\NormalFont\ShortTitle{Waxayi}

{\MT Ala xa Waxayi

\par }{\IMT Masenyi nde yi Kitaabui xa fe ra

\par }{\IP Annabi Yaya naxa yi Kitaabui sɛbɛ waxati xɔrɔxɔɛ bun ma. Mangasanyi ɲaaxi nu na Isayankae ɲaxankatafe tɛmui naxɛ, Ala naxa e yaabi yi masenyi ra naxan nɔma findide madundui xungbe ra danxaniyatɔɛe bɛ naxee na tɔɔrɔfe Sentanɛ saabui ra.

\par }{\IP Isa yi Kitaabui fɔlɔma bataaxɛ solofere nan na danxaniyatɔɛ ɲama ndee bɛ. A a masenma a a e xa wali birin kolon, naxan fanxi, a nun naxan mu fanxi. Na findixi sɛriyɛ nan na adamadie bɛ. Ala fe birin kolon. A lanma won xa a kolon a won ma fe yo mu nɔxunxi Ala ma. A mu nɛɛmuma won ma wali yo ma. Na masenyi mɔɔli nan nɔma won madundude xa won na tɔɔrɔfe Ala xa fe ra, kɔnɔ a man nɔma won magaaxude xa won na fe ɲaaxi nde kui.

\par }{\IP A firin nde, yi Kitaabui a masenma nɛ won bɛ a Ala fe kolon naxan fama rabade duniɲa ma. Ala Sentanɛ xa wali kolon, a mixi madaxuma ki naxɛ. Sentanɛ ɲɔxɔ a ma a a nɔma nɔde Ala sɛnbɛ ra. Wule nan na ki. Yi Kitaabui xa masenyi xungbe findima Ala xa xunnakeli nan na. Sentanɛ fama nɛ Ala nun danxaniyatɔɛe gerede, a fa mixi sɛniyɛnxie tɔɔrɔde a gbegbe ra. Kɔnɔ a raɲɔnyi, Ala fama nɛ Sentanɛ nun a fɔxirabirɛe birin xa fe xun nakanade, a e woli yahannama tɛ nun soda xɔɔra, e luma dɛnnaxɛ abadan. A fa a xa ɲama tongo, a e raso ariyanna kui, dɛnnaxan xili falama «Darisalamu Nɛɛnɛ.» Mɛnni, adamadi kisi kolonma nɛ naxan maniyɛ mu na. Faxɛ mu na, tɔɔrɛ mu na. Hɛɛri nan tun na mɛnni Alatala sɛɛti ma.

\par }{\IP Yi Kitaabui xaranfe ndedi xɔrɔxɔ, barima sɛbɛli na a ra naxan taali wɔyɛnyi rawalima a gbegbe ra. Misaali gbegbe na a kui naxee a niyama a fahaamu xa xɔnɔ. A mu lanma mixi xa kankan misaali nde ma naxan xɔrɔxɔ. Won xa na birin xaran, alako won xa masenyi xungbe to naxan minima yi Kitaabui kui. Na mu xɔrɔxɔ alɔ misaali xunxuri nde naxee rawalima yi Kitaabui kui.

\par }{\IP Ala xa lɔnni fi won ma yi xaranyi kui. Amina.

\par }{\MT Ala xa Waxayi



\par }\ChapOne{1}{\SH Isa xa masenyi fɔlɛ
\par }
{\PP \VerseOne{1}Ala xa Mixi Sugandixi Isa xa laamatunyi nan ya, Ala naxan fixi a ma. A xa malekɛ naxa na rasanba a xa konyi Yaya ma, alako Ala xa konyi di birin xa a kolon fe naxan fama rabade yi waxati.

\VS{2}Yaya findixi seede nan na Ala xa masenyi xa fe ra a nun Ala xa Mixi Sugandixi Isa xa seedeɲɔxɔya xa fe ra. A naxan to, a naxa na birin masen.

\VS{3}Hɛɛri na a xaran mixi bɛ, a nun naxee e tuli matima yi masenyi ra naxan tixi Ala xili ra, e man fa yi sɛbɛli ratinmɛ, barima waxati bara makɔrɛ.


\par }{\PP \VS{4}N tan Yaya, n bara yi sɛbɛli ti Isa xa danxaniyatɔɛ ɲama dɔxɔ solofere ma, naxee na Asi bɔxi ma. Ala xa hinnɛ nun bɔɲɛsa fi wo ma, Ala naxan na xoro, to, a nun tina. Xaxili solofere naxee na a xa mangɛ kibanyi ya i, nee fan bara hinnɛ wo ra,

\VS{5}a nun Ala xa Mixi Sugandixi Isa, naxan findixi seede tinxinxi ra, naxan singe keli mixi faxaxie tagi, naxan dangi bɔxi mangɛ birin na. Matɔxɔɛ na Isa nan bɛ, naxan won xanuxi, naxan won nakisixi won ma yunubie ma a wuli saabui ra.

\VS{6}A bara won naso Ala xa mangɛya niini bun ma, a bara won findi sɛrɛxɛdubɛe ra a Baba Ala bɛ. Nɔrɛ nun sɛnbɛ na a bɛ abadan! Amina.


\par }{\Q \VS{7}Wo wo ya rate koore ma,

\par }{\Q a na fafe nuxuie kui.

\par }{\Q Adamadi birin a toma nɛ,

\par }{\Q hali naxee a masɔxɔ.

\par }{\Q Duniɲa si birin fama sunnunde a xa fe ra.

\par }{\Q Iyo, a na na ki nɛ. Amina!


\par }{\BB \par }
{\PP \VS{8}Marigi Ala xa masenyi nan ya: «N tan nan na a fɔlɛ ra, n tan nan na a raɲɔnyi ra, n tan naxan na xoro, to, nun tina, Sɛnbɛ Birin Kanyi.»


