňi brana: o Nergal-Sarecer, o Samgar-Nebu, o Sar-Sechim, o hlavno uradňikos, o Nergal-Sarecer, o hlavno astrologos, the savore okla raja le babiloňike kraľiskre.

\VS{4}Sar len o judsko kraľis Cidkijah the savore slugaďa dikhle, denašle; denašenas avri andral o foros rači ole dromeha, so džal prekal e zahrada le kraľiskri, prekal e brana, so sas maškar duj muri a sas visarďi ke pušťa Araba.


\par }{\PP \VS{5}Ale o babiloňika slugaďa džanas pal lende a chudle le Cidkijah pro maľi paš o Jericho. Zaile les a ande les andro foros Ribla andre phuv Chamat ko babiloňiko kraľis Nebukadnecar a ov leske phenďa, so leha kerena.

\VS{6}O babiloňiko kraľis diňa te murdarel andre Ribla le Cidkijoskre čhaven angle leskre jakha a diňa te murdarel the savore judske rajen.

\VS{7}Paľis le Cidkijoske diňa te lel avri o jakha, te phandel les andro lanci a te ľidžal andro Babilon.


\par }{\PP \VS{8}O Babilončana labarde avri o palacis le kraľiskro the le manušengre khera a čhide tele o muri le Jeruzalemoskre.

\VS{9}Paľis o hlavno veľiťeľis le stražňikengro o Nebuzaradan ľigenďa andro Babilon ole manušen, so ačhile andro foros, the olen, so pregele ko Babilončana, a the okle avre manušen.

\VS{10}Ole nekčoreder manušen, saven na sas calkom ňič, mukľa o Nebuzaradan andre Judsko a diňa lenge o viňici the maľi.


\par }{\SH O RAJ zachraňinel le Jeremijaš
\par }
{\PP \VS{11}O babiloňiko kraľis Nebukadnecar phenďa le Nebuzaradanoske, le hlavne stražňikengre veľiťeľiske, pal o Jeremijaš:

\VS{12}„Le les paš tu a mištes tut pal leste starin. Ma ker leske ňič nalačho, ale ker prekal leste savoro, so kamela.“

\VS{13}Avke o Nebuzaradan, o Nebušazban the o hlavno astrologos o Nergal-Sarecer a the savore raja le babiloňike kraľiskre

\VS{14}dine te anel le Jeremijaš pal e dvora le stražňikengri a dine les le Gedaljoske, le Achikamoskre čhaske, le Šafanoskre vnukoske, hoj les te ľidžal khere. Avke o Jeremijaš dživelas maškar peskre manuša.


\par }{\PP \VS{15}Sar mek sas o Jeremijaš phandlo pre dvora le stražňikengri, avľa ke leste kada lav le RAJESKRO:

\VS{16}„Dža a phen le Kušijcoske le Ebed-Melechoske: ‚Kada phenel o Nekzoraleder RAJ, o Del le Izraeloskro: Dikh, avke sar phenďom, anava pre kada foros o nalačhipen, a na o lačhipen. A ačhela pes oda andre oda džives anglal tire jakha.

\VS{17}Ale me tut zachraňinava andre oda džives a na dochudeha tut andro vasta ole muršengre, savendar tut daras, phenel o RAJ.

\VS{18}Zachraňinava tut a na aveha murdardo la šabľaha. Denašeha olestar avri a dživeha vašoda, bo mange pačahas, phenel o RAJ.‘ “




\par }\Chap{40}{\SH O Jeremijaš hino premuklo a džal ko Gedaljah
\par }
{\PP \VerseOne{1}Kada lav le RAJESKRO avľa ko Jeremijaš paloda, sar les o Nebuzaradan, o veľiťeľis le stražňikengro premukľa andro foros Rama. O Nebuzaradan arakhľa le Jeremijaš zaphandles le lancenca maškar o manuša andral o Jeruzalem the andral e Judsko, saven ľidžanas sar zajatcen andro Babilon.

\VS{2}O veľiťeľis le stražňikengro iľa le Jeremijaš a phenďa leske: „O RAJ, tiro Del, anglal prorokinďa kada nalačhipen pre kada foros.

\VS{3}O RAJ doľikerďa oda lav, so phenďa, a kerďa oda, so vakerelas, bo kerenas o bini anglal o RAJ a na šunenas les, vašoda pes tumenge kada ačhiľa.

\VS{4}Dikh, adadžives tuke lava tele o lanci pal o vasta. Te kames te avel manca andro Babilon, av, a me man pal tu starinava. Ale te na kames manca te avel andro Babilon, akor šaj ačhes kade andro Izrael! Dikh, caľi phuv hiňi anglal tu a šaj tuke kides avri, kaj kames te džal.

\VS{5}Ale te kames te ačhel kade, akor dža ko Gedaljah, ko čhavo le Achikamoskro, ko vnukos le Šafanoskro, saves o babiloňiko kraľis ačhaďa upral o judska fori. Beš jekhetane leha a dživ maškar o manuša, abo dža ode, kaj kames.“

\par }{\PP Avke les o veľiťeľis le stražňikengro diňa varesavo chaben pro drom the daros a mukľa les te džal.

\VS{6}Akor o Jeremijaš geľa ko Gedaljah andre Micpa a ode bešelas le manušenca, save ačhile andre odi phuv.


\par }{\SH Pal o Gedaljah
\par }
{\PP \VS{7}Savore judska veľiťeľa la armadakre, save mek ačhile pro maľi peskre slugaďenca, pes dodžanle, hoj o babiloňiko kraľis ačhaďa le Achikamoskre čhas le Gedaljah vodcaske andre Judsko a diňa leske le muršen, le romňijen, le čhaven the le čore manušen andre caľi phuv, saven na ľigende het andro Babilon.

\VS{8}Avke avľa andre Micpa ko Gedaljah o Jišmael, o čhavo le Netanijoskro, o Jochanan the o Jonatan, o čhave le Kareachoskre, o Serajah, o čhavo le Tanchumetoskro, a o čhave le Efajoskre andral e Netofa, a o Jezanjah, o čhavo le Maachaťanoskro; on avle the peskre muršenca.

\VS{9}O Gedaljah, o čhavo le Achikamoskro, o vnukos le Šafanoskro, len the lengre muršen diňa lav a phenďa lenge: „Ma daran tumen te služinel le Babilončanenge. Ačhen andre kadi phuv a služinen le babiloňike kraľiske, bo akor tumenge ela mištes.

\VS{10}Dikhen, me ačhav te bešel andre Micpa, hoj te avav zodpovedno vaš tumenge anglo Babilončana, sar ke amende avena. Tumen kiden upre e mol, o ovocje the o olejos, a odthoven tumenge len andro nadobi a bešen andre tumare fori, save tumenge zaiľan.“


\par }{\PP \VS{11}The o manuša andral e Judsko, save bešenas andro Moab, andro Amon, andro Edom a the ola, so bešenas andre aver phuva, šunde, hoj o babiloňiko kraľis mukľa andre Judsko mek varesave manušen a ačhaďa upral lende le Gedaljah, le Achikamoskre čhas, le Šafanoskre vnukos.

\VS{12}Paľis savore judska manuša avle pale andral savore thana, kaj pes rozdenašle. Avle andre Judsko ko Gedaljah andre Micpa a skidle upre igen but mol the ovocje.


\par }{\SH Kamen te murdarel le Gedaljah
\par }
{\PP \VS{13}Le Kareachoskro čhavo o Jochanan a savore judska veľiťeľa la armadakre, save mek ačhile pro maľi, avle ko Gedaljah andre Micpa

\VS{14}a phende leske: „Na džanes, hoj o amoňiko kraľis o Baalis bičhaďa le Netanijoskre čhas le Jišmael, hoj tut te murdarel?“ Ale o Gedaljah lenge na pačalas.


\par }{\PP \VS{15}O Kareachoskro čhavo o Jochanan phenďa počoral le Gedaljoske andre Micpa: „Džava a murdarava le Netanijoskre čhas le Jišmael a ňiko olestar na džanela. Soske leske te domukas, hoj tut te murdarel? A avke pes ačhiľahas oda, hoj pes savore manuša andral e Judsko, so pes skidle paš tute, rozdenašlehas a okla aver manuša andre Judsko mulehas.“


\par }{\PP \VS{16}Ale o Gedaljah, o čhavo le Achikamoskro, phenďa le Jochananoske: „Ma ker oda! Bo na vakeres čačipen pal o Jišmael.“




\par }\Chap{41}{\SH O Jišmael murdarel le Gedaljah
\par }
{\PP \VerseOne{1}Andro eftato čhon avľa ko Gedaljah, ko čhavo le Achikamoskro, andre Micpa o Jišmael, o čhavo le Netanijoskro, o vnukos le Elišamaskro, savo sas andral e kraľiko famelija, jekhetane le kraľike rajenca the deše muršenca. A ode andre Micpa jekhetane chanas.

\VS{2}Akor ušťiľa o Jišmael the ola deš murša, so sas leha, a chučile le šabľenca pro Gedaljah a murdarde les – oles, kas o babiloňiko kraľis ačhaďa vodcaske upral e phuv.

\VS{3}O Jišmael murdarďa the savore muršen andral e Judsko, save sas le Gedaljoha andre Micpa. Murdarďa the le babiloňike slugaďen, save ode sas.


\par }{\PP \VS{4}Pre aver džives pal oda, sar murdarde le Gedaljah, sar mek ňiko pal oda na džanelas,

\VS{5}avle andral o Šichem, andral o Šilo the andral e Samarija ochtovardeš (80) murša. Sas pre lende čhingerde gada, o bradi lende sas hoľimen a sas čhingerde pro ťelos. A andro vasta len sas o dari pre chabeneskri obeta the o kaďidlos, hoj oda te ľidžan andro Chramos le RAJESKRO.

\VS{6}Akor pes mukľa pro drom andral e Micpa o Jišmael, o čhavo le Netanijoskro, hoj pes lenca te arakhel, a avelas ke lende rovindos. Sar pes lenca arakhľa, phenďa lenge: „Aven ko Gedaljah, ko čhavo le Achikamoskro!“


\par }{\PP \VS{7}Sar doavle maškar o foros, o Jišmael the o murša, so leha sas, len čhingerde pro kotora a čhide andre chaňig.

\VS{8}Ale deš ole muršendar phende le Jišmaeloske: „Ma murdar amen, bo hin amen e pšeňica, o jačmeňis, o olejos the o medos garude pro maľi.“ Avke len mukľa a na murdarďa len jekhetane oklenca.

\VS{9}Oda sas odi bari chaňig, savi diňa te kerel o kraľis Asa, sar pre leste avľa o izraeliko kraľis Baaša. Ode čhiďa o Jišmael savore manušen, so murdarďa, a pherarďa e chaňig le mule ťelenca.


\par }{\PP \VS{10}Paľis o Jišmael zaiľa savore okle manušen, so sas andre Micpa: le kraľiskre čhajen the savore manušen, so ode ačhile, upral save o Nebuzaradan, o veľiťeľis le stražňikengro, ačhaďa vodcaske le Gedaljah. Sar len o Jišmael zaiľa, geľa lenca het a kamelas te predžal ko Amončana.


\par }{\SH O Jochanan zachraňinel le manušen
\par }
{\PP \VS{11}Sar pes o Jochanan, o čhavo le Kareachoskro, the savore veľiťeľa le armadakre, so leha sas, došunde pal savoro nalačhipen, so kerďa o Jišmael, o čhavo le Netanijoskro,

\VS{12}ile peha savore muršen a gele pro mariben pro Jišmael. A dochudle les paš o bare paňa andro Gibeon.

\VS{13}Sar o manuša, saven o Jišmael zaiľa, dikhle le Jochanan the savore veľiťeľen la armadakren, so sas leha, chudle te radisaľol.

\VS{14}Savore manuša, saven zaiľa o Jišmael andre Micpa, pes visarde pale a gele paš o Jochanan.

\VS{15}Ale o Jišmael the ochto murša denašle le Jochananoske a gele ko Amončana.


\par }{\PP \VS{16}Paľis o Jochanan the savore veľiťeľa la armadakre, save leha sas, ľigende het savore manušen, so andre Micpa zaiľa o Jišmael paloda, sar murdarďa le Gedaljah, a zachraňinde len leskre vastendar. Avke ľigende pale andral o Gibeon le muršen, le džuvľijen, le čhaven, le slugaďen the le eunuchen.

\VS{17}On gele het a pal o drom zaačhile andro Gerut-Kimham paš o Betlehem. A odarik kamenas te denašel andro Egipt

\VS{18}le Babilončanendar. Daranas pes lendar, bo o Jišmael murdarďa le Gedaljah, saves o babiloňiko kraľis ačhaďa vodcaske upral e Judsko.




