5
Mîsiri arhêrwa obwa kabirhi
1 Muli agôla mango, Antiyokusi ashubilikûlira engabo yâge e Mîsiri obwa kabirhi. 2 K’erhi n’ago mango, abantu boshi b’omu lugo, hôfi ha nsiku makumi anni, barhali bakazibonekerwa omu mihanda n’abasirika banyakulwîra oku nfarasi, bayambîrhe emyambalo y’amasholo boshi banafumbasire amatumu nka ngabo ya matabâro, 3 bakaz’ibona ebiterusi bikola nka bikerekanye oku kulwa, bikola bigungezize okuhamiranakwo olunda n’olundi, empenzi zasiribwa eyîra n’eyîra, omwandu gw’ebisonga, engôrho zamakulwa omu lubà, emyampi ekola yatyabulwa, emirasano y’amasholo n’emiherho ya ngasi lubero. 4 Okwôla kwarhuma abantu boshi bakaz’ishenga mpu mâshi okwôla kubagerere kwinjà.
Yasoni arhêra olugo, Epifani amuhima
5 Erhi emyanzi y’obunywesi ecilumira omu cihugo mpu mwâmi Antiyokusi afîre, Yasoni arhôla ngabo ciru erhali nka cihumbi ciguma, ayisha arhêra olugo bwifudukwe. Erhi abalanzi b’olugo babà bamâhimwa, n’erhi olugo lubà lwamârhôlwa, buzinda Menelasi ayâkira omu Akropoli. 6 Yasoni arhondêra buzira bwonjo okulibuza bene wâbo arhacikengêraga oku obunguke omuntu ayungukirakwo bene wâbo gwo muhona gulushire eyindi yoshi, ci yêhe arhôla bene wâbo nka bashombanyi bâge. 7 Câba mushâna, arhacihashaga okurhôla obwâmi nk’oku anali alâlîre, ashubûka n’enshonyi. Cazindà, kwabà kuyâka ayâkira e mwa Abâmoniti. 8 Byanacibà ntyo obulyâlya bwâge bwahwêra aho: Ârhalihêkwa lubanja e kagombe k’Aretasi mwâmi mumînya w’Abaharâbu, ârhaliyaka kurhenga omu lugo kujà omu lundi, ashimbulwîrwe n’abantu boshi, nyamashombwa bulya ahakanyire idini lyâge, muhivwa nka cishungu, mwîsi wa bantu b’ecihugo câge, na bene wâbo, akungushwa kuhika e Mîsiri. 9 Ye warhangag’ikaga bantu mwandu omu cihugo câbo, afîra naye ihanga lya bene, e Lasedemoniya, ayijaga erhi analangâlire mpu nkaba okwôla kululizibwa nkaba kwarhuma balya bene yo bamulanga. 10 Ye walambikaga balya bantu mwandu babulaga cabisha, ntâye wamulakîre na ntâye wamushîbire, arhahikaga omu nshinda y’ababusi bâge.
11 Erhi okwôla kumanyîkana emunda mwâmi ali, amanya mpu nkaba Obuyahudi bwamâgoma. Arhenga e Mîsiri anagunjire burhè, alwîsa anahima olugo. 12 Arhegeka abasirika mpu banigûze buzira lukogo ngasi yêshi wankanarhinda omu maboko gâbo, ngasi yêshi wankanayâkira omu nyumpa. 13 Bamalîra ntyo emisole n’abashosi, abakazi n’abâna; banigûza abanyere n’orhubonjo. 14 Omubalè gw’abafîre muli ezôla nsiku isharhu gwahika omu bihumbi makumi gali munâni. Muli bo, makumi anni ganigwa n’abandi bali nk’abôla bahêkwa bujà.