\par }{\PP \VS{9}N tan Yaya, wo ngaxakerenyi, won birin na tɔɔrɔfe, won birin na Ala xa mangɛya niini nan bun ma, won birin tunnabɛxixi Isa xa fe i. N nu na Patimosi suri nan ma Ala xa masenyi nun Isa xa seedeɲɔxɔya xa fe ra.

\VS{10}Ala xa lɔxɔɛ, Ala Xaxili Sɛniyɛnxi to n suxu, n naxa xui nde mɛ n xanbi ra. A sɛnbɛ gbo alɔ sara xui.

\VS{11}A naxa a masen n bɛ, «I naxan toxi, a sɛbɛ Kitaabui kui, i xa a rasanba danxaniyatɔɛ ɲama dɔxɔ solofere ma, naxee na Efɛsɛ, Simirina, Peregamo, Tiyatire, Saradesi, Filadelifiya, nun Layodiseya.»


\par }{\PP \VS{12}N naxa n mafindi alako n xa a to naxan wɔyɛnxi n na. N to n mafindi, n naxa lanpui xɛɛma daaxi solofere to.

\VS{13}N naxa adamadi maniyɛ to na lanpuie tagi, donma kuye ragoroxi a ma, bɛlɛti xɛɛma daaxi balanxi a kanke ra.

\VS{14}A xunyi nun a xunsɛxɛ nu fiixɛ alɔ yɛxɛɛ xabe fiixɛ, xa na mu a ra balabalanyi. A yae nu yanbama alɔ tɛ.

\VS{15}A sanyie nu gbeelixi alɔ wure gbeeli raxunuxi, a xui nu gbo alɔ baa mɔrɔnyi xui.

\VS{16}Tunbui solofere nu na a yirefanyi bɛlɛxɛ, santidɛgɛma dɛ firin daaxi xɛɲɛnxi nu na a dɛ i, a yatagi mayanbama alɔ soge xɔnɛ.


\par }{\PP \VS{17}N to a to n naxa bira a bun ma, n fa lu alɔ mixi faxaxi. A naxa a yirefanyi bɛlɛxɛ sa n ma, a fa a fala, «Hali i mu gaaxu. N tan nan na a fɔlɛ nun a raɲɔnyi ra.

\VS{18}N ɲiɲɛ na a ra. N nu bara faxa, kɔnɔ yakɔsi n ɲiɲɛ na a ra abadan. Faxɛ nun aligiyama saabi kanyi na n tan nan na.

\VS{19}I xa fe nan sɛbɛ i naxan toxi, naxan na rabafe, a nun naxan fama rabade.

\VS{20}Yi tunbui solofere i naxee toxi n yirefanyi bɛlɛxɛ kui, e misaalixi Isa xa danxaniyatɔɛ ɲama dɔxɔ solofere xa malekɛe nan na. Yi lanpui xɛɛma daaxi solofere, e misaalixi Isa xa danxaniyatɔɛ ɲama dɔxɔ solofere nan na.»




\par }\Chap{2}{\SH Bataaxɛ danxaniyatɔɛ ɲamae bɛ
\par }
{\PP \VerseOne{1}A sɛbɛ Efɛsɛ danxaniyatɔɛ ɲama xa malekɛ ma, masenyi nan ya naxan fatanxi Isa ra tunbui solofere suxuxi naxan yirefanyi bɛlɛxɛ kui, naxan ɲɛrɛma lanpui xɛɛma daaxi solofere tagi:

\VS{2}«N wo xa fe rabaxi kolon, n wo xa wali kolon, n wo xa tunnabɛxi kolon. N a kolon mixi ɲaaxie mu rafan wo ma. N a kolon wo bara mixie makiiti naxee e yɛtɛ findixi Ala xa xɛɛrae ra, han wo fan fa e kolon wule falɛe ra.

\VS{3}Wo bara wo tunnabɛxi, wo bara tɔɔrɔ n xili xa fe ra, kɔnɔ limaniya mu baxi wo yi ra.»


\par }{\PP \VS{4}«Kɔnɔ fe keren na na naxan mu rafanxi n ma wo xa fe ra. Wo mu n xanuxi a fanyi ra yakɔsi alɔ wo nu n xanuxi ki naxɛ singe ra.

\VS{5}Wo xa wo ratu a ma, wo nu na ki naxɛ beenun wo xa wo san nadin. Wo xa tuubi, wo man xa wali suxu alɔ wo nu a rabama singe ra ki naxɛ. Xa wo mu tuubi n fama nɛ wo xɔnyi, n fa wo xa lanpui bade a yire.»


\par }{\PP \VS{6}«Kɔnɔ wo bara fe nde raba naxan fan. Wo bara Nikolasi xa ɲama xa fe xɔn, alɔ n fan a xɔnxi ki naxɛ.»


\par }{\PP \VS{7}«Tuli na naxan bɛ, a xa a tuli mati Ala Xaxili Sɛniyɛnxi xa masenyi ra danxaniyatɔɛ ɲamae bɛ. Naxan na geeni, n na nan luma a xa simaya wuri bogi don, naxan tixi Ala xa ariyanna kui.»


\par }{\PP \VS{8}A sɛbɛ Simirina danxaniyatɔɛ ɲama xa malekɛ ma, masenyi nan ya naxan fatanxi Isa ra, Isa naxan na a fɔlɛ nun a raɲɔnyi ra, naxan nu faxaxi a man fa keli faxɛ ma:

\VS{9}«N wo xa ɲaxankatɛ nun setareɲa kolon, hali bannaya nde to na wo yi ra. N Yuwifie xa tɔɔɲɛgɛ kolon wo mabiri. E a falama e yɛtɛ bɛ a Yuwifie, a fa li Yuwifie mu e ra. E findixi Sentanɛ xa mixie nan na.