\par }\Chap{42}{\SH O manuša phučen le RAJESTAR so te kerel, ale na kamen les te šunel
\par }
{\PP \VerseOne{1}Akor avle savore veľiťeľa la armadakre the o Jochanan, le Kareachoskro čhavo, o Jezanjah\FTNT{*}{{\FR 42:1 }{\FT{Abo: Azarjah}}}, le Hošajoskro čhavo, the savore manuša, le nekciknederendar dži o nekbareder,

\VS{2}a phende le prorokoske le Jeremijašiske: „Mangas tut, šun amen avri a modľin tut ko RAJ, ke tiro Del, vaš amenge, so mek ačhiľam te dživel. Bo dikhes, hoj ačhiľam ča kala frima džene kajci but dženendar.

\VS{3}Mi phenel amenge o RAJ, tiro Del, pal savo drom amenge kampel te džal a so amenge kampel te kerel.“


\par }{\PP \VS{4}O Jeremijaš lenge phenďa: „Šunďom tumen avri. Dikh, modľinava man ko RAJ, ke tumaro Del, avke sar mandar mangen, a dava tumenge te džanel savoro, so tumenge o RAJ odphenela. Na garuvava tumenge andre aňi jekh lav.“


\par }{\PP \VS{5}Avke on phende le Jeremijašiske: „O RAJ hino amaro čačipnaskro the verno švedkos, hoj keraha savoro avke, sar amenge prekal tu o RAJ, tiro Del, phenela.

\VS{6}Či oda ela lačho abo na, šunaha le RAJES, amare Devles, pal savo tut bičhavas, hoj amenge savoro te avel avri, bo šunaha le RAJES, amare Devles.“


\par }{\PP \VS{7}Pal o deš džives avľa o lav le RAJESKRO ko Jeremijaš.

\VS{8}Avke o Jeremijaš vičinďa le Kareachoskre čhas le Jochanan, savore veľiťeľen la armadakren, so sas leha, savore manušen, le nekciknederendar dži o nekbareder,

\VS{9}a phenďa lenge: „Kada phenel o RAJ, o Del le Izraeloskro, ke savo man bičhaďan, hoj man ke leste te modľinav vaš tumenge:

\VS{10}‚Te ačhena andre kadi phuv, pale tumen budinava upre a na čhivava tele, zasadzinava a na cirdava avri, bo pharo mange hin vaš oda nalačhipen, so pre tumende anďom.

\VS{11}Ma daran tumen le babiloňike kraľistar, savestar daran. Ma daran tumen lestar, phenel o RAJ, se me som tumenca, hoj tumen te chraňinav a te cirdav avri andral leskre vasta.

\VS{12}Me tumenge presikavava e milosť, avke hoj o babiloňiko kraľis ela jileskro ke tumende a mukela tumen te bešel andre tumari phuv.‘


\par }{\PP \VS{13}Ale te phenena: ‚Amen na kamas te ačhel andre Judsko,‘ akor na šunena le RAJES, tumare Devles.

\VS{14}A te phenena: ‚Amen džas andro Egipt, kaj na dikhaha o mariben aňi na šunaha o hangos la trubakro aňi na avaha bokhale a bešaha peske ode,‘

\VS{15}akor šunen o lav le RAJESKRO, manušale, so ačhiľan andre Judsko. Kada phenel o Nekzoraleder RAJ, o Del le Izraeloskro: ‚Te visarena tumare muja ko Egipt a džana ode te bešel,

\VS{16}akor pre tumende avela odi šabľa, savatar tumen avke daran, a odi bokh, savatar izdran, džala pal tumende andro Egipt a ode merena.

\VS{17}Savore murša, so visarena peskre muja ko Egipt, hoj ode te bešen sar cudzinci, ena ode murdarde la šabľaha, merena bokhatar the pro džungalo nasvaľiben. Ňiko lendar na denašela, ňiko pes na zachraňinela ole nalačhipnastar, so pre lende anava.‘


\par }{\PP \VS{18}Kada phenel o Nekzoraleder RAJ, o Del le Izraeloskro: ‚Avke sar pes čhiďa avri miri choľi, miri bari choľi, pro manuša andro Jeruzalem, avke pes miri choľi čhivela avri pre tumende, te džana andro Egipt. Akor pes o manuša košena tumare naveha a predarana olestar, so pes tumenca ačhela, dikhena tumen tele a asana tumendar. A kada foros imar šoha na dikhena.‘


\par }{\PP \VS{19}Manušale, so ačhiľan andre Judsko, o RAJ tumenge phenďa: ‚Ma džan andro Egipt!‘ Mištes tumen zagondoľinen, bo me tumenge oda adadžives diňom anglal te džanel!

\VS{20}Se tumen thoďan avri korkore tumenca, sar man bičhaďan ko RAJ, tumaro Del, sar mange phenďan: ‚Modľin tut vaš amenge ko RAJ, amaro Del, a phen amenge avri savoro, so tuke phenela o RAJ, amaro Del, a amen oda keraha.‘

\VS{21}A me tumenge adadžives phenďom, so phenďa o RAJ, ale tumen na kamen te šunel le RAJES, tumare Devles. Na šunen ňič, so man bičhaďa tumenge te phenel.

\VS{22}Ale akana šaj džanen kada: Pre oda than, kaj kamen te džal te bešel sar cudzinci, avena murdarde la šabľaha, merena bokhatar the pro džungalo nasvaľiben.“




\par }\Chap{43}{\SH O manuša džan andro Egipt
\par }
{\PP \VerseOne{1}Ale soča o Jeremijaš dovakerďa le manušenge savore lava le RAJESKRE, lengre Devleskre, save les o RAJ, lengro Del, bičhaďa lenge te phenel,

\VS{2}takoj o Azarjah, o čhavo le Hošajoskro, the o Jochanan, o čhavo le Kareachoskro, the savore okla vzburenci phende le Jeremijašiske: „Tu klamines! O RAJ, amaro Del, tut na bičhaďa kale lavenca: ‚Ma džan te bešel sar cudzinci andro Egipt.‘

\VS{3}Ale oda o Baruch, o čhavo le Nerijoskro, tut kerel upre pre amende! Kamel, hoj te avas dine andro vasta le Babilončanenge, hoj amen te murdaren abo te ľigenen andro Babilon.“


\par }{\PP \VS{4}Avke o Jochanan the savore veľiťeľa la armadakre the savore manuša na kamle te šunel le RAJES, hoj te ačhen andre Judsko.

\VS{5}Ale o Jochanan the savore veľiťeľa la armadakre ile andro Egipt savore manušen, so mek ačhile te dživel andre Judsko, the savoren, so avle pale andre Judsko andral aver narodi, kaj sas roztradle.

\VS{6}Ile savoren, kas o Nebuzaradan, o veľiťeľis le stražňikengro, mukľa paš o Gedaljah, o čhavo le Achikamoskro, o vnukos le Šafanoskro. Ile le muršen, le džuvľen, le čhavoren the le kraľiskre čhajen. Ile ode the le prorokos le Jeremijaš the le Baruch, le Nerijoskre čhas.

\VS{7}Avke gele andro Egipt a na šunde le RAJES. Dochudle pes dži paš o foros Tachpanches.


\par }{\PP \VS{8}Andro Tachpanches avľa o lav le RAJESKRO ko Jeremijaš:

\VS{9}„Le tuke andro vasta varesave bare bara, kopaľin avri chev, thov andre ola bara a zagaruv len la maltaha andre dlažba paš o vudar, khatar pes džal andro palacis le faraonoskro andro Tachpanches. Ker oda anglo jakha le judske manušengre

\VS{10}a phen lenge: ‚Kada phenel o Nekzoraleder RAJ, o Del le Izraeloskro: Dikh, anava le babiloňike kraľis le Nebukadnecar, mire služobňikos. Ačhavava leske o tronos pre kala bara, save garuďom, a ov peske upral lende nacirdela peskro kraľiko stanos.

\VS{11}Avela pro Egipt a domarela les. Ko peske zaslužinela o meriben, merela; ko o zajaťje, džala andro zajaťje; ko e šabľa, ela murdardo la šabľaha.

\VS{12}Kerela e jag andro chrami le egiptske devlengre, podlabarela len a lengre devlen lela het. Obžužarela o Egipt avke, sar o pasťjeris obžužarel peskre gada le džuvendar, a paľis odarik džala het.

\VS{13}Phagerela o sveta slupi andro Chramos le Khameskro, so hino andro Egipt. A labarela avri o chrami le egiptske devlengre.‘ “




\par }\Chap{44}{\SH O binos the o trestos prekal ola, ko denašle
\par }
{\PP \VerseOne{1}Akor avľa o lav le RAJESKRO le Jeremijašiske prekal savore judska manuša, save gele andro Egipt a zabešle pes andro Migdol, andro Tachpanches, andro Memfis the andre phuv Patros.

\VS{2}„Kada phenel o Nekzoraleder RAJ, o Del le Izraeloskro: Tumen dikhľan savoro nalačhipen, so bičhaďom pro Jeruzalem the pre savore judska fori. Dikhen, adadžives hine zamukle a ňiko ode na dživel

\VS{3}anglo bini, so kerenas o manuša. Choľarenas man, sar džanas te labarel o kaďidlos a te služinel avre devlenge, saven na prindžarenas aňi on aňi tumen aňi tumare dada.

\VS{4}Bičhavavas ke tumende mire služobňiken le proroken pale a pale, hoj tumenge te phenen: ‚Ma keren kada džungipen, so našťi avri ačhav.‘

\VS{5}Ale on na kamenas te šunel a na kamenas te prithovel peskro kan paš oda, hoj pes te visaren peskre nalačhipnastar a te na labaren o kaďidlos avre devlenge.

\VS{6}Vašoda igen choľisaľiľom a čhiďom avri miri bari choľi pro judska fori the pro uľici le Jeruzalemoskre, avke hine adadžives čhide tele a zamukle sar pušťa.


\par }{\PP \VS{7}Akana kada phenel o RAJ, o Nekzoraleder Del, o Del le Izraeloskro: Soske anen korkore pre peste kajso baro nalačhipen? Kamen, hoj te aven murdarde o murša, o džuvľa, o čhave the o cikne čhavore andral e Judsko, hoj ňiko tumendar te na ačhel te dživel?

\VS{8}Soske man choľaren ole vecenca, so kerďan tumare vastenca, a labaren o kaďidlos avre devlenge andro Egipt, kaj geľan te bešel sar cudzinci? Kamen tumen korkore te zňičinel, hoj savore narodi pre phuv te dikhen, hoj san prekošle, a te asan tumendar?

\VS{9}Imar bisterďan pro nalačhipen, so kerenas tumare dada? Pro nalačhipen, so kerenas o judska kraľa the lengre romňija? Pro nalačhipen tumaro the tumare romňijengro, savo kerenas andre Judsko the pro Jeruzalemoskre uľici?

\VS{10}Dži adadžives tumen na kamen te pokorinel, na daran tumen a na ľikeren mire zakonostar the mire prikazaňjendar, so diňom tumenge the tumare dadenge.


\par }{\PP \VS{11}Vašoda kada phenel o Nekzoraleder RAJ, o Del le Izraeloskro: Kamav pre tumende te anel e pohroma a te murdarel avri caľi Judsko.

\VS{12}Zňičinava le judske manušen, so ačhile te dživel, save pes visarde le mujenca ko Egipt a gele ode te bešel sar cudzinci. Savore merena andro Egipt; murdarena len la šabľaha a merena bokhatar. Le čoren the le barvalen murdarena la šabľaha a merena bokhatar. Sar len o manuša dikhena, predarana a kerena peske lendar pheras. Dikhena len tele a lena lengro nav sar košiben.

\VS{13}Marava olen, so bešen andro Egipt, avke sar marďom le Jeruzalem la šabľaha, bokhaha the meribnaskre nasvaľibnaha.

\VS{14}Ňiko le judske manušendar, so ačhile a gele te bešel andro Egipt sar cudzinci, na denašela aňi pes na zachraňinela. Na avena pale andre Judsko, aňi kajte kamlehas te džal pale a te bešel ode. Na džana pale ča vajkeci džene, so pes zachraňinena.“


\par }{\PP \VS{15}Akor savore murša, so džanenas, hoj lengre romňija labaren o kaďidlos avre devlenge, a savore džuvľija, so ode sas andro baro zhromažďeňje, a the savore nipi, so bešenas andro Patros andro Egipt, phende le Jeremijašiške:

\VS{16}„Amen na šunaha oda, so amenge phenďal andro nav le RAJESKRO.

\VS{17}Ale keraha savoro, so phenďam, hoj keraha: Labaraha o kaďidlos la ňeboskra kraľovňake a anaha lake o moľakre obeti, avke sar oda kerahas amen, amare dada, amare kraľa the amare raja andro judska fori the pro Jeruzalemoskre uľici. Bo akor amen sas pherdo chaben, sas amenge mištes a na predživahas ňisavo nalačhipen.

