\NormalFont\ShortTitle{Ayuba}

{\MT Ayuba citaaboo

\par }{\IS Citaaboo fahamandiroo

\par }{\IP {\IT{Ayuba citaaboo, Ayuba kaŋ ti boro šerrante laadirante kissaa no a gʼa filla. Amma Irkoy yadda bone beeriyaŋ ma kaŋ a ga. Ayuba cere hinza kaa a do, i na jirbi iyye tee i mana hin ka šelaŋ a se binemarayyan maaganda. Woo banda ga, Ayuba na šennoo zaa ka šelaŋ hayaa kaŋ duu nga ga, a nimsi nda haya kaŋ se nga huru aduɲɲa ra.
}}

\par }{\IP {\IT{Citaaboo jere beeroo kul si šelaŋ kala boyraa kaŋ huru Ayuba nda nga cere hinzaa game kaŋ ti Elifaz, nda Bildad, nda Sofar. Elifaz ga šelaŋ, Ayuba gʼa zaabi. Bildad ga šelaŋ, Ayuba gʼa zaabi. Sofar ga šelaŋ, Ayuba gʼa zaabi. I baa ngi ma Ayuba hakiikandi kaŋ boro kul si zarabi nda manʼti ifutu no a nʼa tee. I nee kaŋ Ayuba ga zarabi, zama a nka goy futu tee. Amma Ayuba ga bayrandi kaŋ nga ga henan.
}}

\par }{\IP {\IT{Citaaboo ra, takaa kul kaŋ nda Ayuba zarabi, a torro, amma woo kul ra, Ayuba mana zunubu tee.
}}

\par }{\IP {\IT{Woo banda ga, boro tana ga šelaŋ kaŋ se i ga nee Elihu, a gay a ga šelaŋ. A bayrandi kaŋ Irkoy ga boro foo kul bana ka sawa nda nga teegoyoo. A nee kaŋ a ga tee waati ra boro šerrante ma zarabi, zama Irkoy ga nga tamey sii, a gʼi jarraba, kʼi aladabu.
}}

\par }{\IP {\IT{Citaaboo benantaa ra, Irkoy ga Ayuba zaabi. Irkoy na Ayuba noo cimi nga cerey ga. Irkoy nʼa noo hayey kul kaŋ dere a se cine beeriyaŋ kaŋ ti: gaaham baani, nda ize, nda alman.
}}

\par }{\IE \par }


\ChapOne{1}{\SH Ayuba diray taka hennaa
\par }
{\PP \VerseOne{1}Aru foo cindi Utus gandaa ra kaŋ maaɲoo ti Ayuba. Aroo woo manʼti kala boro kaŋ ga laadir a ga šerre, a ga hunbur Irkoy, a ga nga boŋ moorandi ifutu.

\VS{2}A goo nda izʼaru iyye nda ize woy hinza.

\VS{3}A goo nda adabba kur, alman buuna boŋ zenber iyye (7.000), nda yoo zenber hinza (3.000), nda haw hinka-hinka kobsi zangu guu (500), nda farka woy zangu guu (500), nda tam boobo. Borey kul kaŋ goo waynahunay here aroo woo goo nda beeray ka bisa i kul.


\par }{\PP \VS{4}Izʼarey ga cere marga ka hoyandi cere do affoo-foo, i ga ngi woyme hinzaa cee i ma kaa ka ŋaa ka haŋ ngi bande.

\VS{5}Waati kaŋ hoyandey zaarey bisa, Ayuba ga nga zankey cee kate kʼi henanandi. A mma tun subbaahi biya ka
sargari kukurante kaa ngi affoo kul se, zama a mma nee nga boŋ se kaŋ a ga hin ka tee kaŋ nga izey na zunubu tee ngi biney ra ka albarka tee Irkoy se. Takaa woo no Ayuba gʼa tee waati kul.


\par }{\SH Ayuba siiyan jinaa
\par }
{\PP \VS{6}Han foo Irkoy izʼarey kaa Abadantaa do margari ra, Šaytan mo huru i ra ka kaa margaroo ra.

\VS{7}Abadantaa nee Šaytan se: «Man ra ni hun?» Šaytan na Abadantaa zaabi ka nee: «Ya nka koy laboo windi ka yaara.»

\VS{8}Abadantaa nee Šaytan se: «Ni dii ay tamoo Ayuba wala? Nga cine sii laboo ga, aru no kaŋ ga laadir a ga šerre. A ga hunbur Irkoy, a ga nga boŋ moorandi ifutu.»

\VS{9}Šaytan na Abadantaa zaabi ka nee: «Yaada se Ayuba ga hunbur Irkoy wala?

\VS{10}Manʼti ni no ka nga, nda nga hugoo borey, nda haya kul kaŋ goo maaɲoo ga kali kʼi sutura wala? Nʼna albarka daŋ nga kabe goyoo ra, nga almaney goo gandaa kul ra.

\VS{11}Ay gʼa wiri ni ga, ni kaboo too a do, ma tuku haya kul kaŋ ti nga wane ga, sohõ da a ga ni wow kaaray.»

\VS{12}Abadantaa nee Šaytan se: «Aywa, ay na ni noo hinay haya kul kaŋ ti nga wane ga, amma ni kaboo masi tuku nga hunday ga.» Woo ga, Šaytan hun Abadantaa do.


\par }{\PP \VS{13}Han foo, kaŋ Ayuba izʼarey nda nga ize woyey goo ma ŋaa i ga
alaneb hari mooro haŋ ngi armey kul ibeeroo do,

\VS{14}boro foo kate alhabar Ayuba se ka nee a se: «Hawey mma goo ma beeri, farkey goo ma kur jerey ga,

\VS{15}Šeba gandaa boroyaŋ kaa ka kaŋ i ga, i na adabbawey dii ka koy nda ey, i na tamey wii nda takuba. Agay hinne no ka yena ka kaa ka alhabaroo har ma ne.»


\par }{\PP \VS{16}A mma goo ma šelaŋ da kaŋ boro tana kaa ka nee: «Irkoy nuune kaŋ ka hun beenaa ra, a na almaney nda tamey ton kʼi wii. Agay hinne no ka yena ka kaa ka alhabaroo har ma ne.»


\par }{\PP \VS{17}A mma goo ma šelaŋ da kaŋ boro tana kaa ka nee: «Kalde boroyaŋ kaŋ marga ka tee kanandi hinza, i kaŋ yoowey ga kʼi kom, i na tamey wii nda takuba. Agay hinne no ka yena ka kaa ka alhabaroo har ma ne.»


\par }{\PP \VS{18}A mma goo ma šelaŋ da kaŋ boro tana kaa ka nee: «Ni izʼarey nda ni ize woyey mma ŋaa, i ga
alaneb hari mooro haŋ ngi armey kul ibeeroo do,

\VS{19}kaŋ hew beeri kaa ka hun saajoo se banda, a na hugoo kanje taacaa kar, a kaŋ soogey boŋ, i buu. Agay hinne no ka yena ka kaa ka alhabaroo har ma ne.»


\par }{\PP \VS{20}Woo ga, Ayuba tun nga boŋ ga, a na nga burmusoo kottu, a na nga boŋoo cebu, woo banda ga, a kaŋ laboo ra ka sujudu,

\VS{21}a nee: «Gaa koonu nda ay fatta ay ɲaa gundoo ra, ay gaa koonoo nda ay ga koy. Abadantaa ka noo, Abadantaa ka taa, albarka ma bara Abadantaa maaɲoo ga!»


\par }{\PP \VS{22}Woo kul ra, Ayuba mana zunubu tee, a mana haya laala kul har Irkoy se.




\par }\Chap{2}{\SH Ayuba siiyan hinkantoo
\par }
{\PP \VerseOne{1}Han foo Irkoy izʼarey kaa Abadantaa do margari ra, Šaytan mo huru i ra ka kaa margaroo ra Abadantaa do.

\VS{2}Abadantaa nee Šaytan se: «Man ra ni hun?» Šaytan na Abadantaa zaabi ka nee: «Ya nka koy laboo windi ka yaara.»

\VS{3}Abadantaa nee Šaytan se: «Ni dii ay tamoo Ayuba wala? Nga cine sii laboo ga, aru no kaŋ ga laadir a ga šerre. A ga hunbur Irkoy, a ga nga boŋ moorandi ifutu. A cindi nga laadirtaraa ga, nga no nʼgʼay tusa yʼa halaci bila addalil.»

\VS{4}Šaytan na Abadantaa zaabi ka nee: «Kuuru no ma kuuru bana! Haya kul kaŋ goo adamize se a gʼa noo hala nga hundoo ma cindi nga ra.

\VS{5}Amma ay gʼa wiri ni ga, ni kaboo taŋ ka tuku nga birey nda nga hamoo ga, sohõ da a ga ni wow kaaray!»

\VS{6}Abadantaa nee Šaytan se: «Aywa, ay na ni noo hinay a ga, amma masi too hundoo do.»


\par }{\PP \VS{7}Woo ga, Šaytan hun Abadantaa do. A na Ayuba kar nda gaaham futta laalayaŋ kaŋ fatta kunturoo kul ga, kʼa dii za ceetaamey ga hala boŋgaasoo ga.

\VS{8}Ayuba na canbu kayra zaa ka koy goro boosu ra ka nga boŋ žiiri nda canboo.


\par }{\PP \VS{9}Ayuba wandoo nee a se: «Ni goo ni laadirtaraa ga hala hõ! Irkoy wow ma buu!»

\VS{10}Amma Ayuba nee: «Nʼga šelaŋ sanda boro saama! Ir ga duu gomni Irkoy do, nga no ir si duu a do ifutu?» Woo kul ra, zunubu mana hun Ayuba deenoo ga.


\par }{\SH Ayuba cere hinzaa kaa a do
\par }
{\PP \VS{11}Ayuba cere aru hinza maa bonaa kul kaŋ duu a, affoo kul hun nga do ka kaa: Elifaz kaŋ ga hun Temaŋ koyraa ra, nda Bildad kaŋ ga hun Šuwa koyraa ra, nda Sofar kaŋ ga hun Naama koyraa ra. I waafaku ka koy a do ka ngi binemaraa cebe a se, ka binoo daŋ.

\VS{12}I goo nongu mooro ra kaŋ i na ngi boŋey jer ka Ayuba honnay, i manʼa bay, i hẽe ka mundi doori. I na ngi burmusey kottu, i na labu zaa kʼa warra beene ngi boŋey boŋ.

\VS{13}I goro Ayuba bande laboo ra ka zaari iyye nda cijin iyye tee, boro kul mana ba kalima foo har a se, zama i ga dii takaa kaŋ nda a ga hanse ka maray.




\par }\Chap{3}{\SH Ayuba na nga hayandiroo hanoo danga
\par }
{\PP \VerseOne{1}Woo banda ga, Ayuba na šennoo zaa ka nga hayandiroo hanoo danga.

\VS{2}Ayuba na šennoo zaa ka nee:


\par }{\Q \VS{3}«Zaaroo ma halaci kaŋ ra ay hayandi,

\par }{\Q cijinoo ma halaci kaŋ ra i nee: ‹Zankaaru gunde zandi!›


\par }{\Q \VS{4}Hanoo din ma tee kubay!

\par }{\Q Irkoy kaŋ goo beenaa ra masi fuuni a ga!

\par }{\Q Gaay masi dii a ra!


\par }{\Q \VS{5}Kubay biboo nda buuyan biyoo mʼa tee nga wane,

\par }{\Q duula ma bara a boŋ kʼa daabu,

\par }{\Q zaaroo ma tee kubay kʼa hunburandi!


\par }{\Q \VS{6}Kubaa ma koy nda cijinoo din!

\par }{\Q Yala a masi ɲaali jiiroo zaarey jerey bande,

\par }{\Q yala a masi kabandi handey zaarey ra!


\par }{\Q \VS{7}Nhuu, cijinoo din ma tee cijin gun,

\par }{\Q yala ɲaali hoolo masi teendi a ra!


\par }{\Q \VS{8}Yala zaarey dangakey mʼa danga,

\par }{\Q ngi kaŋ ga soolu ka hari
dragoŋoo tunandi!


\par }{\Q \VS{9}Yala nga alfazaroo handarawey ma tee kubay!

\par }{\Q Yala a ma gaay tammahã, amma a si kaa!

\par }{\Q Yala a masi dii moo booyan!


\par }{\Q \VS{10}Zama a mana gundoo daabu kaŋ ra ay hun,

\par }{\Q hala ya si dii bonaa woo.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{11}Macin se ya na buu ay ɲaa gundoo ra?

\par }{\Q Macin se ay hundoo mana hun waatoo kaŋ ay ga fatta gundoo ra?


\par }{\Q \VS{12}Macin se kanjeyaŋ duwandi kʼay zaa

\par }{\Q macin se fafayaŋ duwandi kʼay naanandi?


\par }{\Q \VS{13}Nda manʼti woo, hõ gar ay kani, ay ga lakkalkanay,

\par }{\Q ay ga jirbi, ay ga hunanzam,


\par }{\Q \VS{14}agay, nda kokoyey, nda aduɲɲa hoyraykey

\par }{\Q kaŋyaŋ ga cinari kayranteyaŋ cin taaga ngi boŋ se,


\par }{\Q \VS{15}nda boŋkoyney kaŋyaŋ goo nda wura,

\par }{\Q de mo i ga ngi hugey too nda nzorfu kaaray.


\par }{\Q \VS{16}Wala ya tee boro kaŋ si bara

\par }{\Q sanda zanka kaŋ mana hayandi nda hundi kaŋ goo laboo cire,

\par }{\Q sanda zanka kaŋ mana bay ka dii gaayoo.


\par }{\Q \VS{17}No din ra boro laala ga fay nda boro farandiyan,

\par }{\Q no din ra borey ga hunanzam kaŋ fara i sii nda gaabi.


\par }{\Q \VS{18}Kasa-izey kul goo lakkalkanay ra,

\par }{\Q i si yee ka maa ngi torrokaa jindoo.


\par }{\Q \VS{19}Boro beerey nda ikaccey goo no din,

\par }{\Q baɲɲaa feeri ka hun nga koyoo hinoo cire.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{20}Macin se Irkoy ga naŋ boro zarabante ma hayandi?

\par }{\Q Macin se a ga naŋ boro kaŋ ga dor ma huru aduɲɲa ra?


\par }{\Q \VS{21}I ga buuyan batu, amma a si kaa,

\par }{\Q i gʼa ceeci ka bisa alman.


\par }{\Q \VS{22}I ga ɲaali ka yafarhã

\par }{\Q nda a gar i nka huru saaraa ra!


\par }{\Q \VS{23}Macin se boro kaŋ si bay nongu kaŋ ra a ga koy,

\par }{\Q Irkoy gʼa šiita nongu kul here?


\par }{\Q \VS{24}Ay gurzugaa huru ay ŋaayanoo dogoo ra,

\par }{\Q ay kaatoo ga doo sanda hari.


\par }{\Q \VS{25}Hayaa kaŋ ay ga hanse ka hunbur a, nga no ma duu agay,

\par }{\Q hayaa kaŋ se ay jijiri no ma duu agay.


\par }{\Q \VS{26}Lakkalkanay, nda alaafiya, nda hunanzamay sii ya ne,

\par }{\Q zarabiyan no mʼay zaa ka kay.»




\par }\Chap{4}{\SH Elifaz na šennoo zaa
\par }
{\PP \VerseOne{1}Elifaz kaŋ ti Temaŋ boraa na šennoo zaa ka nee:


\par }{\Q \VS{2}«Nda boro ceeci ka šelaŋ, a ga ni dor wala?

\par }{\Q Amma may no ma hin ka goro a mana šelaŋ?


\par }{\Q \VS{3}Nʼna boro boobo hoyray,

\par }{\Q nʼna kabey kaŋ fara noo gaabi,


\par }{\Q \VS{4}Ni šenney na boro kaŋ ga baa ka kaŋ kayandi,

\par }{\Q nʼna kanjey kaŋ taabu noo gaabi.


\par }{\Q \VS{5}Sohõ kaŋ a too ni do nʼga binehunay.

\par }{\Q Sohõ kaŋ woo tuku ni ga, nʼga zalba!


\par }{\Q \VS{6}Ni Irkoy hunburaa si tee ni naanaa wala?

\par }{\Q Ni laadirtaraa si tee ni naataa wala?


\par }{\Q \VS{7}Ay gʼa wiri ni ga, ma hongu,

\par }{\Q may ti boraa kaŋ ga henan kaŋ halaci?

\par }{\Q Wala boro šerranteyaŋ kaŋyaŋ dere?


\par }{\Q \VS{8}Woo kaŋ ay dii a manʼti kala

\par }{\Q borey kaŋ ga ifutu beeri ka bone say,

\par }{\Q i ga ngi hegaa tee.


\par }{\Q \VS{9}Irkoy hunsaroo gʼi tuusu,

\par }{\Q nga futaa hewoo gʼi halaci.


\par }{\Q \VS{10}A ga ganjihaylaa nda ganjihoogaa kaatoo benandi,

\par }{\Q a ga ganjihayla soogaa hiɲey kayri.


\par }{\Q \VS{11}Ŋaayan jaŋay ga ganjihayla wii,

\par }{\Q ganjihayla woyoo hayroo ga say.


\par }{\Q \VS{12}Šenni ciinayandi ya ne,

\par }{\Q ay haŋaa maa ciinaa.


\par }{\Q \VS{13}Waati kaŋ cijin here lakkal ɲaamirey ra

\par }{\Q bangandirey ga teendi,

\par }{\Q waati kaŋ ra jirbi koma duu adamizey,


\par }{\Q \VS{14}waatoo din hunburay nda jijiriyan duu agay,

\par }{\Q ay birey kul ka jijiri.


\par }{\Q \VS{15}Hew bisa ay ndumoo jine,

\par }{\Q ay gaahamoo hinbirey kay.


\par }{\Q \VS{16}Boro foo goo no,

\par }{\Q ay si nga alhaaloo bay,

\par }{\Q kunturu goo ay moɲey cire.

\par }{\Q Ay maa jinde baana kaŋ ga nee:


\par }{\Q \VS{17}‹Adamize ga hin ka šerre ka bisa Irkoy wala?

\par }{\Q Boro ga hin ka henan ka bisa boraa kaŋ nʼa tee wala?


\par }{\Q \VS{18}Nda Irkoy si naanay nga tamey,

\par }{\Q nda a ga dii laybuyaŋ nga almalaykey ra,


\par }{\Q \VS{19}soko borey kaŋ goo labu huguyaŋ ra,

\par }{\Q ngi kaŋ ngi asaasey sii kala labutaasi ra.

\par }{\Q I ga mottandi sanda dusu.


\par }{\Q \VS{20}Za subbaahi hala cijinoo ra i gʼi tee hamni,

\par }{\Q i ga dere hala abada, boro kul si bay i ga.


\par }{\Q \VS{21}Ngi tendaa karfoo dunbu,

\par }{\Q i ga buu i sii nda lakkal.›»




\par }\PoetryChap{5}{\Q \VerseOne{1}«Aywa, kaati ka ciya!

\par }{\Q Boro goo no kaŋ ga tuuru ma ne wala?

\par }{\Q Boro henanantey ra, affoo se nʼga šelaŋ?


\par }{\Q \VS{2}Zama binetunay ga saama wii,

\par }{\Q canseyan no ma lakkal jaŋante wii.


\par }{\Q \VS{3}Ay dii saamaa goro ka boori,

\par }{\Q amma dogoo din da ay na nga gorodogoo danga. Ay nee:


\par }{\Q \VS{4}‹Yala nga izey ma jaŋ faabayan kul!

\par }{\Q Yala i ma motti koyraa miɲoo\FTNT{*}{{\FR 5:4 }{\FR{5.4
}}{\XT{Alhukumoo 21.19–21; Rutti 4.1–11; Yaasawey 22.22.}}} ga,

\par }{\Q de mo boro kul masʼi faaba!


\par }{\Q \VS{5}Yala heraykoyni ma nga hegaa gon,

\par }{\Q a mʼa zaa hala karjey ga!

\par }{\Q Yala nga almanoo ma kaŋ kumsay ra\FTNT{†}{{\FR 5:5 }{\FR{5.5
}}{\FQ{Yala nga almanoo ma kaŋ kumsay ra}}{\FT{, Ebere šenni ra, almaganaa faa ti
}}{\FQA{Boro wahanteyaŋ ma nga almanoo taa}}{\FT{, affaa ti
}}{\FQA{Jawkoyni ma nga almanoo gon.}}}!›


\par }{\Q \VS{6}Bone si hun labutaasoo ra,

\par }{\Q farayan si bagu laboo cire.


\par }{\Q \VS{7}Adamize mana hayandi kala farayan se,

\par }{\Q sanda takaa kaŋ nda nuune ga sar.


\par }{\Q \VS{8}Nda a gar agay ti ni, ay ga Irkoy ceeci,

\par }{\Q Irkoy ga ay gʼay misoo hẽe.


\par }{\Q \VS{9}A ga haya beeriyaŋ tee kaŋ si fahamandi,

\par }{\Q a ga kayfiyaŋ tee kaŋ si kabandi.


\par }{\Q \VS{10}A ga ncirɲi taŋ laboo ga,

\par }{\Q a ga hari sanba faarey ra.


\par }{\Q \VS{11}A ga borey jer kaŋ goo ganda,

\par }{\Q borey kaŋ biney hasara no ma hallasi.


\par }{\Q \VS{12}A ga hiilantey anniya futawey hasara,

\par }{\Q kabey si hin ka teegoy boryo tee.


\par }{\Q \VS{13}A ga lakkalkoyney dii nda ngi boŋ carmaa,

\par }{\Q boro šiirantey hoyraa ga cahã ka hasara.


\par }{\Q \VS{14}I ga sawa nda kubay zaari kaaray ra,

\par }{\Q i ga dadaba zaarikay ni mma nee kaŋ cijinoo no.


\par }{\Q \VS{15}Amma a ga talkaa hallasi takuba ra kaŋ ga hun miɲey ra,

\par }{\Q nda gaabikoynoo kaboo ra.


\par }{\Q \VS{16}Naata goo jaŋante se,

\par }{\Q šerretaray jaŋay miɲoo ga daaba.


\par }{\Q \VS{17}Woo ga, boraa duu gomni kaŋ Irkoy ga aladabu,

\par }{\Q masi Hini-kul-koyoo hoyraa fur!


\par }{\Q \VS{18}Nga no ma boro maray, a gʼa safar.

\par }{\Q A ga kara, kabey ga kate baani.


\par }{\Q \VS{19}Zarabiyaŋ ga hin ka duu ni cee iddu, amma a ga ni hallasi,

\par }{\Q cee iyye bonaa si duu ni.


\par }{\Q \VS{20}Heray waati, a ga ni hallasi buuyan ra,

\par }{\Q wongu waati, a ga ni hallasi takuba ra.


\par }{\Q \VS{21}Nʼga hallasi maahasaraw ra,

\par }{\Q bone waati, nʼsi hunbur.


\par }{\Q \VS{22}Nʼga haaru bone nda heray waati ra,

\par }{\Q nʼsi hunbur ganjihoogawey.


\par }{\Q \VS{23}Amaana ga huru ni nda faarey tondey game,

\par }{\Q alaafiya goo ni nda ganjihoogawey game.


\par }{\Q \VS{24}Nʼga dii baani ni gorodogoo ra,

\par }{\Q nʼga dii ni dogoo, haya kul si ni kuma.


\par }{\Q \VS{25}Nʼga dii ni hayrey kaŋ ga boobo,

\par }{\Q ni izey ga boobo sanda laboo suboo.


\par }{\Q \VS{26}Žeenay banda ga, nʼga huru
saaraa ra,

\par }{\Q sanda waati kaŋ i ga jeeney hurandi.


\par }{\Q \VS{27}Nga ne, ir ceeci ka hayey wey guna.

\par }{\Q Haŋajer i se, ma duu i ra nafaw!»




\par }\Chap{6}{\SH Ayuba na Elifaz zaabi
\par }
{\PP \VerseOne{1}Ayuba zaabi ka nee:


\par }{\Q \VS{2}«He, nda a gar ay binemaraa mma hin ka neešandi,

\par }{\Q nda a gar ay albalaawoo mma hin ka huru neeši jinay ra,


\par }{\Q \VS{3}nʼga gar kaŋ a tiŋ nda teekoo labutaasoo,

\par }{\Q woo se ay šenney si ben.


\par }{\Q \VS{4}Zama Hini-kul-koyoo biraw-izey nʼay hay,

\par }{\Q ay hundoo ga ngi naajoo haŋ,

\par }{\Q Irkoy gaabi hunburantey kaa ay ga.