\VS{10}Wo naxa gaaxu ɲaxankatɛ ya ra, wo fama naxan sɔtɔde. Ibulisa a niyama nɛ wo xa mixi ndee xa sa geeli, alako a xa wo mato. Wo fama nɛ ɲaxankatade xi fu bun ma. Kɔnɔ wo xa lu danxaniya kui han wo faxɛ lɔxɔɛ. Na tɛmui n kisi fima nɛ wo ma wo sare ra.»


\par }{\PP \VS{11}«Tuli na naxan bɛ, a xa a tuli mati Ala Xaxili Sɛniyɛnxi xa masenyi ra danxaniyatɔɛ ɲamae bɛ. Naxan na geeni, a mu faxɛ firin nde kolonma.»


\par }{\PP \VS{12}A sɛbɛ Peregamo danxaniyatɔɛ ɲama xa malekɛ ma, masenyi nan ya naxan fatanxi Isa ra, santidɛgɛma dɛ firin xɛɲɛnxi kanyi:

\VS{13}«N a kolon wo xa taa findixi Sentanɛ sɛnbɛ yire nan na, kɔnɔ wo xirixi n xili ra, wo mu danxaniya raboloxi. Hali waxati ma, n dugutɛgɛ seede Antipasi faxa tɛmui naxɛ wo xɔnyi Sentanɛ yire, wo mu n ma kira rabɛɲin.»


\par }{\PP \VS{14}«Kɔnɔ fe ndee na na naxee mu rafanxi n ma wo xa fe ra. Wo xa mixi ndee birama Balami xa misaali nan fɔxɔ ra, naxan nu bara Balaki rasi a xa gantanyi te Isirayilakae bɛ, e xa subee don naxee baxi sɛrɛxɛ ra kuyee bɛ, e xa yɛnɛ fan naba.

\VS{15}Wo xa mixi ndee fan biraxi Nikolasi xa ɲama xa xaranyi fɔxɔ ra.

\VS{16}Na kui, wo xa tuubi, xa na mu a ra n fama nɛ gere tide na mixie bɛ n ma santidɛgɛma ra, naxan na n dɛ i.»


\par }{\PP \VS{17}«Tuli na naxan bɛ, a xa a tuli mati Ala Xaxili Sɛniyɛnxi xa masenyi ra danxaniyatɔɛ ɲamae bɛ. N ‹mana› donse nɔxunxi fima nɛ geeni mixi ma, a nun gɛmɛ fiixɛ, xili nɛɛnɛ sɛbɛxi naxan ma. Mixi yo mu na xili kolon, bafe na gɛmɛ kanyi ra.»


\par }{\PP \VS{18}A sɛbɛ Tiyatire danxaniyatɔɛ ɲama xa malekɛ ma, masenyi nan ya naxan fatanxi Ala xa Di ra, naxan yae yanbama alɔ tɛ, a sanyie luxi alɔ wure gbeeli raxunuxi:

\VS{19}«N wo xa fe rabaxi kolon, wo xa xanunteya, wo xa danxaniya, wo xa wali fanyi, wo xa tunnabɛxi, a nun wo naxan birin nabaxi a dɔnxɔɛ ra naxan gbo dangi wo xa wali singee ra.»


\par }{\PP \VS{20}«Kɔnɔ fe keren na na naxan mu rafanxi n ma wo xa fe ra. Wo bara a lu Yesabela, ginɛ naxan a yɛtɛ findixi namiɲɔnmɛ ra, a xa xaranyi ti naxan n ma konyie ratantanma, alako e xa fe kobi raba, e xa subee don naxee baxi sɛrɛxɛ ra kuyee bɛ.

\VS{21}N bara diɲɛ alako a xa tuubi, kɔnɔ a mu tinxi a yuge ɲaaxi masarade.

\VS{22}Na na a ra, n a rasoma nɛ ɲaxankatɛ kui, a tan nun a yɛnɛ raba booree, xa e mu tuubi.

\VS{23}N fama nɛ a xa die fan faxade. Na kui, danxaniyatɔɛ ɲama birin a kolonma nɛ a n tan nan mixi bɔɲɛ nun a sondonyi matoma, n tan nan e xa fe rabaxi sare ragbilenma e ma.»


\par }{\PP \VS{24}«Kɔnɔ wo tan, Tiyatireka mixi dɔnxɔɛ naxee mu na yi fe kui, naxee mu soxi Sentanɛ xa gundo kui, n mu kote gbɛtɛ dɔxɔma wo xun ma kɔrɛ.

\VS{25}Wo naxan sɔtɔxi, wo na suxu gben, han n fama tɛmui naxɛ.

\VS{26}Naxan na geeni, naxan n ma wali suxuma han a raɲɔnyi, n mangɛya fima na kanyi nan ma, a xa sie yamari.

\VS{27}‹A e yamarima sawuri wure daaxi nan na, a e kanama nɛ alɔ fɛɲɛ ibɔɔma ki naxɛ›,

\VS{28}alɔ n sɛnbɛ sɔtɔxi ki naxɛ n Baba Ala ra. N man subaxa looloe fima nɛ na kanyi ma.»


\par }{\PP \VS{29}«Tuli na naxan bɛ, a xa a tuli mati Ala Xaxili Sɛniyɛnxi xa masenyi ra danxaniyatɔɛ ɲamae bɛ.»