\VS{18}Bo kanastar preačhiľam te labarel o kaďidlos la ňeboskra kraľovňake a te anel lake o moľakre obeti, akorestar amen nane ňič a murdaren amen avri le šabľenca a meras bokhatar.“


\par }{\PP \VS{19}A o džuvľija phende: „Sar labaras o kaďidlos la ňeboskra kraľovňake a anas lake o moľakre obeti, či olestar amare roma na džanen, hoj lake pekas o bokeľa, so pre late maren, a anas lake o moľakre obeti?“


\par }{\PP \VS{20}Akor o Jeremijaš savore manušenge, muršenge, džuvľenge the savore nipenge, so leske oda phende, odphenďa kada:

\VS{21}„Či na avľa pre tumende kadi pohroma vašoda, hoj labarenas o kaďidlos le modlenge andro judska fori the pro Jeruzalemoskre uľici tumen, tumare dada, tumare kraľa, tumare raja the o nipi andre Judsko? O RAJ peske pre oda leperďa a na bisterďa!

\VS{22}O RAJ imar na birinelas te zľidžal tumare nalačhe skutki the tumare džungipena, so kerenas. Vašoda ačhiľa tumari phuv zamukľi, strašno the prekošľi a ňiko ode adadžives na bešel.

\VS{23}Kadi pohroma, so akana dikhen, pre tumende avľa vašoda, hoj labarenas o kaďidlos, kerenas o bini anglal o RAJ, na šunenas les a na ľikerenas tumen leskre zakonostar aňi leskre prikazaňjendar aňi leskre lavendar.“


\par }{\PP \VS{24}O Jeremijaš mek phenďa savore manušenge the savore džuvľenge: „Šunen o lav le RAJESKRO, savore judska manušale, so san andro Egipt:

\VS{25}‚Kada phenel o Nekzoraleder RAJ, o Del le Izraeloskro: Tumen the tumare romňija kerďan oda, so phenďan akor, sar diňan lav: „Amen doľikeraha o lava, so diňam, hoj labaraha o kaďidlos a anaha o moľakre obeti la ňeboskra kraľovňake.“ Se ča keren oda dureder a doľikeren tumenge tumare lava, so diňan!‘


\par }{\PP \VS{26}Vašoda savore judska manušale, so san andro Egipt, šunen o lav le RAJESKRO: ‚Lav vera pre miro baro nav,‘ phenel o RAJ, ‚hoj ňiko andral e Judsko, so bešel andro Egipt, imar šoha pale na leperela miro nav aňi na lela kadi vera: „Avke sar dživel o RAJ, o Adonaj!“

\VS{27}Me man starinava pal oda, hoj pes tumenge te na dživel mištes, ale namištes. A savore judska murša, so hine andro Egipt, ena murdarde la šabľaha a merena bokhatar, medik calkom na našľona avri.

\VS{28}Ola, so denašena la šabľake a džana pale andral o Egipt andre Judsko, ena ča vajkeci džene. Paľis prindžarena savore judska manuša, so predžiďile a gele te bešel andro Egipt, kaskro lav pes ačhela, či miro, abo lengro.

\VS{29}Kada ela prekal tumende o znameňje,‘ phenel o RAJ, ‚marava tumen pre kada than a akor džanena, hoj mire lava pal o nalačhipen, so pre tumende phenďom, pes čačes ačhena.‘

\VS{30}Kada phenel o RAJ: ‚Me dava le Chofra, le egiptske faraonos, andro vasta leskre ňeprijaťeľenge the olenge, so les kamen te murdarel, avke sar diňom le Cidkijah, le judske kraľis, andro vasta le Nebukadnecaroske, le babiloňike kraľiske, leskre ňeprijaťeľiske, so les kamelas te murdarel.‘ “




\par }\Chap{45}{\SH O lav pal o Baruch
\par }
{\PP \VerseOne{1}Sar o Baruch, le Nerijoskro čhavo, pisinďa andro zvitkos o lava, so leske vakerelas o prorokos Jeremijaš akor, sar o Jojakim, le Jozijašoskro čhavo, kraľinelas andre Judsko štarto berš, phenďa o Jeremijaš le Baruchoske:

\VS{2}„Baruchona, kada tuke phenel o RAJ, o Del le Izraeloskro:

\VS{3}Tu phenďal: ‚Vigos mange, bo o RAJ mange dothoďa e žaľa paš miri dukh. Slabisaľiľom, so ajci rovav pharipnastar, a našťi arakhav o smirom.‘

\VS{4}Ale o RAJ mange phenďa, hoj tuke te phenav: ‚Kada phenel o RAJ: Dikh, čhivava tele oda, so ačhaďom, a cirdava avri oda, so sadzinďom. Kerava oda pal caľi kadi phuv.

\VS{5}Tu tuke manges o bare veci! Ma mang tuke len! Bo anava e pohroma pre dojekh manuš, phenel o RAJ, ale tu denašeha a zachraňineha tuke o dživipen všadzik, kaj džaha.‘ “




\par }{\MS O proroctva pro narodi

\par }\Chap{46}{\PP \VerseOne{1}Kada lav phenďa o RAJ le prorokoske Jeremijašiske pro narodi.


\par }{\SH O lav pro Egipt
\par }
{\PP \VS{2}Pal o Egipt: Kada hin o proroctvos pre armada le faraonoskri, pro faraonos Necho, kraľis andral o Egipt, saves domarďa o babiloňiko kraľis Nebukadnecar paš o paňi Eufrat andro foros Karkemiš akor, sar vladňinelas o judsko kraľis Jojakim, le Jozijašoskro čhavo, štarto berš.


\par }{\Q \VS{3}„Pripravinen tumenge o šťiti, o bare the o cikne

\par }{\QB a džan andro mariben!


\par }{\Q \VS{4}Thoven o sedli pro graja,

\par }{\QB a bešen, jazdcale!

\par }{\Q Thoven o prilbi pro šere

\par }{\QB a ačhen andro šori;

\par }{\Q ostraren o kopiji,

\par }{\QB uren e vizbroj!


\par }{\Q \VS{5}Ale so dikhav?“

\par }{\QB phenel o RAJ.

\par }{\Q „Daran pes, džan palal;

\par }{\QB lengre hrďinen maren.

\par }{\Q Denašen, sar ča džanen,

\par }{\QB aňi pes na obdikhen;

\par }{\QB pre savore seri hin igen bari dar.


\par }{\Q \VS{6}Ko denašel sig, na denašela;

\par }{\QB o hrďinas pes na zachraňinela.

\par }{\Q Pro severos, paš o paňi Eufrat,

\par }{\QB lenge poddžana o pindre a perena.


\par }{\Q \VS{7}Ko hin kada, so pes hazdel upre sar o paňi Nil;

\par }{\QB sar o paňi le bare vlnenca?


\par }{\Q \VS{8}O Egipt pes hazdel upre sar o Nil

\par }{\QB sar o paňi le bare vlnenca.

\par }{\Q O Egipt phenel: ‚Hazdava man upre a začhivava e phuv;

\par }{\QB zňičinava o foros the le manušen, so ode bešen.‘


\par }{\Q \VS{9}Džan, grajale! Džan dzivones, verdanale!

\par }{\QB Aven avri, hrďinale,

\par }{\Q muršale andral o Kuš the Put, so ľidžan o šťiti,

\par }{\QB muršale andral e Lidija, so nacirden o luki!


\par }{\Q \VS{10}Ale kada hin o džives la pomstakro

\par }{\QB o džives prekal o Adonaj, Nekzoraleder RAJ,

\par }{\QB hoj pes te pomsťinel peskre ňeprijaťeľenge.

\par }{\Q E šabľa chala a čaľola;

\par }{\QB pijela lengro rat, medik la na ela dos.

\par }{\Q Bo o Adonaj, o Nekzoraleder RAJ,

\par }{\QB len obetinela sar obeta

\par }{\QB andre phuv pro severos paš o paňi Eufrat.


\par }{\Q \VS{11}Dža upre andro Gilead a an o balzam,

\par }{\QB pačivaľi čhaje le Egiptoskri!

\par }{\Q Zbitočňe iľal o praški,

\par }{\QB bo našťi sasťoha avri.


\par }{\Q \VS{12}O narodi šunena pal tiri ladž;

\par }{\QB tiro roviben džala pal caľi phuv.

\par }{\Q Bo jekh slugaďis perela pre aver slugaďis

\par }{\QB a sodujdžene perena jekhetane.“


\par }{\BB \par }
{\PP \VS{13}Kada lav phenďa o RAJ le prorokoske Jeremijašiske pal o babiloňiko kraľis Nebukadnecar, savo avel pro Egipt pro mariben:


\par }{\Q \VS{14}„Džan te phenel andro Egipt;

\par }{\QB den te džanel andro Migdol,

\par }{\Q den te džanel andro Memfis the andro Tachpanches,

\par }{\QB phenen lenge:

\par }{\Q ‚Skiden tumen upre

\par }{\QB a pripravinen pro mariben,

\par }{\Q bo e šabľa chal olen,

\par }{\QB ko hine pašal tu.‘


\par }{\Q \VS{15}Soske pele tire slugaďa?

\par }{\QB Našťi obačhen, bo o RAJ len čhiďa tele.


\par }{\Q \VS{16}Kerďa oda, hoj but džene te peren,

\par }{\QB jekh pre aver peľa.

\par }{\Q Jekh avreske phenel:

\par }{\QB ‚Ušťi upre! Av džas pale paš amare manuša,

\par }{\Q andre odi phuv, kaj uľiľam;

\par }{\QB aven denašas le ňeprijaťeľiskra šabľatar!‘


\par }{\Q \VS{17}Den le faraonos le egiptske kraľis nevo nav:

\par }{\QB ‚Oda, ko kerel bari vika, ale na viužinel e lačhi ora!‘


\par }{\Q \VS{18}Avke sar me dživav,“ phenel o Kraľis,

\par }{\QB saveskro nav hin o Nekzoraleder RAJ,

\par }{\Q „avela oda, ko hin ajso baro sar o verchos Tabor maškar o verchi,

\par }{\QB sar o verchos Karmel upral o moros.


\par }{\Q \VS{19}Pripravinen tumenge o veci andro zajaťje,

\par }{\QB manušale andral o Egipt,

\par }{\Q bo o Memfis ela omuklo,

\par }{\QB ela čhido tele a ňiko ode na bešela.


\par }{\Q \VS{20}O Egipt hino sar e šukar terňi gurumňi,

\par }{\QB ale avel pre leste e armada pal o severos sar o bare muchi.


\par }{\Q \VS{21}Mek the o slugaďa, saven peske cinde vaš o love,

\par }{\QB so hine thule sar ceľata,

\par }{\Q pes na ačhena te marel,

\par }{\QB ale savore pes visarena het a denašena,

\par }{\Q bo avela pre lende o džives la pohromakro,

\par }{\QB e ora, kana ena marde.


\par }{\Q \VS{22}O Egipt sičinela sar o sap, so denašel,

\par }{\QB sar pre leste avela o ňeprijaťeľis la zoraha;

\par }{\Q avena pre leste le toverenca

\par }{\QB sar ola, ko čhinen tele o stromi.


\par }{\Q \VS{23}O manuša andro Egipt hine sar o husto veš,

\par }{\QB prekal savo našťi te predžal, ale čhinena les tele,“

\par }{\QB phenel o RAJ,

\par }{\Q „bo o slugaďa, so pre lende avena,

\par }{\QB ena buter sar o kobilki,

\par }{\QB saven našťi te zgenel.


\par }{\Q \VS{24}E čhaj le Egiptoskri ela teledikhľi;

\par }{\Q ela diňi andro vasta le severne narodoske.“


\par }{\BB \par }
{\PP \VS{25}O Nekzoraleder RAJ, o Del le Izraeloskro, phenel: „Marava le devles Amon andral o foros Tebi, the le faraonos, the le Egipt, the leskre devlen the leskre kraľen. Marava le faraonos a the olen, ko pes pre leste muken.

\VS{26}Dava len andro vasta olenge, ko len kamen te murdarel, andro vasta le Nebukadnecaroske, le babiloňike kraľiske, the andro vasta leskre sluhenge. No paľis ela andro Egipt pale pherdo manuša, avke sar sas varekana,“ phenel o RAJ.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{27}„Ale tu ma dara, miro služobňikona Jakobona;

\par }{\QB ma dara tut, Izraelona.

\par }{\Q Bo zachraňinava tut the tire potomken dural,

\par }{\QB andral o phuva, kaj san zaile.

\par }{\Q O Jakob avela pale a dživela andro smirom,

\par }{\QB bi o starišagos a ňiko les na daravela avri.


