V. Simoni mudâhwa mukulu na murhambo w’Abayahudi (143-134 embere za Yezu Kristu)
13
Simoni ahâbwa oburhegesi
1 Simoni anaciyumva oku Trifoni adwîrhe ashûbûza engabo nyinji mpu arhabâlîre ecihugo c’e Buyahudi anacimalire. 2 Erhi abona oku olubaga luyôbohire lunalubire bwenêne, ajà e Yeruzalemu ahamagala olubaga omu ndêko, 3 abahà omurhima omu kubabwîra erhi: «Mumanyire mweshi ebi bene wîrhu na nâni najirîre ebiyêrekîre amarhegeko gîrhu na ahantu hîrhu hatagatîfu, mumanyire entambala n’embaka rhwabwîne. 4 “Co cirhumire bene wîrhu boshi bafîra Israheli nie ono namasigala”. 5 “Na bunôla, Nyamuzinda ananyîrhe erhi nankaderha nti nababalira obuzîne bwâni omu mango g’embaka, bulya ntali mwinjà olushire bene wîrhu”. 6 “Erhiko nkola nâbà mwihôzi w’olubaga lwâni, wa Ahatagatîfu hîrhu, owa abakazi bîrhu owa abâna bîrhu, kulya kubà agandi mashanja goshi gashubûzinye mpu garhumalire nshombo erhuma” ».
7 Obukengêre b’olubaga bwashubiramwo emisî erhi bayumva ebyôla binwa. 8 Bayâkûza n’izù linene erhi: mpu we murhambo wîrhu ahâli ha Yûda na mwene winyu Yônatani. 9 Otule entambala yîrhu na ngasi kantu wankarhuhuma rhwanakajira. 10 Okubundi Simoni anacishûbûza abantu b’okulwa boshi; anayûbaka duba duba ebyôgo bya Yeruzalemu anabikomeza omu marhambi. 11 Okubundi anacirhuma Yônatani mugala wa Absalomu e Yope n’engabo nyinji naye erhi abà amalibirhakwo abalanzi anacibêra mulya lugo.
Simoni ahulusa Trifoni omu Yudeya
12 Trifoni anacirhenga e Ptolemayisi n’engabo nyinji bwenêne mpu agendi lwîsa ecihugo c’e Buyahudi, anacihêka Yônatani anali mushwêke. 13 Simoni anahira ecirâlo câge aha Hadida aha ishiriza lya akabanda. 14 Erhi Trifoni amanya oku Simoni ye warhôzire oburhambo ahâli ha mwene wâbo Yônatani n’oku acîrheganyize okumulwîsa amurhumira entumwa mpu bagendimubwîra mpu: 15 «Ali oku nfaranga mwene winyu Yônatani agwâsirwe okulyûla oku muhako gwa mwâmi, bulya ali arhegesirwe binji kwo kurhumire rhumushwêsire. 16 Orhumage talenta igana za nfaranga na bâna bâge babiri omu bagala nka mpira, lyo hano rhubà rhwamâmulîka alekirhutwîka, kandi buzinda rhwanamuleka n’omurhûla.» 17 Simoni anaciyumva oku ebyôla binwa bamurhumire biri bya kumurhebeba; kurhanarhumaga arharhuma ezôla nfaranga na balya bâna babiri alekicîshombanya n’olubaga, baleke okukaziderha mpu: 18 «Arhali ebwa kubà Simoni arhantumiraga enfaranga na balya bâna kwo kwarhumire Yônatani afà». 19 Anacirhuma abôla bâna na zirya talenta igana z’enfaranga; ci konene Trifoni anywêrha omu binwa byâge, arhalikaga Yônatani. 20 Okubundi Trifoni anaciyisha mpu akola ali muherêrekeza, anioka arhôla enjira y’e Adora; ci konene Simoni n’engabo yâge erhi banajà bamulwîsa ngasi aha anageraga hoshi. 21 Abâli omu nyumpa ntagatîfu okulwîra aha Yeruzalemu banacirhuma entumwa emwa Trifoni mpu abahikeko omu kugerera omw’irungu, anabalêrhere ebiryo. 22 Trifoni anacirheganya abalwîra oku biterusi bâge boshi mpu bayije, ci muli obôla budufu olubula lwanacinia lunji arhanaciyijaga erhi olwo lubula lurhuma. Anacigenda ajà e Galadi. 23 Erhi ahika hôfi na Baskama aniga Yônatani anabishwa ahôla. 24 Okubundi Trifoni anacicîgalukira ashubira omu cihugo câge.
Simoni abisha Yônatani
25 Simoni anacirhuma mpu bagendirhôla amavuha ga mwene wâbo Yônatani, anacigabisha aha Modini lugo lw’ababusi bâge. 26 Israheli yêshi amulakira bwenêne n’emirenge minene, banacimushiba nsiku zirhali nyi. 27 Oku cûsho c’îshe na bene wâbo, Simoni ayûbaka kwo enyumpa n’omunâra gwabonekana muliriri omu mabuye magoye embere n’enyuma. 28 Anaciyûbaka nkingi nda ziyêrekerîne, nguma kuli îshe, eyindi kuli nina, n’eyindi kuli bene wâbo bâni. 29 Akengêra okuzizungulusa n’eminâra miliri n’enyanya ahirayo emirasano yâbo mpu bakazibakengererakwo ensiku zoshi. N’aha burhambi bw’eyôla mirasano abinjaho amârho mpu gakazibonwako n’abagera omu nyanja boshi. 30 Kwo eyôla nshinda Simoni ayûbakaga aha Modini yali ntyôla enacihabà kuhika ene.