\par }{\Q \VS{5}Ganjifarka ga hẽe, ka gar a goo dumari firzoo game?

\par }{\Q Haw ga booro, ka gar nga suboo goo a jine?


\par }{\Q \VS{6}Boro ga ŋaayan tara ŋaa bila ciiri?

\par }{\Q Tenbe goo guuri baali kaaraa ra?


\par }{\Q \VS{7}Hayaa kaŋ ay si bagʼa,

\par }{\Q nga ka tee ay ŋaahayaa, ba nda a si boori!


\par }{\Q \VS{8}He! Nda ay ŋaarayroo nka yakubar,

\par }{\Q nda a gar Irkoy nkʼay naataa too!


\par }{\Q \VS{9}Nda Irkoy ga kayandi kʼay motti,

\par }{\Q a ma nga kaboo šerre ka tuku ay ga kʼay benandi!


\par }{\Q \VS{10}Woo ra ay ga duu bineyaynay,

\par }{\Q ay ga sar nda ɲaali, ba nda ay ga dor nda nongoo kul here,

\par }{\Q zama ya na Boro Henanantaa šenney yankar.


\par }{\Q \VS{11}Man ay gaaboo hala ya batu?

\par }{\Q Macin no ay hunaroo benantaa ga tiya hala ya suuri?


\par }{\Q \VS{12}Ay gaaboo, tondi gaabi no wala?

\par }{\Q Ay gaahamoo, alhan no wala?


\par }{\Q \VS{13}Ya mma bara nda gaakasine wala?

\par }{\Q Faabari mma bara ya ne koyne wala?


\par }{\Q \VS{14}Boro kaŋ zarabi ga hima ka duu nga ceroo borohennataraa,

\par }{\Q ba nda a nka fay nda Hini-kul-koyoo hunburaa.\FTNT{*}{{\FR 6:14 }{\FR{6.14
}}{\FQ{Boro kaŋ zarabi ga hima ka duu nga ceroo borohennataraa, ba nda a nka fay nda Hini-kul-koyoo hunburaa}}{\FT{, Ebere šenni ra, almaganaa faa ti
}}{\FQA{Boro kaŋ si borohennataray cebe nga ceroo se, a nka fay nda Hini-kul-koyoo hunburaa.}}}


\par }{\Q \VS{15}Ay armey nʼay zanba sanda gooru,

\par }{\Q sanda gooru kaŋ kogu.


\par }{\Q \VS{16}Ngi harey ga ɲaami nda garey,

\par }{\Q garoo ga haroo boobandi.


\par }{\Q \VS{17}Amma konnoo waati i ga kogu,

\par }{\Q konnoo gʼi kogandi ngi dogey ra.


\par }{\Q \VS{18}Yoowey šetteyaŋ ga ngi fondaa naŋ,

\par }{\Q i ga žigi saajoo ra ka dere.


\par }{\Q \VS{19}Tema gandaa yoowey šettewey na ngi moɲey kanji i ga,

\par }{\Q Šeba gandaa naarumaykey ga tammahã i ga.


\par }{\Q \VS{20}Amma i haw kaŋ i naanay ey,

\par }{\Q waatoo kaŋ i too kate, biney hasara.


\par }{\Q \VS{21}Woo ti haya kaŋ war ga tiya ya ne sohõ,

\par }{\Q war dii bonaa, war hunbur!


\par }{\Q \VS{22}Ya nka nee kaŋ war ma zaa war almanoo ra

\par }{\Q kʼa noo ya ne wala?


\par }{\Q \VS{23}Ya nka nee kaŋ war mʼay kaa torrokaa kaboo ra,

\par }{\Q kʼay kaa ay boro binekogawey kabey ra wala?


\par }{\Q \VS{24}Wa war lakkaloo har ya ne, ay ga dangay,

\par }{\Q wa hayaa fahamandi ya ne kaŋ ra ay firka!


\par }{\Q \VS{25}Šenni šerrantey si boro kul maray!

\par }{\Q Macin nda war šenney ga hima?


\par }{\Q \VS{26}Ay šenney ga war ga šelaŋ,

\par }{\Q boro kaŋ tammahãa hun šenney wala?


\par }{\Q \VS{27}War ga yadda ka
alkurra kar alyatim ga,

\par }{\Q war ga war ceroo neere!


\par }{\Q \VS{28}Sohõ, agay no war mʼay tenje kʼay guna!

\par }{\Q Ya mma taari war se wala?


\par }{\Q \VS{29}Ay gʼa wiri war ga, wa yee kate banda,

\par }{\Q war masi šerretaray jaŋay tee,

\par }{\Q wa yee kate, ay laadirtaraa goo no hala sohõ.


\par }{\Q \VS{30}Šerretaray jaŋay goo ay deenoo ga wala?

\par }{\Q Ay miɲoo nka si hin ka ifutu bay?»




\par }\PoetryChap{7}{\Q \VerseOne{1}«Wongu-izetaray manʼti adamize wane laboo ga wala?

\par }{\Q Nga hunaroo manʼti kala sanda goykaw kaŋ ga banandi wala?


\par }{\Q \VS{2}Takaa kaŋ nda baɲɲa ga kunfa bii se,

\par }{\Q takaa kaŋ nda goykaw ga nga banaa batu,


\par }{\Q \VS{3}takaa din da ay na handuyaŋ binemarayyan tee,

\par }{\Q ay bagaa ti jirbiyaŋ torro.


\par }{\Q \VS{4}Waati kaŋ ay ga kani, ay ga nee:

\par }{\Q ‹Waati foo no ay ga tun?›

\par }{\Q Cijinoo ga kuu,

\par }{\Q ay ga bere-bere hala alfazar.


\par }{\Q \VS{5}Nooni goo ay gaahamoo ga sanda darbay,

\par }{\Q futta koga goo a ga kaŋ ga hima nda labu.

\par }{\Q Ay kuuroo ga kottu-kottu, a ga hinni tee.


\par }{\Q \VS{6}Ay zaarey ga cahã nda maale gonboo,

\par }{\Q i ga ben bila naata.


\par }{\Q \VS{7}Hongu kaŋ ay hunaroo manʼti kala hunsar,

\par }{\Q ay moɲey si dii gomni koyne.


\par }{\Q \VS{8}Moɲoo kaŋ ga dii agay si dii agay koyne,

\par }{\Q ni moɲey gʼay ceeci, amma ay si bara.


\par }{\Q \VS{9}Duulaa ga menne, a koy,

\par }{\Q takaa din da boro kaŋ zunbu alaahara si willi kate koyne.


\par }{\Q \VS{10}A si yee koyne ka kaa nga do,

\par }{\Q nongoo kaŋ ra a cindi ka goro sʼa bay koyne.


\par }{\Q \VS{11}Woo maaganda se ay si dangay,

\par }{\Q ay binemaraa ra ay ga šelaŋ,

\par }{\Q ay dooraa ra ay gʼay hottayyanoo cebe.


\par }{\Q \VS{12}Teeko ti agay wala teekoo adabba laala,

\par }{\Q kaŋ se nʼga lakkalkawyaŋ gorandi ay ga?


\par }{\Q \VS{13}Nda ay nee kaŋ ay daaroo gʼay binoo yaynandi,

\par }{\Q ay kanihayaa gʼay dooraa benandi,


\par }{\Q \VS{14}waatoo din no nʼgʼay hunburandi nda handiriyaŋ,

\par }{\Q nʼgʼay binoo dunbu nda bangandiyaŋ.


\par }{\Q \VS{15}Ay baa a ma kootandi,

\par }{\Q buuyan baa ya ne birey wey!


\par }{\Q \VS{16}Ay tun a ga, ay si huna hala abada.

\par }{\Q Ay naŋ, ay zaarey manʼti kala dullu.


\par }{\Q \VS{17}Macin ti adamize,

\par }{\Q hala ma hanse kʼa guna,

\par }{\Q hala ma miile a ga,


\par }{\Q \VS{18}hala ma huga nda a zaari kul,

\par }{\Q hala mʼa sii waati kul?


\par }{\Q \VS{19}Hala waati foo no nʼga ni moɲey kaa ay ga?

\par }{\Q Nʼsʼay naŋ yʼay tufaa gon wala?


\par }{\Q \VS{20}Nda zunubu no ay nʼa tee,

\par }{\Q macin no ay nʼa tee ma ne, adamizey hawgaykaa?

\par }{\Q Macin se agay no nʼnʼay guna kʼay dii?

\par }{\Q Ya nka tee ma ne jeraw wala?


\par }{\Q \VS{21}Macin se nʼsʼay tooɲaa yaafa ya ne,

\par }{\Q kʼay layboo naŋ ya ne?

\par }{\Q Zama sohõ, ay ga koy kani laboo cire,

\par }{\Q nʼgʼay ceeci, amma ay sii no.»




\par }\Chap{8}{\SH Bildad na šennoo zaa
\par }
{\PP \VerseOne{1}Bildad, Šuwa boraa na šennoo zaa ka nee:


\par }{\Q \VS{2}«Hala waati foo no nʼga fay nda šenney wey dumey,

\par }{\Q hala waati foo no ni miɲoo ga fay nda šenni yaada?


\par }{\Q \VS{3}Irkoy ga ciiti barmay wala?

\par }{\Q Hini-kul-koyoo ga šerretaray barmay wala?


\par }{\Q \VS{4}Nda ni izey nka zunubu tee a ga,

\par }{\Q a nʼi banandi ngi alhakoo.


\par }{\Q \VS{5}Amma ni, nda nʼga Irkoy ceeci,

\par }{\Q nda nʼga Hini-kul-koyoo ŋaaray,


\par }{\Q \VS{6}nda taali kul sii ni ga, nʼga henan,

\par }{\Q a si gay a mana ɲeli ni ga

\par }{\Q ka ni noo gorodogoo kaŋ nda nʼga hima.


\par }{\Q \VS{7}Ni cee jinaa takaa ga tee haya kaccu

\par }{\Q ni kokoroo takaa se.


\par }{\Q \VS{8}Ay gʼa wiri ni ga,

\par }{\Q zamanoo kaŋ bisa borey hãa,

\par }{\Q goyey kaŋ ni baabey nʼi tee guna.


\par }{\Q \VS{9}Zama ir hayandi a mana gay,

\par }{\Q ir si haya kul bay,

\par }{\Q aduɲɲa ra, ir zaarey manʼti kala tuuri bii.


\par }{\Q \VS{10}Ngi, i si ni cawandi wala? I gʼa har ma ne,

\par }{\Q i ga šenniyaŋ kaa ngi lakkaley ra ka nee:


\par }{\Q \VS{11}‹Kakaaru ga zay bila batakara bangu wala?

\par }{\Q Burgu ga zay bila hari wala?


\par }{\Q \VS{12}Waati kaŋ a ga boosu, bila nda a ma dunbandi,

\par }{\Q a ga cahã ka kogu ka bisa subey kul.›


\par }{\Q \VS{13}Woo no ma tee borey kul ga kaŋ ga dirɲa Irkoy,

\par }{\Q boro kaŋ si hunbur Irkoy naataa ga dere.


\par }{\Q \VS{14}Hayaa kaŋ ga a ga felle ga say,

\par }{\Q a ga hima nda tataaru hugu ga nga naanaa goo.


\par }{\Q \VS{15}A ga dee nga hugoo ga, amma a si kay,

\par }{\Q a ga ciddim a ga, amma a sii nda gaabi.


\par }{\Q \VS{16}A ga hima nda tuuri kaŋ ga too nda hari waynaa cire,

\par }{\Q a ga nga kabey feeri saddiɲaa ra,


\par }{\Q \VS{17}nga linjey ga miti hala tondey ra,

\par }{\Q a ga huru hala tondey kunehere.


\par }{\Q \VS{18}Nda a dogandi ka hun nga dogoo ra,

\par }{\Q nga dogoo gʼa yankar ka nee: ‹Ya na bay ka dii ni!›


\par }{\Q \VS{19}Woo no ma tee borey kokoroo gomnoo,

\par }{\Q dumari tanayaŋ ga tun dogey ra.


\par }{\Q \VS{20}Abada, Irkoy si boro laadirante fur,

\par }{\Q a si goy futu teekey faaba.


\par }{\Q \VS{21}Ne nda kayna a ga ni miɲoo too nda haaray,

\par }{\Q a ga ni meetuwey ɲaalandi.


\par }{\Q \VS{22}Borey kaŋ ga konna ni ga too nda haawi,

\par }{\Q boro laaley gorodogey ga dere.»




\par }\Chap{9}{\SH Ayuba na Bildad zaabi
\par }
{\PP \VerseOne{1}Ayuba zaabi ka nee:


\par }{\Q \VS{2}«Cimi no, ay ga bay kaŋ takaa woo da no,

\par }{\Q taka foo nda boro ga hin ka tee šerrante Irkoy jine?


\par }{\Q \VS{3}Boro kaŋ ga ciiti Irkoy bande,

\par }{\Q ba nda a nʼa cee, cee zenber (1.000) foo,

\par }{\Q a si tuuru a se ba cee foo\FTNT{*}{{\FR 9:3 }{\FR{9.3
}}{\FQ{a si tuuru a se ba cee foo}}{\FT{, Ebere šenni ra, almaganaa faa ti
}}{\FQA{boraa si hin ka tuuru a se ba cee foo.}}}.


\par }{\Q \VS{4}Lakkalkoyni no, nga gaaboo ga sahã,

\par }{\Q may no mʼa gande,

\par }{\Q a ma fatta nda baani?


\par }{\Q \VS{5}Nga kaŋ ga tondi hondey kaa dogey ra bila nda i ma bay,

\par }{\Q nga futuroo ra a gʼi gum.


\par }{\Q \VS{6}A ga laboo zinji-zinji nga asaasoo ga,

\par }{\Q nga ganjey jijiri.


\par }{\Q \VS{7}A ga šelaŋ waynaa se, waynaa si fatta,

\par }{\Q a ga tammaasa daŋ handarawey ga.


\par }{\Q \VS{8}Nga hinne no ma beenaa daaru,

\par }{\Q a ga dira teekoo bondawey ga.


\par }{\Q \VS{9}Nga no ka hawsa handarawey tee,

\par }{\Q nda kaydiyaa waati handarawey,

\par }{\Q nda konnoo waati handarawey,

\par }{\Q nda gurma handarawey.


\par }{\Q \VS{10}A ga haya beeriyaŋ tee kaŋ si fahamandi,

\par }{\Q a ga kayfiyaŋ tee kaŋ si kabandi.


\par }{\Q \VS{11}A ga bisa ay jere, ay si dii a,

\par }{\Q a menne, ya na bay.


\par }{\Q \VS{12}May no ma hin ka haya taa kaŋ a nʼa dii?

\par }{\Q May no ma nee a se: ‹Macin no nʼgʼa tee?›


\par }{\Q \VS{13}Irkoy si nga boŋ futuroo gagay,

\par }{\Q teekoo adabba laalawey\FTNT{†}{{\FR 9:13 }{\FR{9.13
}}{\FT{Zamnaa
}}{\XT{26.12; Zaburey 89.11; Ezayi 30.7.}}} ga hima ka ngi boŋ yeeti ganda a jine.


\par }{\Q \VS{14}De agay, taka foo nda ay ga hin ka tuuru a se?

\par }{\Q Šenni foo no ay gʼa suuba ka tuuru a se?


\par }{\Q \VS{15}Ba nda ay tee šerrante

\par }{\Q ay si hin kʼa zaabi.

\par }{\Q Ay ga hima kʼay ciitikaa suurandi.


\par }{\Q \VS{16}Nda ay nʼa cee, a tuuru ya ne,

\par }{\Q ay mana hongu wala a ga haŋajer ay šennoo se,


\par }{\Q \VS{17}nga kaŋ ga burbusu kʼay motti bila addalil,

\par }{\Q bila addalil a ga tonton ay dorey ga,


\par }{\Q \VS{18}a si naŋ ya hunsar,

\par }{\Q takaa kaŋ nda a gʼay too nda hottayyaŋ.


\par }{\Q \VS{19}Nda gaabi no, nga ti hinoo.

\par }{\Q Nda ciiti no, a ga nee: ‹May no ma kay ya ne?›


\par }{\Q \VS{20}Ba nda ya mma šerre, ay miɲoo gʼay zukandi,

\par }{\Q ba nda ay ga laadir, ay miɲoo ga nee kaŋ ay tooɲe.


\par }{\Q \VS{21}Ay ga laadir wala? Ay si huga nda ay boŋ.

\par }{\Q Ay konna ay hunayanoo.


\par }{\Q \VS{22}Woo kul, ay si kula!

\par }{\Q Woo se ay ga nee:

\par }{\Q ‹A ga laadirantaa nda boro laalaa kul halaci.›


\par }{\Q \VS{23}Ba nda bone kaa ka kaŋ borey boŋ kʼi wii,

\par }{\Q Irkoy ga haaru siiyanoo ra kaŋ ga kaa borey kaŋ mana haya kul tee ga.


\par }{\Q \VS{24}Nda ganda naŋandi boro laaley kabey ra,

\par }{\Q a ga gandaa ciitikey moɲey daabu.

\par }{\Q Nda manʼti nga no, adiši may no?


\par }{\Q \VS{25}Ay zaarey cahã nda zurukaw,

\par }{\Q i ga zuru, ka gar i mana dii gomni.


\par }{\Q \VS{26}Ngi diraa ga cahã sanda kakaaru hii,

\par }{\Q sanda algabu kaŋ ga zunbu ham ga.


\par }{\Q \VS{27}Nda ay nee: ‹Ay ga baa ya dirɲa ay doorawey,

\par }{\Q kʼay binemarayyanoo naŋ ka gaabi daŋ ay boŋ ra›,


\par }{\Q \VS{28}ay farayanoo nʼay hunburandi.

\par }{\Q Ay ga bay kaŋ nʼsʼay dii boro kaŋ mana haya kul tee.


\par }{\Q \VS{29}Agay ti boro laalaa!

\par }{\Q Macin se ay gʼay boŋ farandi yaada?


\par }{\Q \VS{30}Ba nda ay ɲumay neeži hari ra,

\par }{\Q ba nda ay nʼay kabey ɲumay soso ra,


\par }{\Q \VS{31}nʼgʼay warra žiibi guusoo ra,

\par }{\Q ba ay bankaarawey ga konna agay.


\par }{\Q \VS{32}Zama manʼti adamize no sanda agay

\par }{\Q hala ya tuuru a se,

\par }{\Q hala ir ma duu ka ciiti.


\par }{\Q \VS{33}Waafakandikaw sii ir game

\par }{\Q kaŋ ga hin ka kabe deke ir boro hinkaa ga.


\par }{\Q \VS{34}A ma nga goboo moorandi agay,

\par }{\Q a masʼay binoo dunbu nda nga hunburaa!


\par }{\Q \VS{35}Woo ga, ay ga šelaŋ, ay si hunbur a.

\par }{\Q Amma zama manʼti woo no,

\par }{\Q ay ga cindi agay hinne nda ay boŋ.»




\par }\PoetryChap{10}{\Q \VerseOne{1}«Ay binoo hun hunayan se!

\par }{\Q Sohõ ay ga naŋ ay dooraa ma koy a ga,

\par }{\Q ay hundoo hottayyanoo ra ay ga šelaŋ.


\par }{\Q \VS{2}Ay nee Irkoy se: ‹Masʼay zukandi!

\par }{\Q Hayaa bayrandi ya ne kaŋ se nʼgʼay tee taali teekaw!›


\par }{\Q \VS{3}Ni do a ga boori mʼay šiita wala?

\par }{\Q Kʼay faraa bagaa fur,

\par }{\Q ka boro laaley goyey faaba ka boori wala?


\par }{\Q \VS{4}Ni moɲey nda adamizey moɲey ga hima wala?

\par }{\Q Nʼga dii takaa kaŋ nda boro ga dii wala?


\par }{\Q \VS{5}Ni zaarey ga hima nda boro zaarey,

\par }{\Q ni jiirey ga hima nda adamize jiirey,


\par }{\Q \VS{6}hala mʼay layboo ceeci,

\par }{\Q hala mʼay zunuboo bay wala?


\par }{\Q \VS{7}Nʼga bay mo kaŋ ay mana haya kul tee,

\par }{\Q boro kul si hin ka haya kaa ni kaboo ra.


\par }{\Q \VS{8}Ni kabey kʼay hanse, ngi kʼay kul tee,

\par }{\Q amma nʼgʼay halaci.


\par }{\Q \VS{9}Ay gʼa wiri ni ga kaŋ ma hongu

\par }{\Q kaŋ manʼay cin nda kala sanda labudiini,

\par }{\Q ni mma baa mʼay yeeti laboo ra wala?


\par }{\Q \VS{10}Manʼti ni nkʼay soogu sanda waa?

\par }{\Q Manʼti ni nkʼay kanandi sanda gaši?


\par }{\Q \VS{11}Nʼna kuuru nda ham daŋ ay ga,

\par }{\Q nʼnʼay tee nda biri nda linji.


\par }{\Q \VS{12}Nʼnʼay noo hundi nʼna borohennataray tee ya ne,

\par }{\Q nʼnʼay hunaroo lakkal.


\par }{\Q \VS{13}Amma woo kaŋ goo ni binoo ra ne,

\par }{\Q ay ga hayaa bay kaŋ goo ni lakkaloo ra:


\par }{\Q \VS{14}Nda ay na zunubu tee, nʼga dii agay,

\par }{\Q ay layboo ra, nʼsʼay dii boro kaŋ mana haya kul tee.


\par }{\Q \VS{15}Nda ay na goy futu tee, woo ti bone!

\par }{\Q Nda ay ga šerre, ay si yadda kʼay boŋoo jer,

\par }{\Q ay ga hanse ka haw nda ay nʼay dooraa guna.


\par }{\Q \VS{16}Nda ay kay ay boŋ ga, nʼgʼay gaaray sanda ganjihayla,

\par }{\Q nʼga kayfiyaŋ tee ay ga koyne,


\par }{\Q \VS{17}nʼga seede taagayaŋ daŋ ay jine,

\par }{\Q ni futuroo ay here mma tonton,

\par }{\Q wongu-ize jamayaŋ ga kaa jama jama kʼay dii.


\par }{\Q \VS{18}Macin se nʼnʼay kaa ay ɲaa gundoo ra?

\par }{\Q Nda manʼti woo, ay ga dere, moo kul si dii agay.


\par }{\Q \VS{19}Ay ga tee sanda boro kaŋ mana bay ka bara,

\par }{\Q ay ɲaa gundoo ra ay ga zandi ka koy
saaraa ra.


\par }{\Q \VS{20}Zaari boobo nka cindi ya ne wala?

\par }{\Q Ay naŋ, fay nda agay,

\par }{\Q hala ya hin ka duu bine kayna,


\par }{\Q \VS{21}hala ay ga koy nongoo kaŋ ra

\par }{\Q ay si yee koyne ka willi kate,

\par }{\Q kubay biboo nda buuyan biyoo gandaa ra,


\par }{\Q \VS{22}kubay komaa gandaa ra,

\par }{\Q buuyan biyoo kaŋ ra fondo sii,

\par }{\Q kaŋ ra gaayoo ga hima nda kubaa.»




\par }\Chap{11}{\SH Sofar na šennoo zaa
\par }
{\PP \VerseOne{1}Sofar, Naama boraa zaabi ka nee:


\par }{\Q \VS{2}«Šenni boobaa woo si duu zaabi wala?

\par }{\Q Boro ma wan šenni ga wasa ka nga boŋ henanandi wala?


\par }{\Q \VS{3}Ni šenni yaadawey ga borey dangayandi wala?

\par }{\Q Nʼga borey kašikaši bila nda borey ma ni haawandi wala?


\par }{\Q \VS{4}Ni nee: ‹Cimi no ay gʼa har,

\par }{\Q ay ga henan ni jine.›


\par }{\Q \VS{5}He! Nda a gar Irkoy mma baa nga ma šelaŋ,

\par }{\Q nda a gar a nka nga miɲoo feeri ni jine,


\par }{\Q \VS{6}nda a gar a nka nga lakkaloo sirrey har ma ne

\par }{\Q kaŋ ga bisa lakkal,

\par }{\Q waati din nʼga bay kaŋ Irkoy ga moo daabu

\par }{\Q ni laybey jerey ga.


\par }{\Q \VS{7}Nʼga hin ka Irkoy sirrey bay,

\par }{\Q ka Hini-kul-koyoo kaŋ tee ka timme bay wala?


\par }{\Q \VS{8}Haya no kaŋ goo beene ka bisa beenaa,

\par }{\Q macin no nʼgʼa tee?