\par }{\Q \VS{28}Tu ma dara, miro služobňikona Jakobona,

\par }{\QB se me som tuha,“

\par }{\QB phenel o RAJ.

\par }{\Q „Zňičinava savore naroden,

\par }{\QB maškar save tut roztradňom,

\par }{\QB ale tut na zňičinava.

\par }{\Q Marava tut, no ča ajci keci tuke zaslužines;

\par }{\QB na mukava tut te džal bi o trestos.“




\par }\Chap{47}{\SH O lav pro Filišťinci
\par }
{\PP \VerseOne{1}Kada lav phenďa o RAJ le prorokoske Jeremijašiske pal o Filišťinci angloda, sar o faraonos domarďa e Gaza.

\VS{2}Kada phenel o RAJ:

\par }{\Q „Dikh, o paňa aven upre pal o severos;

\par }{\QB aven sar o paňa, so prečuľan avri.

\par }{\Q Zalen e phuv the savoro,

\par }{\QB so pre late hin;

\par }{\Q o fori the le manušen,

\par }{\QB so andre bešen.

\par }{\Q O manuša igen roven;

\par }{\QB sako, ko ode bešel, hikinel žaľatar,


\par }{\Q \VS{3}bo zorales šunďon le grajengre kopita

\par }{\QB a hučinen lengre verdana the o kereki.

\par }{\Q O dada pes na visaren pale te pomožinel peskre čhavenge,

\par }{\QB bo o vasta lenge slabisaľile daratar.


\par }{\Q \VS{4}Bo avľa o džives te zňičinel savore Filišťincen

\par }{\QB a te murdarel avri andral o Tir the andral o Sidon

\par }{\QB savore lengre pomocňiken, so predžiďile.

\par }{\Q Bo o RAJ zňičinela le Filišťincen;

\par }{\QB olen, ko ačhile te dživel pro ostrovos Kaftor.


\par }{\Q \VS{5}E Gaza peske žaľatar hoľinela o šero,

\par }{\QB o Aškalon ela zňičimen.

\par }{\Q Tumen, so ačhiľan te dživel andre dolina,

\par }{\QB mek dži kana tumenge čhingerena o ťelos?


\par }{\Q \VS{6}Jaj, šabľo le RAJESKRI,

\par }{\QB kana imar preačheha te murdarel?

\par }{\Q Dža pale andre tiro puzdros,

\par }{\QB preačh a beš tuke tele!


\par }{\Q \VS{7}Ale sar šaj preačhel?

\par }{\QB Se o RAJ lake rozkazinďa,

\par }{\Q hoj te džal pro Aškalon

\par }{\QB the pro manuša, so bešen paš o moros.“




\par }\Chap{48}{\SH O lav pro Moabčana
\par }
{\PP \VerseOne{1}Pal o Moab: Kada phenel o Nekzoraleder RAJ, o Del le Izraeloskro:

\par }{\Q „Vigos le foroske Nebo, bo ela zňičimen!

\par }{\QB O Kirjatajim ela zailo a ela pre ladž!

\par }{\Q E zoraľi pevnosť ela tele čhiďi

\par }{\QB a ela pre ladž!


\par }{\Q \VS{2}Le Moab imar ňiko na lašarela;

\par }{\QB o ňeprijaťeľa zalena o Chešbon

\par }{\Q a plaňinena sar te zňičinel le Moab;

\par }{\QB a phenena:

\par }{\Q ‚Aven, zňičinas les,

\par }{\QB zňičinas oda narodos!‘

\par }{\Q The tumen, manušale andro Madmen, avena zňičimen;

\par }{\QB avela pre tumende e šabľa.


\par }{\Q \VS{3}Andral o Choronajim šunďola te rovel pharipnastar:

\par }{\QB ‚Sa hin zňičimen a telečhido!‘


\par }{\Q \VS{4}O Moab ela rozburimen;

\par }{\QB leskre cikne čhavore zorales rovena.


\par }{\Q \VS{5}Cirdena pes upre pro verchos Luchit,

\par }{\QB džana bare rovibnaha;

\par }{\Q pal o drom tele pašal o Choronajim

\par }{\QB šunďola le manušen te rovel pharipnastar,

\par }{\QB bo lengro foros ela zňičimen.


\par }{\Q \VS{6}Šunďola te vičinel:

\par }{\QB ‚Denašen, zachraňinen tumenge o dživipen!

\par }{\QB Kajte ačhena korkore sar o krakos pre pušťa!‘


\par }{\Q \VS{7}Vašoda, hoj tut mukehas pre tire skutki the barvaľipen,

\par }{\QB the tu aveha zailo.

\par }{\Q Tumaro del o Kemoš džala andro zajaťje,

\par }{\QB jekhetane peskre rašajenca the rajenca.


\par }{\Q \VS{8}O ňičiťeľis džala andre dojekh foros,

\par }{\QB aňi jekh foros pes na zachraňinela.

\par }{\Q O fori andre dolina ena tele čhide

\par }{\QB a o gava pre rovina zňičimen,

\par }{\QB bo o RAJ oda phenďa.


\par }{\Q \VS{9}Den kridli le Moab,

\par }{\QB hoj te odľecinel!

\par }{\Q Leskre forendar ačhela e pušťa;

\par }{\QB ňiko ode na bešela.“


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{10}„Prekošlo hin sako,

\par }{\QB ko na kerel le Devleskri buči cale jileha;

\par }{\Q prekošlo hin oda,

\par }{\QB ko peske na kamel te meľarel e šabľa le rateha.“


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{11}„O Moab peske dživelas terňipnastar bi o starišagos

\par }{\QB a odpočovinelas peske sar e mol andre peskre sudi;

\par }{\Q na sas prečhivkerdo andral jekh nadoba andre aver

\par }{\QB a na džalas andro zajaťje.

\par }{\Q Vašoda peske doľikerďa peskri chuť

\par }{\QB a leskri voňa pes na čerinďa.


\par }{\PP \VS{12}Ale akana aven o dživesa,“ phenel o RAJ, „kana pro Moab bičhavava le vinaren, save les čhivena avri sar e mol andral o nadobi a phagerena leskre nadobi pro kotora.

\VS{13}O Moab ela sklamimen peskre devlestar le Kemošistar, bo na pomožinela lenge. Ena avke sklamimen, sar sas o Izraeliti akor, sar thode peskro pačaben andre somnakuňi gurumňi andro Betel.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{14}Sar šaj phenen: ‚Amen sam hrďini,

\par }{\QB zorale murša pro mariben‘?


\par }{\Q \VS{15}O Moab ela zňičimen, pre leskre fori avena pro mariben

\par }{\QB a murdarena leskre nekfeder terne muršen,“

\par }{\Q phenel o Kraľis,

\par }{\QB saveskro nav hin o Nekzoraleder RAJ.


\par }{\Q \VS{16}„Avel e skaza le Moaboskri;

\par }{\QB leskri bibach avel igen sig.


\par }{\Q \VS{17}Roven vaš leske, savore, so pašal leste bešen,

\par }{\QB savore, so prindžaren leskro nav;

\par }{\Q phenen: ‚Leskri zoraľi vlada phadžiľa,

\par }{\QB leskri bari slava našľiľa!‘


\par }{\Q \VS{18}Av tele pal tiri slava,

\par }{\QB beš tuke andre avrišuki phuv,

\par }{\QB tu, so bešes andro Dibon,

\par }{\Q bo avel pre tu o ňičiťeľis le Moaboskro,

\par }{\QB a čhivela tele tire ohradzimen fori.


\par }{\Q \VS{19}Dža te ačhel paš o drom a užar,

\par }{\QB tu, so bešes andro Aroer,

\par }{\Q phuč le muršendar, so denašen,

\par }{\QB the le džuvľendar, so pes kamen te zachraňinel.

\par }{\QB Phuč: ‚So pes ačhiľa?‘


\par }{\Q \VS{20}On tuke odphenena:

\par }{\QB ‚O Moab hino čhido tele,

\par }{\QB ande les avri pre ladž!

\par }{\Q Hikinen a roven!

\par }{\QB Den oda te džanel paš o Arnon,

\par }{\QB hoj o Moab hino zňičimen.‘


\par }{\BB \par }
{\PP \VS{21}Avľa o sudos pro fori, so bešen učes pro rovina: pro Cholon, pro Jahca, pro Mefaat,

\VS{22}pro Dibon, pro Nebo the pro Bet-Diblatajim,

\VS{23}pro Kirjatajim, pro Bet-Gamul the pro Bet-Meon,

\VS{24}pro Kerijot, pre Bocra the pre savore fori le Moaboskre, či imar hine dur abo pašes.


\par }{\Q \VS{25}Le Moab imar nane zor,

\par }{\QB leskro zoralo vast phadžiľa,“

\par }{\QB phenel o RAJ.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{26}„Mačar les,

\par }{\QB bo pes ľidžalas upre upral o RAJ.

\par }{\Q Muk le Moab te vaľinel pes andre peskro čhandľipen,

\par }{\QB hoj lestar te asan.


\par }{\Q \VS{27}Či tu na asahas le Izraelostar?

\par }{\QB Či sas prichudlo o Izrael maškar o zbujňika,

\par }{\Q hoj asabnaha kerehas le šereha,

\par }{\QB furt sar pal leste vakerehas?


\par }{\Q \VS{28}Omuken o fori, manušale andral o Moab,

\par }{\QB džan te bešel maškar o skali;

\par }{\Q aven sar o holubos,

\par }{\QB savo peske kerel o hňizdos andro cheva la jaskiňakre.“


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{29}„Šunďam pal o baripen le Moaboskro;

\par }{\QB igen pes ľidžal upre.

\par }{\Q Šunďam, savo hino barikano a pišno,

\par }{\QB keci but peske pal peste gondoľinel

\par }{\QB a sar pes ľidžal upre andro jilo.


\par }{\Q \VS{30}Me džanav, hoj pes ľidžal upre,“ phenel o RAJ,

\par }{\Q „ale leskro lašariben nane pre ňisoste;

\par }{\QB leskro baripen hino zbitočno.


\par }{\Q \VS{31}Vašoda bares rovav vaš o Moab,

\par }{\QB vaš calo Moab viskinav žaľatar;

\par }{\Q phurdav pharipnastar

\par }{\QB vaš o manuša andral o Kir-Cheres.


\par }{\Q \VS{32}Rovav pal tu buter sar pal o foros Jazer,

\par }{\QB tu viňičona la Sibmakro.

\par }{\Q Tire konarica hine bareder sar o Mulo moros,

\par }{\QB dodžan dži paš o Jazer.

\par }{\Q Pre tiro ňilajeskro ovocje the pre tiro hroznos

\par }{\QB avľa o ňičiťeľis.


\par }{\Q \VS{33}Našľiľa o radišagos the o kheľiben

\par }{\QB andral o ovocno sados the andral o Moab.

\par }{\Q Kerďom, hoj imar te na čuľal e mol andral o lisos;

\par }{\QB oda, ko pučinel o hroznos, imar na vičinel radišagostar.

\par }{\QB Šunďol e vika, ale imar oda nane e radišagoskri vika.


\par }{\PP \VS{34}E vika andral o Chešbon šunďol dži paš o Elale, dži paš o Jahac šunďol te viskinel, le Coarostar dži paš o Choronajim, dži paš o Eglat-Šelišija; se mek the le Nimrimoskre paňa šučile avri.

\VS{35}Andro Moab zaačhavava olen,“ phenel o RAJ, „so obetinen pro uče thana a labaren o kaďidlos peskre devlenge.

\VS{36}Vašoda miro jilo rovel sar flauta vaš o Moab; miro jilo phurdel pharipnastar sar e vartišagoskri flauta vaš o manuša andro Kir-Cheres, bo našavena savoro barvaľipen, so len sas.

\VS{37}Se dojekh šero ela lango, dojekh brada ela hoľimen tele. Sako pes čhingerela pro vasta a urela pes andro gada le gonestar.

\VS{38}Pre dojekh pados andro Moab a pre dojekh uľica ela ča e žaľa, bo phagerďom le Moab sar e kuči, savi ňiko na kamel,“ phenel o RAJ.

\VS{39}„Savo phagerdo hino! Jaj, sar roven! Sar pes o Moab visarel le dumeha andre ladž! O Moab hino pro asaben, pre bari dar sakoneske, ko pašal leste dživel.“

\VS{40}Se kada phenel o RAJ:

\par }{\Q „Dikh, o ňeprijaťeľis priľecinela jekhvareste sar orlos

\par }{\QB le nacirdle kridlenca pro Moab.


\par }{\Q \VS{41}O fori ena zaile,

\par }{\QB obsadzinena o pevnosťi.

\par }{\Q Andre oda džives ela o jilo le Moaboskre hrďinengro

\par }{\QB sar o jilo la džuvľakro, so ločhol andro dukha.


