13
Vo Toupai Reo Ruu Oiratoa Iava Ro Aio Takuraro Vikipato Varuparo
(Mak 4:1-9; Luk 8:4-8)
1 Uva vo voki raga-ia Jisas kepa iava kosiro viropa toko rovu ruvara-ia pausa. 2 Uva riro irara rutu oirara ora guruaepa rera ruvara-ia. Oa iava oavu-ia uvuoa kaero viropa voa pausa ovusa oirara rutu rogaraua-ia torepaaepa. 3 Uva riroara rutu reoara purareva voeapa voa aue-ia ovoovo reo. Oa-ia oiso puraroepa voeare, “Iravu iava uvupata ira avaroera wit kokoro vikisa varuparo.
4 “Uva vikivikiparoera aue wit osa oaravu vo kovepaera raivaaro osa kokio kare voa vara aiopasa uriopaaera. 5 Osa oaravu vo kovepaera avekeara ivara-ia vo uva viapau riroa vai rasia vai toupaive. Uva eisi-a osa iava ikauvira kova ragapaera. 6 Vo osa ravireo kaeparo viro vara raverave piesa vara erako pieoro, aue iava uvare viapau vavurupara vai vara piepaivora vara wit kovaro. Oa iava kopiipaera. 7 Ari oaravu vo kovepaera kokopa kouro sovara-ia varao rokarokapara. Oa iava vara ururao papatapaivora rokarokapa kouro vara ruupasa. 8 Vo osa oaravu witara vo kovepaera vearo rasi-ia, uva voa rirovira rutu witara kuepaera oiso, oaravu katai vovoto (100) kuero, ari oaravu katai vatara tau (60) kuero, ari oaravu vo peva tau (30) kuero. 9 Vosa irai-ia kokitoa vai karuvira toupareve, vearopai ra va uvureve, uvare uvupatoa ita kokito.”
Jisas Vo Pitupituaro Vo Reo Ruuro Purapasa
(Mak 4:10-12; Luk 8:9-10)
10 Uva disaipel irara rera voeaaro urioaepa oiso purasa rerare, “Eakere reo ruuro purapariveira voeare?” 11 Oa iava voeare oiso puraroepa, “Ari ita, Pauto visii kareke pierevora aue iava vatau reoro vituaro varao Pauto vo Saraaro-ia oara toupaiveira. Ari voeao, viapau. 12 Vosa iravu orekerovu-ia pitupareve. Ra ita Pauto oaravu ita vatereve, ra riroara rutu pura piro rerapa. Ari vosa ro ira oaravu-ia garearavi pitupareve oara evara opesi ovoiperea rera arova. 13 ✡ Ari ita, ragai reo ruu vituaro iava voeapa oiso ragavira puraparai. Uva vura ragapaivo osa viapau vo reo vituaro eveipaivo. Ora va uru pie ragapaivo osa viapau va-ia taraipaai. 14 ✡ Oire voea-a evoea oea-ia vo reo oirao pievira karekepai oa purareva Aisaia profetato oiso puraoro,
‘Visii vao reoara uvu ragapata oa iava viapau taraipatai vara vituaro-ia. Vara vura ragapata uva viapau orekevu avu vai eveipatavoi.
15 ✡ Aue iava uvare voea ita iava rugorugooara vavagisiepa ora kokiara voea iava uvagiepa, uvare voea raga ora uvagi pieaepa. Ora osireiara oaive voea iava aauepa, uvare voea raga ora voosi pieaepa. Aue vituaro vosa viapau oisi eisi ragavira toupaive, ra va iava vearovira vurapaive ora voea varaaro iava osireiara. Ora vearovira tapo uvupaive voea varaaro iava kokiara vo rara tapo voea vaaro rugorugooara karuvira toupaive. Ra va iava ragai iare ora goripaave, ra voea porete piepaa vorevira.
16 “Ari ita, visii vao rorupata, uvare visii varaaro osireiara uvuipai orekerovu kekepasa, ora kokiara visii varaaro uvuipai oreorovu uvupasa. 17 ✡ Oiraopavira rutu oiso osa visii tavipaa oiso, Tuariri riro irara profet irara ora oearovu torevoko irara oea oisoa ruipapaave orekerovu Pauto vo Saraaro iava vara kekepasa, ra va iava viapau vara kekepaive varao oara kekepatavoi vo vokio. Ora varapa ruipapaave vara uvupasa varao reoara raga ita viapau vara uvupaive, varao-ia oara oupatavoi ragai ruvara-ia vo vokio.