\par }\Chap{3}{\SH Bataaxɛ danxaniyatɔɛ ɲama gbɛtɛe bɛ
\par }
{\PP \VerseOne{1}A sɛbɛ Saradesi danxaniyatɔɛ ɲama xa malekɛ ma, masenyi nan ya naxan fatanxi Isa ra, naxan Xaxili solofere yamarima, tunbui solofere suxuxi naxan yi ra:

\par }{\PP «N wo xa wali kolon. Mixi ɲɔxɔ a ma a wo ɲiɲɛ na a ra, kɔnɔ wo bara faxa.

\VS{2}Wo naxa yanfa, wo xa wo bore ralimaniya, naxee na faxɛ kira xɔn, barima nde luxi wo xa wali ra n Marigi Ala bɛ.

\VS{3}Wo xa ratu na masenyi ma, wo naxan masɔtɔxi, wo naxan mɛxi. Wo xa a ragata wo bɔɲɛ kui, wo xa tuubi. Xa wo mu wo ɲɛngi sa yi xɔn, n fama nɛ waxati nde kui wo mu naxan kolon, na fa findi tɛrɛnna ra wo bɛ alɔ muɲɛti fa tɛmui.

\VS{4}Kɔnɔ mixi ndee na Saradesi naxee mu nɔxɔxi fe ɲaaxi ra. Nee fama nɛ ɲɛrɛde n sɛɛti ma, donma fiixɛ ragoroxi e ma, barima na nan findixi e xa wali sare ra.»


\par }{\PP \VS{5}«Naxan na geeni, donma fiixɛ ragoroma a ma. N mu a xili bama simaya buki kui, n a xa fe falama nɛ n Baba Ala bɛ a xa malekɛe ya xɔri.

\VS{6}Tuli na naxan bɛ, a xa a tuli mati Ala Xaxili Sɛniyɛnxi xa masenyi ra danxaniyatɔɛ ɲamae bɛ.»


\par }{\PP \VS{7}A sɛbɛ Filadelifiya danxaniyatɔɛ ɲama xa malekɛ ma, masenyi nan ya naxan fatanxi Sɛniyɛntɔɛ nɔndi falɛ ra, Dawuda xa saabi na naxan yi ra, naxan naadɛ rabima mixi mu nɔ a balande, naxan naadɛ balanma mixi mu nɔ a rabide:

\VS{8}«N wo xa wali kolon. N a kolon wo sɛnbɛ mu gbo, kɔnɔ wo bara n ma masenyi rabatu, wo mu n yanfa. Na kui, n bara naadɛ nde rabi wo ya ra, mixi mu nɔma naxan balande.

\VS{9}N fama nɛ mixie sade wo bɛlɛxɛ naxee a falama e yɛtɛ bɛ a Yuwifie, kɔnɔ e findixi Sentanɛ xa ɲama nan na. E na wule nan falafe. N fama nɛ e ra, e xa e magoro wo bɛ, e xa a kolon wo rafan n ma.

\VS{10}Wo to n ma masenyi rabatu tunnabɛxi kui, n fan wo ratangama nɛ na waxati xɔrɔxɔɛ ma naxan fama duniɲa lide, a fa duniɲa mixi birin mato.

\VS{11}A gbe mu luxi n xa fa. Wo naxa wo xa danxaniya bɛɲin, alako mixi yo naxa wo sare fanyi ba wo yi ra.»


\par }{\PP \VS{12}«Naxan na geeni, n a findima n Marigi Ala xa hɔrɔmɔbanxi kinki ra, a xa lu mɛnni abadan. N nan n Marigi Ala xili nun n Marigi Ala xa taa xili sɛbɛma nɛ a ma. Na taa findixi Darisalamu nɛɛnɛ nan na, Ala naxan nagoroma kelife koore ma. N nan n xili nɛɛnɛ fan sɛbɛma nɛ a ma.

\VS{13}Tuli na naxan bɛ, a xa a tuli mati Ala Xaxili Sɛniyɛnxi xa masenyi ra danxaniyatɔɛ ɲamae bɛ.»


\par }{\PP \VS{14}A sɛbɛ Layodiseya danxaniyatɔɛ ɲama xa malekɛ ma, masenyi nan ya naxan fatanxi Isa ra, naxan findixi Ala sago rakamali ra, a xa seede laxixɛ, Ala xa daalie daaxi naxan saabui ra:

\VS{15}«N wo xa wali kolon. Wo mu xinbeli, wo mu wolen. A xɔli n ma wo xa natɛ tongo, wo xa xinbeli, xa na mu a ra wo xa wolen.

\VS{16}Wo to fa luxi a tagi, wo mu wolen, wo mu xinbeli, n wo raboloma nɛ.

\VS{17}Wo bara a fala, ‹Bannamixie nan muxu ra, muxu hayi mu na fefe ma.› Wo mu a kolon a wo findixi tɔɔrɔmixie nan na, a nun misikiinɛe, setaree, dɔnxuie, nun mixi mageli.

\VS{18}N marasi naxan fima wo ma, wo xa xɛɛma fanyi sara n ma, xɛɛma naxan gbi baxi tɛ ra, alako wo xa findi bannamixie yati ra. Wo xa donma fiixɛ sara n ma, wo xa na ragoro wo ma, alako wo xa ba tixi wo mageli ra, yaagi xa ba wo ma. Wo man xa ya seri sara n ma, alako wo xa fe igbɛ.

\VS{19}N nan n xanuntenyie nan xuruma, n e matinxin. Wo xa wakili, wo xa tuubi.

\VS{20}N tixi naadɛ ra, n na a kɔnkɔnfe. Xa mixi nde n xui mɛ, a naadɛ rabi n bɛ, n soma nɛ a xɔnyi, muxu fa muxu dɛge yire keren.»