Okuhagulwa kw’aka-Nyamuzinda
15 Ebwa kubà arhayumvagya arhîmûsirwe n’okwôla, acîshomya okujà omu ka-Nyamuzinda kakulu bwenêne omw’igulu lyoshi, ali alongolînwe na Menelasi walyalyanyagya amarhegeko n’ecihugo. 16 Ayanka n’amaboko gâge gahemusire ebirugu bitagatîfu, agôla maboko gâge magalugalu akûlamwo enterekêro abandi bâmi bahongaga mpu bakuzemwo irenge n’obukulu bw’ahôla hantu.
17 Antiyokusi yêshi arhunda n’obucîbone omu bukengêre bwâge, buzira kucikengêra oku Nyakasane anakunira ntyôla mango masungunu erhi byâha bya bantu b’omu lugo birhuma n’oku okwôla kwo kwarhumire arharhang’ilola bwinjà ahôla hantu. 18 Acibâga barhali batumwîre erhi bunji bw’amabî gâbo burhuma, naye nka kulya Heliyodori walirhumirwe na mwâmi Selekusi mpu ayish’ilâba embîko, ali arhangifendûlwa n’okukûlwa mw’obwo buhalanjisi bwâge. 19 Ci kwône Nyakasane acîshozire ahôla hantu erhi lubaga lurhuma, ci arhacîshogaga olubaga erhi aho hantu harhuma*. 20 Co canarhumire ahôla hantu hashangîra n’olubaga amahanya gâlo nk’oku hanashangiraga buzinda obugale bw’aho; harhangig’ilekwa omu bukunizi bw’Ogala-byoshi, buzinda hashubigishakûlulwa erhi Ogala-Byoshi anywâna n’olubaga lwâge, hashubiyûbakwa omw’irenge ly’aho lya mîra.
21 Antiyokusi erhi abà amârhôla magerha cihumbi na magana gali munâni omu ka-Nyamuzinda acîshubirira duba duba e Antiyokiya erhi anajà akengêra muli obwo bucîbone bwâge omu murhima mpu nkaba anahashaga okuhindula obudaka bûmu ebè nyaja ya kuyôgwamwo mpu n’enyanja anayihindule budaka bûmu abantu bankalamamwo. 22 Oku bundi anacisînga abarhambo b’okulibuza olubaga: aha Yeruzalemu asigaho Filipo muburhwa w’e Frijiya, mubî kulusha owamuyîmanzagyaho; 23 aha Garizîmi, asigaho Andronika. Kuli abôla bombi Menelasi naye muntu mubî aka abâbo, owalibuzagya bene wâbo.
Oburhabâle bwa Apoloniyusi
Menelasi aligwêrhe obuzigo oku bâbo Buyahudi. 24 Na kandi Antiyokusi anacirhuma olya kaheza Apoloniyusi n’engabo y’abasirika bihumbi makumi †abirhi na babirhi mpu agend’iyîrha ngasi bantu bakulu boshi, anaguze abakazi bâbo n’abâna. 25 Erhi ahika e Yeruzalemu, Apoloniyusi arhangicîyêrekana nka muntu wa murhûla, anabêra ahôla buzira kadugundu kuhika olusiku lwa Sabato. Erhi abona bakola bali omu kurhamuka, aha engabo yâge emirasano. 26 Na ngasi boshi banahulukaga mpu bagend’ilola kuli ebyôla, abanigûza, anacizunguluka omu lugo ajà ayîrha bantu mwandu.
27 Ci Yûda Makabeyo, ye na bantu hôfi ikumi anaciyâkira omw’irungu, alama omwôla nka nsimba oku ntondo. Boshi n’abâbo barhalyaga bindi bici olurhali lubala mpu lyo balekihemuka.
* 5:19 -Nyamuzinda arhali mujà w’engeso z’Abayahudi. Kuli okwo lolà Yer 7, 14; Mrk 2, 27. -Nyamuzinda acîshozire olubaga lwîshogwa analujirira byoshi. -Ebyo binwa himanyîsize enkengêro z’Endagâno Mpyâhya. † 5:24 Buminya bwa Antiokusi obwo