\par }{\Q \VS{42}O Moab ela zňičimen;

\par }{\QB imar na ela narodos,

\par }{\QB bo pes hazdelas upre upral o RAJ.


\par }{\Q \VS{43}E dar, e jama the e pasca

\par }{\QB avena pre tumende, manušale andro Moab,“

\par }{\QB phenel o RAJ.


\par }{\Q \VS{44}„Oda, ko denašela kala daratar,

\par }{\QB perela andre jama.

\par }{\Q Ko avela avri andral e jama,

\par }{\QB chudela pes andre pasca.

\par }{\Q Bo avel oda berš, hoj marava le Moab,“

\par }{\QB phenel o RAJ.


\par }{\Q \VS{45}„Andro ciňos le Chešbonoskro

\par }{\QB ačhena bi e pomoca ola, ko denašle.

\par }{\Q Se e jag chučela avri andral o Chešbon

\par }{\QB a o plameňis andral o kher le Sichonoskro;

\par }{\Q labarela o čekat le Moaboske

\par }{\QB the o lebki olenge, so kamen o mariben.


\par }{\Q \VS{46}Vigos tuke, Moab!

\par }{\QB O manuša, so lašaren le devles Kemoš, ena zňičimen;

\par }{\Q tire čhaven the tire čhajen

\par }{\QB lena andro zajaťje.


\par }{\Q \VS{47}Ale andro posledna dživesa,

\par }{\QB visarava pale le Moaboske savoro pro lačho,“

\par }{\QB phenel o RAJ.

\par }{\PP Dži kade pes vakerel pal o sudos upral o Moab.




\par }\Chap{49}{\SH O lav pro Amončana
\par }
{\PP \VerseOne{1}Pal o Amon. Kada phenel o RAJ:

\par }{\Q „Či le Izrael nane čhave?

\par }{\QB Či les nane ďeďičis?

\par }{\Q Soske o del Milkom zalel e phuv le Gadoskri

\par }{\QB a leskre manuša bešen andre leskre fori?


\par }{\Q \VS{2}Vašoda, aven o dživesa,“

\par }{\QB phenel o RAJ,

\par }{\Q „hoj dava, hoj e Raba le Amončanengri

\par }{\QB te šunel e maribnaskri vika.

\par }{\Q Ačhela latar ča kopa bara

\par }{\QB a lakre gavora labona avri.

\par }{\Q Akor o Izrael tradela avri olen,

\par }{\QB ko len tradňa avri,“

\par }{\QB phenel o RAJ.


\par }{\Q \VS{3}„Rov, Chešbonona, bo zňičimen hino o Aj!

\par }{\QB Manušale andre Raba, vičinen pre pomoca!

\par }{\Q Uren pre tumende o gada le gonestar,

\par }{\QB hikinen a phiren upre tele maškar o foroskre muri,

\par }{\Q bo o Milkom džala andro zajaťje

\par }{\QB the peskre rašajenca the rajenca.


\par }{\Q \VS{4}So tut lašares le dolinenca,

\par }{\QB andre save hin pherdo paňi,

\par }{\QB tu napačivaľi čhaje le Amonoskri?

\par }{\Q Mukes tut pre tiro barvaľipen

\par }{\QB a phenes tuke:

\par }{\QB ‚Ko pre mande šaj avel?‘


\par }{\Q \VS{5}Anava pre tu e bari dar

\par }{\QB pal savore seri,“

\par }{\QB phenel o Nekzoraleder RAJ, o Adonaj.

\par }{\Q „Rozdenašena tumen, sako pre peskri sera;

\par }{\QB ňiko na skidela upre olen, ko denašen.


\par }{\Q \VS{6}Ale paľis visarava

\par }{\QB le Amončanenge pale savoro pro lačho,“

\par }{\QB phenel o RAJ.


\par }{\SH O lav pro Edomčana
\par }
{\PP \VS{7}Pal o Edom. Kada phenel o Nekzoraleder RAJ:

\par }{\Q „Či imar nane goďaveripen andro Teman?

\par }{\QB Či našľiľa e rada olengri, ko achaľon?

\par }{\QB Či hin lengro goďaveripen našado?


\par }{\Q \VS{8}Denašen, džan het!

\par }{\QB Garuven tumen andro bare jaskiňi,

\par }{\Q manušale, so bešen andro Dedan,

\par }{\QB bo anava e pohroma pro Ezav,

\par }{\QB sar avela miro časos les te marel.


\par }{\Q \VS{9}Te ke tu avena ola, ko obkiden o hroznos,

\par }{\QB na mukena aňi oda, so lenge perela pre phuv;

\par }{\Q te ke tu avena o zbujňika rači,

\par }{\QB čorena oda, so kamena.


\par }{\Q \VS{10}Bo me čhivava savoro tele pal o Ezav,

\par }{\QB arakhava leskre garude thana

\par }{\QB a našťi pes garuvela.

\par }{\Q Merena leskre potomki,

\par }{\QB leskri famelija the leskre susedi.

\par }{\Q Ňiko na phenela:


\par }{\QB \VS{11}‚Muk tire široten,

\par }{\Q me man pal lende starinava.

\par }{\QB Tire vdovi pes šaj muken pre ma.‘ “


\par }{\PP \VS{12}Se kada phenel o RAJ: „Te ola, ko peske na zaslužinenas te pijel e kuči, les pile, akor tu soske te ačhes bi o trestos? Na ačheha bi o trestos, ale mušineha les te pijel!

\VS{13}Pre mande iľom vera,“ phenel o RAJ. „E Bocra ela pre ladž the pre bari dar, ela tele čhiďi, lakro nav lena, sar pes košena, a savore lakre fori ena zburimen tele pro furt.“


\par }{\BB \par }
{\PP \VS{14}Me phenďom:

\par }{\Q „Šunďom e sprava le RAJESTAR:

\par }{\QB O poslos hino bičhado maškar o narodi:

\par }{\Q ‚Skiden tumen upre a aven pre leste,

\par }{\QB aven pro mariben!‘ “


\par }{\BB \par }
{\PP \VS{15}O RAJ phenel le Edomoske:

\par }{\Q „Me tutar kerava ciknoro maškar o narodi

\par }{\QB a aveha teledikhlo maškar o manuša.


\par }{\Q \VS{16}E dar, so rozľidžahas, the o baripen andre tiro jilo,

\par }{\QB tuha thode avri,

\par }{\Q tuha, so bešes andro jaskiňi andro skali

\par }{\QB a zales o bare verchi.

\par }{\Q Te tuke kerďalas o hňizdos avke učes sar o orlos,

\par }{\QB the odarik tut čhivava tele,“

\par }{\QB phenel o RAJ.


\par }{\Q \VS{17}„Le Edomostar ela strašno than;

\par }{\QB sako, ko pašal predžala, čudaľinela pes

\par }{\QB a asala lestar, sar dikhela savore leskre rani.


\par }{\Q \VS{18}O Edom ela zňičimen avke sar e Sodoma, e Gomora

\par }{\QB the o fori, so sas pašal lende,“

\par }{\QB phenel o RAJ,

\par }{\Q „ňiko ode na dživela,

\par }{\QB ňisavo manuš ode na bešela.


\par }{\Q \VS{19}Dikh, avke sar o ľevos chučel avri andral o kraki pašal o Jordan

\par }{\QB a roztradel le bakroren, so pes pašinen pre čar,

\par }{\QB avke me jekhvareste roztradava le Edom.

\par }{\Q A ačhavava upral leste oles, kas mange me kidava avri.

\par }{\QB Se ko hin ajso sar me?

\par }{\Q Ko pes mange šaj ačhavel?

\par }{\QB A savo pasťjeris pre mande šaj avel?


\par }{\Q \VS{20}Vašoda šunen, so o RAJ plaňinel pro Edom,

\par }{\QB so peske pripravinel pre ola,

\par }{\QB ko bešen andro Teman.

\par }{\Q Mek the le cikne čhavoren lenge ľidžana het

\par }{\QB a lengre khera ena zňičimen vaš oda, so kerde.


\par }{\Q \VS{21}O Edom perela ajsa bara vikaha,

\par }{\QB hoj e phuv razisaľola,

\par }{\Q a o manuša avke vičinena pre pomoca,

\par }{\QB hoj oda šunena dži paš o Lolo moros.


\par }{\Q \VS{22}Dikh, o ňeprijaťeľis ľecinel a avel tele sar orlos,

\par }{\QB nacirdel peskre kridli upral e Bocra.

\par }{\Q Andre oda džives ela o jilo le Edomoskre hrďinengro

\par }{\QB sar o jilo la džuvľakro, so ločhol andro dukha.“


\par }{\SH O lav pro Damašek
\par }
{\PP \VS{23}Pal o Damašek.

\par }{\Q „O manuša andro Chamat the andro Arpad hine andre ladž,

\par }{\QB bo šunde nalačhi sprava;

\par }{\Q izdran daratar sar o moros,

\par }{\QB savo peske našťi bešel tele.


\par }{\Q \VS{24}O Damašek slabisaľiľa,

\par }{\QB kamel te denašel

\par }{\QB a avel pre leste e bari dar;

\par }{\Q o pharipen the e dukh les zalen

\par }{\QB sar la džuvľa, so ločhol.


\par }{\Q \VS{25}Savo omuklo hino kada slavno foros,

\par }{\QB andre savo man sas varekana radišagos!


\par }{\Q \VS{26}Vašoda leskre terne čhave perena pre leskre uľici

\par }{\QB a andre oda džives merena savore leskre slugaďa,“

\par }{\QB phenel o Nekzoraleder RAJ.


\par }{\Q \VS{27}„Labarava e jag pro muri andro Damašek

\par }{\QB a chala o palaca le Ben-Hadadoskre.“


\par }{\SH O lav pro Kedar the pro Chacor
\par }
{\PP \VS{28}Kada phenel o RAJ pal o Kedar the pal o kraľišagi le Chacoroskre, save domarďa o babiloňiko kraľis o Nebukadnecar:

\par }{\Q „Ušťen, džan pro Kedar!

\par }{\QB Zňičinen le manušen pal o vichodos!


\par }{\Q \VS{29}Lena lenge o stani the o stadi,

\par }{\QB o lepedi pal o stani

\par }{\Q the savoro lengro sersamos;

\par }{\QB lena peske the lengre ťavi.

\par }{\Q A vičinena:

\par }{\QB ‚E bari dar pal savore seri!‘


\par }{\Q \VS{30}Denašen, prastan het,

\par }{\QB džan te bešel tele andro roklini,

\par }{\Q manušale andral o Chacor,“

\par }{\QB phenel o RAJ,

\par }{\Q „bo o babiloňiko kraľis o Nebukadnecar

\par }{\QB gondoľinďa avri a pripravinďa o planos

\par }{\QB sar tumen te zňičinel.


\par }{\Q \VS{31}Ušťen a džan pro narodos,

\par }{\QB so peske dživel bi o starišagos,

\par }{\Q savo peske dživel andro smirom,“

\par }{\QB phenel o RAJ,

\par }{\Q „nane les vudar aňi kľigin,

\par }{\QB bešel korkoro.


\par }{\Q \VS{32}Čorena tumenge lengre ťavi

\par }{\QB a lena tumenge lengre bare stadi.

\par }{\Q Me rozčhivava pre savore štar balvaja olen,

\par }{\QB ko peske strihinen o bala pal o seri,

\par }{\Q a pal savore agora pre lende anava e pohroma,“

\par }{\QB phenel o RAJ.


\par }{\Q \VS{33}„Le Chacorostar ela than prekal o šakali,

\par }{\QB pušťa pro furt,

\par }{\Q ňiko ode na dživela,

\par }{\QB ňisavo manuš ode na bešela.“


\par }{\SH O lav pro Elam
\par }
{\PP \VS{34}Kada hin o lav le RAJESKRO, savo avľa ko prorokos Jeremijaš pro Elam, sar mekča chudňa te vladňinel o judsko kraľis Cidkijah:


\par }{\BB \par }
{\PP \VS{35}Kada phenel o Nekzoraleder RAJ:

\par }{\Q „Dikh, me phagerava o lukos le Elamoskro,

\par }{\QB leskri nekbareder zor.


\par }{\Q \VS{36}Anava pro Elam o štar balvaja

\par }{\QB pal o štar agora le ňeboskre.

\par }{\Q Rozčhivava len andre kala štar balvaja

\par }{\QB a na ela narodos, kaj na denašlehas ola,

\par }{\QB ko ena tradle avri andral o Elam.


\par }{\Q \VS{37}O manuša andral o Elam predarana lengre ňeprijaťeľenca,

\par }{\QB save len kamen te murdarel.

\par }{\Q Anava pre lende e pohroma,

\par }{\QB miri bari choľi,“

\par }{\QB phenel o RAJ.

\par }{\Q „Bičhavava pal lende e šabľa,

\par }{\QB medik len na zňičinava.