\par }{\PP \VS{21}«Naxan na geeni, a luma n sɛɛti ma n ma kibanyi kui, alɔ n tan fan to geeni, n fa n magoro n Baba Ala sɛɛti ma a xa kibanyi kui.

\VS{22}Tuli na naxan bɛ, a xa a tuli mati Ala Xaxili Sɛniyɛnxi xa masenyi ra danxaniyatɔɛ ɲamae bɛ.»




\par }\Chap{4}{\SH Ala xa kibanyi ariyanna
\par }
{\PP \VerseOne{1}Na birin to dangi, n naxa ariyanna naadɛ rabixi to koore ma. N man naxa xui nde mɛ, n nu bara naxan singe mɛ. A sɛnbɛ nu gbo alɔ sara. A naxa a masen n bɛ, «I xa te bebiri, n xa fe masen i bɛ naxan fama rabade.»

\VS{2}Ala Xaxili Sɛniyɛnxi naxa n suxu keren na. N naxa kibanyi nde to ariyanna, mangɛ magoroxi a kui.

\VS{3}A nɔrɛ nu yanbama alɔ gɛmɛ tofanyi mayilenxie, senkui tofanyi nu na a xa kibanyi rabilinyi.


\par }{\PP \VS{4}Kibanyi mɔxɔɲɛn nun naani nu na Ala xa kibanyi rabilinyi, fori mɔxɔɲɛn nun naani magoroxi e kui. Donma fiixɛ nu ragoroxi e ma, mangɛ katanyi xɛɛma daaxi nu saxi e xun na.

\VS{5}Seyamakɔnyi nun galanyi xuie nu minima kibanyi kui. Lanpui solofere nu dɛxɛma kibanyi ya i. Nee misaalixi Ala Xaxili kamalixi nan na.

\VS{6}Baa tinse fan nu na kibanyi ya i.

\par }{\PP Nimase naani nu na Ala xa kibanyi rabilinyi, yae nu na e yatagi nun e kobe ma.

\VS{7}Nimase singe nu maniyaxi yɛtɛ nan na, a firin nde nu maniyaxi ningeyɔrɛ nan na, a saxan nde nu maniyaxi adamadi nan na, a naani nde nu maniyaxi xaruma nan na, naxan ɲɛrɛma koore ma.

\VS{8}Na nimase naani birin, gabutenyi senni nu na e ma. Yae fan nu na e bɛ yire birin, e gabutenyie fari nun e bun ma. Kɔɛ nun yanyi e nu luma a fala ra,

\par }{\Q «Marigi Ala sɛniyɛn,

\par }{\Q Marigi Ala sɛniyɛn,

\par }{\Q Marigi Ala sɛniyɛn.

\par }{\Q A findixi Sɛnbɛ Kanyi nan na

\par }{\Q naxan na xoro, to, nun tina.»


\par }{\PP \VS{9}Na nimase naani nu fa Mangɛ matɔxɔ, e mangɛ binya naxan magoroxi kibanyi kui, e mangɛ tantu, naxan ɲiɲɛ a ra abadan,

\VS{10}na fori mɔxɔɲɛn nun naani, e felenma bɔxi ma Mangɛ ya i, naxan magoroxi kibanyi kui, e fa a batu naxan ɲiɲɛ a ra abadan. E nu e xa mangɛ katanyi ba e xun na, e nu e sa kibanyi san na, e nu fa a fala,

\VS{11}«Muxu Marigi Ala, matɔxɔɛ, binyɛ, nun sɛnbɛ na i tan nan bɛ, barima i tan nan se birin daaxi, i tan nan na birin ɲanigexi, i tan nan na birin nagirixi.»




\par }\Chap{5}{\SH Buki nde rabife
\par }
{\PP \VerseOne{1}Na dangi xanbi, n naxa Ala to a xa kibanyi kui, buki nde nu na a xɔnyɛ, sɛbɛli tixi a kui nun a fari, a mabalanxi a balanse solofere ra.

\VS{2}N naxa malekɛ sɛnbɛma nde to, a a falama a xui itexi ra, «Nde nɔma yi buki rabide, nde nɔma a balansee bade a ma?»

\VS{3}Nimase yo mu nu na koore ma, bɔxi ma, xa na mu a ra bɔxi bun ma, naxan nu nɔma na buki rabide, a a kui mato.

\VS{4}Na kui, n naxa wa a gbegbe ra, barima nimase yo mu nu na, naxan nu nɔma na buki rabide, a a kui mato.

\VS{5}Fori nde naxa a fala n bɛ, «I naxa wa, Yuda bɔnsɔɛ xa yɛtɛ, naxan findixi Dawuda bɔnsɔɛ ra, a bara geeni. A tan nan nɔma na buki nun a balanse solofere rabide.»


\par }{\PP \VS{6}Na tɛmui n naxa Yɛxɛɛyɔrɛ to a tixi kibanyi nun na nimase naani nun na forie tagi. Na Yɛxɛɛyɔrɛ nu luxi nɛ alɔ a kɔn naxabaxi. Feri solofere nun ya solofere nu na a bɛ, naxee misaalixi Ala Xaxili Sɛniyɛnxi kamalixi ra, naxan nu bara xɛɛ duniɲa yire birin ma.

\VS{7}Yɛxɛɛyɔrɛ naxa a maso Ala ra, naxan nu magoroxi kibanyi kui, a fa buki rasuxu Ala yirefanyi xɔnyɛ.


\par }{\PP \VS{8}A to buki masɔtɔ, na nimase naani nun na fori mɔxɔɲɛn nun naani, e naxa suyidi Yɛxɛɛyɔrɛ bɛ. Kɔra nu na e birin yi ra, a nun surayi sase xɛɛma daaxi naxee rafexi surayi ra, naxan misaalixi sɛniyɛntɔɛe xa Ala maxandie ra.

