19
Si Pablo sa Efeso
1 Mintras yadto si Apolos sa Corinto, si Pablo naman hay nag-agi sa mga bakuyod ng probinsya hasta nga nakaabot siya sa Efeso. May nakità siya didto nga mga nagatuo. 2 Gingpangutana niya sinda, “Nabaton ba nindo ang Espiritu Santo nang nagtuo kamo?” Nagsabat sinda, “Wayà gid nganì kami makabatì nga may ginatawag nga Espiritu Santo.” 3 Nganì nagpangutana si Pablo sa inda, “Kung tiyad inà, sa ano kamo nabawtismuhan?” Nagsabat sinda, “Sa bawtismo ni Juan.” 4 Naghambay si Pablo, “Ang bawtismo ni Juan hay para sa mga nagahinuysoy sa inda salà. Pero naghambay da si Juan sa mga Judio nga kahinangyan magtuo sinda sa magasunod sa iya kag imaw ini si Hesus.”† 5 Nang mabatian ninda ini, nagpabawtismo sinda sa pangayan ni Ginoong Hesus. 6 Nang gingtungtong ni Pablo ang iya kamot sa inda, nag-abot sa inda ang Espiritu Santo. Tapos naghambay sinda ng iba-iba nga mga linggwahe nga wayà ninda nasayuri kag nagpropesiya sinda. 7 Mga dose sinda tanan nga lyaki.
8 Sa suyod ng tuyo ka bulan, si Pablo hay nagakadto sa sinagoga. Wayà siya mahadlok maghambay sa mga tawo kag magpakigdibati sa inda para makumbinsi sinda parti sa gingharian ng Dios. 9 Pero ang iban sa inda hay matugas gid ang uyo kag indì gid magtuo kag naghambay pa sinda ning malain parti sa Pamaagi ng Ginoo didto sa atubangan ng kadamuan. Nganì naghalin si Pablo sa inda kaibahan ang mga nagatuo. Kag didto na lang siya nagkadto adlaw-adlaw sa mabahoy nga kwarto kung sa diin nagatudlò si Tyranus para magpadayon sa pagtudlò sa mga tawo. 10 Sa suyod ng duha ka tuig imaw ini ang iya ginahuman nganì ang tanan nga nagaistar didto sa probinsya ng Asia, Judio kag bukon Judio, hay nakabatì ng hambay ng Dios.
Ang mga Ungà ni Esceva
11 Kadamò ang pambihirà nga milagro nga gingpanghuman ng Dios paagi kay Pablo. 12 Kay aber ang mga panyò o mga barò nga iya ginggamit nga ginadaya sa mga may sakit hay nagapaayo kag nagapalayas ng malain nga mga espiritu sa inda. 13 May mga Judio nga nagalibot kag nagapalayas da ning malain nga mga espiritu. Gingpangahasan ninda nga gamiton ang pangayan ni Ginoong Hesus para palayason ang malain nga mga espiritu. Naghambay sinda, “Sa pangayan ni Hesus nga ginawali ni Pablo, layas kamo!” 14 Kaibahan sa mga naghuman ini hay ang pito ka ungà nga lyaki ni Esceva, isa ka pinunò ng parì ng mga Judio. 15 Pero gingsabat sinda ng malain nga espiritu, “Kilaya ko si Hesus kag kilaya ko da si Pablo, pero sin-o kamo?” 16 Pagkatapos ginglumpatan sinda ng tawo nga ginasapian ng malain nga espiritu kag gingpangsakit. Nagdyagan sinda tanan paluwas sa bayay nga kadamò ang pilas kag nagkaubahan. 17 Ini nga natabò hay nabalitaan ng tanan nga mga Judio kag mga bukon Judio nga nagaistar sa Efeso, nganì hinadlukan gid sinda kag ang pangayan ni Ginoong Hesus hay inda pa gid gingdayaw. 18 Kadamò ang mga nagtuo didto nga nag-akò ng inda malain nga ginahuman. 19 Kag kadamò da nga madyikero ang nagdaya ng inda mga librita kag gingsunog sa atubangan ng tanan. Ang kantidad ini tanan hay umabot sa 50,000 drachma* 20 Paagi sa gahom ng Ginoo, naglapnag pa gid ang hambay ng Dios kag kadamò pa gid ang nagtuo.
Ang Kaguluhan sa Efeso
21 Pagkatapos ng adto nga mga natabò, nagdesisyon si Pablo nga mag-agi sa Macedonia kag Acaya bago magderitso sa Jerusalem. Hambay niya, “Pagkahalin ko sa Jerusalem, dapat makadto da ako sa Roma.” 22 Gingpauna niya sa Macedonia sina Timoteo kag Erastus, ang duha sa mga nagabulig sa iya kag nagpabilin pa siya didto sa probinsya ng Asia sa suyod ng pila ka adlaw.