Demetriyusi wa kabiri amanya Simoni, anahà Abayahudi obundi buhashe buhyâhya
31 Trifoni anacijira obwenge kuguma kuli olya mwâmi murhò Antiyokusi, anacimuyîrha. 32 Anaciyîma ahâli hâge ayambala ishungwè ly’e Aziya, anacilêrhera ecihugo mabî manji. 33 Simoni anaciyûbaka enyumpa z’okulwîramwo aha Buyahudi azizungulusa n’eminâra miriri, n’ebyôgo bijire enyanya bwenêne, ahirako enyumvi, n’orhukomyo ahiramwo n’ebiryo. 34 Simoni anacicîshoga abantu anacibarhuma emwa mwâmi Demetriyusi mpu arhabâle Obuyahudi, bulya ebijiro bya Trifoni kunali kunyaga konene. 35 Mwâmi Demetriyusi anacimushuza kuli birya binwa byâge anacimuyandikira agâla mamba erhi: 36 «Mwâmi Demetriyusi kuli Simoni mudâhwa mukulu na mwîra w’abâmi, oku bashamuka n’oku ishanja ly’Abayahudi omusingo! 37 Rhwabwîne ecimanè c’amasholo n’omushugushugu mwâli murhurhumire, rhunalonzize okujira haguma na ninyu omurhûla loshi n’okuyandikira abà b’omu mikolo yâni amaruba g’okumanyîsa oku murhacishwêsirwi na cici. 38 Ebi rhwalâlire kuli mwe byanalâlirwe ebi nàhizire kuli mwe byànahizirwe. Enyumpa z’okulwîramwo mwayûbakaga zinali zinyu. 39 Rhubabonîre obonjo oku mabî mwanajizire ebwa kurhamanya erhi nîsi akabà mwagajizire n’oluhinzo kuhika oku lwene kuguma n’ecimanè mwâli mugwâsirwe okuvurha, n’akabà mwakazivurha elindi ibarati aha Yeruzalemu okwôla kurhacibaga. 40 Akabà hali abahashire okucirhenga omu mirhwe yîrhu banajamwo, bacîyandise, n’omurhûla gubè ekarhî kîrhu.» 41 Omu mwâka gw’igana na makumi gali nda*, omuzigo gw’amashaja gwahekuka kuli Israheli. 42 Olubaga lwa Israheli lwarhondêra okuyandika oku byabîre n’oku malagâno bakazâgijira: «Omu mwâka murhanzi gwa Simoni, mudâhwa mukulu, murhambo w’abalwî n’owa Abayahudi boshi»
Simoni aheba Gazara oku burhegesi bwâge
43 Muli agôla mango Simoni anacitwa ecirâlo câge aha Gazara, anacimuzonga n’emirhwe yâge ayûbaka omunâra gw’omuzizi anacigulêrha oku burhambi bw’olugo; anaciyûbakamwo eminâra anacirhôla olwôla lugo. 44 Abâli mulya munâra gwa omuzizi bahamira omu lugo, kwarhuma abantu bajamwo akavango. 45 Abalume boshi na bakâbo n’abâna bâbo bagagambira oku byôgo n’emishangi esharhusire bahûna Simoni mpu abalambulire okuboko kwâge kulyo. 46 Banakâderha mpu mâshi omanye orharhujiriraga nk’oku amabî gîrhu ganali ci nk’oku obonjo bwâwe buli! 47 Simoni anogêrera n’ôgo musengero gwâbo arhacibalwisagya; ci konene ahulusa abantu b’olwo lugo, acêsa enyumpa zalimwo abazimu anacijamwo n’enyimbo z’okukuza, ez’okushenga n’okuvuga omunkwa. 48 Erhi abà amâbakûla muli olwôla lugo ngasi bigalugalu byoshi ayûbasamwo abantu bashimba amarhegeko azibuhya lulya lugo anahiramwo e nyumpa yâge.
Simoni arhêra Yeruzalemu
49 Abâli omu cishagala c’e Yeruzalemu, bulya bali bahanzîbwe okugenda e erhi okujà omu cihugo, okugula erhi okuguza, abôla bantu balumwa bwenêne n’ishali n’ecizombo n’abantu mwandu bafà n’ishali. 50 Banacisengera omu kuyâma bwenêne emwa Simoni mpu ayankirire amaboko gâbo g’ekulyo, anacibajirira kulya; ci konene abalibirhako omwôla lugo, analushuka mwo ngasi mabî. 51 Ajamo n’irenge linene omu nsiku makumi abiri n’isharhu z’omwêzi gwa kabiri omu mwâka gw’igana na makumi gali nda bayisha bayimba, bayisha badunda amashami g’emirhi n’enzenze, enambi n’enanga, enyimbo z’okukuza n’ezindi nyimbo bulya omushombanyi wa kurhenga mîra amâhenangulwa. 52 Anacirhegeka mpu olwôla lusiku lukazikuzibwa ngasi mwâka muli olwo lusiku n’omwîshingo, anacizibuhya entondo y’aka-Nyamuzinda aha ishiriza ly’olugo, anacibêra ahôla ye n’abà omu mulala gwâge. 53 Okubundi Simoni abona oku omugala Yowane akola ahisire omu mujunja gw’omulume, anacimuhà irhegeko ly’okurhambula emirhwe y’abalwî boshi, anacimuhà Gazara mpu ayûbake ahôla.
* 13:41 Mwâka gwa 170: Elipanda lyabà omu mwâka 140 embere ly’okuburhwa kwa Kristu.