\VS{9}E naxa bɛɛti nɛɛnɛ nde ba, e nu a fala,

\par }{\Q «I tan nan daxa yi buki tongode,

\par }{\Q i tan nan daxa a balansee rabide,

\par }{\Q barima i bara i yɛtɛ ba sɛrɛxɛ ra,

\par }{\Q i bara adamadie xunsara Ala bɛ i wuli saabui ra,

\par }{\Q adamadi naxee kelixi bɔnsɔɛ birin,

\par }{\Q naxee xui birin falama,

\par }{\Q naxee fatanxi ɲamanɛ nun si birin na.


\par }{\Q \VS{10}I bara na adamadie findi sɛrɛxɛdubɛe ra

\par }{\Q muxu Marigi Ala bɛ.

\par }{\Q I bara e raso Ala xa mangɛya niini bun ma.

\par }{\Q E fama nɛ duniɲa yamaride.»


\par }{\BB \par }
{\PP \VS{11}Na tɛmui n naxa malekɛ wulu wulu wuyaxi to, n naxa e xui mɛ Ala xa kibanyi, na forie, nun na nimasee rabilinyi.

\VS{12}E naxa a fala e xui itexi ra, «Yɛxɛɛyɔrɛ naxan baxi sɛrɛxɛ ra, a daxa a xa sɛnbɛ, bannaya, lɔnni, nɔɛ, binyɛ, matɔxɔɛ, nun tantui sɔtɔ.»

\VS{13}Nimase naxan birin na koore ma, bɔxi fari, bɔxi bun ma, baa ma, a nun daalise birin, n nee birin xui mɛ nɛ, e nu fa a fala, «Matɔxɔɛ, binyɛ, tantui, nun sɛnbɛ na Ala bɛ naxan magoroxi kibanyi kui, a nun Yɛxɛɛyɔrɛ bɛ abadan.»

\VS{14}Na nimase naani naxa a ratin, «Amina.» Forie naxa e felen bɔxi ma, e Ala nun Yɛxɛɛyɔrɛ batu.




\par }\Chap{6}{\SH Buki balansee
\par }
{\PP \VerseOne{1}N naxa Yɛxɛɛyɔrɛ to buki balanse singe rabi ra. N naxa nimase nde xui mɛ kelife na nimase naani tagi. A xui sɛnbɛ nu gbo alɔ galanyi. A naxa a fala, «Fa.»

\VS{2}Na dangi xanbi, n naxa soe fiixɛ nde to, xali suxuxi a ragima yi, mangɛ katanyi saxi a xun ma, a fa siga xunnakeli kui, a man xa sa geeni.


\par }{\PP \VS{3}A to buki balanse firin nde rabi, n naxa nimase firin nde xui mɛ. A naxa a fala, «Fa.»

\VS{4}Soe gbeeli naxa mini. E naxa a ragima yamari a xa bɔɲɛsa ba duniɲa kui, alako adamadie xa nu e bore kɔn naxaba. Santidɛgɛma belebele naxa so a yi ra.


\par }{\PP \VS{5}A to buki balanse saxan nde rabi, n naxa nimase saxan nde xui mɛ. A naxa a fala, «Fa.» N naxa soe fɔɔrɛ to. Sikeeli nu suxuxi a ragima yi ra.

\VS{6}N naxa xui nde mɛ na nimase naani tagi, «Mɛngi kilo keren sare lanma lɔxɔɛ keren wali sare nan ma. Fundenyi maniyɛ kilo saxan lanma lɔxɔɛ keren wali sare nan ma. I naxa ture nun wɛni xun nakana.»


\par }{\PP \VS{7}A to buki balanse naani nde rabi, n naxa na nimase naani nde xui mɛ. A naxa a fala, «Fa.»

\VS{8}N naxa soe burɛxɛ xinde daaxi to. A ragima xili nɛ «Faxɛ,» laaxira nu biraxi a fɔxɔ ra. Nɔɛ naxa so e yi ra duniɲa sɛɛti keren xun ma a sɛɛti naani ya ma, alako e xa mixie faxa santidɛgɛma ra, kaamɛ ra, wuganyi ra, a nun sube xaaɲɛxie ra, naxee na wula i.


\par }{\PP \VS{9}A to buki balanse suuli nde rabi, n naxa mixie nii to sɛrɛxɛbade bun ma, mixi naxee kɔn nu bara raxaba barima e nu birama Ala xa masenyi nan fɔxɔ ra, e findi a xa seedee ra.

\VS{10}E naxa a fala e xui itexi ra, «Marigi sɛniyɛnxi nɔndi falɛ, i buma han tɛmui mundun fafe ra kiiti sade, alako muxu gbe xa ɲɔxɔ duniɲa mixie ma naxee bara muxu faxa?»

\VS{11}Donma kuye fiixɛ naxa so e birin yi ra. Mixi nde naxa a fala e bɛ e xa mamɛ ti sinden, han e walibooree nun e ngaxakerenyie xasabi xa kamali naxee lanma e xa faxa alɔ e tan.


\par }{\PP \VS{12}A to buki balanse senni nde rabi, bɔxi naxa sɛrɛn sɛnbɛ ra, soge naxa ifɔɔrɔ alɔ sunnun donma fɔɔrɛ, kike naxa lu alɔ wuli,

\VS{13}tunbuie naxa bira bɔxi ma, alɔ foye belebele xɔrɛ bogi rabirama ki naxɛ.

\VS{14}Koore naxa ba na, alɔ kɛɛdi makuntanma ki naxɛ a xa ragata. Geyae nun surie fan naxa keli e yire.