\par }{\Q \VS{38}Paľis mange ačhavava o tronos andro Elam

\par }{\QB a zňičinava leskre kraľis the leskre rajen,“

\par }{\QB phenel o RAJ.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{39}„Ale andro posledna dživesa

\par }{\QB visarava le Elamoske pale savoro pro lačho,“

\par }{\QB phenel o RAJ.




\par }\Chap{50}{\SH O lav pro Babilon
\par }
{\PP \VerseOne{1}Kada lav phenďa o RAJ prekal o Jeremijaš pro Babilon the pre leskre manuša:


\par }{\Q \VS{2}„Den te džanel maškar o narodi

\par }{\QB a džan te vakerel,

\par }{\Q hazden upre e zastava

\par }{\QB a den te džanel sakoneske;

\par }{\Q ma garuven ňič a phenen:

\par }{\QB ‚O Babilon ela zailo;

\par }{\Q leskro del o Bel ela ando pre ladž,

\par }{\QB leskro del o Marduk ela čhido tele.

\par }{\Q Leskre modli ena pre ladž

\par }{\QB a leskre sochi perena tele.‘


\par }{\Q \VS{3}Se avel pre leste o narodos le severostar,

\par }{\QB savo kerela leskra phuvatar pušťa.

\par }{\Q Ňiko ode na ačhela te bešel;

\par }{\QB o manuša the o džviri andral odi phuv denašena het.“


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{4}„Andre ola dživesa, andre oda časos,“

\par }{\QB phenel o RAJ,

\par }{\Q „avena jekhetane o manuša le Izraeloskre

\par }{\QB the o manuša andral e Judsko,

\par }{\Q avena rovibnaha te rodel

\par }{\QB le RAJES, peskre Devles.


\par }{\Q \VS{5}Dophučena pes, khatar pes džal andro Sion,

\par }{\QB a mukena pes pro drom:

\par }{\Q ‚Aven, phandas le RAJEHA e večno zmluva,

\par }{\QB pre savi pes šoha na bisterela!‘ “


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{6}„Mire manuša sas sar o našade bakrore,

\par }{\QB lengre pasťjera len ľidžanas avrether

\par }{\QB a našade len pro verchi.

\par }{\Q Mire bakrore pes tuľinenas pal o verchi the pal o brehi

\par }{\QB a bisterde, kaj hin lengro kher.


\par }{\Q \VS{7}Sako, ko len arakhelas, len chalas tele

\par }{\QB a lengre ňeprijaťeľa vakerenas:

\par }{\Q ‚Na ela amen ňisavi vina,

\par }{\QB bo on kerenas o bini anglal o RAJ,

\par }{\Q savo pes pal lende verňe starinelas

\par }{\QB a pre savo pes lengre dada savoreha mukenas!‘ “


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{8}„Denašen het andral Babilon,

\par }{\QB aven avri andral e phuv le Babilončanengri!

\par }{\QB Džan anglal sar o capi, so ľidžan o stados!


\par }{\Q \VS{9}Bo me marava upre

\par }{\QB a anava pro Babilon andral e severno phuv

\par }{\Q le bare naroden, save pes zdžana jekhetane.

\par }{\QB Ačhavena pes leske a zalena les.

\par }{\Q Lengre šipi ena sar o hrďinas,

\par }{\QB savo furt trafinel peskro cieľos.


\par }{\Q \VS{10}Avke ela e babiloňiko phuv občorarďi;

\par }{\QB sako, ko la občorarela, peske lela pherdo savorestar,“

\par }{\QB phenel o RAJ.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{11}„Manušale andral o Babilon,

\par }{\QB tumen, so občorarďan mire avrikidle manušen,

\par }{\QB ča radisaľon tumenge a khelen!

\par }{\Q Ča chučkeren tumenge sar o gurumňa pre maľa,

\par }{\QB a erdžinen sar o žrebci!


\par }{\Q \VS{12}Igen pes ladžala tumari daj;

\par }{\QB ľoľola avri odi, so tumenca ločhiľa!

\par }{\Q Čačes oj ela posledno le narodendar;

\par }{\QB ela avrišuki the bi o paňi sar e pušťa.


\par }{\Q \VS{13}Angle choľi le RAJESKRI imar ňiko ode na bešela;

\par }{\QB e phuv ačhela calkom zamukľi.

\par }{\Q Sako, ko predžala pašal o Babilon, predarala

\par }{\QB a asala lestar, sar dikhela savore leskre rani.“


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{14}„Rozačhaven tumen pašal o Babilon,

\par }{\QB savore, so nacirden o luki!

\par }{\Q Ľivinen andre leste a ma sajinen o šipi,

\par }{\QB bo kerďa binos anglal o RAJ!


\par }{\Q \VS{15}Viskinen pre leste pro mariben pal dojekh sera!

\par }{\QB Zdel pes a leskre veži peren tele,

\par }{\Q leskre hradbi hine čhide tele,

\par }{\QB bo oda o RAJ pes leske pomsťinel.

\par }{\Q Den leske pale! Avke sar ov kerelas,

\par }{\QB avke keren the tumen leske!


\par }{\Q \VS{16}Murdaren andral o Babilon olen, ko sadzinen,

\par }{\QB the olen, ko skiden upre o uľipen.

\par }{\Q Daratar le ňeprijaťeľistar sako džala pale ke peskre manuša

\par }{\QB a sako denašela andre peskri phuv.“


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{17}„O Izrael hino sar o splašimen stados,

\par }{\QB saves roztradle o ľevi.

\par }{\Q Ešeb les chalas o asiriko kraľis

\par }{\QB a paľis leske o Nebukadnecar o babiloňiko kraľis

\par }{\QB rozchaľa o kokala.“


\par }{\PP \VS{18}Vašoda kada phenel o Nekzoraleder RAJ, o Del le Izraeloskro:

\par }{\Q „Marava le babiloňike kraľis the leskri phuv,

\par }{\QB avke sar marďom le asirike kraľis.


\par }{\Q \VS{19}Ale le Izrael anava pale pre leskre maľi,

\par }{\QB pašinela pes pro Karmel the andro Bašan;

\par }{\Q pro brehi le Efrajimoskre the andro Gilead

\par }{\QB chala savoro, so kamela.


\par }{\Q \VS{20}Andre ola dživesa, andre oda časos,“

\par }{\QB phenel o RAJ,

\par }{\Q „rodela pes e vina pro Izrael,

\par }{\QB ale na ela,

\par }{\Q o bini pre Judsko, ale na arakhela pes,

\par }{\QB bo me odmukava olenge, kas mukava te dživel.“


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{21}„Dža tut te marel la phuvaha Meratajim

\par }{\QB the le manušenca, so bešen andro Pekod!

\par }{\Q Murdar len a calkom len zňičin,“

\par }{\QB phenel o RAJ,

\par }{\QB „a ker savoro avke, sar tuke prikazinďom.


\par }{\Q \VS{22}E maribnaskri vika hin andre phuv,

\par }{\QB e bari pohroma.


\par }{\Q \VS{23}Jaj, sar phagerisaľiľa a phadžiľa o čokanos caľa phuvakro!

\par }{\QB Sar strašňe hino zňičimen o Babilon maškar o narodi!


\par }{\Q \VS{24}Thoďom tuke e pasca,

\par }{\QB a chudňal tut, Babilonona,

\par }{\QB aňi olestar na džanehas.

\par }{\Q Arakhle tut a chudle,

\par }{\QB bo ačhaďal tut le RAJESKE.


\par }{\Q \VS{25}O RAJ phundraďa peskro sklados pro zbraňe,

\par }{\QB a iľa avri o zbraňe peskra choľakre,

\par }{\Q bo le Adonaj, le Nekzoraleder RAJES, hin prekal lende buči,

\par }{\QB savi mušinen te kerel andre phuv le Babilončanengri.


\par }{\Q \VS{26}Aven pre leste pal o agora la phuvakre,

\par }{\QB rozmaren leskre skladi

\par }{\QB a čhivkeren les pre kopa sar e pšeňica.

\par }{\Q Calkom les zňičinen,

\par }{\QB hoj lestar te na ačhel ňič.


\par }{\Q \VS{27}Murdaren savore leskre terne muršen,

\par }{\QB ľidžan len sar terne biken pro murdaripen!

\par }{\Q Vigos lenge, bo avľa lengro džives,

\par }{\QB e ora, kana ena marde.


\par }{\Q \VS{28}Šunďol olen, so pes zachraňinde a denašle andral e babiloňiko phuv,

\par }{\Q sar den te džanel pro Sion, hoj pes o RAJ, amaro Del, pomsťinel,

\par }{\QB pomsťinel pes vaš peskro Chramos.“


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{29}„Vičinen pro Babilon le lukostrelcen,

\par }{\QB savoren, so nacirden o luki!

\par }{\Q Rozthoven tumenge pašal leste o taboris,

\par }{\QB hoj ňiko te na denašel.

\par }{\Q Visaren leske pale vaš leskre skutki,

\par }{\QB keren leske avke, sar ov kerelas tumenge,

\par }{\Q bo pes barikanes ačhavelas le RAJESKE,

\par }{\QB le Izraeloskre Svete Devleske.


\par }{\Q \VS{30}Vašoda leskre terne murša perena tele maškar o foros

\par }{\QB a savore leskre slugaďa merena andre oda džives,“

\par }{\QB phenel o RAJ.


\par }{\Q \VS{31}„Dikh, tu barikano, me džav pre tu,“

\par }{\QB phenel o Adonaj, o Nekzoraleder RAJ,

\par }{\Q „bo avľa tiro džives,

\par }{\QB e ora, kana aveha mardo.


\par }{\Q \VS{32}Le barikaneske poddžana o pindre a perela,

\par }{\QB a na ela ko les te hazdel upre.

\par }{\Q Andre leskre fori labarava jag,

\par }{\QB savi chala savoro, so hin pašal leste.“


\par }{\PP \VS{33}Kada phenel o Nekzoraleder RAJ:

\par }{\Q „Le Izraeloskre manušen the le judske manušen igen trapinen.

\par }{\QB Ola, ko len zaile, len chuden zorales

\par }{\QB a na kamen len te mukel.


\par }{\Q \VS{34}Ale lengro Vikupiťeľis hino zoralo,

\par }{\QB leskro nav hin o Nekzoraleder RAJ.

\par }{\Q Ov vaš lenge rušela,

\par }{\QB a avke anela o smirom andre phuv,

\par }{\QB ale le manušenge andro Babilon lela o smirom het.“


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{35}„E šabľa pro Babilončana,“

\par }{\QB phenel o RAJ,

\par }{\Q „pro manuša, so bešen andro Babilon,

\par }{\QB pre leskre raja the pre leskre goďaver murša!


\par }{\Q \VS{36}E šabľa pro falošna proroka!

\par }{\QB Mi sikavel pes, hoj hine diline!

\par }{\Q E šabľa pre leskre hrďini!

\par }{\QB Mi izdran daratar!


\par }{\Q \VS{37}E šabľa pre leskre graja the verdana

\par }{\QB the pre savore cudzinci, so hine maškar lende!

\par }{\QB Mi ačhel lendar slabocha!

\par }{\Q E šabľa pre leskre barvaľipena!

\par }{\QB Mi občoraren len!


\par }{\Q \VS{38}Mi avel o šukiben pre leskri phuv,

\par }{\QB mi šučon avri leskre paňa,

\par }{\Q bo oda hin e phuv le strašne modlengri,

\par }{\QB save diliňaren andre le manušen!“


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{39}„Vašoda ode dživena o džviri pal e pušťa le šakalenca;

\par }{\QB bešena ode o sovi.

\par }{\Q A imar šoha ode ňiko na bešela,

\par }{\QB ňisave manuša ode na dživena pal savore pokoleňja.


\par }{\Q \VS{40}Kerava le Babilonoha avke,

\par }{\QB sar kerďom la Sodomaha, la Gomoraha

\par }{\Q the le forenca, save sas pašal lende,“

\par }{\QB phenel o RAJ,

\par }{\Q „ňiko ode na bešela,

\par }{\QB na dživela ode aňi jekh manuš.“


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{41}„Dikh, pal o severos aven o manuša,

\par }{\QB o baro narodos the but kraľa,

\par }{\Q ušťen upre dural

\par }{\QB dži pal o agora la phuvakre.


\par }{\Q \VS{42}Andro vasta chuden o luki the o kopiji;

\par }{\QB hine bi o jilo the bi e milosť.

\par }{\Q Šunďol len te hučinel sar moros

\par }{\QB a aven peske pro graja.

\par }{\Q Hine pripravimen pro mariben,

\par }{\QB pre tute, babiloňiko čhaje.


\par }{\Q \VS{43}O babiloňiko kraľis šunďa odi sprava

\par }{\QB a slabisaľile leske o vasta.