Reo Ruu Vituaro Aviavi Piereva Jisas Aue Iava Ro Aio Takuraro Vikipato
(Mak 4:13-20; Luk 8:11-15)
18 “Visii uvuta ro iava oirato ira-ia reo ruu vituaro toupai aue iava wit takuraro varao oara vikiparevora varuparo. 19 Oire vo osa oisoa oirara rutu voeao vo Pauto vo Saraaro-ia reoara rutu oisoa uvupaive, ra viapau roroiopaave vara-ia. Uva va-a eva oa-ia oiso toupai osa takuraro kove ragapapeira raivaro. Oire ra Seten ikaureve vo takuraro verasa varao oara oisoa pau ragapareve Pauto voea sopaaro-ia. 20 Uva oaravu wit takuraro kovepaaepa vo uva rirovira toupaiva avekeara. Oa oiso toupai, Ro ira ikauvira Pauto vo Saraaro iava vo reo uvureve, ra va iava rorupareve rutu. 21 Osa viapau rera sopaaro-ia oriruvira toupaive vo reo oa uvupareve. Oreoa oiso toupai osa ikopito ro ira viapau avekeara rutu-ia goruvira pitupare rokopaoro. Oire utupauavi oearovu Pauto vo reoaro tekipasa opitupiturovu purapaive ro oirato vuri piepaoro. Oa iava rera vaaro rari vuku viapau uvupai ra gorupe vo osa va kavureve. 22 ✡ Oire vo osa oaravu wit takuraro kovepaepa vo uva kokopa kouro toupai uva va-a eva oiso ragavira toupai, Ro ira Pauto vo reoaro uvu ragareve varaore rirovira vovousopaoro vo rasio-ia oiso osa varao orekerovu varaura oritopasa ora auero moniara. Uva vara-a evara oara oisoa Pauto vo reoaro vuri piepave vo rera sopaaro-ia, ra viapau aio kue vai rera-ia karekepe. 23 Ari vao wit oa kovepe vo vearo rasia oa oiso toupai, Ro ira reo uvuro vo rara rerapa aviavive, oire ra vare rugooparo. Oa iava rerapa kuepe oiso, katai vovoto (100), ora katai vatara tau (60), ora vo peva tau (30).”
Reo Ruu Aue Iava Isiso Kou Vuri Kou Vao Oa Karekepapeira Varuparo
24 ✡ Oire uva Jisas oavu reo ruu vatereva ita voeapa oa-ia oiso puraroepa, “Pauto vo Saraaro oa oiso toupai, Iravu oirato vearo takuraro wit takuraro vikipareva varuparo vo rera voaro. 25 Ari ita, vo osa oirara rutu uusiave osa rera ro keripato urioro. Oire ra vuri takuraro isiso takuraro vikireve wit takuraro sovara-ia. Oa iava vorero. 26 Oire uva wit kovo kovaepa. Oa iava kuesa auepaepa. Uva vuriva isiso kekeiva vo kovo sovara-ia. 27 Oa iava kovopa irara avaaepa ro iare ira vo kovoaro-a. Uva rerare oiso puraaepa, Turaro. Igei oiso rugoopaiei, Vearoara rutu wit takuraro vikirivora varuparo. Uva eake iava vuri kou isiso kou karekei?
28 “Oire uva oiso voeare puraroepa, Easi keripatoa va-ia eera ira eisi evo kovo pierevo. Oa iava kovopa irara oiso rerare puraaepa, Uva apeisi vovoupau? Ra avaio oira aruosa eira vuriva isiso? 29 Uva voeare oiso puraroepa, Viapau. Teapi aruopaoro isiso kou vuri kou sovara-ia wit tapo tatepata. 30 Vairei rutu eakata, ra vairei rutu riroere vo tugurasa uva vairei kuearo tokopere. Oire ra visii tavia visiigoa vo kovoaro-a. Ra oira vuriva isiso guru rovotavere oira tutuukeoro vo tuukero kasisa. Oa isivaaro iava wit kuearo gurutavere ragai vo kepaaro-ia aio orirupa kepa.”