\VS{15}Duniɲa mangɛe, kuntigie, sɔɔri yareratie, bannae, sɛnbɛmae, konyie, nun lasirie, e birin naxa e nɔxun yilie kui a nun geya gɛmɛe longori ra.

\VS{16}E nu fa a fala geyae nun fanyee bɛ, «Wo bira muxu ma, wo xa muxu nɔxun Ala ma, naxan magoroxi mangɛ kibanyi kui, a nun Yɛxɛɛyɔrɛ xa xɔnɛ ma.»

\VS{17}E xa xɔnɛ lɔxɔɛ xungbe bara a li. Nde nɔma a yɛtɛ ratangade na ma?




\par }\Chap{7}{\SH Ala xa ɲama
\par }
{\PP \VerseOne{1}Na dangi xanbi, n naxa malekɛ naani to, e tixi duniɲa tunxui naani ra. E nu duniɲa foye naani ratima, alako foye naxa mini bɔxi ma, baa ma, xa na mu sansie ma.

\VS{2}N naxa malekɛ gbɛtɛ fan to a kelife sogetede mabiri, Ala Ɲiɲɛ xa tɔnxuma suxuxi a yi ra. A naxa a masen a xui itexi ra, na malekɛ naanie bɛ, naxee nu yamarixi fe xɔnɛ rabade bɔxi nun baa ra,

\VS{3}«Wo naxa wo bɛlɛxɛ din bɔxi nun baa nun wuri bilie ra sinden, han muxu xa gɛ tɔxunma sade Ala xa walikɛe tigi ma.

\VS{4}N naxa na walikɛe kɔnti xasabi mɛ, Ala xa tɔnxuma saxi naxee ma. E findi mixi wulu kɛmɛ wulu tongo naani nun wulu naani nan na, kelife Isirayila bɔnsɔɛ birin ya ma.


\par }{\Q \VS{5}Mixi wulu fu nun firin Yuda bɔnsɔɛ ya ma naxee matɔnxumaxi,

\par }{\Q mixi wulu fu nun firin Ruben bɔnsɔɛ ya ma,

\par }{\Q mixi wulu fu nun firin Gadi bɔnsɔɛ ya ma,


\par }{\Q \VS{6}mixi wulu fu nun firin Aseri bɔnsɔɛ ya ma,

\par }{\Q mixi wulu fu nun firin Nafatali bɔnsɔɛ ya ma,

\par }{\Q mixi wulu fu nun firin Manasi bɔnsɔɛ ya ma,


\par }{\Q \VS{7}mixi wulu fu nun firin Simeyɔn bɔnsɔɛ ya ma,

\par }{\Q mixi wulu fu nun firin Lewi bɔnsɔɛ ya ma,

\par }{\Q mixi wulu fu nun firin Isakari bɔnsɔɛ ya ma,


\par }{\Q \VS{8}mixi wulu fu nun firin Sabulon bɔnsɔɛ ya ma,

\par }{\Q mixi wulu fu nun firin Yusufu bɔnsɔɛ ya ma,

\par }{\Q mixi wulu fu nun firin Bunyamin bɔnsɔɛ ya ma naxee matɔnxumaxi.»


\par }{\PP \VS{9}Na dangi xanbi, n naxa ɲama gbegbe to, naxan mu nu nɔma kɔntide, kelife si birin, bɔnsɔɛ birin, xabilɛ birin, nun xui birin. E nu tixi Ala xa kibanyi nun Yɛxɛɛyɔrɛ ya i, donma kuye fiixɛ ragoroxi e ma, tugi fɛnsɛ suxuxi e yi.

\VS{10}E naxa a masen e xui itexi ra, «Kisi na muxu Marigi Ala bɛ naxan magoroxi kibanyi kui, nun Yɛxɛɛyɔrɛ bɛ.»

\VS{11}Malekɛe nu tixi kibanyi, forie nun nimase naanie rabilinyi, e naxa e yatagi rafelen bɔxi ma, e Ala batu

\VS{12}yi fe falɛ ra, «Amina. Matɔxɔɛ, nɔrɛ, lɔnni, tantui, binyɛ, nɔɛ fanyi, nun sɛnbɛ na muxu Marigi Ala nan bɛ abadan. Amina.»


\par }{\PP \VS{13}Na tɛmui fori nde naxa n maxɔrin, «Nde na na mixie ra donma fiixɛ ragoroxi naxee ma? E kelixi minden?»

\VS{14}N naxa a yaabi, «N Marigi, i tan nan a kolon.» A naxa a masen n bɛ, «Mixie nan e ra, naxee kelixi na ɲaxankatɛ xungbe kui. E bara e xa donmae xa Yɛxɛɛyɔrɛ wuli ra, na nan a toxi e xa donmae fiixɛxi.

\VS{15}Na nan a toxi e tixi Ala xa kibanyi ya i, e fa a batu kɔɛ nun yanyi a xa hɔrɔmɔlingira kui. E na Ala xa niini bun ma, naxan magoroxi kibanyi kui.

\VS{16}Kaamɛ nun ye xɔli mu e suxuma sɔnɔn, soge nun kuye fure mu e tɔɔrɔma sɔnɔn,

\VS{17}barima Yɛxɛɛyɔrɛ naxan na kibanyi sɛɛti ma, na nan fama e dɛgede, a e xun ti kisi ye yire ra. Ala fama nɛ e yaye birin nafurukude.»




\par }\Chap{8}{\SH Buki balanse solofere nde rabife
\par }
{\PP \VerseOne{1}A to buki balanse solofere nde rabi, kuye naxa lu yen waxati tagi ɲɔndɔn bun ma.

\VS{2}N naxa malekɛ solofere to, naxee nu tixi Ala ya i, sara solofere naxa so e yi ra.