\par }{\Q Zaiľa les e dar a avľa pre leste e bari dukh

\par }{\QB sar pre džuvľi, so ločhol.


\par }{\Q \VS{44}Dikh, avke sar o ľevos chučel avri andral o kraki pašal o Jordan

\par }{\QB a roztradel le bakroren, so pes pašinen pre čar,

\par }{\QB avke me jekhvareste roztradava le Babilon.

\par }{\Q A ačhavava upral leste oles, kas mange me kidava avri.

\par }{\QB Se ko hin ajso sar me?

\par }{\Q Ko pes mange šaj ačhavel?

\par }{\QB A savo pasťjeris pre mande šaj avel?“


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{45}Vašoda šunen, so peske o RAJ naplaňinďa pro Babilon,

\par }{\QB so peske pripravinďa pre phuv le Babilončanengri.

\par }{\Q Mek the le cikne čhavoren lenge ľidžana het

\par }{\QB a calkom zňičinava lengri phuv vaš oda, so kerde.


\par }{\Q \VS{46}O Babilon perela ajsa bara vikaha,

\par }{\QB hoj e phuv razisaľola,

\par }{\Q a o manuša vičinena pharipnastar avke zorales,

\par }{\QB hoj oda šunďola dži andro aver narodi.




\par }\Chap{51}{\SH Mek pal o Babilon
\par }
{\PP \VerseOne{1}Kada phenel o RAJ:

\par }{\Q „Dikh, bičhavava le ňičiťeľis pro Babilon

\par }{\QB the pro manuša, so pes mange ačhade.


\par }{\Q \VS{2}Bičhavava pro Babilon le cudzincen,

\par }{\QB on les precidzinena

\par }{\QB a obžužarena e phuv.

\par }{\Q Andre oda džives leskre pharipnaskro

\par }{\QB pre leste avena pal savore seri.


\par }{\Q \VS{3}Ma domuken le strelcos te nacirdel o lukos

\par }{\QB aňi te urel pre peste o brňeňje.

\par }{\Q Ma sajinen leskre terne muršen,

\par }{\QB ale calkom zňičinen leskri armada.


\par }{\Q \VS{4}Mi peren tele murdarde andro Babilon

\par }{\QB a predemade pre leskre uľici.


\par }{\Q \VS{5}Bo o Izrael the e Judsko na ena omukle sar vdova

\par }{\QB peskre Devlestar, le Nekzoraleder RAJESTAR.

\par }{\Q Kajte lengri phuv kerďa pherdo nalačhipen

\par }{\QB anglal o Sveto Del le Izraeloskro.


\par }{\Q \VS{6}Denašen avri andral o Babilon!

\par }{\QB Zachraňinen tumenge o dživipen,

\par }{\QB hoj te na meren vaš leskre bini!

\par }{\Q Bo kada hin o časos, kana pes o RAJ pomsťinel

\par }{\QB a visarel leske pale vaš leskre skutki.


\par }{\Q \VS{7}O Babilon sas e somnakuňi kuči andro vasta le RAJESKRE,

\par }{\QB so mačarelas caľi phuv;

\par }{\Q leskra moľatar pijenas o narodi,

\par }{\QB a vašoda ačhile diline.


\par }{\Q \VS{8}Jekhvareste peľa o Babilon a phadžiľa;

\par }{\QB roven upral leste!

\par }{\Q Anen o balzamos pre leskri rana,

\par }{\QB či na sasťola avri.“


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{9}„ ‚Sasťarahas le Babilon,

\par }{\QB ale našťi sasťiľa avri.

\par }{\Q Omuken les!

\par }{\QB Aven džas sako andre peskri phuv!

\par }{\Q Bo leskro trestos hino baro dži o ňebos,

\par }{\QB džal dži o chmari.‘ “


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{10}„ ‚O RAJ vaš amenge rušľa.

\par }{\QB Aven džas pro Sion a vakeras savoro,

\par }{\QB so kerďa o RAJ, amaro Del!‘ “


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{11}„Ostraren o šipi

\par }{\QB a pheraren o tulci!

\par }{\Q O RAJ marel upre le medske kraľen pro Babilon

\par }{\QB bo kamel les te zňičinel.

\par }{\Q Bo oda hin e pomsta le RAJESKRI,

\par }{\QB e pomsta vaš leskro Chramos.


\par }{\Q \VS{12}Hazden upre e zastava

\par }{\QB a džan pro mariben pro babiloňika muri!

\par }{\Q Rozthoven buter stražňiken,

\par }{\QB rozačhaven len pašal o foros,

\par }{\QB pripravinen le muršen andre zaloha!

\par }{\Q Bo o RAJ kerela oda, so naplaňinďa.

\par }{\QB Kerela le manušenca andro Babilon oda, so phenďa.


\par }{\Q \VS{13}Tu, so bešes paš o bare paňa

\par }{\QB a hin tut pherdo barvaľipen,

\par }{\Q avľa tiro koňec;

\par }{\QB imar avľa tiri ora.


\par }{\Q \VS{14}O Nekzoraleder RAJ iľa vera korkoro pre peste:

\par }{\QB ‚Anava pre tute ajci manušen sar maľakre grajoren;

\par }{\QB a sar upral tu zviťazinena, radišagoha vičinena.‘ “


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{15}„O RAJ kerďa e phuv peskra zoraha,

\par }{\QB peskra bara goďaha stvorinďa e phuv

\par }{\QB a nacirdňa o ňebos.


\par }{\Q \VS{16}Sar leskro hangos herminel,

\par }{\QB hučinen o paňa pro ňebos;

\par }{\QB pal o agor la phuvakro anel o chmari.

\par }{\Q Bičhavel o bleski le brišindeha

\par }{\QB a andral peskre skladi mukel avri e balvaj.


\par }{\Q \VS{17}Ale savore manuša hine diline a na achaľon ňič.

\par }{\QB Sako, ko kerel o modli, pes ladžala,

\par }{\Q bo leskre modli hine o klamišagos

\par }{\QB a nane andre lende o dichos.


\par }{\Q \VS{18}O modli na mon ňič a hine pro asaben;

\par }{\QB sar avela lengro sudos, ena zňičimen.


\par }{\Q \VS{19}O RAJ hino o ďeďictvos le Jakoboskre potomkengro

\par }{\QB a ov nane ajso sar ola modli,

\par }{\Q bo ov hino Stvoriťeľis savoreske

\par }{\QB a o Izrael hine leskre manuša,

\par }{\QB leskro nav hin o Nekzoraleder RAJ.“


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{20}„Babilonona, tu sal miro čokanos the miri zbraň pro mariben,

\par }{\QB tuha phagerava o narodi

\par }{\QB a tuha zňičinava o kraľišagi.


\par }{\Q \VS{21}Tuha murdarava le grajes the leskre jazdcos;

\par }{\QB tuha phagerava o verdan the oles, ko les ľidžal;


\par }{\Q \VS{22}tuha murdarava le muršes the la džuvľa;

\par }{\QB tuha murdarava le phure manušes the le cikne čhavores;

\par }{\QB tuha murdarava le terne čhas the la terňa čha;


\par }{\Q \VS{23}tuha murdarava le pasťjeris the leskro stados;

\par }{\QB tuha murdarava le oračis the leskre biken;

\par }{\QB tuha murdarava le vodcen the le rajen.“


\par }{\BB \par }
{\PP \VS{24}„Ale anglal tumare jakha visarava pale le Babilonoske the leskre manušenge savoro lengro nalačhipen, so kerde le Sionoske,“ phenel o RAJ.


\par }{\Q \VS{25}„Dikh, ačhavav man tuke,

\par }{\QB verchona, so ňičines savoro;

\par }{\Q tuke, so ňičines caľi phuv,“

\par }{\QB phenel o RAJ.

\par }{\Q „Nacirdava pre tute miro vast,

\par }{\QB čhivava tut tele pal o skali

\par }{\QB a kerava tutar zlabardo verchos.


\par }{\Q \VS{26}Ňisavo bar tutar na lena sar hlavno bar

\par }{\QB aňi jekh bar pro zakladi.

\par }{\Q Aveha zňičimen pro furt,“

\par }{\QB phenel o RAJ.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{27}„Hazden upre o zastavi pal caľi phuv

\par }{\QB a trubinen pro trubi maškar o narodi.

\par }{\Q Pripravinen pre leste pro mariben o narodi

\par }{\QB a vičinen pre leste o kraľišagi

\par }{\QB Ararat, Mini the Aškenaz.

\par }{\Q Ačhaven pre leste la armadakre veľiťeľis;

\par }{\QB anen pre leste ajci grajen

\par }{\QB sar kobilken, so pes na dena te zrachinel.


\par }{\Q \VS{28}Pripravinen pre leste le naroden,

\par }{\QB le medske kraľen lengre vodcenca

\par }{\Q the savore lengre rajenca

\par }{\QB the savore phuvenca, savenge vladňinen.


\par }{\Q \VS{29}E phuv razisaľol a izdral,

\par }{\QB bo pes ačhel le Babilonoha oda,

\par }{\Q so leha o RAJ gondoľinďa te kerel,

\par }{\QB hoj la babiloňika phuvatar te ačhel pušťa,

\par }{\QB kaj ňiko na bešela.


\par }{\Q \VS{30}O babiloňika hrďini pes preačhile te marel;

\par }{\QB bešen andro pevnosťi,

\par }{\Q našade peskri zor;

\par }{\QB ačhile slabocha.

\par }{\Q Leskre khera labarde avri

\par }{\QB a o zavori pre leskre brani phagerde.


\par }{\Q \VS{31}O bežcos predenašel le bežcos

\par }{\QB a o poslos predenašel le poslos

\par }{\Q te phenel le babiloňike kraľiske,

\par }{\QB hoj leskro foros hino zailo pal savore seri.


\par }{\Q \VS{32}Zaile o thana, khatar pes preavel prekal o paňi,

\par }{\QB o trsťini andro močara labarde avri

\par }{\QB a o slugaďa pes daran.“


\par }{\BB \par }
{\PP \VS{33}Kada phenel o Nekzoraleder RAJ, o Del le Izraeloskro:

\par }{\Q „E babiloňiko čhaj hiňi sar e pšeňica andro humnos,

\par }{\QB pal savi pes uštarel.

\par }{\Q Imar maj avela e ora,

\par }{\QB hoj la te skiden upre.“


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{34}„Chaľa amen a zňičinďa

\par }{\QB o babiloňiko kraľis o Nebukadnecar.

\par }{\Q Čučarďa amen sar taňiris;

\par }{\QB preľiginďa amen sar obluda.

\par }{\Q Pherarďa peske o per amare barvaľipnaha

\par }{\QB a paľis amen čhandľa avri.


\par }{\Q \VS{35}Mi cerpinel o Babilon avke,

\par }{\QB sar ov trapinelas amen,“

\par }{\QB phenen o manuša, so bešen pro Sion.

\par }{\Q „Mi počinen o Babilončana vaš amaro avričhordo rat,“

\par }{\QB phenel o Jeruzalem.


\par }{\PP \VS{36}Vašoda kada phenel o RAJ:

\par }{\Q „Dikh, me vaš tumenge rušava

\par }{\QB a dava lenge oda pale.

\par }{\Q Šučarava avri o babiloňiko paňi

\par }{\QB the savore lengre prameňa.


\par }{\Q \VS{37}Le Babilonostar ačhela ča kopa bara;

\par }{\QB bešena ode o šakali.

\par }{\Q Ačhela lestar o strašno than, savo sako tele dikhela,

\par }{\QB a ňiko ode na bešela.


\par }{\Q \VS{38}O Babilončana kerena vika sar o ľevi,

\par }{\QB gravčinena sar o terne ľevi.


\par }{\Q \VS{39}Sar imar igen bokhaľona,

\par }{\QB pripravinava lenge e hoscina,

\par }{\QB mačarava len a ena vešela.

\par }{\Q Paľis zasovena pro furt

\par }{\QB a imar na ušťena,“

\par }{\QB phenel o RAJ.


\par }{\Q \VS{40}„Ľidžava len te murdarel sar le bakroren;

\par }{\QB sar le bakren the le capen.“


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{41}„Jaj, sar domarde le Babilon\FTNT{*}{{\FR 51:41 }{\FT{E hebrejiko čhib: Šešach}}},

\par }{\QB saves lašarelas calo svetos!

\par }{\QB Jaj, savo strašno ačhiľa maškar o narodi!


\par }{\Q \VS{42}O moros pes hazdňa upre pro Babilon

\par }{\QB a učharde les andre o bare vlni.


\par }{\Q \VS{43}Leskre fori ačhile sar pušťa,

\par }{\QB avrišuke the zamukle;

\par }{\Q e phuv, andre savi ňiko na bešel

\par }{\QB a khatar ňiko na phirel.