\par }{\Q A guusu nda alaahara,

\par }{\Q macin no nʼgʼa bay?


\par }{\Q \VS{9}Nda nʼnʼa neeši, a kuu nda laboo,

\par }{\Q a tafay nda teekoo.


\par }{\Q \VS{10}Nda a ga bisa, nda a ga daaba,

\par }{\Q nda a ga ciya, may no mʼa ganji?


\par }{\Q \VS{11}Zama a ga furkey bay,

\par }{\Q a ga dii ifutu bila a mʼa ceeci.\FTNT{*}{{\FR 11:11 }{\FR{11.11
}}{\FQ{a ga dii ifutu bila a mʼa ceeci}}{\FT{, Ebere šenni ra, almaganaa faa ti
}}{\FQA{a ga dii ifutu, a si bay wala?}}}


\par }{\Q \VS{12}Boro saama si duu lakkal

\par }{\Q kala han kaŋ ganjifarka na adamize daŋ aduɲɲa ra.


\par }{\Q \VS{13}Ni, nda nʼna ni binoo šerrandi

\par }{\Q ka ni kabey šerre a here,


\par }{\Q \VS{14}nda nʼna ni kabey moorandi ifutu,

\par }{\Q nda mana naŋ šerretaray jaŋay ma cindi ni gorodogoo ra,


\par }{\Q \VS{15}woo ga, nʼga ni ndumoo jer bila haawi,

\par }{\Q nʼga gaabi, nʼsi hunbur.


\par }{\Q \VS{16}Nʼga dirɲa ni zaraboo,

\par }{\Q nʼga hongu a sanda hari kaŋ dandi.


\par }{\Q \VS{17}Ni hunaroo ga nere ka bisa zaarikay waynaa,

\par }{\Q ni kubaa ga tee sanda subbaahi gaayoo.


\par }{\Q \VS{18}Ni goo baani ra, zama naata goo no,

\par }{\Q ni haawoo banda ga, nʼga goro alaafiya ra.


\par }{\Q \VS{19}Nʼga kani, boro kul si ni zaa ka kay,

\par }{\Q boro boobo ga meekaanay ma ne ka alhormo ceeci ni ga.


\par }{\Q \VS{20}Amma boro laaley ga fara nda faaba ceeciyan,

\par }{\Q tugudoo sii i se,

\par }{\Q ngi tammahã manʼti kala hundi hunyan.»




\par }\Chap{12}{\SH Ayuba na Sofar zaabi
\par }
{\PP \VerseOne{1}Ayuba zaabi ka nee:


\par }{\Q \VS{2}«Nda cimi, boro kul si too war,

\par }{\Q nda war buu, lakkal buu!


\par }{\Q \VS{3}Agay mo, ay goo nda lakkal sanda war,

\par }{\Q war mana bisa agay nda haya kul.

\par }{\Q May ka si wey cine bay?


\par }{\Q \VS{4}Ay tee ay cerey se haarayhaya,

\par }{\Q agay kaŋ ga Irkoy ŋaaray hala a mʼay zaabi,

\par }{\Q boro šerrantaa, laadirantaa ti ngi haarayhayaa!


\par }{\Q \VS{5}Borey kaŋ goo gomni ra

\par }{\Q mma gurzugantey kaynandi,

\par }{\Q woo ti borey kaŋ cewey ga tanši bagaa.


\par }{\Q \VS{6}Goy futu teekey gorodogey goo baani ra,

\par }{\Q borey kaŋ ga Irkoy futandi goo lakkalkanay ra,

\par }{\Q kaŋyaŋ si koy bay kala ngi boŋ.


\par }{\Q \VS{7}Ay gʼa wiri ni ga, ma adabbawey hãa, i ga ni cawandi,

\par }{\Q beenaa cirawey hãa, i gʼa har ma ne.


\par }{\Q \VS{8}Šelaŋ laboo se, a ga ni cawandi;

\par }{\Q teekoo hamiisawey ga filla ma ne.


\par }{\Q \VS{9}May ka si bay i ra

\par }{\Q kaŋ Abadantaa kaboo ka woo kul tee?


\par }{\Q \VS{10}Adamizey kul hunaroo sii kala kaboo ra,

\par }{\Q nga no ma gaaham kul noo hundi.


\par }{\Q \VS{11}Haŋa si šenney kaa cere ra,

\par }{\Q takaa kaŋ nda deene ga ŋaayan tenbaa bay wala?


\par }{\Q \VS{12}Aru žeeney bara nda lakkal,

\par }{\Q aloomur kuku ga fahamay noo.


\par }{\Q \VS{13}Irkoy kone lakkal nda hini goo,

\par }{\Q nga wane hoyray nda fahamay.


\par }{\Q \VS{14}Nda a kayra, boro si hin ka cina,

\par }{\Q nda a na boro daabu, a si hin ka feerandi.


\par }{\Q \VS{15}Nda a na haroo dii, nongoo ga kogu,

\par }{\Q nda a nʼa taŋ, laboo ga gumandi.


\par }{\Q \VS{16}Nga kone gaabi nda lakkal goo,

\par }{\Q borey kaŋ dere nda borey kaŋ ga borey derandi,

\par }{\Q i kul ti nga wane.


\par }{\Q \VS{17}A ga kokoy hoyraykey dirandi cee koonu,

\par }{\Q ka ciitikey lakkaley ɲaami.


\par }{\Q \VS{18}A ga kokoyey hinoo taa i kone\FTNT{*}{{\FR 12:18 }{\FR{12.18
}}{\FQ{A ga kokoyey hinoo taa i kone}}{\FT{, Ebere šenni ra, almaganaa faa ti
}}{\FQA{A ga borey feeri kaŋ kokoyey nʼi dii.}}},

\par }{\Q a ga gamahaw daŋ centey ga.


\par }{\Q \VS{19}A ga
sargari juwalkey naŋ cee koonu,

\par }{\Q a ga hini gaabantey say.


\par }{\Q \VS{20}A ga šennoo taa šenni bayraykey kone,

\par }{\Q a ga lakkal taa aru žeeney kone.


\par }{\Q \VS{21}A ga boŋkoyney kaynandi,

\par }{\Q a ga hinikoyey gamahawey dunbu.


\par }{\Q \VS{22}A ga kubay komantey cebe,

\par }{\Q a ga buuyan biyoo daŋ gaayoo ra.


\par }{\Q \VS{23}A ga gandawey noo gaabi, a gʼi derandi,

\par }{\Q a ga gandawey yulwandi, a gʼi moorandi.


\par }{\Q \VS{24}A ga cimoo taa gandawey boŋkoyney kone,

\par }{\Q a ga fondo kul derandi i ga,


\par }{\Q \VS{25}i ga dadaba kubaa ra bila gaay,

\par }{\Q a gʼi ka bere-bere sanda boroyaŋ kaŋ suu.»




\par }\PoetryChap{13}{\Q \VerseOne{1}«Nga ne, woo kul, ay moɲey dii a,

\par }{\Q ay haŋawey maarʼa, ay faham.


\par }{\Q \VS{2}Hayaa kaŋ se war ga haya bay, agay da gʼa bay,

\par }{\Q war mana bisa agay nda haya kul.


\par }{\Q \VS{3}Amma agay, ay ga šelaŋ Hini-kul-koyoo se,

\par }{\Q ay ga baa yʼay boŋ faasa Irkoy jine.


\par }{\Q \VS{4}Zama war, war manʼti kala taariharkawyaŋ,

\par }{\Q war kul manʼti kala taari safarikawyaŋ.


\par }{\Q \VS{5}He! Nda a gar war nka dangay!

\par }{\Q Woo ra war ga tee lakkalkoyni.


\par }{\Q \VS{6}Ay gʼa wiri war ga, wa haŋajer

\par }{\Q ay ga faasa ay boŋ se,

\par }{\Q wa lakkal daŋ ay miɲoo šenney se.


\par }{\Q \VS{7}War mma hongu kaŋ war mma Irkoy faaba

\par }{\Q waati kaŋ war ga taari?


\par }{\Q \VS{8}Nga bande war goo

\par }{\Q ka šelaŋ kʼa noo cimi wala?


\par }{\Q \VS{9}Nda a na war fisi-fisi, a ga kan war se wala?

\par }{\Q Wala war mmʼa darga

\par }{\Q takaa kaŋ nda boro ga adamize darga?


\par }{\Q \VS{10}Šikka sii a ra, a ga war zukandi,

\par }{\Q nda war ga borey daŋ cere jine tuguyan ra.


\par }{\Q \VS{11}Irkoy beeriyanoo si war hunburandi wala?

\par }{\Q Nga hunburaa si kaŋ war boŋ wala?


\par }{\Q \VS{12}War šenney manʼti kala boosu,

\par }{\Q war zaabey manʼti kala labudiini cete.


\par }{\Q \VS{13}Wa dangay, wʼay naŋ!

\par }{\Q Ay ga šelaŋ, haya kul kaŋ no.


\par }{\Q \VS{14}Agay ne, ay ga soolu haya kul se,

\par }{\Q ay gʼay hundoo daŋ farrati ra.


\par }{\Q \VS{15}Ba nda a gʼay wii, ay ga wakkal a ga.

\par }{\Q Ay gʼay misoo har a se.


\par }{\Q \VS{16}Takaa woo gʼay hallasi,

\par }{\Q zama boro kaŋ si hunbur Irkoy si kay a jine.


\par }{\Q \VS{17}Wa haŋajer, wa haŋajer ay šenney se,

\par }{\Q Wa war haŋawey feeri ka maa ay šenney.


\par }{\Q \VS{18}Wa naŋ yʼay cimoo har,

\par }{\Q ay ga bay kaŋ agay bara nda cimi.


\par }{\Q \VS{19}May no ma hin kʼay wurru?

\par }{\Q Za sohõ da, ay ga dangay, ay hundoo ga hun.


\par }{\Q \VS{20}Ay noo haya hinka hinne,

\par }{\Q de ay si tugu ma ne:


\par }{\Q \VS{21}ni kaboo moorandi ay ga,

\par }{\Q masʼay jijirandi nda ni hunburaa,


\par }{\Q \VS{22}woo banda ga, ma ciya, ay ga tuuru,

\par }{\Q wala ay ga šelaŋ, nʼgʼay zaabi.


\par }{\Q \VS{23}Marje ti ay laybey nda ay zunubey hinnaa?

\par }{\Q Tureyanoo nda zunuboo kaŋ goo ay ga har ya ne.


\par }{\Q \VS{24}Macin se nʼga ni ndumoo bere ya ne, nʼgʼay dii sanda ni iberoo?


\par }{\Q \VS{25}Nʼga baa ma fita kaŋ hewoo nʼa zaa jijirandi wala?

\par }{\Q Nʼga baa ma subu koga gaarandi wala?


\par }{\Q \VS{26}Zama nga haya hottayaŋ hantum ay ga,

\par }{\Q nʼgʼay banandi ay soogataray zunubey.


\par }{\Q \VS{27}Nʼgʼay cewey gaala nda bundu,

\par }{\Q nʼgʼay ɲuutirey kul hawgay,

\par }{\Q nʼgʼay cee diraa kabu.


\par }{\Q \VS{28}Ka gar ay gaahamoo funbu sanda bundu,

\par }{\Q sanda bankaaray kaŋ dusey nʼa ŋaa.»




\par }\PoetryChap{14}{\Q \VerseOne{1}«Woy boro ka adamize hay,

\par }{\Q nga aloomuroo ga kacca, a ga too nda alhuzun.


\par }{\Q \VS{2}A ga boosu sanda kutukurya, a ga kogu.

\par }{\Q A ga zuru sanda tuuri bii, a si kay.


\par }{\Q \VS{3}Nga ga ni moɲey goo.

\par }{\Q Nʼga ciiti daŋ agay nda ni game.


\par }{\Q \VS{4}May no ma hin ka haya henanante kaa ižiibaa ra?

\par }{\Q A sii no.


\par }{\Q \VS{5}Adamize aloomuroo goo nda kaydoo,

\par }{\Q ni no ma nga handey hinnaa bay,

\par }{\Q nʼna kaydoo daŋ a se kaŋ ga a si hin ka bisa.


\par }{\Q \VS{6}Ni moɲey kaa a ga, ma fay nda a,

\par }{\Q hala a ma nga hunaroo benandi alaafiya ra,

\par }{\Q sanda goykaw kaŋ ga nga zaaroo banaa batu.


\par }{\Q \VS{7}Naata goo tuuri se,

\par }{\Q nda i nʼa dunbu, a ga zay,

\par }{\Q dunbudogoo ga tun koyne.


\par }{\Q \VS{8}Ba nda nga linjoo žen laboo cire,

\par }{\Q ba nda nga kunturoo buu laboo ra,


\par }{\Q \VS{9}hari kayna gʼa zayandi,

\par }{\Q a ga kabeyaŋ tee sanda tuuri kaccu.


\par }{\Q \VS{10}Nda boro buu, nga gaaboo ben,

\par }{\Q adamize hundoo ga hun, man ra a goo?


\par }{\Q \VS{11}Teekoo haroo ga kay,

\par }{\Q isawey ga zunbu, i ga kogu.


\par }{\Q \VS{12}Takaa woo da, adamize ga kani, a si tun koyne.

\par }{\Q Kullihinne beenaa ga bara, a si tun,

\par }{\Q a si tunandi ka hun jirboo ra.


\par }{\Q \VS{13}He! Nda i nkʼay tugu alaahara,

\par }{\Q kʼay tugu hala ni futuroo ga yay,

\par }{\Q nda a gar ni nka waati daŋ kaŋ ra nʼga hongu agay!


\par }{\Q \VS{14}Nda a gar nda boro buu a mma hin ka yee ka huna,

\par }{\Q zaari kul goyey ra ay ga batu,

\par }{\Q hala waati kaŋ boro huru ay dogoo ra.


\par }{\Q \VS{15}Mʼay cee, agay, ay ga tuuru ma ne,

\par }{\Q nʼga baa ma dii hayaa kaŋ ni kaboo nʼa tee.


\par }{\Q \VS{16}Sohõ, nʼgʼay cee diraa kabu,

\par }{\Q nʼsi yee koyne kʼay zunubey guna.


\par }{\Q \VS{17}Ay tureyanoo ga hawandi saaku ra,

\par }{\Q nʼgʼay laybey daabu.


\par }{\Q \VS{18}Amma tondi hondu ga kaŋ ka kayri,

\par }{\Q tondi ga hun dogoo ra.


\par }{\Q \VS{19}Haroo ga tondey ŋaa,

\par }{\Q ncirɲi beeri ga koy nda labutaasoo,

\par }{\Q takaa din da, nʼga adamize naataa derandi.


\par }{\Q \VS{20}Nʼgʼa kaŋandi hala abada, a ga koy,

\par }{\Q nʼga nga ndumoo bere, nʼgʼa taŋ a ma koy.


\par }{\Q \VS{21}Nga izʼarey ga beeray bay wala, a si bay.

\par }{\Q I kaynandi, a si dii a.


\par }{\Q \VS{22}Nga gaahamoo no ma maa nga doroo,

\par }{\Q nga boŋ bonaa no ma binoo maray.»




\par }\Chap{15}{\SH Cee hinkantoo kaŋ Elifaz na šennoo zaa
\par }
{\PP \VerseOne{1}Elifaz, Temaŋ boraa zaabi ka nee:


\par }{\Q \VS{2}«Lakkalkoyni ga šelaŋ nda bayray kaŋ ti hew wala?

\par }{\Q A ga nga boŋ too nda dandi hewoo?


\par }{\Q \VS{3}A ga nga boŋ faasa nda šenni yaadayaŋ,

\par }{\Q nda kalimayaŋ kaŋ sii nda addalil?


\par }{\Q \VS{4}Ni, nʼga Irkoy hunburaa tee yaada,

\par }{\Q nʼga miileyaney kaŋ boro gʼi tee Irkoy ga ganji.


\par }{\Q \VS{5}Zama ni laybey no ma ni daŋ šenney wey ra,

\par }{\Q nʼna hiilantey deene šennoo dumoo zaa.


\par }{\Q \VS{6}Ni miɲoo no ma ni zukandi, manʼti agay no.

\par }{\Q Ni meešennoo no ma ni dii.


\par }{\Q \VS{7}Ni ti boro jinaa kaŋ hayandi wala?

\par }{\Q Ni nka hondey jin ka hay wala?


\par }{\Q \VS{8}Ni nka maa Irkoy sirroo wala?

\par }{\Q Ni nka lakkal dii ni hinne se wala?


\par }{\Q \VS{9}Macin no nʼgʼa bay kaŋ ir sʼa bay?

\par }{\Q Macin fahamay bara ma ne kaŋ sii ir se?


\par }{\Q \VS{10}Hinbiri kaarayyaŋ nda aru žeenayaŋ goo ir ra,

\par }{\Q i bisa ni baabaa jiiri.


\par }{\Q \VS{11}Irkoy bineyaynandiroo,

\par }{\Q nda šenney kaŋ i gʼi har ma ne nda hennayroo

\par }{\Q mana ni wasa wala?


\par }{\Q \VS{12}Macin se ni binoo no ma ni juwal?

\par }{\Q Macin se ni moɲey ga miti?


\par }{\Q \VS{13}Irkoy here nʼga ni futuroo bere

\par }{\Q ka šenney wey dumey har wala?


\par }{\Q \VS{14}Macin ti adamize hala a ma henan?

\par }{\Q Nda boro kaŋ woy nʼa hay, a ma tee šerrante?


\par }{\Q \VS{15}Nda Irkoy si naanay nga boro henanantey,

\par }{\Q nda beenaa si henan a jine,


\par }{\Q \VS{16}soko boro harramante kaŋ ga šiiri-šiiri,

\par }{\Q adamize kaŋ ga šerretaray jaŋay haŋ

\par }{\Q sanda takaa kaŋ nda boro ga hari haŋ.


\par }{\Q \VS{17}Haŋajer ya ne, ay ga ni fahamandi!

\par }{\Q Ay ga hayaa filla ma ne kaŋ ay dii a,


\par }{\Q \VS{18}woo kaŋ lakkalkoyney nʼa har,

\par }{\Q woo kaŋ hun baabey do, woo kaŋ i manʼa tugu.


\par }{\Q \VS{19}Ngi hinne se gandaa nondi,

\par }{\Q yaw mana bisa i ra.


\par }{\Q \VS{20}Boro laala goo zarabi ra nga hunaroo kul ra,

\par }{\Q jiiri hinna kaccu ka kayandi boro binekogawey se.


\par }{\Q \VS{21}Kaati kaŋ ga hunburandi ga hẽe haŋawey ra,

\par }{\Q ba alaafiya waati kayrakaw ga kaŋ a ga.


\par }{\Q \VS{22}A si hongu kaŋ nga ga willi ka hun kubaa ra,

\par }{\Q takuba ga nga batu.


\par }{\Q \VS{23}A ga yaara ka ŋaayan ceeci, man ra a ga duu a?

\par }{\Q A ga bay kaŋ kubaa zaaroo man.


\par }{\Q \VS{24}Binemarayyan nda kankamyan gʼa jijirandi.

\par }{\Q I gʼa šiita sanda kokoy kaŋ soolu ka tangam.


\par }{\Q \VS{25}Zama a nka nga kaboo šerre Irkoy ga,

\par }{\Q a nka kay Hini-kul-koyoo se,


\par }{\Q \VS{26}A boŋšenday ka kaa Irkoy ga,

\par }{\Q a ga tugu nga koraa tafayroo ra.


\par }{\Q \VS{27}Ndumoo ga too nda maani,

\par }{\Q carawey ga too nda maani.


\par }{\Q \VS{28}Amma a si goro kala koyra kayranteyaŋ ra,

\par }{\Q huguyaŋ ra kaŋ ra boro sii,

\par }{\Q kaŋyaŋ ga baa ka kaŋ.


\par }{\Q \VS{29}A si yee ka tee alman, nga almanoo si gay,

\par }{\Q nga mayraa si yee ka laboo too.


\par }{\Q \VS{30}A si hin ka hun kubaa ra,

\par }{\Q Nuunawey ga nga fitawey kogandi,

\par }{\Q Irkoy meehewoo kaŋ funsandi gʼa gaaray.


\par }{\Q \VS{31}A masi nga naanaa daŋ zanbayan ra,

\par }{\Q zama takaa din, nga banaa ti zanbayan.


\par }{\Q \VS{32}Woo ga tee za nga aloomuroo mana ben,

\par }{\Q nga tuuri kaboo si yee ka firzi.


\par }{\Q \VS{33}A ga tee sanda
alanebɲaa kaŋ ize ganey ga kaŋ,

\par }{\Q sanda
zaytuɲaa kaŋ kutukuryey ga kaŋ ka hun a ga.


\par }{\Q \VS{34}Borey kaŋ si hunbur Irkoy jamaa ga ben,

\par }{\Q nuune ga borey kaŋ ga sufuray taa gorodogey ton.


\par }{\Q \VS{35}I ga bone gunde zaa,

\par }{\Q i ga šerretaray jaŋay hay,

\par }{\Q ka zanbayan biiri ngi biney ra.»




\par }\Chap{16}{\SH Cee hinkantoo kaŋ Ayuba na Elifaz zaabi
\par }
{\PP \VerseOne{1}Ayuba zaabi ka nee:


\par }{\Q \VS{2}«Ay maa hayey wey dumi boobo ka bisa,

\par }{\Q war kul manʼti kala bineyaynandikaw laalayaŋ.


\par }{\Q \VS{3}Waati foo no war ga fay nda

\par }{\Q ka šenni yaadayaŋ har ya ne?

\par }{\Q Cin no ma ni farandi

\par }{\Q kaŋ se nʼgʼay zaabi nda takaa woo?


\par }{\Q \VS{4}Nda a gar war bara ay dogoo ra,

\par }{\Q ay ga hin ka šelaŋ war se nda takaa woo da,

\par }{\Q ay ga šenniyaŋ hanse war se,

\par }{\Q ay gʼay boŋoo zinji-zinji ka war fude.


\par }{\Q \VS{5}Ay gʼay šenney ka war biney daŋ,

\par }{\Q ay si fay nda ay ga šelaŋ ka war doroo yaynandi.


\par }{\Q \VS{6}Amma nda ay ga šelaŋ, ay doroo si ben,

\par }{\Q nda ay dangay, a ga ben wala?


\par }{\Q \VS{7}Sohõ Irkoy nʼay farandi.

\par }{\Q ‹Nʼna borey kul kaŋ gʼay kuubi ka bere halaci.


\par }{\Q \VS{8}Nʼnʼay kuuru-kuurandi,

\par }{\Q woo ga tee ay ga seede.

\par }{\Q Ay ɲomyanoo gʼay wurru

\par }{\Q ka tee ay ga seede.›


\par }{\Q \VS{9}Irkoy futu hala a nʼay say,

\par }{\Q a na hiɲe kaama ay ga.

\par }{\Q Agay iberoo ga moo bakam ay ra.


\par }{\Q \VS{10}I na ngi miɲey hay haaa ay ga,

\par }{\Q i nʼay kar agay ndumoo ga kʼay wow,

\par }{\Q i ga marga ay ga.


\par }{\Q \VS{11}Irkoy nʼay daŋ boro laalayaŋ kabey ra,

\par }{\Q a nʼay kaŋandi boro yaadayaŋ kabey ra.


\par }{\Q \VS{12}Ay cindi alaafiya ra, a nʼay guzuguzu,

\par }{\Q A nʼay dii nda ay jinde banda kʼay halaci.

\par }{\Q A nʼay tee haya kaŋ nga biraw-izey ga ceeci kʼa kar.


\par }{\Q \VS{13}A deeši ka kaa ay ga nda nongu kul here.

\par }{\Q A nʼay dumay-ɲaa-guurey fun ka bisa,

\par }{\Q a mana haya kul naŋ,

\par }{\Q a na tayoo kaŋ goo ay tasaa ga mun laboo ra.


\par }{\Q \VS{14}A nʼay kul fun-fun,

\par }{\Q a zuru ka kaŋ ay ga sanda wongu-ize.


\par }{\Q \VS{15}Ay na saaku kasa taa kʼa kʼay kuuroo daabu,

\par }{\Q ay nʼay teɲaa miti laboo ra.


\par }{\Q \VS{16}Hẽeni se agay ndumoo ciray,

\par }{\Q ay moo guna ga hima nda buuyan biyoo.


\par }{\Q \VS{17}Ka gar ay kabey mana ifutu tee,

\par }{\Q ay Irkoy ŋaarayroo ga henan.


\par }{\Q \VS{18}‹Laboo, masʼay kuroo daabu!›

\par }{\Q Ay kaatoo masi hewgubandi!