23 Adto nga tyempo may natabò nga dakò nga kinagulo sa Efeso tungod sa Pamaagi ng Ginoo nga ginatudlò ni Pablo. 24 May isa ka platero† nga ang pangayan hay Demetrius. Siya kag ang iya mga trabahador hay nagapanghuman ning maintik nga mga templo nga pilak ng inda diosa nga si Artemis‡. Paagi diri, nakakakwarta sinda ning dakò. 25 Nganì gingpatipon niya ang iya mga trabahador kag ang iban nga mga platero kag naghambay siya sa inda, “Mga amigo, nasayuran gid nindo nga ining aton negosyo hay maayo gid nga pangabuhian. 26 Niyan, nakità kag nabatian nindo ang ginahuman ng ini nga tawo nga si Pablo. Gingkumbinsi niya ang kadamò nga tawo diri sa Efeso kag sa bilog nga probinsya ng Asia nga ang mga dios nga ginghuman ng tawo hay bukon matuod nga dios kag nagpati gid sinda sa iya. 27 Nganì basì kung masirà ang aton pangabuhian kag bukon lang inà, kundì delikado da ang templo ng aton bantog nga diosa nga si Artemis kay basì kung maging wayà puyos kag maduyà ang pagkabantog ng aton diosa nga ginasamba naton tanan sa Asia kag sa bilog nga kalibutan.”
28 Nang mabatian ini ng mga tawo, nahangit gid sinda kag nagsininggit, “Makagagahom si Artemis nga diosa ng mga taga-Efeso!” 29 Kag nagkinagulo pa gid sa bilog nga syudad. Nganì gingdakop ninda sina Gaius kag Aristarcus nga taga-Macedonia, mga kaibahan ni Pablo. Pagkatapos nagpangdyagan sinda pasuyod sa inda ginatipunan nga ginayudyod ang duha. 30 Nagtinguhà kuntà si Pablo nga maghambay sa atubangan ng mga tawo, pero wayà siya gingtuguti ng mga nagatuo. 31 Aber ang mga amigo ni Pablo nga opisyales sa probinsya ng Asia hay nagsugò para magpakitluoy sa iya nga indì gid siya magpakità didto sa inda ginatipunan. 32 Niyan, ang mga tawo didto hay nagkinagulo pa gid. May nagasininggit ning isa ka butang kag ang iban naman hay labot ang inda ginasinggit. Ang kadamuan sa inda hay wayà kasayod kung basì nagatipon sinda didto. 33 Ang kalaom ng mga tawo didto si Alexander ang kabangdanan kay siya ang gingbutang ng mga Judio sa atubangan ng mga tawo. Gingtaas niya ang iya kamot para pahipuson ang mga tawo agud siya hay makaisplikar. 34 Pero nang masayuran ninda nga Judio galì siya, dungan-dungan sinda nagsininggit sa suyod ng duha ka oras, “Makagagahom si Artemis ng mga taga-Efeso!”
35 Nang ulihi, nag-abot ang pinunò ng banwa kag gingpahipos ang mga tawo. Hambay niya, “Mga kasimanwa ko, ang tanan nga mga tawo hay nakasayod nga kita nga taga-Efeso imaw ang miyugpamahayà ng templo ni Artemis nga makagagahom kag ng sagrado nga bato nga nahuyog halin sa langit. 36 Wayà ning may makabalibad parti diri. Nganì kalma lang kamo kag magdahan-dahan! 37 Gingdaya nindo ini nga mga tawo diri, aber wayà sinda nagpangawat sa aton templo kag naghambay ning malain kontra sa aton diosa. 38 Kung si Demetrius kag ang iya mga kaibahan nga platero hay may reklamo kontra sa aber kanin-o, igwa kita ning mga korte kag mga husgado. Dapat day-on ninda didto ang inda mga kaso! 39 Pero kung igwa pa gid kamo ning iban nga reklamo, inà hay kahinangyan nga husayon sa kabilugan nga pagtitipon ng mga pumuluyò sunò sa layi. 40 Niyan, delikado kita sa aton ginahuman. Kay basì kung iakusar kita sa pinunò ng Roma nga kita ang nagpanggulo niyan nga adlaw. Wayà gid kita ning maitao nga rason kung basì natabò ini.” 41 Nang matapos na siya maghambay, gingpaulì niya ang mga tawo.
† 19:4 Mateo 3:11; Marcos 1:4, 7-8; Lucas 3:4, 16; Juan 1:26-27 * 19:19 Drachma: Ini hay inda ginagamit nga kwarta kag ang isa ka drachma hay suhoy sa isa ka adlaw nga trabaho. † 19:24 Platero: nagasaysay o nagahuman ning mga alahas o imahen nga pilak o bulawan. ‡ 19:24 Artemis o Diana.