Vo Toupai Mastet Kuearo Iava Ora Yis Reo Ruu
(Mak 4:30-32; Luk 13:18-21)
31 ✡ Jisas voea vatereva oavu reo ruu oa-ia oiso puraroepa, “Sara vao Pauto vaaro oa oiso rutu toupaiveira, Oavu aioa oa oiso vaisipaiveira, mastet. Uva iravu oirato oaravu oureva vara pausa rera vo kovoaro-ia va kuearo iava. 32 ✡ Gare isivi rutu aisia-ia putepaiveira orekerovu rutu kuearo. Uva vosa kovape, ra kovaoro ipape, ra vara rutu-ia puteve evaoara riropavira rutu rao puraoro. Ra virata kokioro uriopaave epitapasa voa.”
33 ✡ Oire uva oavu ita kosi piereva reo ruu voeapa oa-ia oiso puraroepa, “Vao Sara Pauto vaaro oa oiso rutu toupaiveira osa yis. Vosa iriavu riakova va oueve va tapo uveresa aue tapo plaua, oire va iava va vao plaua kae piro riropaoro.”
Jisas Tavitaviparoepa Reo Ruu Raga-ia
(Mak 4:33-34)
34 Vo reoro rutu varao oara-ia Jisas voeapa oirara rutu oiso siposipopareva ruuvira. Uva viapau oiso oai-ia voeapa aviavi pievira taviparoepa. Ari ruuvira raga voeapa siposipopareva. 35 ✡ Uva eisi-a osa vo reoa vao oa iava siposiporeva voeapa vo reo oirao piesa oa vatereva profetato. Oa-ia oiso puraroepa,
‘Ragai gisipo karuavere ruuvira reooro. Ora vo reoro iava taviravere vatau reoro, oreoroa oisoa toupaive vova vo rasio rovoaro.’
Reo Ruu Vituaro Aviavi Piereva Jisas Vuri Kou Iava Isiso Kou
36 Oire uva Jisas voea arova oirara avaroepa kepa iare. Oa iava voa rera iare rera voeaaro disaipel irara utuaepa oiso rerare purasa, “Igei taviri vao iava reo ruu aue iava isiso kou vao oa karekeepa vo varuparo. Va vituaro kosi pieri igeipa.”
37 Uva voea vo reoaro pukooro Jisas oiso puraroepa, “Ro oirato ira vearo takuraro vikireva eera-a Oirato Oviitoaaro Ro Ropoto. 38 ✡ Uva va-a vao kovoa vo-ia rasitoa rutu-ia. Ari aue-ia vao-ia wit takuraro kuearo, voeao oirara oea Pauto vo Saraaro sovara-ia toupaiveira. Uva isiso vuriva oiso osa oearovu vuri irara Seten voeaaro. 39 ✡ Eera ro-ia keripato ira oisoa isiso takuraro vikipareve, ira-a vuriara aue Seten. Oire uva vo voki-a vao-ia aio kovo aioaro gurupa voki, vao-ia ovoiopa vuuta oa-ia aioara guruiverea voeao-ia purapurapa irara ensel. 40 Ovokia-ia taru vuriva isiso guruiverea oira vikisa tuituia-ia. Eisi raga osa pieiverea Ovoiopa Vuuta-ia vao vo rasitoa-ia. 41 Uva Oirato Oviitoaaro enselpa irara siporeverea ora rera voeaaro. Ra orekerovu rutu ouive varao oara oirara oirao pie vovouroaro vuri piepaiveira ora voeao tapo oirara oearoa vuri pitupituro purapaiveira. Oea vova veraiverea Pauto vo Saraaro-ia. 42 Uva vo voea vikiiverea riroa-ia tuitui kasi. Uva vo kasi-a vao-ia tuitui kasi oa-ia vurivira gaupaiverea siraovira ora reuriara oaive kuripaoro. 43 Oire uva vo voki-a vao oa-ia voeao Pauto voeaaro oirara torevoko irara sisikorepaiverea aviavipaoro oiso rutu roropaoro osa ravireo vo Aiteto oaive vo Saraaro sovara-ia. Ari ita, ro ira-ia kokito toupareve oire vo siposipo orirureve.
Reo Ruu Ro Iava Oirato Ira Moni Bokis Kekereva
44 ✡ “Vao-ia Pauto vo Saraaro oa oiso rutu toupaiveira osa moni bokis vao oa oisoa vataupape varuparo kovoa-ia. Uva iravu va kekereva. Oa iava va vataureva ita vorevira. Uva va-ia rorupaoro kareroepa oaravu rutu-ia moni ousa ora rera varaaro. Uva vara voriiva rera ruvara-ia. Oa iava vo moni-ia vo rasi vorireva ora rerapa.