\par }{\Q \VS{19}Za sohõ da, ay goo nda seede beenaa ra,

\par }{\Q cimi no, ay goo nda seede kaŋ ga tuuru ay maaɲoo ga beene.


\par }{\Q \VS{20}Ay cerey ga haaru ay ra,

\par }{\Q Irkoy here ay mundawey ga doo


\par }{\Q \VS{21}hala a ma ciiti nga nda adamize game,

\par }{\Q sanda adamize kaŋ ga faasa nga cinaa se.


\par }{\Q \VS{22}Zama agay aloomuroo goo ma ben,

\par }{\Q ay ga fondo zaa kaŋ nda ay si willi kate koyne.»




\par }\PoetryChap{17}{\Q \VerseOne{1}«Ay si hunsar boryo,

\par }{\Q agay aloomuroo goo ma ben,

\par }{\Q saaraa de ka cindi ya ne.


\par }{\Q \VS{2}Ɲooɲokawyaŋ gʼay kuubi kʼay bere,

\par }{\Q Ngi wowey si naŋ ay moɲey ma daaba ka jirbi.


\par }{\Q \VS{3}Irkoy, ay gʼa wiri ni ga, ma tolme jisi ni do ya ne,

\par }{\Q zama may no ma kay ya ne nda manʼti ni.


\par }{\Q \VS{4}Nʼna ngi biney daabu i masi faham,

\par }{\Q woo se nʼsi naŋ i ma hin.


\par }{\Q \VS{5}A ga hima nda boro kaŋ na nga cerey hoyandi,

\par }{\Q ka gar izey ga heray.


\par }{\Q \VS{6}I nʼay tee boro kaŋ i gʼa haaru,

\par }{\Q ay tee boro kaŋ i tufa ndumoo ga.


\par }{\Q \VS{7}Ay moogunaa žabu dooray se,

\par }{\Q ay kunturoo kul ga hima nda tuuri bii.


\par }{\Q \VS{8}Boro šerrantey ga kayfi nda ay misoo,

\par }{\Q boro kaŋ mana ifutu tee ga tun borey kaŋ si hunbur Irkoy se.


\par }{\Q \VS{9}Boro laadirantaa ga durkutu ka cindi nga fondaa ga,

\par }{\Q boro kabe henanantey gaaboo ga tonton.


\par }{\Q \VS{10}Ay gʼa wiri war ga, war kul ma yee ka šintin,

\par }{\Q amma war ra, ay si dii lakkalkoyni kul!


\par }{\Q \VS{11}Agay aloomuroo ben,

\par }{\Q hayey kaŋ ay nee ay gʼi tee

\par }{\Q nda hayey kaŋ ay binoo ga bagʼey hasara.


\par }{\Q \VS{12}I ga nee kaŋ cijinoo ti zaaroo,

\par }{\Q kaŋ gaayoo man waatoo kaŋ kubaa goo ne.


\par }{\Q \VS{13}Nongoo kaŋ ay gʼa tammahã,

\par }{\Q manʼti nga ti alaahara?

\par }{\Q Kubaa ti ay kanidogoo.


\par }{\Q \VS{14}Ay ga kaati guusoo ga ka nee:

\par }{\Q ‹Ni ti ay baabaa!› Ay nee noonoo se:

\par }{\Q ‹Ay ɲaa, ay woymaa!›


\par }{\Q \VS{15}Man ay naataa?

\par }{\Q May no ma hin ka dii ay naataa?


\par }{\Q \VS{16}A ga zunbu ka koy alaahara ganboo do,

\par }{\Q waati kaŋ ir koy hunanzam cere bande laboo ra.»




\par }\Chap{18}{\SH Cee hinkantoo kaŋ Bildad na šennoo zaa
\par }
{\PP \VerseOne{1}Bildad, Šuwa boraa zaabi ka nee:


\par }{\Q \VS{2}«Hala waati foo no war ga fay nda šenney wey?

\par }{\Q Wa miile, ir ma šelaŋ.


\par }{\Q \VS{3}Macin se war gʼir dii sanda adabbayaŋ?

\par }{\Q Macin se war se saamayaŋ ti ir?


\par }{\Q \VS{4}Ayuba, nʼga ni boŋ maray nda ni futuroo,

\par }{\Q ni maaganda se laboo ga naŋandi wala?

\par }{\Q Ni se tondi ga hun dogoo ra?


\par }{\Q \VS{5}Boro laala gaayoo ga ben,

\par }{\Q nuunaa kaŋ ga gaay tee a ra ga ben.


\par }{\Q \VS{6}Gaayoo ga tee kubay nga gorodogoo ra,

\par }{\Q nga fitillaa ga buu a boŋ.


\par }{\Q \VS{7}Gaaboo kaŋ nda a ga dira, diraa ga kaa ka yay,

\par }{\Q nga boŋ hayey no mʼa kaŋandi.


\par }{\Q \VS{8}Zama cewey gʼa cahãndi ka huru sankay ra,

\par }{\Q kumsaa moɲey ra a ga dira,


\par }{\Q \VS{9}Ceekoroo nda kumsaa gʼa dii,

\par }{\Q lamtaa karfey gʼa dii.


\par }{\Q \VS{10}Karfoo kaŋ gʼa batu ga tugu laboo cire,

\par }{\Q kumsaa hirrandi nga fondaa ga.


\par }{\Q \VS{11}Nongoo kul here hunburay ga kaŋ a boŋ,

\par }{\Q a ga hanga a cee nda cee.


\par }{\Q \VS{12}Heraa na nga gaaboo kaccandi,

\par }{\Q bone goo jeroo ga.


\par }{\Q \VS{13}Kuuroo nonguyaŋ ka ŋandi,

\par }{\Q wirci kaŋ ga wiiya ga nga nongey ŋaa.


\par }{\Q \VS{14}I nʼa cendi ka hun gorodogoo ra kaŋ ga a ga tammahã,

\par }{\Q i nʼa ka koy bone kokoyoo do.


\par }{\Q \VS{15}Nʼga hin ka cindi nga hugoo ra,

\par }{\Q zama a sʼa may koyne,

\par }{\Q i ga ganjibaali say-say nga gorodogoo ra.


\par }{\Q \VS{16}Nga linjey ga kogu laboo cire,

\par }{\Q nga fitawey ka suugu beenehere.


\par }{\Q \VS{17}Borey si yee koyne ka hongu a gandaa ra,

\par }{\Q Maaɲoo si yee ka fatta.


\par }{\Q \VS{18}I nʼa kaa gaayoo ra ka koy kubaa ra,

\par }{\Q I gʼa gaaray a ma hun aduɲɲa ra.


\par }{\Q \VS{19}A sii nda hayraa, a sii nda hayyaŋ nga jamaa ra,

\par }{\Q boro hunante sii nongoo kaŋ ra a taabuši.


\par }{\Q \VS{20}Waynakaŋay borey ga alaabiina nda woo kaŋ duu a,

\par }{\Q Waynahunay borey ga too nda hunburay.


\par }{\Q \VS{21}Woo ti hayaa kaŋ duu boro laaley hugey,

\par }{\Q woo ti borey kaŋ si Irkoy bay dogoo.»




\par }\Chap{19}{\SH Cee hinkantoo kaŋ Ayuba na Bildad zaabi
\par }
{\PP \VerseOne{1}Ayuba zaabi ka nee:


\par }{\Q \VS{2}«Hala waati foo no war ga koy a ga kʼay hundoo maray,

\par }{\Q kʼay motti nda war šenney?


\par }{\Q \VS{3}Nga ne, cee woy (10) war gʼay wow,

\par }{\Q a si war haawandi kʼay torro wala?


\par }{\Q \VS{4}Nda cimi no kaŋ ya nka dere,

\par }{\Q ay dereroo ga kaŋ ay boŋ.


\par }{\Q \VS{5}Nda cimi no kaŋ war nka tun ya ne,

\par }{\Q nda ay siiyanoo se war ga kaŋ ay ga,


\par }{\Q \VS{6}war ma bay kaŋ Irkoy no mʼay laazaaba,

\par }{\Q kʼay didiji nga filijoo ra.


\par }{\Q \VS{7}Nda ay kaati ka ciya kaŋ ay torro,

\par }{\Q boro kul sʼay zaabi.

\par }{\Q Nda ay ciya ka faaba ceeci, ay si duu cimi.


\par }{\Q \VS{8}A na fondaa daabu ya ne, ay si hin koyne ka bisa,

\par }{\Q a nʼay fondaa kubayandi.


\par }{\Q \VS{9}A nʼay daržaa kaa ay ga,

\par }{\Q a na fuulaa kaa ay boŋoo ra.


\par }{\Q \VS{10}A gʼay kayri nongoo kul here, ay ga koy,

\par }{\Q a nʼay tammahãa dogu sanda tuuri.


\par }{\Q \VS{11}A futu ay ga,

\par }{\Q a nʼay dii sanda nga nkuwawey affoo.


\par }{\Q \VS{12}Nga wongu-ize jamawey ga kaa cere bande,

\par }{\Q i na fondo tee ka kaa hala ay do,

\par }{\Q i na ngi kaloo gorandi kʼay gorodogoo kuubi kʼa bere.


\par }{\Q \VS{13}A na agay armey moorandi agay,

\par }{\Q borey kaŋ gʼay bay mo gʼay guna sanda boro kaŋ i sʼa bay.


\par }{\Q \VS{14}Ay boro maanay nʼay naŋ,

\par }{\Q borey kaŋ gʼay bay dirɲa agay.


\par }{\Q \VS{15}Ay hugoo yawey nda ay koŋŋey

\par }{\Q gʼay dii sanda yaw,

\par }{\Q ngi se ay manʼti kala boro kaŋ i sʼa bay.


\par }{\Q \VS{16}Ay gʼay tamoo cee, a si tuuru ya ne,

\par }{\Q ay ga hima kʼa suurandi nda ay miɲoo.


\par }{\Q \VS{17}Ay wandoo si hin ay meehewoo,

\par }{\Q ay ize gundey gʼay hesu.


\par }{\Q \VS{18}Ba zankayaŋ gʼay kaynandi,

\par }{\Q nda ay tun, i ga šelaŋ ay ga.


\par }{\Q \VS{19}Borey kaŋ ga ay gʼay sirrey talfi nʼay harram.

\par }{\Q Borey kaŋ ay ga bagʼey bere ay ga.


\par }{\Q \VS{20}Ay birey denja ay kuuroo nda ay hamoo ga,

\par }{\Q haya kul mana cindi ya ne kala ay kuuroo nda ay hiɲey.


\par }{\Q \VS{21}Ay cerey, war, wa alhormo tee ya ne, wa alhormo tee ya ne,

\par }{\Q zama Irkoy kaboo too ay do!


\par }{\Q \VS{22}Macin se war ga hanga agay sanda takaa kaŋ Irkoy gʼa tee?

\par }{\Q Ay hamoo mana war kungu wala?


\par }{\Q \VS{23}He! Nda a gar ay šenney mma hantumandi,

\par }{\Q nda a gar i nka žeerandi citaabu ra!


\par }{\Q \VS{24}Nda a gar i nka žeerandi tondi ra

\par }{\Q nda guuru nda badila ka cindi waati kul!


\par }{\Q \VS{25}Agay, ay ga bay kaŋ ay faasakaa ga huna,

\par }{\Q de mo kokoray ra a ga tun laboo ga ka nga boŋ cebe.


\par }{\Q \VS{26}Ay kuuroo halaciroo banda ga,

\par }{\Q ba ay hamoo ra ay ga kaa ka dii Irkoy.


\par }{\Q \VS{27}Agay, ay ga kaa ka dii a,

\par }{\Q ay moɲey ga kaa ka dii a, manʼti boro tana,

\par }{\Q ay teeley ga zarga ay gundoo ra.


\par }{\Q \VS{28}Waati kaŋ war nee: ‹Taka foo nda ir gʼa gaaray?

\par }{\Q War ga hongu kaŋ haya futaa woo goo ay ra.›


\par }{\Q \VS{29}Aywa, war hunday ma hunbur takuba,

\par }{\Q zama takubaa ti zukandoo kaŋ ga agay alhakoo bana,

\par }{\Q woo ra war ga bay kaŋ ciiti ga bara.»




\par }\Chap{20}{\SH Cee hinkantoo kaŋ Sofar na šenni zaa
\par }
{\PP \VerseOne{1}Sofar, Naama boraa zaabi ka nee:


\par }{\Q \VS{2}«Woo se ay lakkaloo gʼay tuti ya šelaŋ,

\par }{\Q hayey kaŋ goo ay do maaganda.


\par }{\Q \VS{3}Ay ga maa citey kaŋ gʼay wow,

\par }{\Q ay lakkaloo gʼay noo zaabi ka tuuru war se.


\par }{\Q \VS{4}Nʼsi bay kaŋ za waati kul,

\par }{\Q za adamize gorandi laboo ga,


\par }{\Q \VS{5}boro futawey ɲaali kaatoo si kuu,

\par }{\Q boro kaŋ si hunbur Irkoy ɲaaloo si gay.


\par }{\Q \VS{6}Nda a kuu ka too hala beenaa,

\par }{\Q nda boŋoo jer hala duulawey ra,


\par }{\Q \VS{7}a ga dere hala abada sanda nga žiiboo,

\par }{\Q borey kaŋ cindi ka dii a ga nee: ‹Man ra a goo?›


\par }{\Q \VS{8}A ga dere sanda handiri,

\par }{\Q boro si yee koyne ka dii a,

\par }{\Q i gʼa gaaray sanda bangayyan kaŋ teendi cijin here.


\par }{\Q \VS{9}Moɲey kaŋ ga dii a si yee koyne ka dii a,

\par }{\Q nongoo kaŋ ra a ga goro si yee ka dii a.


\par }{\Q \VS{10}Nga izʼarey ga hima ka talkey bana,

\par }{\Q nga hunday ka hima ka nga almanoo willi.


\par }{\Q \VS{11}Gaahamoo saabu sanda zanka,

\par }{\Q amma a huru a bande laboo cire.


\par }{\Q \VS{12}Nda ifutu ga kan miɲoo ra,

\par }{\Q nda a gʼa tugu deenoo cire,


\par }{\Q \VS{13}nda a nʼa dii, a manʼa naŋ,

\par }{\Q nda a nʼa dii nga dankaa ra,


\par }{\Q \VS{14}nga ŋaahayaa ga barmay teeley ra,

\par }{\Q a ga tee gundoo ra firsaw naaji.


\par }{\Q \VS{15}Almanoo kaŋ a nʼa gon, a gʼa yeeri,

\par }{\Q Irkoy gʼa kaa gundoo ra.


\par }{\Q \VS{16}A ga firsaw naajoo sunsum,

\par }{\Q gandakarfu deene gʼa wii.


\par }{\Q \VS{17}A si yee ka dii gooruyaŋ kaŋ ra hari goo,

\par }{\Q nda yuu, nda waahoonu isawey.


\par }{\Q \VS{18}A ga hayaa willi kaŋ a duu a, a sʼa dii,

\par }{\Q a si yee koyne ka nga maamalaa albahaa ŋaa.


\par }{\Q \VS{19}Zama a na talkey motti kʼi naŋ,

\par }{\Q a na hugu kayri kaŋ a si yee kʼa cin.


\par }{\Q \VS{20}A mana wasa nga haya bajoo ra,

\par }{\Q nga almaney si hallasi.


\par }{\Q \VS{21}Haya kul si hallasi nga ŋaayan bajoo ra,

\par }{\Q woo se nga gomnoo si kuu.


\par }{\Q \VS{22}Nga alman boobaa game binemarayyan ga duu a,

\par }{\Q bonawey kul gʼa kar.


\par }{\Q \VS{23}Ka gar a goo ma nga boŋ kungandi,

\par }{\Q Irkoy ga nga futuroo warra a ga,

\par }{\Q a gʼa doori nga hamoo ga.


\par }{\Q \VS{24}Nda a zuru ka hun guuru wongu jinayyaŋ cire,

\par }{\Q alhan biraw gʼa hay.


\par }{\Q \VS{25}Nda a gʼa hoobu kʼa kaa nga dumaa ga,

\par }{\Q ka guuru mee kaanaa kaa nga tasaa ra,

\par }{\Q binedunbay ga zunbu a boŋ.


\par }{\Q \VS{26}Kubawey kul margandi nga almanoo se,

\par }{\Q nuune kaŋ boro manʼa diinandi gʼa wii,

\par }{\Q woo kaŋ ga cindi nga gorodogoo ra ga ton.


\par }{\Q \VS{27}Beenaa ga nga layboo cebe kaaray,

\par }{\Q laboo ga tun a se.


\par }{\Q \VS{28}Nga hugoo hayey ga tuusandi,

\par }{\Q i ga dere Irkoy futuroo hane.


\par }{\Q \VS{29}Woo ti bagaa kaŋ Irkoy gʼa kayandi boro futu se,

\par }{\Q woo no Irkoy gʼa kayandi a se sanda tubuhaya.»




\par }\Chap{21}{\SH Cee hinkantoo kaŋ Ayuba na Sofar zaabi
\par }
{\PP \VerseOne{1}Ayuba zaabi ka nee:


\par }{\Q \VS{2}«Wa haŋajer ka boori ay šenney se,

\par }{\Q wa woo de tee ya ne ay binoo ma yay.


\par }{\Q \VS{3}Wa naŋ ya šelaŋ,

\par }{\Q nda ay šelaŋ, nʼga hin kʼay ɲooɲo.


\par }{\Q \VS{4}Agay, adamize no ay gʼa wurru wala?

\par }{\Q Adiši, macin se ay ga suuri?


\par }{\Q \VS{5}Wa bere kʼay guna, war ga kayfi,

\par }{\Q wa war kabey daŋ war miɲey ga.


\par }{\Q \VS{6}Nda ay hongu a, ay ga hunbur,

\par }{\Q ay gaahamoo ga jijiri.


\par }{\Q \VS{7}Macin se boro futu ga huna?

\par }{\Q Macin se i ga žen, ngi gaaboo ga tonton?


\par }{\Q \VS{8}Ngi hayroo gaaboo ga tabati i bande i jine,

\par }{\Q Ngi haamawey gaaboo ga tabati moɲey cire.


\par }{\Q \VS{9}Ngi hugey goo alaafiya ra, hunburay si duu ey,

\par }{\Q Irkoy goboo sʼi kar.


\par }{\Q \VS{10}Nga yaaroo ga gooru, baffoo si duu a,

\par }{\Q nga hawoo ga hay, gundoo si hasara.


\par }{\Q \VS{11}Ngi zankey ga zuru-zuru sanda alman-izeyaŋ,

\par }{\Q ngi izey ga hooray taka kaŋ nda i baa.


\par }{\Q \VS{12}I ga don dunduŋey nda kuntijey bande,

\par }{\Q laatey hẽeney gʼi ɲaalandi.


\par }{\Q \VS{13}Ngi hunaroo ga ben gomni ra,

\par }{\Q dogoo din da i ga zunbu alaahara.


\par }{\Q \VS{14}Ka gar i mma nee Irkoy se: ‹Hibi ir ga,

\par }{\Q ir si baa ir ma ni fondawey bay.


\par }{\Q \VS{15}Macin ti Hini-kul-koyoo hala ir mʼa gana?

\par }{\Q Macin no nga ŋaarayroo gʼa hanse ir se?›


\par }{\Q \VS{16}Šikka sii ngi gomnoo sii kabey ra,

\par }{\Q yala boro futu hoyraa ma mooru agay!


\par }{\Q \VS{17}Amma waati boobo boro futu mma dii fitillaa ga buu wala?

\par }{\Q Bone mma zunbu i ga

\par }{\Q hala Irkoy mʼi noo ngi bagaa nga futuroo ra wala?


\par }{\Q \VS{18}Yala i ma hima nda subu kaŋ hewoo gʼa zaa,

\par }{\Q sanda kokoši kaŋ hew beeri gʼa zaa.


\par }{\Q \VS{19}A harandi kaŋ zukandoo kaŋ nda boro futu ga hima,

\par }{\Q Irkoy gʼa jisi izey se.

\par }{\Q A mma hima ka banandi nga hunday ra, woo ra moɲey ga hay.


\par }{\Q \VS{20}Moɲey ga hima ka dii nga bonaa,

\par }{\Q nga ga Hini-kul-koyoo futuroo ga hima ka zunbu.


\par }{\Q \VS{21}Macin no nga hugoo ga kate a se nga dumaa ga,

\par }{\Q waati kaŋ nga aloomur kaccaa too nga kaydogoo ga?


\par }{\Q \VS{22}May no ma hin ka Irkoy noo fahamay,

\par }{\Q nga kaŋ ga boro jerantey ciiti?


\par }{\Q \VS{23}Boro fooyaŋ ga buu nda ngi gaaboo,

\par }{\Q i si alhuzun, biney ga kan,


\par }{\Q \VS{24}i ga naasu, i ga warga,

\par }{\Q ngi birey ga too nda londi.


\par }{\Q \VS{25}Boro tanayaŋ ga buu nda binedooray,

\par }{\Q bila nda i ma gomni taba.


\par }{\Q \VS{26}Cere bande i ga kani laboo cire,

\par }{\Q nooney goo i se nongoo kul here.


\par }{\Q \VS{27}Guna, ay ga war miilewey bay,

\par }{\Q nda war anniyawey kaŋ nda war gʼay tooɲe.


\par }{\Q \VS{28}War ga nee: ‹Man boraa kaŋ ga gaabi daŋ borey ga hugoo?

\par }{\Q Man hugoo kaŋ ra boro futawey cindi?›


\par }{\Q \VS{29}War mana bisakey hãa wala?

\par }{\Q War mana yadda ngi seedetarawey ga wala?


\par }{\Q \VS{30}Bone zaari hane, boro futu ga hallasi,

\par }{\Q futay zaari hane, haya si duu a.


\par }{\Q \VS{31}May ma yadda ka kay a jine ka nga takaa har a se?

\par }{\Q May no ma nga teegoyey bana a ra?


\par }{\Q \VS{32}I koy nda a
saarawey ra,

\par }{\Q i ga nga saaraa hawgay.


\par }{\Q \VS{33}Gooroo labudiinoo ga ban a se,

\par }{\Q borey kul goo dumaa ga,

\par }{\Q boroyaŋ kaŋ si kabandi kaa a jine.


\par }{\Q \VS{34}War bineyaynandi šenney si haya kul hanse ya ne!

\par }{\Q Hayaa kaŋ cindi war zaabey ra ti zanbayaŋ.»




\par }\Chap{22}{\SH Cee hinzantoo kaŋ Elifaz na šennoo zaa
\par }
{\PP \VerseOne{1}Elifaz, Temaŋ boraa zaabi ka nee:


\par }{\Q \VS{2}«Adamize ga hin ka haya nafa Irkoy se wala?

\par }{\Q Boro lakkalkoyni si haya nafa kala nga boŋ se.\FTNT{*}{{\FR 22:2 }{\FR{22.2
}}{\FQ{Boro lakkalkoyni si haya nafa kala nga boŋ se}}{\FT{, Ebere šenni ra, almaganaa faa ti
}}{\FQA{Ba boro lakkalkoyni mmʼa nafa wala?}}}


\par }{\Q \VS{3}Macin no ni šerretaraa gʼa hanse Hini-kul-koyoo se?

\par }{\Q Macin no a ga duu a ni dira taka laadirantaa ra?


\par }{\Q \VS{4}Kaŋ se nʼga hunbur a se, a ga ni zarabi,

\par }{\Q a ga ciiti ni bande wala?


\par }{\Q \VS{5}Manʼti ni borolaalataraa nka beeri wala?

\par }{\Q Ni laybey si kabandi wala?


\par }{\Q \VS{6}Nʼna alman dii ni armaa ga bila addalil,

\par }{\Q nʼna bankaarawey kaa borey ga kʼi naŋ gaa koonu.


\par }{\Q \VS{7}Jawkoynoo, manʼa noo hari,

\par }{\Q heraykoynoo, manʼa noo ŋaayan.


\par }{\Q \VS{8}Gandaa sii kala gaabikoynoo kaboo ra,

\par }{\Q borey kaŋ a baa no ma goro a ra.


\par }{\Q \VS{9}Nʼna woyey kaŋ kurɲey buu naŋ kabe kooney,

\par }{\Q nʼna alyatimey gaaboo kayri.


\par }{\Q \VS{10}Woo se kumsay ga ni kuubi ka ni bere,

\par }{\Q de nʼga hunbur dogoo din da.


\par }{\Q \VS{11}Adiši, nʼsi dii kubaa,

\par }{\Q nda hari boobaa kaŋ ga ni daabu wala?