\par }{\Q \VS{44}Marava le babiloňike devles Bel

\par }{\QB a cirdava leske avri andral o muj oda, so chaľa.

\par }{\Q O narodi pal leste imar na phirena,

\par }{\QB o babiloňika muri perena tele.“


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{45}„Manušale mire, aven odarik avri!

\par }{\QB Zachraňinen tumenge o dživipena!

\par }{\QB Denašen le RAJESKRA bara choľatar!


\par }{\Q \VS{46}Ma daran tumen, te na tumenge o jile slabisaľon

\par }{\QB le hirostar, so šunďol andre kadi phuv.

\par }{\Q Ma daran tumen, sar andre jekh berš avela jekh hiros

\par }{\QB a andre aver berš aver;

\par }{\Q sar ela andre phuv o mariben

\par }{\QB a jekh vladcas džala pre aver.


\par }{\Q \VS{47}Vašoda, dikh, aven o dživesa,

\par }{\QB sar marava le modlen andro Babilon;

\par }{\Q caľi leskri phuv pes ladžala

\par }{\QB a leskre murdarde manuša pašľona pro uľici.


\par }{\Q \VS{48}Akor calo ňebos the e phuv

\par }{\QB radisaľola le Babilonoske,

\par }{\Q sar pre leste avena o ňeprijaťeľa pal o severos,

\par }{\QB hoj les te zňičinen,“

\par }{\QB phenel o RAJ.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{49}„O Babilon mušinel te perel tele vaš o Izraeliti,

\par }{\QB saven murdarďa la šabľaha

\par }{\Q the vaš o manuša, saven murdarďa pal caľi phuv.


\par }{\Q \VS{50}Tumen, so denašľan la šabľatar,

\par }{\QB džan a ma zaačhen ňikhaj!

\par }{\Q Leperen tumenge pro RAJ andral e phuv, so hiňi dur,

\par }{\QB a mi avel tumenge pre goďi o Jeruzalem.“


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{51}„Ladžas pes, bo rakinenas amenge;

\par }{\QB e ladž amenge učharďa andre o muja,

\par }{\Q bo o cudzinci pes dochudle

\par }{\QB andro sveta thana andro Chramos le RAJESKRO.“


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{52}„Vašoda, dikh, aven o dživesa,“

\par }{\QB phenel o RAJ,

\par }{\Q „sar marava leskre modlen

\par }{\QB a pal caľi leskri phuv jojčinena

\par }{\QB o zraňimen pro meriben.


\par }{\Q \VS{53}Kajte o Babilon geľahas dži upre pro ňebos

\par }{\Q a ačhaďahas peske o hrados igen učes,

\par }{\QB the avke pre leste bičhaďomas

\par }{\Q le ňeprijaťeľen, hoj les te zňičinen,“

\par }{\QB phenel o RAJ.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{54}„Šunďol o žaľakro roviben andral o Babilon;

\par }{\QB šunďol e vika la bara pohromatar andral e babiloňiko phuv!


\par }{\Q \VS{55}Bo o RAJ ňičinel le Babilon,

\par }{\QB a zaačhavel leskri bari vika.

\par }{\Q O vlni le ňeprijaťeľengri pre leste aven sar o zorale paňa;

\par }{\QB aven bara vikaha.


\par }{\Q \VS{56}O ňičiťeľis avľa pro Babilon;

\par }{\QB zalel leskre slugaďen

\par }{\QB a phagel lenge o luki,

\par }{\Q bo o RAJ hino Del, savo visarel pale sakoneske;

\par }{\QB ov leske počinela savoro pale.


\par }{\Q \VS{57}Mačarava leskre rajen the leskre goďaver muršen,

\par }{\QB leskre vladcen, le spravcen the le hrďinen.

\par }{\Q Zasovena pro furt

\par }{\QB a imar na ušťena,“

\par }{\Q phenel o Kraľis,

\par }{\QB savo pes vičinel o Nekzoraleder RAJ.


\par }{\PP \VS{58}Kada phenel o Nekzoraleder RAJ:

\par }{\Q „O buchle muri le Babilonoskre ena čhide tele dži o zakladi,

\par }{\QB a leskre uče brani ena labarde avri.

\par }{\Q E phari buči le narodengri avela avri pre ňisoste;

\par }{\QB andre jag labola oda, so o manuša phares vibudinde.“


\par }{\SH O zvitkos pal o pohromi andro Babilon
\par }
{\PP \VS{59}Kada hin o lav, so prikazinďa o prorokos Jeremijaš le Serajoske, le Nerijoskre čhaske, le Machsejoskre vnukoske, sar džalas andro Babilon le Cidkijoha le judske kraľiha, akor, sar o Cidkijah kraľinelas štarto berš. O Serajah sas oda, ko pes starinelas pal oda, kaj presovena.

\VS{60}O Jeremijaš pisinďa andre jekh zvitkos savore pohromi, so kamen te avel pro Babilon; savoro, so sas pisimen andre pal o Babilon.

\VS{61}O Jeremijaš phenďa le Serajoske: „Sar aveha andro Babilon, dikh, hoj te pregenes zorales savore kala lava.

\VS{62}A phen: ‚RAJEJA, tu phenďal pal kada than, hoj les zňičineha avke, hoj ode na ačhena te bešel aňi o manuša aňi o džviri; ela zamuklo pro furt.‘

\VS{63}Sar imar dogeneha o zvitkos, priphand ke leste bar a čhiv les andro paňi Eufrat.

\VS{64}A phen: ‚Kavke tašľola o Babilon a imar šoha na ušťela upre ola pohromatar, so pre leste mukava. Leskre manuša perena.‘ “

\par }{\PP Dži kade vakerel o Jeremijaš.




\par }\Chap{52}{\SH O Jeruzalem hino zňičimen
\par }
{\PP \VerseOne{1}Le Cidkijoske sas bišujekh (21) berš, sar ačhiľa kraľiske andre Judsko, a kraľinelas andro Jeruzalem dešujekh (11) berš. Leskri daj sas e Chamutal, e čhaj le Jirmejoskri, savo sas andral e Libna.

\VS{2}Ov kerelas oda, so na sas le RAJESKE pre dzeka, avke sar the o Jojakim.

\VS{3}Vašoda pestar o RAJ odčhiďa le manušen andral o Jeruzalem the andral e Judsko, bo sas pre lende choľamen. O Cidkijah pes vzburinďa pro babiloňiko kraľis.


\par }{\PP \VS{4}Sar o Cidkijah kraľinelas eňato berš, o babiloňiko kraľis Nebukadnecar geľa pro dešto džives andro dešto čhon savore peskre slugaďenca pro Jeruzalem. Pašal oda foros kerďa taboris a hordinenas pašal o muri pro kopi e čik the e poši, hoj pes te dochuden andro foros.

\VS{5}E armada sas rozačhaďi pašal o Jeruzalem dži andro dešujekhto (11.) berš, sar kraľinelas o kraľis Cidkijah.

\VS{6}A andro štarto čhon the eňato džives, sar andro Jeruzalem sas bari bokh a le manušen na sas so te chal,

\VS{7}o babiloňika slugaďa kerde chev andro muros. Mek odi rat o Cidkijah savore peskre slugaďenca denašľa prekal e brana maškar o duj muri, so sas paš le kraľiskri zahrada, kajte džanenas, hoj o Babilončana sas rozačhade pašal calo foros. Denašenas le dromeha ke Jordaňiko dolina,

\VS{8}ale o babiloňika slugaďa pes mukle pal o kraľis Cidkijah a dochudle les andre dolina paš o Jericho. Savore leskre slugaďa les omukle.

\VS{9}Le Cidkijah zaile a ľigende andro foros Ribla andre phuv Chamat ko Nebukadnecar a ov leske phenďa, so leha kerena.


\par }{\PP \VS{10}O babiloňiko kraľis diňa te murdarel le Cidkijoskre čhaven angle leskre jakha a andre Ribla diňa te murdarel the savore judske rajen.

\VS{11}Le Cidkijoske diňa te lel avri o jakha a diňa les te phandel andro lanci. Paľis les o babiloňiko kraľis iľa andro Babilon, kaj les čhiďa andre bertena a sas ode dži o meriben.


\par }{\PP \VS{12}Pro dešto džives andro pandžto čhon, sar kraľinelas o Nebukadnecar dešueňato (19.) berš, avľa andro Jeruzalem o veľiťeľis upral o kraľiskre stražňika o Nebuzaradan, savo sas služobňikos le babiloňike kraľiskro.

\VS{13}Ov zlabarďa andro Jeruzalem o Chramos, o palacis the savore bare khera.

\VS{14}Paľis savore leskre slugaďa čhide tele savore foroskre muri.

\VS{15}Akor o Nebuzaradan iľa andro zajaťje varesave nekčoreder manušen, olen, so ačhile andro foros, the savore remeselňiken a the olen, ko pregele paš o babiloňiko kraľis.

\VS{16}Ale okle nekčoreder manušen mukľa o Nebuzaradan andre odi phuv, hoj te keren buči pre maľa the pre viňica.

\VS{17}Paľis o Babilončana phagerde o brondzune slupi, o brondzune vožikici the e igen bari brondzuňi nadrža, so sas anglo Chramos, a savoro brondzos ľigende andro Babilon.

\VS{18}Ile odarik the o pira, o lopati, o čhura, o čare, o panvici the savore brondzune veci, savenca služinenas andro Chramos.

\VS{19}O Nebuzaradan iľa savore, so sas somnakuno the rupuno: o čare, o lopatki pro angara, o misi, o panvici, o pira, o svietňiki the o šalkici pro pijibnaskre obeti.

\VS{20}Kala brondzune veci – o duj slupi, e bari nadrža le dešuduje bikenca the o vožikici – save o kraľis Šalamun diňa te kerel prekal o Chramos, sas ajse phare, hoj pes aňi na denas te važinel.

\VS{21}Soduj slupi sas kerde le brondzostar, sas uče vaj ochto metri a lengro obvod sas pandž the jepaš metri. O slupi sas andral duta a o brondzos, savestar sas kerde sas vaj ochto centimetri.

\VS{22}O kritos pre lengro agor sas učo buter sar duj metri. Pašal o kriti sas kerde duj šori brondzune granatoskre phaba the o brondzuno pleťivos. Soduj slupi sas kerde jednakones.

\VS{23}Savore granatoskre phaba pro pleťivos sas šel (100). Ola phaba, save pes denas te dikhel pal e phuv, sas eňavardeš the šov (96).


\par }{\PP \VS{24}O Nebuzaradan, o veľiťeľis le stražňikengro, zaiľa the le nekbaredere rašas Serajah, le dujtone rašas Cefanjah the le trine dženen, so stražinenas o vudar.

\VS{25}Iľa andral o foros oles, ko sas veľiťeľis upral o slugaďa, the le efta kraľiskre radcen. Iľa the le hlavne pisaris, savo zapisinelas le muršen andre armada, the le šovardeš (60) muršen le manušendar, saven arakhľa andro foros.

\VS{26}O Nebuzaradan len iľa a ľigenďa ko babiloňiko kraľis andre Ribla.

\VS{27}Ode andre Ribla, andre phuv Chamat, len o babiloňiko kraľis diňa te murdarel. Avke o judska manuša mušinde te džal andro zajaťje het andral peskri phuv.


\par }{\PP \VS{28}Sar kraľinelas o Nebukadnecar eftato berš, zaiľa andro zajaťje kajci dženen: trin ezera the bišutrin (3 023) manušen andral e Judsko.

\VS{29}Paľis, sar imar kraľinelas o Nebukadnecar dešuochtoto (18) berš, zaiľa ochto šel the tranda the duj (832) manušen andral o Jeruzalem,

\VS{30}a sar kraľinelas o Nebukadnecar bišutrito berš, zaiľa o Nebuzaradan efta šel saranda the pandž (745) manušen andral e Judsko. Savore manuša, so sas ľigende andro zajaťje andro Babilon, sas štar ezera the šov šel (4 600).


\par }{\SH O Jojachin premuklo andral e bertena
\par }
{\PP \VS{31}Paloda, sar sas o judsko kraľis Jojachin zailo andro Babilon tranda the efta (37) berš, ačhiľa andro Babilon kraľiske o Evil-Merodach, savo premukľa andral e bertena le Jojachin pro bišupandžto (25.) džives andro dešudujto (12.) čhon andre oda berš.

\VS{32}Vakerelas leha šukares a delas les bareder pačiv sar avre kraľen, so leha sas andro Babilon.

\VS{33}Le Jojachinoske sas domuklo te čhivel pal peste tele o bertenošika gada, a medik dživelas, chalas paš le kraľiskro skamind.

\VS{34}Sako džives les o kraľis delas oda, so leske kampelas pre oda džives, calo leskro dživipen, medik na muľa.

\par }