Reo Ruu Vao-ia Aue Iava Aasi Isi Riro Vori Isi Rutu
45 “Vao-ia Pauto vo Saraaro oa oiso rutu toupaiveira osa ro iravu oirato ira oisoa aasi isirore taraapareve vaisiro voripasa. 46 Oire uva aisivu kekereva vearo isi rutu. Oa iava orekerovu rutu-ia ora rera varaaro monia ousa avaroepa. Oa iava vaisi vorireva vaisio vearo isi rutu aasi isi.
Reo Ruu Kuverava Iava
47 ✡ “Pauto vo Saraaro oa oiso rutu toupaiveira osa kuverava o iria oisoa vikipaive toko rovu-ia. Oire ra oira-ia osasararovu rutu kuverapaive aue atari. 48 Oire vosa agasio kuverava, ra oira ivuoro oira vera pieive. Ra pauave vearopa kare rovirieisa voea guruoro atari kare. Ra vo kareo tovoive vearopa kare vo pekuri-ia vo kareo vuri kare vikipaoro. 49 Eisi osa toupai vao-ia Ovoiopa Vuuta osa pieiverea vo rasio-ia voeao enselpa irara. Oea urioaverea vearopa irara sovara iava vuri irara roporopopaoro 50 voea vikipasa tuitui kasi-ia. Oire uva voa-a evoa uva vurivira siraopaaverea gaupaoro ora reuri oaive raga kuripaoro.”
Oirato Ro Ira Airepara Ora Rutaara Oupareveira
51 Uva Jisas oiso voea akereva, “Asi visii vai taraipatai varao vituaro-ia reoara?” Uva oiso rera taviiva, “Iu.” 52 Oa iava Jisas voeare oiso puraroepa, “Oire vo osa voea voeao tarai irara Reo Taisi-ia vao Moses vaaro oea uvuipaai ra Pauto vo Saraaro-ia tapo tarai oupaave. Oea oiso toupaivoi osa ro ira kepa tokipareve rera vaaro kotokoto gurupa kepa. Oire ra voa koataro oaravu ousa airepara ora rutaara, ra vara rutu kosi piereve.”
Vo Jisas-re Isivaaepa Nasaret Vata
(Mak 6:1-6; Luk 4:16-30)
53 ✡ Oire uva Jisas reo ruuro pura rovorevoiva, vo urui kavuoro avaroepa. 54 Uva voare avaroepa vo ora rera vo taerearo rutu-ia voa Pauto vo reoaro vatesa oirarapa Reo Taisi Uvupa Kepa Sinagog. Uva va-a vao oa iava ora sitaaepa. Oa iava rirovira tavetave iraopaiva oiso purapaoro, “Vo tarairo-ia ora varao ravotoara, ovu irao vara ourevorao rera ro-ia? 55 ✡ Esa kepa paupatoa avu oviitoaaro-a ro-ia, eke? Easi viapau oiso Maria oviitoaaro-a ro-ia? Ora viapau oiso rera araoko iraraaro-a voeao-ia, Jems vase ora Josep, ora Saimon, ora Judas evoea? 56 Ora vairo taataa riako rutu airoa vigei tapo toupaiveira? Oire uva ovu rutu-a vo uva varao ou iraorevorao?” 57 Oa iava Jisas voeare oiso puraroepa, “Ari ita, profetatoapa avivikepaaveira vo uruiara rutu. Ari vo ora rera vo uruiaro rutu uva viapau avivikea vaiei rerapa ora vo rera vo kepaaro rutu-ia.” 58 Uva va-a vao oa iava viapau uvuiparoepa ra riroara vai rutu purareve ravotoara vai vo urui-ia vao rera vaaro. Aue iava uvare viapau rerapa avivikepaaepa ora oisoa rera vo reoroaro reroaropaive.
✡ 13:13 Jer 5:21 ✡ 13:14 Ais 6:9-10 ✡ 13:15 Hi 5:11 ✡ 13:17 Hi 11:13 ✡ 13:22 Ro 12:2; 2 Ko 4:4 ✡ 13:24 Lu 13:18-20 ✡ 13:31 Mai 4:1 ✡ 13:32 Esi 17:23 ✡ 13:33 Ga 5:9 ✡ 13:35 Sam 78:2; Ro 16:25-26 ✡ 13:38 Jo 8:44 ✡ 13:39 Re 14:15 ✡ 13:44 Ais 55:1 ✡ 13:47 Mt 22:10 ✡ 13:53 Mt 7:28 ✡ 13:55 Jo 6:42