\par }{\Q \VS{12}Irkoy nka sii beene, beenaa ra?

\par }{\Q Guna takaa kaŋ nda handarawey ga mooru!


\par }{\Q \VS{13}De nʼga nee: ‹Macin no Irkoy gʼa bay?

\par }{\Q A ga hin ka ciiti duula bibi tik ra?


\par }{\Q \VS{14}Duulawey manʼti kala sirri a se, a si dii haya kul,

\par }{\Q waati kaŋ a ga beenaa kuubi kʼa bere.›


\par }{\Q \VS{15}Aywa, ni mma baa ma cindi fondo jinaa ga,

\par }{\Q woo kaŋ boro laaley nʼa gana?


\par }{\Q \VS{16}I nʼi dii za waatoo mana too,

\par }{\Q ngi asaasey ga hima nda isa kaŋ ga mun.


\par }{\Q \VS{17}I nee Irkoy se: ‹Hibi ir ga!›

\par }{\Q Macin no Hini-kul-koyoo ga hin kʼa tee i se?


\par }{\Q \VS{18}Ka gar nga no ka ngi hugey too nda gomni.

\par }{\Q Amma boro futu hoyraa ma mooru ay ga!


\par }{\Q \VS{19}Šerrantey ga dii a, i ga ɲaali,

\par }{\Q borey kaŋ mana ifutu kul tee gʼi ɲooɲo ka nee:


\par }{\Q \VS{20}‹Boraa kaŋ gʼir gandu mana dere wala?

\par }{\Q Nuunaa mana ngi hayey ŋaa wala?›


\par }{\Q \VS{21}Ay gʼa wiri ni ga, ma waafaku nda Irkoy,

\par }{\Q nʼga duu alaafiyaa,

\par }{\Q woo ra woo kaŋ nʼga kaa ka ti a ga boori.


\par }{\Q \VS{22}Ay gʼa wiri ni ga, ma haŋajer nga cawandoo se,

\par }{\Q de ma nga šenney daŋ ni binoo ra.


\par }{\Q \VS{23}Nda ni willi kate Hini-kul-koyoo ga,

\par }{\Q nʼga yee ni takaa žeenaa ga,

\par }{\Q nda nʼga ifutu moorandi ni gorodogoo.


\par }{\Q \VS{24}Wuragoo warra laboo ra,

\par }{\Q Ofir gandaa wuragoo fur gooroo tondey ra,


\par }{\Q \VS{25}woo ra Hini-kul-koyoo ga tee ni wuragoo,

\par }{\Q a ga tee ma ne nzorfu kaaray boobo.


\par }{\Q \VS{26}Woo ra nʼga duu ɲaali Hini-kul-koyoo ra,

\par }{\Q nʼga ni ndumoo jer Irkoy here.


\par }{\Q \VS{27}Nʼgʼa suurandi, a ga maa ma ne,

\par }{\Q nʼga ni meefurey kaa.


\par }{\Q \VS{28}Nda nʼna haya kayandi, a ga tee,

\par }{\Q gaay ga bangay ni fondawey ga.


\par }{\Q \VS{29}Nda boroyaŋ kaŋ, nʼga nee:

\par }{\Q ‹Wa tun ka kay\FTNT{†}{{\FR 22:29 }{\FR{22.29
}}{\FQ{Wa tun ka kay}}{\FT{, Ebere šenni ra, almaganaa faa ti
}}{\FQA{Binebeeray no.
}}},

\par }{\Q Irkoy ga boraa jer kaŋ na nga boŋ yeeti ganda.›


\par }{\Q \VS{30}Ba boraa kaŋ na goy futu tee, a gʼa feeri,

\par }{\Q a gʼa feeri ni kabe henanantey sabbu se.»




\par }\Chap{23}{\SH Cee hinzantoo kaŋ Ayuba na Elifaz zaabi
\par }
{\PP \VerseOne{1}Ayuba zaabi ka nee:


\par }{\Q \VS{2}«Ba hõ ay dukuroo mma tee tureyan,

\par }{\Q ay kaboo gʼay marayyanoo hunguši.


\par }{\Q \VS{3}He! Nda ya mma bay nongu kaŋ ra ay ga duu a,

\par }{\Q nda ya mma hin ka too nongoo kaŋ ra a goo!


\par }{\Q \VS{4}Ay gʼay misoo hẽe a ga,

\par }{\Q ay gʼay miɲoo too nda šenni.


\par }{\Q \VS{5}Ay ga šenney bay kaŋ nda a gʼay zaabi,

\par }{\Q ay ga faham hayaa kaŋ a gʼa har ya ne.


\par }{\Q \VS{6}A ga nga gaaboo kul daŋ kʼay wurru wala?

\par }{\Q Kalaa, a mmʼay lakkal de.


\par }{\Q \VS{7}Boro šerrante goo no din kaŋ ga šelaŋ a bande,

\par }{\Q woo ra ay ga hun ay ciitikaa ra hala abada.


\par }{\Q \VS{8}Amma nda ay koy waynahunay, a sii no,

\par }{\Q waynakaŋay here ay si dii a.


\par }{\Q \VS{9}Kaboo mma šiita hawsa here, ay si dii a,

\par }{\Q a mma tugu gurma here, ay si bay.


\par }{\Q \VS{10}Ka gar, a ga fondaa bay kaŋ ga ay goo,

\par }{\Q nda a nʼay sii, ay ga henan sanda wura.


\par }{\Q \VS{11}Ay cewey hanga nga cee dogey,

\par }{\Q ay hanga nga fondaa, ay mana šiiri.


\par }{\Q \VS{12}Ya na hibi nga miɲoo yaamarey ga,

\par }{\Q ay na nga miɲoo šenney dii ka bisa ay boŋ waney.


\par }{\Q \VS{13}Amma nga, a si bere,

\par }{\Q may no ma hin kʼa tunandi?

\par }{\Q Haya kaŋ a baa no a gʼa tee.


\par }{\Q \VS{14}Hayaa kaŋ a na kayandi ay here, a gʼa tee,

\par }{\Q wey cine booboyaŋ goo no.


\par }{\Q \VS{15}Woo se ay lakkaloo ga tun a jine,

\par }{\Q nda ay miile, ay ga hunbur a.


\par }{\Q \VS{16}Irkoy kʼay binoo kaa,

\par }{\Q Hini-kul-koyoo nʼay hunburandi.


\par }{\Q \VS{17}Amma manʼti kubawey no mʼay halaci,

\par }{\Q manʼti kubay komaa no kaŋ gʼay daabu.»




\par }\PoetryChap{24}{\Q \VerseOne{1}«Macin se Hini-kul-koyoo si waati kayandi ciitiyan se?

\par }{\Q Macin se borey kaŋ gʼa bay si dii haney din?


\par }{\Q \VS{2}Boroyaŋ ga ngi faarey kanjey silbawey hibi kʼi tonton,

\par }{\Q i ga alman kur zay kʼi kur ngi boŋ se.


\par }{\Q \VS{3}I ga alyatimey farkawey dii ka koy,

\par }{\Q i ga woyey kaŋ kurɲey buu hawoo dii tolme.


\par }{\Q \VS{4}I ga alfukaarey kaa fondaa ga,

\par }{\Q gandaa talkey kul ga tugu.


\par }{\Q \VS{5}Sanda ganjifarka kaŋ goo saajoo ra,

\par }{\Q i ga koy goy za alfazar ka ŋaayan ceeci,

\par }{\Q ganganoo ra i ga duu ŋaayan ngi izey se.


\par }{\Q \VS{6}I ga subey dunbu hawsaa ra,

\par }{\Q i ga boro futawey
alaneb-izey kurma-kurma,


\par }{\Q \VS{7}I ga cijinoo tee gaa koonu bila bankaaray,

\par }{\Q i sii nda gum taafe hargoo se.


\par }{\Q \VS{8}Tondi hondey ncirɲey nʼi tayandi,

\par }{\Q i sii nda tugudoo, i mma ngi boŋ naagu tondey ga.


\par }{\Q \VS{9}Boroyaŋ ga alyatimoo hoobu kʼa taa ɲaŋoo kone,

\par }{\Q i ga talkaa almaney dii tolme.


\par }{\Q \VS{10}I ga dira gaa koonu bila bankaaray,

\par }{\Q i ga heray, i ga jeeniyaŋ jere.


\par }{\Q \VS{11}I ga jii tee
zaytuɲaŋey jere,

\par }{\Q i ga alaneb-ize hari kaa, amma i ga jaw.


\par }{\Q \VS{12}Koyraa ra borey kaŋ ga buu ga yooyo,

\par }{\Q borey kaŋ maray ga hẽe, i ga kaati ka faaba ceeci,

\par }{\Q amma a mana tee Irkoy se haya kul.


\par }{\Q \VS{13}Boroyaŋ no kaŋ ture gaayoo ga,

\par }{\Q i si nga fondawey bay,

\par }{\Q i si cindi nga fondawey ra.


\par }{\Q \VS{14}Boro wiikaw ga tun waati kaŋ gaayoo bangay,

\par }{\Q a ga talkaa nda alfukaaroo wii.

\par }{\Q Cijin here a ga hima nda zay.


\par }{\Q \VS{15}Zinateeri ga almaaroo monno,

\par }{\Q a ga nee: ‹Boro kul si dii agay.›

\par }{\Q A ga sanfiti gum nga ndumoo ga.


\par }{\Q \VS{16}Kubaa ra, i ga hugey kayri ka huru i ra,

\par }{\Q zaaroo ra, i ga ngi boŋ daabu hugu ra,

\par }{\Q i si gaayoo bay.


\par }{\Q \VS{17}Ngi kul se, subbaahi manʼti kala buuyan biyoo,

\par }{\Q i ga buuyan biyoo torraa bay.


\par }{\Q \VS{18}War ga nee kaŋ haroo ga koy nda boro futu nda gaabi,

\par }{\Q laaliyan ti nga bagaa laboo ga,

\par }{\Q a si yee ka alaneb faarey fondaa zaa.


\par }{\Q \VS{19}Sanda takaa kaŋ nda kogay

\par }{\Q nda konnoo ga neeži hari kogandi,

\par }{\Q takaa din da alaahara ga zunubantey derandi.


\par }{\Q \VS{20}Gundoo kaŋ ra a hun dirɲa a,

\par }{\Q nooney ga maakaani a ra.

\par }{\Q Šerretaray jaŋay ka kayri sanda tuuri.


\par }{\Q \VS{21}Woy gun do a ga koy, woy kaŋ sii nda ize,

\par }{\Q a si gomni tee woy kaŋ kurɲoo buu se.


\par }{\Q \VS{22}Amma Irkoy ga nga gaaboo ka gaabikoyney kar.

\par }{\Q Nda a tun, boro si yee ka tammahã hunayan ra.


\par }{\Q \VS{23}A gʼa naŋ, a ga hongu nga goo alaafiya ra,

\par }{\Q amma moɲey goo ngi fondawey ga.


\par }{\Q \VS{24}Boro laaley ga jerandi waati kayna, woo banda ga, i ga dere.

\par }{\Q I ga kaŋ sanda takaa kaŋ nda tuuri fita ga kaŋ,

\par }{\Q i ga dunbandi sanda jeeniyaŋ.


\par }{\Q \VS{25}Manʼti woo no wala, may no ma hin kʼay taarandi?

\par }{\Q May no ma hin kʼay šenney kakaw.»




\par }\Chap{25}{\SH Cee hinzantoo kaŋ Bildad na šennoo zaa
\par }
{\PP \VerseOne{1}Bildad, Šuwa boraa zaabi ka nee:


\par }{\Q \VS{2}«Irkoy bara nda hini kaŋ ga hunburandi,

\par }{\Q a ga alaafiya gorandi beenaa ra.


\par }{\Q \VS{3}Nga wongu jamawey mma hin ka kabandi wala?

\par }{\Q May do nga gaayoo si too?


\par }{\Q \VS{4}Taka foo nda adamize ga hin ka tee šerrante Irkoy jine?

\par }{\Q Taka foo nda boro kaŋ woy nʼa hay ga henan?


\par }{\Q \VS{5}Handoo hunday si kaaray,

\par }{\Q handarawey si henan a jine,


\par }{\Q \VS{6}soko boro kaŋ manʼti kala nooni,

\par }{\Q nda adamize kaŋ manʼti kala nooni-ize!»




\par }\Chap{26}{\SH Cee hinzantoo kaŋ Ayuba na Bildad zaabi
\par }
{\PP \VerseOne{1}Ayuba zaabi ka nee:


\par }{\Q \VS{2}«Nʼga wan ka yalaafante faaba,

\par }{\Q nʼga wan ka kabe kaŋ sii nda gaabi faaba!


\par }{\Q \VS{3}Nʼga wan ka boro hoyray kaŋ sii nda lakkal,

\par }{\Q nʼga cebe kaŋ ni goo nda lakkal beeri!


\par }{\Q \VS{4}May ga ni goo?

\par }{\Q May ka šenney wey daŋ ni miɲoo ra?


\par }{\Q \VS{5}Bukawey ga jijiri

\par }{\Q teekoo cire nda borey kaŋ goo a ra.


\par }{\Q \VS{6}Nga do alaahara sii nda sirri,

\par }{\Q guusu futaa sii nda daabirji.


\par }{\Q \VS{7}A ga hawsa here beenaa daaru koonu boŋ,

\par }{\Q a ga laboo deeji koonu ga.


\par }{\Q \VS{8}A ga harey daabu nga duulawey ra,

\par }{\Q duulawey si say ngi tiŋaa cire.


\par }{\Q \VS{9}A ga nga kokoy gorodogoo gunaroo\FTNT{*}{{\FR 26:9 }{\FR{26.9
}}{\FQ{nga kokoy gorodogoo gunaroo}}{\FT{, Ebere šenni ra, almaganaa faa ti
}}{\FQA{handu kaaraa ndumoo.}}} daabu,

\par }{\Q ka nga duulaa daaru a ga.


\par }{\Q \VS{10}A na haya kaŋ ga kuubi ka bere žeeri haroo ga,

\par }{\Q ka koy hala gaayoo nda kubaa kaydogoo ga.


\par }{\Q \VS{11}Beenaa ganjey ga jijiri,

\par }{\Q i ga hunbur nda a kašeta i ga.


\par }{\Q \VS{12}Nga gaaboo nda a ga teekoo boosandi,

\par }{\Q nga lakkaloo nda a ga teekoo adabba laalaa\FTNT{†}{{\FR 26:12 }{\FR{26.12
}}{\FT{Zamnaa
}}{\XT{9.13; Zaburey 89.11; Ezayi 30.7.}}} motti.


\par }{\Q \VS{13}Nga miɲoo hewoo ga beenaa nerandi,

\par }{\Q kaboo ga gondoo kaŋ zuru hay.


\par }{\Q \VS{14}Aywa, woo ti nga goyey kul ikaccaa.

\par }{\Q Macin ti ŋuunuŋuunuyanoo kaŋ ir ga maarʼa?

\par }{\Q May no ma faham nga hinoo jiŋjiŋyanoo se?»




\par }\Chap{27}{\PP \VerseOne{1}Ayuba yee koyne ka tonton nga šennoo ga ka nee:


\par }{\Q \VS{2}«Ay ga žee nda Irkoy kaŋ ga huna maaɲoo

\par }{\Q kaŋ nʼay cimoo taa ay kone,

\par }{\Q nga kaŋ ti Hini-kul-koyoo kaŋ nʼay hundoo torro.


\par }{\Q \VS{3}Kullihinne ay ga hunsar,

\par }{\Q kullihinne Irkoy hunsaroo goo ay niiney ra,


\par }{\Q \VS{4}šenni laala si hun ay miɲoo ra,

\par }{\Q ay deenoo si zanba.


\par }{\Q \VS{5}Abada ay si war noo cimi!

\par }{\Q Hala ay buuyanoo ga ay sʼay laadirtaraa naŋ.


\par }{\Q \VS{6}Ay ga gaabandi ay šerretaraa ga, ay si kaa a ra,

\par }{\Q ay binoo sʼay zukandi ba cee foo.


\par }{\Q \VS{7}Yala agay iberoo ma diyandi boro laala,

\par }{\Q boro kaŋ kay ya ne ma diyandi boro kaŋ si šerre!


\par }{\Q \VS{8}Macin ti naataa kaŋ goo boro se kaŋ si hunbur Irkoy

\par }{\Q waati kaŋ Irkoy na hundoo karfoo dunbu,

\par }{\Q waati kaŋ a na hundoo kaa?


\par }{\Q \VS{9}Waati kaŋ bone kaa a ga,

\par }{\Q Irkoy ga maa nga kaatey wala?


\par }{\Q \VS{10}A ga Hini-kul-koyoo tee nga bajoo,

\par }{\Q A ga Irkoy cee waati kul wala?


\par }{\Q \VS{11}Ay ga war cawandi haya kaŋ ti Irkoy hinoo,

\par }{\Q ay si Hini-kul-koyoo hayey tugu war se.


\par }{\Q \VS{12}Nga ne, war hunday kul dii ey henna,

\par }{\Q macin se war ga war boŋ derandi šenni yaadayaŋ ra?


\par }{\Q \VS{13}Woo ti bagaa kaŋ Irkoy nʼa jisi boro laaley se,

\par }{\Q woo ti tubuhayaa kaŋ boro binekogawey ga duu a Hini-kul-koyoo do.


\par }{\Q \VS{14}Ba nda a goo nda ize booboyaŋ, takuba wane nda ey,

\par }{\Q nga hayroo si kungu.


\par }{\Q \VS{15}Borey kaŋ ga cindi dumaa ga, buuyan gʼi fiji,

\par }{\Q bila nda wandey kaŋ i buu kʼi naŋ mʼi hẽe.


\par }{\Q \VS{16}Nda a na nzorfu kaaray marga sanda labu,

\par }{\Q ka bankaaray zuku cere ga sanda labudiini,


\par }{\Q \VS{17}nga no kʼi zuku cere ga,

\par }{\Q boro šerrantaa no mʼi daŋ,

\par }{\Q boro henanantaa no ma duu nzorfoo.


\par }{\Q \VS{18}Hugoo kaŋ a nʼa cin ga hima nda nooni hugu,

\par }{\Q a ga hima nda tende kaŋ gardikaw gʼa cin nga boŋ se.


\par }{\Q \VS{19}A ga kani nda almankoynitaray, haya kul si duu nga almanoo,

\par }{\Q a ga nga moɲey hay, alman kul sii no!


\par }{\Q \VS{20}Balaawu ga kaŋ a ga sanda ncirɲi,

\par }{\Q hewkur gʼa zaa cijinoo ra.


\par }{\Q \VS{21}Dandi hewoo gʼa zaa ka koy,

\par }{\Q a gʼa dogu laala kʼa kaa nga gorodogoo ra.


\par }{\Q \VS{22}I gʼa kar, i si hinna a se,

\par }{\Q a si hun a ra, kala a ma zuru.


\par }{\Q \VS{23}I ga kobi nga bonaa maaganda se,

\par }{\Q nongu kul kaŋ ra a koy, borey ga wisi ka haaru a ra.»




\par }\PoetryChap{28}{\Q \VerseOne{1}«Cimi no, nongu goo no kaŋ ra nzorfu kaaray ga hun,

\par }{\Q nda nongu kaŋ ra wura ga ɲumay ka henan,


\par }{\Q \VS{2}Guuru bibi si hun kala laboo ra,

\par }{\Q tondi mennante ga alhan noo.


\par }{\Q \VS{3}Kubawey ga ben,

\par }{\Q i ga laboo fanši ka koy guusu kuku ra

\par }{\Q hala tondey kaŋ ga tugu buuyan biyoo ra.


\par }{\Q \VS{4}I ga guusu fanši kaŋ ga mooru borey gorodogoo,

\par }{\Q nongu ra kaŋ ra cee si duu jisidoo,

\par }{\Q i nka deeja, i ga zinji-zinji adamizey se nongu mooro.


\par }{\Q \VS{5}Laboo kaŋ ra meehunay ga hun gandaheroo

\par }{\Q bere-bere sanda nuune ka duu a.


\par }{\Q \VS{6}Safir tondi si duwandi kala laboo tondey ra,

\par }{\Q no din ra wura hamni ga duwandi.


\par }{\Q \VS{7}Ciraw kaŋ ga hoo si fondaa bay,

\par }{\Q algabu biboo moɲey si dii a.


\par }{\Q \VS{8}Ganjihooga kaŋ ga zankam mana too no din,

\par }{\Q ganjihayla mana bay ka bisa nda no din.


\par }{\Q \VS{9}Adamize ga kaŋ tondi ga,

\par }{\Q a ga tondi hondey bere hala ngi linjey ga.


\par }{\Q \VS{10}A ga guusu kaa tondey ra kʼa tee hari bisadoo,

\par }{\Q moɲey ga dii haya kayante dumi kul.


\par }{\Q \VS{11}A ga haroo kayandi hala a masi dandi,

\par }{\Q a ga haya tugantey fatawandi.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{12}Amma man ra lakkal ga duwandi?

\par }{\Q Man ra fahamay doo goo?


\par }{\Q \VS{13}Adamize si alkadaroo bay,

\par }{\Q a si duwandi hundikoyney laboo ga.


\par }{\Q \VS{14}Guusu beeroo nee: ‹A sii ay ra.›

\par }{\Q Teekoo nee: ‹A sii ay do.›


\par }{\Q \VS{15}Ba wura alhakiika sʼa noo boro se,

\par }{\Q nzorfu kaaray si duu a.


\par }{\Q \VS{16}A si hin ka neešandi Ofir gandaa wura bande,

\par }{\Q oniks tondi hay šenda si duu a,

\par }{\Q safir tondi hay šenda si duu a.


\par }{\Q \VS{17}Wura wala diji si hin ka deedandi a ga,

\par }{\Q a si hin ka barmayandi nda wura alhakiika jinay.


\par }{\Q \VS{18}Hiiri caadante nda murmur si hin ka kay a jine,

\par }{\Q lakkal hayoo bisa alyakuutu.


\par }{\Q \VS{19}Topaz tondi kaŋ hun Ecopi gandaa ra

\par }{\Q si hin ka deedandi a ga,

\par }{\Q wura alhakiika si toorʼa alkadar.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{20}Man ra lakkal ga hun?

\par }{\Q Man ra fahamay dogoo goo?


\par }{\Q \VS{21}A tugandi hundikoyni kul se,

\par }{\Q a daabandi beenaa cirawey se.


\par }{\Q \VS{22}Guusu futaa nda buuyanoo šelaŋ ka nee:

\par }{\Q ‹Ir haŋawey maa nga šennoo.›


\par }{\Q \VS{23}Irkoy no ma lakkal fondaa bay,

\par }{\Q nga no ma dogoo bay,


\par }{\Q \VS{24}zama nga no ma dii hala laboo kaydogoo ga,

\par }{\Q a ga dii haya kul kaŋ goo beenaa cire.


\par }{\Q \VS{25}Nga no ka hewoo hinoo daŋ,

\par }{\Q nga no ma harey neeši.


\par }{\Q \VS{26}Waati kaŋ a na yaamar noo ncirɲoo se,

\par }{\Q ka fondo tee meli nda jiŋjiŋyan se,


\par }{\Q \VS{27}waatoo din a dii lakkal, a nʼa deede,

\par }{\Q a nʼa laasaabu, a nʼa noo alkadar.


\par }{\Q \VS{28}Woo banda ga, a nee adamize se:

\par }{\Q ‹Ka hunbur war Koyoo, woo ti lakkal,

\par }{\Q ka mooru ifutu, woo ti fahamay!›»




\par }\Chap{29}{\PP \VerseOne{1}Ayuba yee koyne ka tonton nga šennoo ga ka nee:


\par }{\Q \VS{2}«Hay, nda a gar ba ya mma hin ka yee ay handu bisantey takaa ga,

\par }{\Q jirbey kaŋ Irkoy gʼay lakkal,


\par }{\Q \VS{3}waatey kaŋ ra a ga nga fitillaa diinandi ay boŋoo boŋ

\par }{\Q nga gaayoo ra ay ga dira kubaa ra!


\par }{\Q \VS{4}Takaa kaŋ ay cindi ka ti a waatoo kaŋ ay tee aru,

\par }{\Q waatoo din Irkoy ceretaraa gʼay hugoo lakkal.


\par }{\Q \VS{5}Waatoo din Hini-kul-koyoo goo ay bande,

\par }{\Q ay zankaarey gʼay kuubi ka bere.


\par }{\Q \VS{6}Waatoo din jii nda waa ga tee ay do sanda hari.


\par }{\Q \VS{7}Waatoo din ay fatta ka koy koyraa miɲoo ga

\par }{\Q de ay gʼay gorodogoo tee farroo ra.


\par }{\Q \VS{8}Nda aru soogey dii agay, i ga tugu,

\par }{\Q aru žeeney ga tun ka kay.


\par }{\Q \VS{9}Boŋkoyney ga ngi šenney kayandi

\par }{\Q de i ga ngi kabey daŋ ngi miɲey ga.


\par }{\Q \VS{10}Boro beerey ga dangay,

\par }{\Q ngi deeney ga denji dankawey ga.


\par }{\Q \VS{11}Waatoo din boro kaŋ ga maa ay jindoo

\par }{\Q ga nee kaŋ ay duu gomni,

\par }{\Q moo kaŋ dii agay ga seedetaray tee ay ga.


\par }{\Q \VS{12}Zama talka kaŋ ga kaati ka faaba ceeci,

\par }{\Q ay ga nga tilasoo kaa a ga,

\par }{\Q alyatim kaŋ sii nda faabakaw, ay gʼa faaba.


\par }{\Q \VS{13}Boro kaŋ ga baa ka buu ga gaara ya ne,

\par }{\Q ay ga woyoo kaŋ kurɲoo buu binoo ɲaalandi.


\par }{\Q \VS{14}Ay si daabu nda kala šerretaray, ay bankaaraa no.

\par }{\Q Ay cimoo ti ay burmusoo nda ay fatalaa.


\par }{\Q \VS{15}Ay tee moo danaa se,

\par }{\Q nda cee bongey se.


\par }{\Q \VS{16}Ay tee talkey se baaba,

\par }{\Q borey kaŋ ay sʼi bay, ay ga ngi misoo guna.


\par }{\Q \VS{17}Ay ga borey kaŋ si šerre warkandawey kayri

\par }{\Q ka hamoo kaa hiɲey ra.


\par }{\Q \VS{18}Ay ga nee ay boŋ se kaŋ ay ga buu ay hugoo ra,

\par }{\Q agay aloomuroo hinnaa ga too labutaasi gurunbey.


\par }{\Q \VS{19}Ay linjey ga koy haroo here,

\par }{\Q harandaŋoo ga cijinoo tee ay fitawey ga.


\par }{\Q \VS{20}Waati kul ay ga duu darža taaga

\par }{\Q ay biraa ga duu gaabi ay kaboo ra.


\par }{\Q \VS{21}Waatoo din borey gʼay batu ka haŋajer ya ne,

\par }{\Q i ga dangay ka maa ay hoyraa.


\par }{\Q \VS{22}Ay šenney si kakawandi,

\par }{\Q ay meešenney zunbu borey ga

\par }{\Q sanda ncirɲi kaŋ ga loti laboo ga.


\par }{\Q \VS{23}I gʼay batu sanda takaa kaŋ nda boro ga ncirɲi batu,

\par }{\Q i ga miɲey hay sanda boro kaŋ ga ncirɲi jinaa ga kaŋ.


\par }{\Q \VS{24}Ay haaraa ga tee i se boŋhaway,

\par }{\Q haya kul sʼay ganji agay ndumoo ma feeri i se.


\par }{\Q \VS{25}Ay tee i se jineboro

\par }{\Q ka fondaa cebe i se kaŋ bande i ga hima ka dira,

\par }{\Q ay ga goro i game sanda kokoy kaŋ goo nga wongu-izey gamey ra,

\par }{\Q sanda boro kaŋ ga borey kaŋ biney ga hẽe biney yaynandi.»




\par }\PoetryChap{30}{\Q \VerseOne{1}«Amma sohõ, boroyaŋ kaŋ ay žen ey ga haaru ay ra,

\par }{\Q ngi kaŋ ay cindi ka donda baabey

\par }{\Q kʼi daŋ ay alman kurey hanšey ra.


\par }{\Q \VS{2}Macin no ngi kabey gaaboo gʼa hanse ya ne?

\par }{\Q Ngi albarkaa koy.


\par }{\Q \VS{3}Jaŋay nda heray gʼi yalaafandi,

\par }{\Q i ga ŋaayan ceeci labu kogaa ra

\par }{\Q kaŋ ti nongu kogaa kaŋ ra hari sii kaŋ naŋandi za gayyan.


\par }{\Q \VS{4}I ga saajoo fita ciiri-ciirante kaa tuuri kaccey ra kʼa ŋaa,

\par }{\Q de mo ŋaayan sii no nda manʼti saabawey linjey.


\par }{\Q \VS{5}I gʼi gaaray kʼi kaa adamizey ra,

\par }{\Q i ga kaati i ga sanda zay.


\par }{\Q \VS{6}I ga koy goro goorey tondey ra,

\par }{\Q labu guusey nda tondi guusey ra.


\par }{\Q \VS{7}I ga hẽe tuuri kaccey gamey ra,

\par }{\Q i ga marga karjiɲaŋey cire.


\par }{\Q \VS{8}Boro yaada izeyaŋ no,

\par }{\Q boroyaŋ no kaŋ sii nda beeray.

\par }{\Q I nʼi kar kʼi gaaray gandaa ra.


\par }{\Q \VS{9}Sohõ, agay ti ngi doonoo,

\par }{\Q i nʼay tee hoorayhaya.


\par }{\Q \VS{10}I ga konna agay, i ga hibi ay ga,

\par }{\Q i si fay nda ka tufa agay ndumoo ga.


\par }{\Q \VS{11}Zama Irkoy kʼay biraa yorkandi,

\par }{\Q haya kul si borey wey dii.


\par }{\Q \VS{12}Boro laaley wey tun ka kay ya ne kʼay cewey tuti,

\par }{\Q i ga guusuyaŋ fanši ay jine hala ya kaŋ i ra,


\par }{\Q \VS{13}I ga fondo dunbu ay ga kʼay halaciroo ceeci,

\par }{\Q ngi kaŋ boro kul sʼi faaba.


\par }{\Q \VS{14}I na fun beeri kaa cetaa ra ka kaa ay ga,

\par }{\Q i ga koy, i ga kaa sanda nongu kaŋ say ra.


\par }{\Q \VS{15}Hunburay beeri kaŋ ay ga,

\par }{\Q ay beeraa koy sanda subu kaŋ hewoo nʼa zaa.

\par }{\Q Faaba kul dere ya ne sanda duula kaŋ bisa.


\par }{\Q \VS{16}Sohõ, agay aloomuroo goo ma ben,

\par }{\Q binekankamay zaariyaŋ nʼay dii.


\par }{\Q \VS{17}Cijin here, farayanoo ga too hala ay birey do,

\par }{\Q dorey kaŋ gʼay ŋaa si hunanzam.


\par }{\Q \VS{18}Irkoy nʼay bankaaraa cendi kʼa dii nda gaabi,

\par }{\Q a nʼay šiita nda ay burmusoo.


\par }{\Q \VS{19}A nʼay warra batakaraa ra,

\par }{\Q ay ga hima nda labu nda boosu.


\par }{\Q \VS{20}Ay ga kaati ka faaba ceeci ni ga, amma nʼsi tuuru ya ne,

\par }{\Q ay ga kay ay boŋ ga hala ma lakkal daŋ ya ne.


\par }{\Q \VS{21}Ni bere ka binebibay ay ga,

\par }{\Q nʼgʼay tangam nda ni kaboo gaaboo.


\par }{\Q \VS{22}Nʼga hewoo kʼay zaa, kʼay bere,

\par }{\Q nʼnʼay derandi hewkuroo ra.


\par }{\Q \VS{23}Ay ga bay, ni mma mʼay ka koy buuyan ga

\par }{\Q kaŋ ti nongoo kaŋ ra hundikoyney kul ga koy.


\par }{\Q \VS{24}Boro kaŋ goo ma halaci si nga kabey šerre wala?

\par }{\Q Boro kaŋ goo bone ra si kaati ka faabayan ceeci wala?


\par }{\Q \VS{25}Ya na hẽe borey se kaŋ goo waati šenda ra wala?

\par }{\Q Ay binoo mana maray talkaa se wala?


\par }{\Q \VS{26}Ay ga gomni tammahã,

\par }{\Q amma laalay ka kaa,

\par }{\Q ay ga gaay batu,

\par }{\Q amma kubay ka kaa.


\par }{\Q \VS{27}Ay binoo si fay nda hẽeni,

\par }{\Q binemarayyan zaarey gum ay ga.


\par }{\Q \VS{28}Ay gaahamoo bibi, amma manʼti waynaa no,

\par }{\Q ay ga tun borey margaroo ra ka faabayan ceeci.


\par }{\Q \VS{29}Ay tee nzoŋawey armaa,

\par }{\Q taatagawey hangasinoo.


\par }{\Q \VS{30}Ay kuuroo ga bibi ay ga,

\par }{\Q gaaham konnoo gʼay birey ton.


\par }{\Q \VS{31}Ay kuntijoo si hẽe de kala buuyan dooney se,

\par }{\Q ay laatoo si kara de kala hẽeni donkey se.»




\par }\PoetryChap{31}{\Q \VerseOne{1}«Amaana no ay daŋ agay nda ay moɲey game

\par }{\Q kaŋ ay sʼay moɲey kanji

\par }{\Q woy soogo ra kaŋ si aru bay kʼa boonay.


\par }{\Q \VS{2}Nda manʼti woo, macin ti bagaa kaŋ Irkoy kaŋ goo beenaa ra gʼa jisi ya ne?

\par }{\Q Macin ti tuboo kaŋ Hini-kul-koyoo gʼa sanba ya ne ka hun beenaa ra?


\par }{\Q \VS{3}Bone si kaŋ boro laaley ga wala?

\par }{\Q Balaawu si kaŋ goy futu teekey ga wala?


\par }{\Q \VS{4}Irkoy si dii ay dira takaa wala?

\par }{\Q A sʼay cee diraa kul kabu wala?


\par }{\Q \VS{5}Ay ga doona ka taari wala?

\par }{\Q Ay ga cahã ka zanba wala?


\par }{\Q \VS{6}Irkoy mʼay neeši nda neešihaya cimi!

\par }{\Q Woo ra a ga dii kaŋ ay ga laadir.


\par }{\Q \VS{7}Nda ay cewey šiiri ka hun fondaa ga,

\par }{\Q nda ay binoo hanga ay moɲey alhawaa bande,

\par }{\Q nda teegoy laala nʼay kabey žiibandi,


\par }{\Q \VS{8}yala boro tana ma haya ŋaa kaŋ ay nʼa duma,

\par }{\Q wala ay faaroo ma dogandi ka hun laboo ra!


\par }{\Q \VS{9}Nda ay binoo nka hanga woy waani,

\par }{\Q de ay nʼay taalammaa hugoo miɲoo monno,


\par }{\Q \VS{10}yala ay wandoo ma tam goy tee boro tana se,

\par }{\Q de aru tanayaŋ ma kani nda a!


\par }{\Q \VS{11}Nda woo tee, ay na laybu haawinte tee,

\par }{\Q almuhal kaŋ ciitikey gʼa zukandi.


\par }{\Q \VS{12}Agay almuhaloo tee sanda nuune

\par }{\Q kaŋ gʼay diinandi hala guusu futaa ra,

\par }{\Q ka haya kul kaŋ ay duu a halaci.


\par }{\Q \VS{13}Kakaw kaŋ huru

\par }{\Q agay nda ay tamoo wala ay koŋŋaa game,

\par }{\Q zama ya na ngi alhakoo guna,


\par }{\Q \VS{14}nda Irkoy na šennoo din tunandi, macin no ay ga nee?

\par }{\Q Nda a nʼay hãa, macin nda ay gʼa zaabi?


\par }{\Q \VS{15}Koy follokaa no kaŋ nʼir kul tee,

\par }{\Q agay nda ngi kul ir ɲaa gundoo ra.


\par }{\Q \VS{16}Ya nka wanji yalaafante ŋaarayroo,

\par }{\Q wala ka woy kaŋ kurɲoo buu naŋ a gay a ga batu, ya nʼa faaba wala?


\par }{\Q \VS{17}Ya nkʼay ŋaahayaa ŋaa agay foo

\par }{\Q bila nda ya alyatimoo bagaa kaa wala?


\par }{\Q \VS{18}Za ay zankataray ya nka tee i se

\par }{\Q sanda baaba kaŋ jeroo ga i ga goro,

\par }{\Q za ay huru aduɲɲa ra, ay ga lakkal daŋ woy kaŋ kurɲoo buu se.


\par }{\Q \VS{19}Nda ya nka dii alfukaaru kaŋ sii nda bankaaray,

\par }{\Q wala talka kaŋ sii nda gumtaafe, ay nʼi naŋ


\par }{\Q \VS{20}bila nda ay mʼi noo ay feejey haaboo gumtaafe

\par }{\Q kaŋ nda i ga gum,

\par }{\Q i ga gaara ya ne wala?


\par }{\Q \VS{21}Nda ay kaboo bay ka too alyatim do,

\par }{\Q zama ciitikey ti ay cerey,


\par }{\Q \VS{22}yala ay jesoo ma hun ay dumaa ga,

\par }{\Q ay kabe hankoroo ma kayri!


\par }{\Q \VS{23}Zama ay ga hunbur Irkoy bonaa,

\par }{\Q ay si hin ka haya tee nga kokoytaraa jine.


\par }{\Q \VS{24}Ya nkʼay naanaa daŋ wura ra,

\par }{\Q ya nka nee wura alhakiika se: ‹Ay ga wakkal ni ga›, wala?


\par }{\Q \VS{25}Ya nka fooma nda agʼarzakaa,

\par }{\Q nda almanoo kaŋ ay kabey nʼi noo ya ne wala?


\par }{\Q \VS{26}Nda ay na waynaa gaayoo nereroo guna,

\par }{\Q de ay na handoo guna kaŋ ga dira nga daržaa ra,


\par }{\Q \VS{27}ay binoo nkʼay derandi tuguyan ra,

\par }{\Q kʼay kaboo daŋ ay miɲoo ga kʼi summu wala?


\par }{\Q \VS{28}Nda ay na woo tee, nga mo laybu no kaŋ ga hima nda ciiti,

\par }{\Q ay na Koyoo kaŋ goo beenaa ra zanba!


\par }{\Q \VS{29}Ya nka ɲaali nda agay iberoo bonaa wala?

\par }{\Q Ya nka yafarhã, zama ifutu duu a wala?


\par }{\Q \VS{30}Ya na yadda ay miɲoo ma zunubu tee,

\par }{\Q kʼa danga hala a ma buu!


\par }{\Q \VS{31}Borey kaŋ goo ay hugoo ra mma nee:

\par }{\Q ‹May bara ni hugoo ra kaŋ mana kungu ham?›


\par }{\Q \VS{32}Ya na bay ka naŋ yaw ma kani lolaa ra,

\par }{\Q ay hugoo miɲoo ga hay dirakey se.


\par }{\Q \VS{33}Ya nkʼay hooyaney tugu sanda takaa kaŋ Adama bay kʼa tee\FTNT{*}{{\FR 31:33 }{\FR{31.33
}}{\FQ{sanda takaa kaŋ Adama bay kʼa tee}}{\FT{, Ebere šenni ra, almaganaa faa ti
}}{\FQA{sanda adamizey takaa.}}} wala?

\par }{\Q Ya nkʼay layboo tugu ay ziibaa ra wala?


\par }{\Q \VS{34}Ya mma hunbur jamaa miɲey,

\par }{\Q wala ay borey mʼay fur,

\par }{\Q ya mma tee suk, ay si fatta nda hugoo miɲoo wala?


\par }{\Q \VS{35}Jalla, nda a gar boro goo no kaŋ ga haŋajer ya ne!

\par }{\Q Woo ti ay šenni kokorantaa.

\par }{\Q Yala Hini-kul-koyoo mʼay zaabi!

\par }{\Q Torceyanoo kaŋ agay nkuwaa nʼa tee ya ne,


\par }{\Q \VS{36}ay gʼa fur ay jesoo ga,

\par }{\Q ay gʼa daŋ sanda kokoy fuula.


\par }{\Q \VS{37}Ay gʼay teegoyey kul laasaaboo tee a bande.

\par }{\Q Ay ga man a sanda boŋkoyni.


\par }{\Q \VS{38}Nda a gar ay faaroo nka kaati ay ga,

\par }{\Q de nga nda nga nonguyaŋ na munday doori ay sabbu se,


\par }{\Q \VS{39}ya nka nga hegaa ŋaa kaŋ ya nʼa bana,

\par }{\Q ka nga koyey tammahãa kaa wala?


\par }{\Q \VS{40}Yala karji ma zay ya ne alkama dogoo ra,

\par }{\Q subu futu ma zay ya ne
oržoo dogoo ra!»

\par }{\BB \par }
{\Q Ne ga Ayuba šenney ben.




\par }\Chap{32}{\SH Elihu futuroo
\par }
{\PP \VerseOne{1}Ayuba cere hinzaa fay nda kʼa zaabi, zama Ayuba do boro šerrante ti nga.

\VS{2}Waatoo woo, Barakel kaŋ ti Buz alkabiilaa boro, kaŋ si hun kala Ram alaayan beeroo ra, nga izʼaroo Elihu hanse ka futu. A hanse ka futu Ayuba ga, zama Ayuba ga nga boŋ dii šerrante Irkoy jine.

\VS{3}A futu Ayuba cere hinzaa ga, zama i mana hin ka yee ka duu zaabi, amma woo kul, i nee kaŋ Ayuba tooɲe.

\VS{4}I kul žen Elihu, woo se Elihu batu jina ka duu ka šennoo zaa ka šelaŋ Ayuba se.

\VS{5}Waatoo kaŋ Elihu bay zaabi sii i kone, a futu.


\par }{\SH Elihu na šennoo zaa
\par }
{\PP \VS{6}Barakel kaŋ ti Buz boro, nga izʼaroo Elihu na šennoo zaa ka nee:

\par }{\Q «Aru sooga ti agay, war manʼti kala boro žeenayaŋ,

\par }{\Q woo se ay jijiri, ay hunbur

\par }{\Q kʼay bayhayaa daŋ war jine.


\par }{\Q \VS{7}Ya nka nee ay boŋ se: ‹Boro žeeney ma šelaŋ,

\par }{\Q ngi jiirey booboyanoo ga kate i ma lakkal cawandi.›


\par }{\Q \VS{8}Amma nda cimi, hundoo kaŋ goo adamize ra,

\par }{\Q manʼti kala Hini-kul-koyoo hunsaroo kaŋ ga adamize noo fahamay.


\par }{\Q \VS{9}Ka duu jiiri boobo si boro noo lakkal,

\par }{\Q manʼti boro žeeney no ma šerretaray bay.


\par }{\Q \VS{10}Woo se ay ga nee kaŋ ma haŋajer ya ne,

\par }{\Q agay mo gʼay bayraa cebe ma ne.


\par }{\Q \VS{11}Aywa, ay na war šenney batu,

\par }{\Q ay na haŋajer war lakkaloo se,

\par }{\Q war ma šelaŋ hala war ma too war šenney kaydogoo ga.


\par }{\Q \VS{12}Ay na lakkal daŋ war se,

\par }{\Q amma war affoo kul mana hin ka Ayuba kakaw,

\par }{\Q boro kul mana nga šenney zaabi.


\par }{\Q \VS{13}Woo kul, war masi nee: ‹Ir duu lakkal:

\par }{\Q Irkoy hinne no ma hin ka cebe a se kaŋ a dere, manʼti boro!›


\par }{\Q \VS{14}Manʼti agay se Ayuba šelaŋ,

\par }{\Q adiši ay sʼa zaabi nda war šenney dumi.


\par }{\Q \VS{15}Miɲey daaba, i mana šelaŋ koyne,

\par }{\Q šenni sii miɲey ra!


\par }{\Q \VS{16}Yʼi batu, zama i si šelaŋ,

\par }{\Q zama i kay, i si šelaŋ koyne wala?


\par }{\Q \VS{17}Woo ra agay mo, ay ga šennoo zaa,

\par }{\Q agay mo gʼay bayraa cebe.


\par }{\Q \VS{18}Zama šenni boobo goo ay do,

\par }{\Q ay hundoo gʼay gaabi ya šelaŋ


\par }{\Q \VS{19}A ga tee ya ne sanda
alaneb hari mooro

\par }{\Q kaŋ ga zarga ay gundoo ra,

\par }{\Q sanda hunbar taagayaŋ kaŋ ga baa ka bagu.


\par }{\Q \VS{20}Ay ga šelaŋ hala ya duu ka hunsar,

\par }{\Q ay gʼay miɲoo feeri ka zaabi.


\par }{\Q \VS{21}Ay si borey daŋ cere jine,

\par }{\Q ay si adamize kul zanzaŋ.


\par }{\Q \VS{22}Zama ay si wan boro zanzaŋyan,

\par }{\Q nda ay nʼa tee, ay Takakaa gʼay derandi nda cahãyan.»




\par }\PoetryChap{33}{\Q \VerseOne{1}«Sohõ, Ayuba, ay gʼa wiri ni ga, ma haŋajer ay šenney se,

\par }{\Q haŋa kayandi ay šenney kul se!


\par }{\Q \VS{2}Guna, ay gʼay miɲoo feeri,

\par }{\Q ay deenoo ga šelaŋ ay miɲoo ra,


\par }{\Q \VS{3}Šerretaraa kaŋ goo ay binoo ra nda ay ga šenney wey har,

\par }{\Q bayray henanante no kaŋ ay miɲoo gʼa har.


\par }{\Q \VS{4}Irkoy
Hundoo kʼay tee,

\par }{\Q Hini-kul-koyoo miɲoo hunsaroo kʼay hunandi.


\par }{\Q \VS{5}Nda nʼga hin, ay zaabi,

\par }{\Q soolu ka kay ay jine!


\par }{\Q \VS{6}Nga ne, Irkoy do, agay nda ni kul ga sawa,

\par }{\Q agay hunday mana hun kala labudiini ra.


\par }{\Q \VS{7}Woo ra nʼsi hima ka hunbur agay ka ni binoo dunbu,

\par }{\Q ay hinoo si hin ka ni šiita.


\par }{\Q \VS{8}Amma ni šelaŋ ay jine,

\par }{\Q ay maa ni šenney.


\par }{\Q \VS{9}Ni nee: ‹Ay ga henan, ya na ifutu tee,

\par }{\Q ay binoo ga henan, laybu sii ay ga.


\par }{\Q \VS{10}Woo kul, Irkoy goo ma kobay ceeci ay ga,

\par }{\Q a gʼay dii nga iberoo.


\par }{\Q \VS{11}A gʼay cewey gaala nda bundu,

\par }{\Q a gʼay dira takaa kul koroši.›


\par }{\Q \VS{12}Ay ga ni bayrandi kaŋ woo ra ni sii nda cimi,

\par }{\Q zama Irkoy bisa adamize.


\par }{\Q \VS{13}Macin se nʼga yenje wiri a ga,

\par }{\Q kaŋ se a si ni šenney zaabi se wala?


\par }{\Q \VS{14}Irkoy ga šelaŋ boro se nda takaa woo hõ,

\par }{\Q suba a ga šelaŋ boro se nda taka tana foo,

\par }{\Q amma boro si haŋajer.


\par }{\Q \VS{15}Handiri ra, cijin here bangayyan ra,

\par }{\Q waati kaŋ jirbi koma na adamize dii,

\par }{\Q ka gar i ga kani ngi daaroo boŋ:


\par }{\Q \VS{16}waatoo din a ga borey haŋawey feeri kʼi bayrandi

\par }{\Q kʼi cawandi henna,


\par }{\Q \VS{17}hala nga ma adamize moorandi nga teegoy laaley

\par }{\Q ka boro hallasi bolsay ra,


\par }{\Q \VS{18}hala nga mʼa hallasi
saaraa guusoo ga,

\par }{\Q yaaji masi nga hunaroo halaci.


\par }{\Q \VS{19}Koyne mo Irkoy ga boro gooji

\par }{\Q nga wircoo daaroo boŋ,

\par }{\Q gurzugay si ben gaahamoo ra.


\par }{\Q \VS{20}Ŋaayan kul mma tar a se,

\par }{\Q ba ŋaayaney kaŋ ga hanse ka kan.


\par }{\Q \VS{21}A ga ɲom ka gaahamoo kul kaa a ga,

\par }{\Q birey kaŋ boro si dii ey, sohõ boro ga dii ey.


\par }{\Q \VS{22}Nga hundoo ga man saaraa guusoo,

\par }{\Q nga hunaroo goo hundi diikey kabey ra.


\par }{\Q \VS{23}Amma nda almalayka kaŋ ti waafakandikaw goo a jere,

\par }{\Q almalayka foo almalaykaa zenber (1.000) game

\par }{\Q kaŋ ga adamize cebe haya kaŋ a ga hima kʼa tee,


\par }{\Q \VS{24}a ga alhormo tee a se, ka nee Irkoy se:

\par }{\Q ‹A hallasi, a masi zunbu saaraa guusoo ra!

\par }{\Q Zama ay duu haya kaŋ ay gʼa bana kʼa feeri.›


\par }{\Q \VS{25}Waatoo din gaahamoo ga tee sanda zanka gaaham,

\par }{\Q a ga tee sanda nga soogataraa waatoo.


\par }{\Q \VS{26}A ga Irkoy suurandi, a ga alhormo tee a se,

\par }{\Q a ga koy kay a jine nda ɲaali.

\par }{\Q Irkoy ga boraa willi nga šerretaraa dogoo ra.


\par }{\Q \VS{27}A ga don adamizey jine ka nee:

\par }{\Q ‹Ay na zunubu tee, ay na haya šerrantaa šiirandi,

\par }{\Q ya na duu zukandoo kaŋ nda ay ga hima.


\par }{\Q \VS{28}Irkoy nʼay soolam, ka gar ya nka hima ka zunbu saaraa guusoo ra,

\par }{\Q sohõ ay ga huna ka dii gaayoo koyne!›


\par }{\Q \VS{29}Nga ne, woo kul Irkoy gʼa tee adamize se,

\par }{\Q a gʼa tee cee hinka, cee hinza.


\par }{\Q \VS{30}Takaa woo nda a ga adamize hundoo hallasi saaraa guusoo ra,

\par }{\Q ka baahunantey gaayoo daŋ a ga.


\par }{\Q \VS{31}Aywa, Ayuba, haŋajer ya ne!

\par }{\Q Dangay, agay no ma šelaŋ!


\par }{\Q \VS{32}Nda šenni goo ni do, tuuru ya ne!

\par }{\Q Šelaŋ, zama ay ga baa ma duu cimi.


\par }{\Q \VS{33}Nda manʼti woo, adiši haŋajer ya ne!

\par }{\Q Dangay, ay ga lakkal cawandi ma ne!»




\par }\Chap{34}{\SH Cee hinkantoo kaŋ Elihu na šennoo zaa
\par }
{\PP \VerseOne{1}Elihu tonton nga šennoo ga ka nee:


\par }{\Q \VS{2}«Lakkalkoyney, wa haŋajer ay šenney se!

\par }{\Q War kaŋ goo nda bayray,

\par }{\Q wa war haŋawey kayandi hayaa kaŋ ay gʼa har se!


\par }{\Q \VS{3}Takaa kaŋ nda mee ga maa ŋaayan tenbaa,

\par }{\Q takaa din da haŋa ga šenney kaa cere ra.


\par }{\Q \VS{4}Woo ga, ir ma hayaa suuba ir boŋ se kaŋ ti cimi,

\par }{\Q cere bande ir ma hayaa bay kaŋ ga boori.


\par }{\Q \VS{5}Zama Ayuba ka nee kaŋ nga ga henan,

\par }{\Q amma Irkoy na nga cimoo taa nga kone.


\par }{\Q \VS{6}Nga goo nda cimi, a na nga tee taariharkaw,

\par }{\Q nga ga henan, a na nga maray ka nga wii.


\par }{\Q \VS{7}Boro mma goo no kaŋ ga hima nda Ayuba

\par }{\Q kaŋ ga ɲooɲoyan haŋ sanda hari,


\par }{\Q \VS{8}a goo borey kaŋ ga šerretaray jaŋay tee margaroo ra,

\par }{\Q a ga dira boro laaley bande?


\par }{\Q \VS{9}Zama a nee: ‹A si baffoo hanse adamize se

\par }{\Q a ma ceeci ka kan Irkoy se.›


\par }{\Q \VS{10}Woo se adamize lakkalkoyney, wa haŋajer ya ne!

\par }{\Q Irkoy nda goy futu ga mooru cere.

\par }{\Q Hini-kul-koyoo nda šerre jaŋay ga mooru cere.


\par }{\Q \VS{11}A ga adamize bana ka sawa nda nga teegoyey,

\par }{\Q a ga boro foo kul dii nda nga dira takaa.


\par }{\Q \VS{12}Nda cimi, Irkoy si ifutu tee,

\par }{\Q abada Hini-kul-koyoo si ciiti šiirandi.


\par }{\Q \VS{13}May ka laboo talfi a ga?

\par }{\Q May ka aduɲɲa daŋ kaboo ra?


\par }{\Q \VS{14}Nda a gar Irkoy si hongu kala nga boŋ hinne,

\par }{\Q nda a kate nga ga nga
Hundoo nda nga hunsaroo,


\par }{\Q \VS{15}hayey kul hundey ga hun cere bande,

\par }{\Q adamize ga yee laboo ra.


\par }{\Q \VS{16}Nda ni goo nda lakkal, haŋajer woo se,

\par }{\Q ma lakkal daŋ ay šenney se!


\par }{\Q \VS{17}Boro kaŋ ga konnay cimi ga hin ka laama wala?

\par }{\Q Nʼga Boro Šerrante zukandi kaŋ ti Hinikoyoo wala?


\par }{\Q \VS{18}Nga hinne no ma nee kokoy se: ‹Furku›,

\par }{\Q ka nee boŋkoyney se: ‹Boro laala›.


\par }{\Q \VS{19}A si boŋkoyni ndumoo guna,

\par }{\Q a si almankoyni daŋ talka jine,

\par }{\Q zama nga kabey ka ngi boro hinkaa kul taka.


\par }{\Q \VS{20}I ga buu dogoo din da,

\par }{\Q cijin bine jama ga tun ka ture,

\par }{\Q woo banda ga, i ga dere.

\par }{\Q Gaabikoyni ga hibandi bila boro kabe ma too a do.


\par }{\Q \VS{21}Zama Irkoy ga dii adamize fondawey,

\par }{\Q a ga nga cee diraa kul laasaabu.


\par }{\Q \VS{22}Kubay biboo nda buuyan biyoo kul sii no

\par }{\Q kaŋ ra borey kaŋ ga šerretaray jaŋay tee ga hin ka tugu.


\par }{\Q \VS{23}A si too Irkoy ma adamize koroši waati kuku jina

\par }{\Q ka duu kʼa ciiti.


\par }{\Q \VS{24}A ga hinikoyey kayri bila a ma ceeniine diray tee,

\par }{\Q a ga boro daŋ dogey ra,


\par }{\Q \VS{25}zama a ga ngi teegoyey bay.

\par }{\Q Cijin folloku a gʼi bere kʼi motti.


\par }{\Q \VS{26}A gʼi kar borey jine

\par }{\Q sanda boro laalayaŋ.


\par }{\Q \VS{27}Zama i nka fay nda kʼa gana,

\par }{\Q de i mana faham nga fondawey kul se.


\par }{\Q \VS{28}I na yalaafante hẽenoo ka too a do,

\par }{\Q a ga maa zarabantey hẽenoo.


\par }{\Q \VS{29}Nda Irkoy na alaafiya noo, may no ma Irkoy zukandi woo se?

\par }{\Q Nda a na nga ndumoo tugu, may ma hin ka dii a?

\par }{\Q Gandawey wala adamizey,


\par }{\Q \VS{30}a si baa boro kaŋ si hunbur Irkoy mʼi laama,

\par }{\Q a masi tee kumsay jamaa se.


\par }{\Q \VS{31}Nda boro nee Irkoy se:

\par }{\Q ‹Ay nʼay zukandoo muɲe, ay si yee koyne ka ifutu tee.


\par }{\Q \VS{32}Haya kaŋ ay si dii a, a cebe ya ne,

\par }{\Q nda ay na laybu tee, ay sʼa filla koyne›,


\par }{\Q \VS{33}Irkoy mma boro bana ka sawa nda boraa ibaayoo wala?

\par }{\Q Ni ka si yadda a ga.

\par }{\Q Ni no ma suuba, manʼti agay no!

\par }{\Q Aywa, hayaa har kaŋ nʼgʼa bay!


\par }{\Q \VS{34}Adamize lakkalkoyney

\par }{\Q nda boro fahamantey kaŋ ga haŋajer ya ne ga nee ya ne:


\par }{\Q \VS{35}‹Ayuba si haya bay kaŋ nga gʼa har,

\par }{\Q nga šenney sii nda addalil.


\par }{\Q \VS{36}Ayuba ma siyandi hala kaydogoo ga,

\par }{\Q zama a ga šelaŋ sanda boro laala!


\par }{\Q \VS{37}A ga tureyan tee ka tonton nga zunuboo ga,

\par }{\Q a ga kobi nda foomayan ir game,

\par }{\Q a ga šenni boobo har Irkoy ga.›»




\par }\Chap{35}{\SH Cee hinzantoo kaŋ Elihu na šennoo zaa
\par }
{\PP \VerseOne{1}Elihu na šennoo zaa ka nee:


\par }{\Q \VS{2}«Nʼga hongu ni goo nda cimi ka nee: ‹Ay ga šerre ka bisa Irkoy.›


\par }{\Q \VS{3}Zama ni nee Irkoy se: ‹Man ni nafaa ya si zunubu tee,

\par }{\Q macin no a gʼa hanse ya ne?›


\par }{\Q \VS{4}Agay no ma ni zaabi,

\par }{\Q ni nda ni cerey kaŋ goo ni bande.


\par }{\Q \VS{5}Beenaa honnay, guna!

\par }{\Q Duulawey guna, takaa kaŋ nda i ga mooru ni ga.


\par }{\Q \VS{6}Nda nʼna zunubu tee, cin no nʼgʼa hasara a se?

\par }{\Q Nda ni hooyaney boobo, macin ti tooɲaa kaŋ nʼnʼa tee a se?


\par }{\Q \VS{7}Nda boro šerrante ti ni, macin ti nafaa kaŋ ga hun a se ni do?

\par }{\Q Macin no a ga duu a ni ga?


\par }{\Q \VS{8}Ni borolaalataraa si hin ka haya hasara kala ni cine se,

\par }{\Q šerretaraa si haya hanse kala adamize se.


\par }{\Q \VS{9}Borey ga kaati ngi kankamyan boobey se,

\par }{\Q borey ga faabayan ceeci

\par }{\Q ka ngi kaa boŋkoyney hini futaa cire.


\par }{\Q \VS{10}Amma boro kul si nee:

\par }{\Q ‹Man Irkoy kaŋ nʼay taka?

\par }{\Q Nga kaŋ ga baytiyaŋ zumandi

\par }{\Q boro ga cijin here a mʼi don,


\par }{\Q \VS{11}nga kaŋ gʼir cawandi ka bisa laboo adabbawey,

\par }{\Q nga kaŋ gʼir noo lakkal ka bisa beenaa cirawey?›


\par }{\Q \VS{12}Borey ga kaati, amma Irkoy si tuuru i se,

\par }{\Q boro laaley foomayanoo maaganda se.


\par }{\Q \VS{13}Cimi no, i mma kaati yaada, Irkoy si haŋajer i se,

\par }{\Q Hini-kul-koyoo si dii a.


\par }{\Q \VS{14}Amma ni ka nee kaŋ nʼsi dii a,

\par }{\Q ni misoo goo a jine, a batu!


\par }{\Q \VS{15}Hala sohõ a mana nga futuroo cebe,

\par }{\Q ni mma nee kaŋ a nka dirɲa tureyan boobey.


\par }{\Q \VS{16}Šenni yaadayaŋ no Ayuba ga nga miɲoo feeri kʼi har,

\par }{\Q a ga lakkal jaŋante šenni booboyaŋ har.»




\par }\Chap{36}{\SH Cee taacantoo kaŋ Elihu na šennoo zaa
\par }
{\PP \VerseOne{1}Elihu koy a ga ka šelaŋ, a nee:


\par }{\Q \VS{2}«Ay batu kayna, ay ga ni fahamandi,

\par }{\Q zama haya goo ay do kaŋ ay ga baa yʼa har ma ne Irkoy sabboo se.


\par }{\Q \VS{3}Ay gʼay bayraa ceeci nongu mooro ra

\par }{\Q ka šelaŋ kʼay Takakaa noo cimi.


\par }{\Q \VS{4}Zama nda cimi, ay šenney manʼti taari,

\par }{\Q boro kaŋ goo nda lakkal timmante bara ni jere.


\par }{\Q \VS{5}Irkoy goo nda hini, a si konna boro kul,

\par }{\Q a goo nda hini, haya kaŋ a nʼa kayandi si tun.


\par }{\Q \VS{6}A si naŋ boro laala ma huna,

\par }{\Q a ga zarabantey noo cimi.


\par }{\Q \VS{7}A si nga moɲey kaa boro šerrante ga,

\par }{\Q a gʼi gorandi kokoyey bande fuulaa ra,

\par }{\Q a gʼi gorandi kʼi tabatandi hala i ma jer.


\par }{\Q \VS{8}Nda guuru karfuyaŋ huru i ga,

\par }{\Q nda i huru bone ra,


\par }{\Q \VS{9}woo ra Irkoy ga ngi goy futaa har i se

\par }{\Q nda ngi tureyanoo waati kaŋ i bolsay.


\par }{\Q \VS{10}A ga haŋawey feeri i ma maa nga gagayroo se,

\par }{\Q a ga nee i se kaŋ i ma fay nda ifutu.


\par }{\Q \VS{11}Nda i na haŋajer ka boŋdum,

\par }{\Q i ga ngi hunaroo benandi gomni ra,

\par }{\Q ka ngi jiiri korawey benandi kaani ra.


\par }{\Q \VS{12}Nda i mana haŋajer, yaaji gʼi halaci,

\par }{\Q i ga buu bayray jaŋay ra.


\par }{\Q \VS{13}Borey kaŋ si hunbur Irkoy mma ngi boŋ noo futay se,

\par }{\Q i si kaati ka faaba ceeci waati kaŋ a nʼi gaala.


\par }{\Q \VS{14}I ga buu ngi soogataraa ra

\par }{\Q arey kaŋ ga zinaa tee game.


\par }{\Q \VS{15}Amma a ga zarabantaa zaraboo kʼa feeri,

\par }{\Q farayan nda a ga nga haŋaa feeri kʼa cawandi.


\par }{\Q \VS{16}A ga ni kaa šiitaroo ra,

\par }{\Q a ga ni feeri bila a ma ni zaa ka kay,

\par }{\Q ŋaayan henna ga boobo ni ŋaadogoo ra.


\par }{\Q \VS{17}Amma ni zukandi sanda boro laala,

\par }{\Q ciitoo zukandoo ga too ni.


\par }{\Q \VS{18}Masi naŋ ni futuroo ma ni daŋ wowyan ra,

\par }{\Q yala sufurawey booboyanoo masi ni kaa cimoo ga.


\par }{\Q \VS{19}Ni kaatiroo ka faaba ceeci ga ni kaa zarabi ra wala?

\par }{\Q Ni gaaboo ga wasa wala?


\par }{\Q \VS{20}Masi cahã cijinoo ma too

\par }{\Q kaŋ ga jamayaŋ kaa dogey ra.


\par }{\Q \VS{21}Hawgay masi bere ifutu here,

\par }{\Q woo ti haya kaŋ nʼnʼa suuba ni binemaraa maaganda.


\par }{\Q \VS{22}Nga ne, Irkoy hinoo ga beeri,

\par }{\Q may ti cawandikaw sanda nga?


\par }{\Q \VS{23}May no ma hin ka hayaa a har a se kaŋ a mʼa tee?

\par }{\Q May no ma hin ka nee a se: ‹Woo kaŋ nʼnʼa tee mana boori›?


\par }{\Q \VS{24}Lakkal tee ka Irkoy teegoyey beerandi,

\par }{\Q kaŋ adamizey gʼi don.


\par }{\Q \VS{25}Boro kul ga dii a,

\par }{\Q adamize gʼa honnay nongu mooro ra.


\par }{\Q \VS{26}Nga ne, Irkoy ga beeri, amma ir mana faham woo se,

\par }{\Q nga jiirey hinna si kabandi.


\par }{\Q \VS{27}Nga no ma hari lotey cendi i ma žigi beene

\par }{\Q kʼi sosogu i ma tee ncirɲi ka kaŋ.


\par }{\Q \VS{28}Duulawey ga haroo naŋ a ma kaŋ,

\par }{\Q i gʼa doori adamizey jamaa ga.


\par }{\Q \VS{29}May no ma faham duulawey takaa se,

\par }{\Q nda takaa kaŋ nda nga gorodogoo ga jiŋjiŋ?


\par }{\Q \VS{30}Guna takaa kaŋ nda Irkoy ga nga gaayoo sanba a ga,

\par }{\Q a ga teekoo guusey daabu.


\par }{\Q \VS{31}Hayey wey nda a ga gandawey ciiti,

\par }{\Q a ga hunay boobo noo.


\par }{\Q \VS{32}A ga meloo dii nga kabey ra,

\par }{\Q kʼa sanba nongoo kaŋ ra a ga hima ka koy.


\par }{\Q \VS{33}Jiŋjiŋyanoo jindoo ga nga kaaroo har,

\par }{\Q ba adabbawey ga nga kaaroo bayrandi.»




\par }\PoetryChap{37}{\Q \VerseOne{1}«Woo maaganda se ay binoo ga jijiri,

\par }{\Q a ga sar ka hun nga dogoo ra.


\par }{\Q \VS{2}Wa haŋajer, wa haŋajer nga jindoo kaatoo se,

\par }{\Q kaatiroo kaŋ ga hun miɲoo ra!


\par }{\Q \VS{3}A ga nga jiŋjiŋyanoo tee beenaa kul ra,

\par }{\Q meley ga koy hala laboo kanjey ga.


\par }{\Q \VS{4}Woo banda ga, jinde ga kaati.

\par }{\Q A ga nga jinde beeri albarkantaa jer,

\par }{\Q a si yee ka meloo dii za jindoo fatta.


\par }{\Q \VS{5}Irkoy jinde kayfantaa ga jiŋjiŋ,

\par }{\Q a ga haya beeriyaŋ tee kaŋ ir sʼi bay.


\par }{\Q \VS{6}A ga nee neežoo se: ‹Kaŋ laboo ga!›

\par }{\Q A ga ncirɲi yaamar, ba ncirɲi beerey.


\par }{\Q \VS{7}Takaa woo nda a ga adamizey goyey kayandi,

\par }{\Q hala borey kul ma yadda nga teegoyey ga\FTNT{*}{{\FR 37:7 }{\FR{37.7
}}{\FQ{hala borey kul ma yadda nga teegoyey ga}}{\FT{, Ebere šenni ra, almaganaa faa ti
}}{\FQA{hala borey kul ma bay kaŋ i manʼti kala nga teegoyey.}}}.


\par }{\Q \VS{8}Adabbawey huru ngi tugudogey ra,

\par }{\Q i ga cindi ngi guusey ra.


\par }{\Q \VS{9}Hew beeroo si hun kala gurma hugoo ra,

\par }{\Q hargoo ga hun hawsa here hewey ra.


\par }{\Q \VS{10}Irkoy hunsaroo ga hari tee galaši,

\par }{\Q haroo beeneheroo ga cere dii.


\par }{\Q \VS{11}A ga duulawey jeeje nda tayroo,

\par }{\Q a ga duulawey kaŋ ga too nda meli say.


\par }{\Q \VS{12}Nga no mʼi bere-bere nongoo kul here,

\par }{\Q hala i ma haya tee kaŋ nga baa,

\par }{\Q maanaa haya kul kaŋ nga nʼa yaamar

\par }{\Q aduɲɲa ra laboo ga.


\par }{\Q \VS{13}A ga hima nda gobu nda a ga laboo kar,

\par }{\Q wala mo nga borohennataraa no a gʼa cebe i se.


\par }{\Q \VS{14}Ayuba, haŋajer woo se!

\par }{\Q Kay ka miile Irkoy teegoy kayfantey ga!


\par }{\Q \VS{15}Nʼga takaa bay kaŋ nda Irkoy ga duulawey juwal,

\par }{\Q nda takaa kaŋ nda a ga duulaa meloo nerandi?


\par }{\Q \VS{16}Nʼga takaa bay kaŋ nda duulawey ga kay ngi dogey ra,

\par }{\Q boraa kaŋ bayraa ga timme teegoy kayfantey wey?


\par }{\Q \VS{17}Ni kaŋ ni bankaarawey ga koron,

\par }{\Q ka gar laboo ga tee suk gurma hewoo cire,


\par }{\Q \VS{18}ni mma hin ka Irkoy faaba ka duulawey daaru

\par }{\Q kaŋ ga šendi sanda diji kaŋ mennandi guuru ra wala?


\par }{\Q \VS{19}Hayaa har ir se kaŋ ir ga hima kʼa har a se,

\par }{\Q Ir si yee ka šelaŋ, kubay ra ir goo.


\par }{\Q \VS{20}Nda ay šelaŋ, a ga hima ka maarʼa wala?

\par }{\Q I ga hima ka haya har a se ka alhabar daŋ a ra wala?\FTNT{†}{{\FR 37:20 }{\FR{37.20
}}{\FQ{I ga hima ka haya har a se ka alhabar daŋ a ra wala?}}{\FT{, Ebere šenni ra, almaganaa faa ti
}}{\FQA{Nda boro šelaŋ a se, šikka sii a ga gonandi.}}}


\par }{\Q \VS{21}Sohõ da ir si dii gaayoo kaŋ ga nere duulawey dumaa ga,

\par }{\Q amma hew foo bisa kʼi tuusu.


\par }{\Q \VS{22}Gaay kaŋ ga hima wura ga nere ka hun hawsa here.

\par }{\Q Irkoy daržaa ga hunburandi!


\par }{\Q \VS{23}Ir si hin ka too hala Hini-kul-koyoo do,

\par }{\Q nga hinoo ga beeri,

\par }{\Q nga šerretaraa nda nga laadirtaraa ga beeri,

\par }{\Q a si boro binoo maray.


\par }{\Q \VS{24}Woo maaganda se adamizey ga hima ka hunbur a,

\par }{\Q amma nga, a si lakkalkoyni kul daŋ assal.»




\par }\Chap{38}{\SH Abadantaa šelaŋ Ayuba se
\par }
{\PP \VerseOne{1}Abadantaa na Ayuba zaabi hewkuroo gamoo ra ka nee:


\par }{\Q \VS{2}«May no ma hayey kaŋ ay baa yʼi tee, tee kubay

\par }{\Q ka gar a sii nda hayey wey šennoo ra bayray?


\par }{\Q \VS{3}Ni gamoo haw sanda wongaari,

\par }{\Q ay ga ni hãa, mʼay fahamandi.


\par }{\Q \VS{4}Man ra ni goo waatoo kaŋ ay ga aduɲɲa daaru?

\par }{\Q A har ya ne nda nga bayraa goo ni ra.


\par }{\Q \VS{5}May no ka nga diidaa kayandi?

\par }{\Q Nʼgʼa bay wala?

\par }{\Q May no ka karfu daŋ a ga kʼa neeši?


\par }{\Q \VS{6}Macin ga nga asaasoo gorandi?

\par }{\Q May no ka kanjoo tondoo gorandi


\par }{\Q \VS{7}waatoo kaŋ subbaahi handarawey ga kaati nda ɲaali cere bande,

\par }{\Q de Irkoy izʼarey kul ga kaati ka kobi?


\par }{\Q \VS{8}May no ka teekoo daabu nda ganbuyaŋ

\par }{\Q waatoo kaŋ a ga hun ɲaŋoo gundoo ra,


\par }{\Q \VS{9}nda waatoo kaŋ ay na duula tee nga bankaaraa

\par }{\Q nda ka duula bibi tik tee a se zaara kaŋ gʼa daabu,


\par }{\Q \VS{10}nda waatoo kaŋ ay na hirri kayandi a se

\par }{\Q ka kufalyaŋ nda ganbuyaŋ daŋ a ga,


\par }{\Q \VS{11}nda waatoo kaŋ ay nee: ‹Nʼga kaa hala ne, amma nʼsi bisa a ga,

\par }{\Q ne ra ni bolsaa bondawey ga kay›?


\par }{\Q \VS{12}Za ni huru aduɲɲa ra, ni bay ka zaaroo yaamar wala?

\par }{\Q Ni bay ka alfazaroo cebe nga dogoo,


\par }{\Q \VS{13}hala a ma duu ka too gandaa kungawey do,

\par }{\Q de boro laaley ma kokobandi wala?


\par }{\Q \VS{14}Haya kul takaa ga bere

\par }{\Q sanda boro kabe-izoo ma tammaasa daŋ labudiinoo ra,

\par }{\Q a ga tee sanda boro kaŋ na bankaaray daŋ ka pari.


\par }{\Q \VS{15}Boro laaley si duu ngi gaayoo,

\par }{\Q kaboo kaŋ i nʼa jer ga kayri.


\par }{\Q \VS{16}Ni too hala teekoo hundogoo ra?

\par }{\Q Ni yaara-yaara teekoo cire?


\par }{\Q \VS{17}Buuyanoo hugoo miɲey feerandi ma ne wala?

\par }{\Q Ni dii buuyan biyoo hugoo miɲey wala?


\par }{\Q \VS{18}Nʼna gandaa hayyanoo laasaabu wala?

\par }{\Q Nda nʼga woo kul bay, a har ya ne.


\par }{\Q \VS{19}Man fondaa kaŋ ga koy gaayoo gorodogoo ra?

\par }{\Q Man ra kubawey ga goro,


\par }{\Q \VS{20}hala ma duu ka dii ngi kaydogoo,

\par }{\Q de ma faham ngi hugey fondaa se?


\par }{\Q \VS{21}Šikka sii a ra kaŋ nʼgʼa bay, zama a gar ni hayandi,

\par }{\Q ni kaŋ gay nʼga bara!


\par }{\Q \VS{22}Ni too nongoo kaŋ ra neežoo ga fanji wala?

\par }{\Q Ni dii garey fanjidogoo wala?


\par }{\Q \VS{23}Ya nka wey daŋ jere ga kankamyan waati se,

\par }{\Q tangam nda wongu zaari se.


\par }{\Q \VS{24}Man fondaa kaŋ nda gaayoo ga fay,

\par }{\Q fondaa kaŋ nda dandi hewoo ga say laboo ga.


\par }{\Q \VS{25}May no ka fondo tee ncirɲi harey se,

\par }{\Q ka fondaa tee meley jiŋjiŋey se,


\par }{\Q \VS{26}ka ncirɲi kaŋandi labu ga kaŋ ra adamize sii,

\par }{\Q saaji ra kaŋ ra hundikoyni sii,


\par }{\Q \VS{27}ka nongu koonay nda nongu kogey haŋandi hari,

\par }{\Q ka subu bagu kʼa fattandi?


\par }{\Q \VS{28}Ncirɲi goo nda baaba wala?

\par }{\Q May no ma harandaŋ lotey tee?


\par }{\Q \VS{29}Gunde dumi foo ra galaši hun?

\par }{\Q May no ka beenaa gari baanaa tee?


\par }{\Q \VS{30}Waatoo woo ra, harey ga kogu ka tee sanda tondi,

\par }{\Q guusey beeneheroo kogandi i ma cere dii.


\par }{\Q \VS{31}Nʼga hin ka konni waati handarawey marga kʼi haw cere ga

\par }{\Q wala ka kaydiya waati handarawey fay?


\par }{\Q \VS{32}Nʼga hin ka handarawey fattandi ngi waatoo ga wala?

\par }{\Q Nʼga hin ka hawsa handarawey nda ngi izey gongu?


\par }{\Q \VS{33}Nʼga beenaa ašariyawey bay wala?

\par }{\Q Ni no ma ngi goyoo juwal laboo ga wala?


\par }{\Q \VS{34}Nʼga hin ka ni jindoo jer hala duulawey ra,

\par }{\Q hala i ma ni sufa ncirɲoo haroo ra wala?


\par }{\Q \VS{35}Nʼga meley sanba ngi dogoo ra wala?

\par }{\Q I mma nee ma ne: ‹Ir goo ne›?


\par }{\Q \VS{36}May no ka lakkal daŋ bine kuneheroo ra,

\par }{\Q may no ka fahamay daŋ boro binoo ra?\FTNT{*}{{\FR 38:36 }{\FR{38.36
}}{\FQ{May no ka lakkal daŋ bine kuneheroo ra, may no ka fahamay daŋ boro binoo ra?}}{\FT{, Ebere šenni ra, almaganaa faa ti
}}{\FQA{May no ka lakkal daŋ ciraa kaŋ se i ga nee ibis ra, may no ka fahamay daŋ gorgo ra?
}}{\FT{Ngi ciraw hinkaa kul manʼti kala kaydiyaa šintinoo tammaasa Misira borey se.}}}


\par }{\Q \VS{37}May bara nda lakkal ka duulawey kabu,

\par }{\Q ka beenaa hunbarey šiiri ka harey doori,


\par }{\Q \VS{38}hala labutaasoo ma tee batakara

\par }{\Q de labu gungutey ma denji cere ga?


\par }{\Q \VS{39}Ni no ma hoogawey dii ganjihayla woyoo se wala?

\par }{\Q Ni no ma heray kaa ganjihayla soogey ga,


\par }{\Q \VS{40}waati kaŋ i ga fom ngi guusoo ra,

\par }{\Q waati kaŋ i goo ngi tugudoo hawsa tafayantaa ra wala?


\par }{\Q \VS{41}May no ma gaaru-gaaru noo nga ŋaahayaa,

\par }{\Q waati kaŋ izey ga kaati ka Irkoy cee,

\par }{\Q nongu kul kaŋ here i bere i ga baa ka buu heray?»




\par }\PoetryChap{39}{\Q \VerseOne{1}«Nʼga waatoo bay kaŋ ra ganjihanciney ga hay wala?

\par }{\Q Nʼga jeerey guna waati kaŋ i ga ize tee wala?


\par }{\Q \VS{2}Nʼga handey hinnaa bay kaŋ izey gʼa tee gundey ra wala?

\par }{\Q Nʼga waatoo bay kaŋ ra i ga hay wala?


\par }{\Q \VS{3}I ga gunguma ka ize hay

\par }{\Q ka hun ngi hayyan kuubey ra.


\par }{\Q \VS{4}Ngi izey ga duu gaabi ka beeri hawsaa ra,

\par }{\Q i ga mooru ngi do, de i si willi kate ngi do koyne.


\par }{\Q \VS{5}May ka ganjifarkaa naŋ a ma koy?

\par }{\Q May ka ganjifarkaa feeri?


\par }{\Q \VS{6}Ay na ganganoo tee nga hugoo,

\par }{\Q ka labu ciiri-ciirantaa tee nga gorodogoo.


\par }{\Q \VS{7}A ga haaru koyraa wurroo ra,

\par }{\Q a si maa gongukaw kaatey.


\par }{\Q \VS{8}A ga tondi hondey dira ka nga ŋaahayaa ceeci,

\par }{\Q subu firzi kul no a gʼa ceeci.


\par }{\Q \VS{9}Ganjihaw ga yadda ka goy ma ne wala?

\par }{\Q A ga cijinoo tee ni alman ŋaa jinaa jere wala?


\par }{\Q \VS{10}Nʼga ganjihaw haw hala a ma beeri ma ne wala?

\par }{\Q A ga yadda ka beeriguuru cendi ni bande goorey ra wala?


\par }{\Q \VS{11}Nʼga felle a ga, zama a goo nda gaabi beeri wala?

\par }{\Q Nʼga ni goyoo naŋ a se wala?


\par }{\Q \VS{12}Nʼga naanay a kaŋ a ga kate ni taasoo kul

\par }{\Q kʼa marga ni taasu kar ganganoo ra wala?


\par }{\Q \VS{13}Taatagay fatawey ga kobi nda ɲaaliyan,

\par }{\Q a ga hima nda alwaaliya fata hinbirey wala.


\par }{\Q \VS{14}Amma taatagay ga nga guurey fur laboo ra kʼi naŋ,

\par }{\Q a gʼi naŋ i ma koron laboo ra.


\par }{\Q \VS{15}A ga dirɲa kaŋ cee ga hin kʼi motti,

\par }{\Q ganjihooga tana ga hin kʼi taama.


\par }{\Q \VS{16}A ga šendandi nga izey ga sanda manʼti nga izey no,

\par }{\Q a si hunbur nga fararoo ma tee yaada.


\par }{\Q \VS{17}Zama Irkoy nʼa jaŋandi lakkal,

\par }{\Q a mana fahamay daŋ nga bagaa ra.


\par }{\Q \VS{18}Waati kaŋ a tun ka sar,

\par }{\Q a ga baryoo nda nga kaarukaa haaru.


\par }{\Q \VS{19}Ni no ma bari noo gaabi,

\par }{\Q ni no ma jindoo bankaaray nda hinbiri?


\par }{\Q \VS{20}Ni no ma kate a ma sar sanda ndoo?

\par }{\Q Nga hunsar beeroo ga hunburandi.


\par }{\Q \VS{21}A ga zankam gooroo ra,

\par }{\Q a ga ɲaali nda nga gaaboo.

\par }{\Q A ga nga boŋ warra wongu jinawey jine.


\par }{\Q \VS{22}A ga hunburay ɲooɲo, binoo si dunbu,

\par }{\Q a si yee takuba se banda.


\par }{\Q \VS{23}Nga ga wongu jinawey kaŋ hun tongoo ra ga kara-kara,

\par }{\Q maanaa yaaji nerantaa nda yaaji-izoo.


\par }{\Q \VS{24}A sar nda gaabi, a ga farroo gon.

\par }{\Q A si hin ka nga boŋ dii hilloo hẽenoo ga.


\par }{\Q \VS{25}Waati kaŋ hilloo ga hẽe, a mma nee: ‹Ir ma koy!›

\par }{\Q A ga kay nongu mooro ra ka maa wongoo hewoo,

\par }{\Q wongoo jineborey wurroo nda ngi kuwwaa.


\par }{\Q \VS{26}Ni lakkaloo no ma kate algabu ga deeši

\par }{\Q ka nga fatawey feeri ka koy gurma here wala?


\par }{\Q \VS{27}Ni yaamaroo ga, dutal ga deeši beene

\par }{\Q ka nga tejoo cin nongu jerantey ra wala?


\par }{\Q \VS{28}Tondey ti nga gorodogoo, ngi ra a ga cijinoo tee,

\par }{\Q a ga nga nongu gaabantaa tee tondoo hiɲoo ra.


\par }{\Q \VS{29}No din ga a ga nga ŋaahayaa monno,

\par }{\Q nongu mooro ra moɲey ga dii a.


\par }{\Q \VS{30}Nga izey ga kuri haŋ,

\par }{\Q nongu kaŋ ra jifa goo, ra a goo.»




\par }\Chap{40}{\PP \VerseOne{1}Abadantaa yee koyne ka Ayuba zaabi ka nee:


\par }{\Q \VS{2}«Boraa kaŋ ga kay Abadantaa se,

\par }{\Q a ga yadda ka šelaŋ a ga wala?

\par }{\Q Boraa kaŋ ga citi Irkoy bande ma tuuru.»


\par }{\SH Ayuba na Abadantaa zaabi
\par }
{\PP \VS{3}Ayuba na Abadantaa zaabi ka nee:


\par }{\Q \VS{4}«Agay manʼti baffoo, cin no ay ga hin kʼa har ni jine?

\par }{\Q Ay gʼay kaboo daŋ ay miɲoo ga.


\par }{\Q \VS{5}Ay šelaŋ cee foo, ay si zaabi koyne,

\par }{\Q ay šelaŋ cee hinka, ay si tonton a ga.»


\par }{\SH Cee hinkantoo kaŋ Abadantaa šelaŋ Ayuba se
\par }
{\PP \VS{6}Abadantaa na Ayuba zaabi hewkuroo gamoo ra ka nee:


\par }{\Q \VS{7}«Ni gamoo haw sanda wongaari,

\par }{\Q ay ga ni hãa, mʼay fahamandi.


\par }{\Q \VS{8}Nʼga baa ma nee kaŋ ay ciitoo si henan?

\par }{\Q Nʼga baa ma nee kaŋ ay tooɲe, ka ni boŋ noo cimi?


\par }{\Q \VS{9}Ni kaboo ga too Irkoy wanoo,

\par }{\Q ni jindoo ga too jiŋjiŋyanoo sanda takaa kaŋ Irkoy wanoo ga ti a wala?


\par }{\Q \VS{10}Ay gʼa wiri ni ga, ma ni boŋ taalam nda beeray nda darža,

\par }{\Q darža nda jeryan daŋ ni ga sanda darbay!


\par }{\Q \VS{11}Ni futuroo doori borey ga,

\par }{\Q hundi beerey kul guna mʼi yeeti ganda!


\par }{\Q \VS{12}Hundi beerey kul guna mʼi kaynandi!

\par }{\Q Boro laaley motti dogoo din da.


\par }{\Q \VS{13}Mʼi kul tugu laboo ra,

\par }{\Q i daabu buuyan hugoo ra!


\par }{\Q \VS{14}Nda woo teendi, agay hunday ga albarka tee ma ne,

\par }{\Q zama ni kabe gumaa na ni hallasi!


\par }{\Q \VS{15}Adabba kaŋ ga too nbaŋa guna, ay nʼa tee sanda ni!

\par }{\Q A ga subu ŋaa sanda haw.


\par }{\Q \VS{16}Gaaboo guna kaŋ goo baggaley ra

\par }{\Q nda gaaboo kaŋ goo gundoo hamoo ra.


\par }{\Q \VS{17}A ga nga nsunfaa kayandi sanda sedere tuuri,

\par }{\Q nga cee linjey ga žigi-žigi cere ga.


\par }{\Q \VS{18}Nga birey ga hima nda alhan tiyoo,

\par }{\Q caraw birey ga hima nda guuruyaŋ.


\par }{\Q \VS{19}A bisa Irkoy takarey kul,

\par }{\Q boraa kaŋ nʼa tee nʼa noo takuba.


\par }{\Q \VS{20}Nga ŋaahayaa si hun a se kala tondi hondey ra,

\par }{\Q nongoo kaŋ ra adabbawey kul ga hooray.


\par }{\Q \VS{21}A si kani kala tuurey cire,

\par }{\Q i gʼa daabu nda isawey kakaarey.


\par }{\Q \VS{22}Tuurey gʼa gum nda ngi biyoo,

\par }{\Q a ga isa tuurey kaŋ ga hima nda turaariɲaa kuubi kʼi bere.


\par }{\Q \VS{23}Ba nda haroo boosu ka laala, a si hunbur,

\par }{\Q nda Žurdeŋ isaa na nga boŋ warra miɲoo ra, haya kul si duu a.


\par }{\Q \VS{24}Boro ga hin kʼa dii waati kaŋ moɲey ga hay wala?

\par }{\Q Kʼa dii nda kumsay, ka niinoo fun?


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{25}Nʼga hin ka hari
dragoŋoo dii nda delbu wala?

\par }{\Q Nʼga hin ka deenoo haw nda delbulinji?


\par }{\Q \VS{26}Nʼga hin ka kakaaru daŋ niinoo ra?

\par }{\Q Nʼga hin ka warkandoo fun nda korbay?


\par }{\Q \VS{27}A ga wiri ni ga, ma nga taŋ wala?

\par }{\Q A ga šenni kaanayaŋ har ma ne wala?


\par }{\Q \VS{28}A ga amaana tee ni bande

\par }{\Q hala mʼa dii baɲɲa hala abada wala?


\par }{\Q \VS{29}Nʼga hooray a bande sanda ciraw wala?

\par }{\Q Nʼgʼa haw ni ize woy soogey se wala?


\par }{\Q \VS{30}Sorkey kondaa gʼa daŋ yooboo ra wala?

\par }{\Q I gʼa zamna maamalakey game wala?


\par }{\Q \VS{31}Nʼga kuuroo hay nda yaaji wala?

\par }{\Q Nʼga boŋoo hay nda harji wala?


\par }{\Q \VS{32}Ni kaboo tuku a ga,

\par }{\Q nʼga cindi ka hongu tangamoo woo,

\par }{\Q de mo nʼsʼa tee koyne!»




\par }\PoetryChap{41}{\Q \VerseOne{1}«Hawgay! Nga here haya kul kaŋ nʼnʼa hongu manʼti kala yaada,

\par }{\Q ba nda ni dii a hinne, nʼga kaŋ.


\par }{\Q \VS{2}Boro kul sii nda bine kʼa tooɲe,

\par }{\Q may no ma hin kʼay kakaw?


\par }{\Q \VS{3}May mʼay hãa garaw hala yʼa yeeti a se?

\par }{\Q Haya kul kaŋ goo beenaa cire manʼti kala agay wane.


\par }{\Q \VS{4}Ay si dangay haya kaŋ ti nga kunturoo here,

\par }{\Q nda nga sahãa, nda nga gaahamoo booroo.


\par }{\Q \VS{5}May ka nga bankaaraa kaa a ga?

\par }{\Q May ma huru nga warkandey nda cere game?


\par }{\Q \VS{6}May ka hin ka miɲoo feeri?

\par }{\Q Hiɲey nda cere game ti hunburay.


\par }{\Q \VS{7}Koray gaabante bolsantey

\par }{\Q ga hawa cere ga sanda tammaasa bara i ga.


\par }{\Q \VS{8}I ga denja-denja cere ga,

\par }{\Q ba hew si bisa gamey ra.


\par }{\Q \VS{9}I ga hawa cere ga,

\par }{\Q i ga cere dii hala nongu kaŋ ra i si fay.


\par }{\Q \VS{10}Nga tišawyaney ga gaay tee,

\par }{\Q nga moɲey ga hima nda alfazaroo gaayoo.


\par }{\Q \VS{11}Nuune deeneyaŋ no ma fatta miɲoo ra,

\par }{\Q nuuneyaŋ no ma fatta a ra.


\par }{\Q \VS{12}Dullu no ma fatta niiney ra

\par }{\Q sanda kusu kaŋ ga zarga, alforon konna.


\par }{\Q \VS{13}Nga meehewoo ga denji bibi diinandi,

\par }{\Q nuune ga fatta miɲoo ra.


\par }{\Q \VS{14}Gaabi goo jindoo ra,

\par }{\Q hunburay ga jeekar jinoo ra.


\par }{\Q \VS{15}Nga gaahamoo taabarey goo cere ga,

\par }{\Q i ga denji a ga, i si ɲuuti.


\par }{\Q \VS{16}Binoo ga šendi sanda tondi,

\par }{\Q a ga šendi sanda fufutondey ganda wanoo.


\par }{\Q \VS{17}Nga jine ba hinikoyey ga hunbur,

\par }{\Q de i ga jiti, i ga tugu.


\par }{\Q \VS{18}Ka too a do nda takuba, wala yaaji,

\par }{\Q wala harji, wala biraw sii nda alfayda.


\par }{\Q \VS{19}Guuru ga hima nda a se sanda subu,

\par }{\Q alhan ga hima nda a se bundu funba.


\par }{\Q \VS{20}Biraw sʼa zurandi,

\par }{\Q fizza tondi ga hima a se subu.


\par }{\Q \VS{21}Gobu ga hima a se subu,

\par }{\Q a mma yaaji hẽenoo haaru.


\par }{\Q \VS{22}Ponti mee cuutayaŋ goo a cire

\par }{\Q sanda taasu kar bundu kaŋ goo batakara ra.


\par }{\Q \VS{23}A ga hari guusaa zargandi sanda kusu,

\par }{\Q a ga teekoo bere kʼa tee sanda turaari kulba.


\par }{\Q \VS{24}A ga farru kaŋ ra gaay goo naŋ nga dumaa ga,

\par }{\Q hari guusaa beeneheroo ga hima nda aru žeenaa hinbiri kaaray.


\par }{\Q \VS{25}Boro kul si tee a se boŋkoyni laboo ga\FTNT{*}{{\FR 41:25 }{\FR{41.25
}}{\FQ{Boro kul si tee a se boŋkoyni laboo ga}}{\FT{, Ebere šenni ra, almaganaa faa ti
}}{\FQA{Nga cine sii laboo ga.}}},

\par }{\Q a nka teendi a masi hunbur haya kul.


\par }{\Q \VS{26}A ga takahaya beerey kul tenje kʼi guna,

\par }{\Q ganjihoogawey kul kokoyoo no.»




\par }\Chap{42}{\SH Ayuba na Irkoy noo cimi
\par }
{\PP \VerseOne{1}Ayuba na Abadantaa zaabi ka nee:


\par }{\Q \VS{2}«Ay ga bay kaŋ nʼga hin haya kul,

\par }{\Q miile kul si dere ma ne.


\par }{\Q \VS{3}Ni nee: ‹May no ma hayey kaŋ ay baa yʼi tee, tee kubay?›

\par }{\Q Nda cimi, ay na hayayaŋ har kaŋ ya na faham i se.

\par }{\Q Ay na hayayaŋ har kaŋ bisa agay,

\par }{\Q ya nka sʼi bay.


\par }{\Q \VS{4}Ni nee: ‹Ay ga wiri ni ga, haŋajer, agay no ma šelaŋ sohõ.

\par }{\Q Ay ga ni hãa, mʼay fahamandi.›


\par }{\Q \VS{5}Ay haŋawey maa šennoo kaŋ i gʼa har ni ga,

\par }{\Q amma sohõ, ay moɲey dii ni.


\par }{\Q \VS{6}Woo maaganda se, ay tun a ga,

\par }{\Q ay gʼay boŋ yeeti ganda ka goro labu nda boosu ra.»


\par }{\SH Abadantaa na Ayuba willi gomni žeenaa kaŋ ra a cindi
\par }
{\PP \VS{7}Waatoo kaŋ Abadantaa na šenney wey har Ayuba se ka ben, Abadantaa nee Elifaz, Temaŋ boraa se: «Ay futu ni nda ni cere hinkaa ga, zama war mana šelaŋ ay ga nda cimi, sanda takaa kaŋ ay tamoo Ayuba nʼa tee.

\VS{8}Sohõ, wa yaaru kobsi iyye nda gaaru boŋ iyye zaa, war ma koy ay tamoo Ayuba do, war ma
sargari kukurante kaa war boŋ se. Ayuba, ay tamoo gʼay ŋaaray war se, nga sabbu se ay si war dii nda war hollokomtaraa, zama war mana šelaŋ ay ga nda cimi sanda takaa kaŋ ay tamoo Ayuba nʼa tee.»

\VS{9}Elifaz, Temaŋ boraa, nda Bildad, Šuwa boraa, nda Sofar, Naama boraa koy. I nʼa tee nda takaa kaŋ nda Abadantaa nʼa har. Abadantaa na Ayuba ŋaarayroo yakubar.


\par }{\PP \VS{10}Waatoo kaŋ Ayuba na Irkoy ŋaaray nga cerey se, Abadantaa nʼa willi gomni žeenaa kaŋ ra a cindi. Almanoo kaŋ bay ka cindi a se, Abadantaa nʼa noo nga cine hinka ka bisa cee jinaa wanoo.

\VS{11}Nga armey kul, nda nga woymey kul, nda borey kul kaŋ gay i gʼa bay kaa a do ka ŋaa a bande nga hugoo ra. I na hinneyan cebe a se ka binoo yaynandi bonawey kul ra kaŋ Abadantaa naŋ i ma duu a. Ngi affoo kul nʼa noo nzorfu tamma foo nda wura korbay foo.

\VS{12}Abadantaa na albarka daŋ Ayuba kokoroo ra ka bisa nga šintinoo waati. A duu alman buuna boŋ zenber woy cindi taaci (14.000), nda yoo zenber iddu (6.000), nda haw kobsi hinka-hinka zenber foo (1.000) nda farka woy zenber foo (1.000).

\VS{13}A duu izʼaru iyye nda ize woy hinza.

\VS{14}A na ize woy jinaa maaɲoo daŋ Yemima\FTNT{*}{{\FR 42:14 }{\FR{42.14
}}{\FQ{Yemima
}}{\FT{maanaa ti
}}{\FQA{tuuzun-ize.}}}, ihinkantoo a na maaɲoo daŋ Kesiya\FTNT{†}{{\FR 42:14 }{\FR{42.14
}}{\FQ{Kesiya
}}{\FT{maanaa ti
}}{\FQA{waakondoo kutukurya.}}}, ihinzantoo a na maaɲoo daŋ Keren-Hapuk\FTNT{‡}{{\FR 42:14 }{\FR{42.14
}}{\FQ{Keren-Hapuk
}}{\FT{maanaa ti
}}{\FQA{fina kulba.}}}.

\VS{15}Gandaa kul ra, woy sii no kaŋ ga boori ka too Ayuba ize woyey. Ngi baabaa na ngi nda ngi armey kul sawandi nga tuboo ra.


\par }{\PP \VS{16}Hayey wey banda ga, Ayuba huna koyne jiiri zangu nda woytaaci (140). A dii nga izʼarey nda nga izʼarey izʼarey hala alwadda taacantoo ga.


\par }{\PP \VS{17}Ayuba faati aloomur kuku banda ga.

\par }