\par }{\PP \VS{3}Malekɛ gbɛtɛ naxa fa, a ti sɛrɛxɛbade fari, surayi sase xɛɛma daaxi nu na a yi ra. E naxa surayi gbegbe so a yi ra, a nun sɛniyɛntɔɛ birin xa Ala maxandie ra. A naxa na surayi gan sɛrɛxɛbade xɛɛma daaxi ma Ala xa kibanyi ya i.

\VS{4}Surayi tuuri naxa te Ala ya i, a nun sɛniyɛntɔɛ xa Ala maxandie, kelife malekɛ bɛlɛxɛ.

\VS{5}Malekɛ naxa surayi ganse tongo, a naxa sɛrɛxɛbade tɛ sa a kui, a fa a woli duniɲa ma. Galanyie naxa bula, xuie naxa mɛ, seyamakɔnyie naxa mini, bɔxi naxa sɛrɛn.


\par }{\PP \VS{6}Malekɛ solofere, sarae nu na naxee yi ra, nee naxa keli, e xa sarae fe.

\VS{7}Malekɛ singe to a xa sara fe, balabalanyi nun tɛ naxa goro duniɲa ma, e masunbuxi wuli ra. Bɔxi itaxunxi saxan na, na dɔxɔde saxan nde naxa gan. Wuri bilie itaxunxi saxan na, na dɔxɔde saxan nde naxa gan. Ɲooge xinde birin naxa gan.


\par }{\PP \VS{8}Malekɛ firin nde to sara fe, geya xungbe, tɛ naxan ganfe, a naxa sin baa ma. Baa itaxunxi saxan na, na dɔxɔde keren naxa findi wuli ra.

\VS{9}Baa nimasee itaxunxi saxan na, na dɔxɔde saxan nde naxa faxa. Kunkuie itaxunxi saxan na, na dɔxɔde saxan nde fan naxa kana.


\par }{\PP \VS{10}Malekɛ saxan nde to sara fe, tunbui dɛxɛxi belebele naxa bira. Xuree itaxunxi saxan na, na tunbui naxa bira na saxan nde ma a nun dulonyie ma.

\VS{11}Na tunbui xili nɛ «Xɔnɛ.» Duniɲa ye itaxunxi saxan na, na dɔxɔde saxan nde to findi xɔnɛ ra, adamadi gbegbe naxa faxa na ma.


\par }{\PP \VS{12}Malekɛ naani nde to sara fe, soge, kike, nun tunbui itaxunxi saxan na, na dɔxɔde saxan nde naxa findi dimi ra. Nde naxa ba yanyi nun kɔɛ xa naiyalanyi ra.


\par }{\PP \VS{13}Na tɛmui n naxa xaruma nde xui mɛ koore ma, a naxa a fala a xui itexi ra, «Ɲaxankatɛ na duniɲa mixie bɛ, ɲaxankatɛ na e bɛ sara fe tɛmui, malekɛ saxanyie fama naxee fede.»




\par }\Chap{9}{\SH Malekɛe xa sara fe dɔnxɔɛe
\par }
{\PP \VerseOne{1}Malekɛ suuli nde to sara fe, n naxa tunbui to bira ra bɔxi kelife koore ma. E naxa yili tilinxi naadɛ saabi so a yi ra.

\VS{2}A naxa na yili naadɛ rabi, tuuri gbegbe naxa mini a kui alɔ tɛ belebele tuuri han soge naxa makoto, kuye naxa idimi.

\VS{3}Tugumie naxa mini tuuri kui, e fa goro bɔxi ma. E nu bara sɛnbɛ sɔtɔ alɔ tali.

\VS{4}E nu bara yaamari sɔtɔ a falafe ra e naxa din bɔxi ɲooge ra, nun se xinde, a nun wuri bili yo ra. A nu lanma e xa adamadie gbansan nan tɔɔrɔ Ala xa tɔnxuma mu saxi naxee tigi ma.

\VS{5}E nu bara yaamari sɔtɔ a falafe ra e naxa adamadie faxa, e xa e tɔɔrɔ tun kike suuli bun ma. E nu mixi bunma nɛ alɔ tali.

\VS{6}Na lɔxɔɛe, mixie faxɛ xɔli mawama nɛ na tɔɔrɛ xa fe ra, kɔnɔ e mu nɔma faxade. Faxɛ xɔli e suxuma nɛ, kɔnɔ faxɛ a makuyama nɛ e ra.


\par }{\PP \VS{7}Na tugumie maniyaxi soe nan na, naxee rawalima gere kui. Mangɛ katanyi xɛɛma daaxi nu dusuxi e xun na, e yatagie nu luxi nɛ alɔ mixie.

\VS{8}E xunsɛxɛ nu luxi nɛ alɔ ginɛe xunsɛxɛ. E ɲinyie nu luxi nɛ alɔ yɛtɛ ɲinyie.

\VS{9}Wure makantase nu na e kanke ma, e gabutenyie nu xui raminima alɔ sɔɔri ragise xui, soe gbegbe naxan bɛndunma.

\VS{10}E xuli nu mixi bunma alɔ tali, na xɔnɛ nu fa mixi tɔɔrɔ kike suuli bun ma.

\VS{11}E xa yarerati nu findixi na yili tilinxi xa malekɛ nan na, naxan xili nu falaxi Eburu xui «Abadon,» a nu falaxi Girɛki xui «Apoliyon,» na nan na ki «Yire Kanɛ.»

\VS{12}Ɲaxankatɛ singe bara dangi, firin nan luxi.


\par }{\PP \VS{13}Malekɛ senni nde to sara fe, n naxa xui nde mɛ kelife sɛrɛxɛbade xɛɛma daaxi feri tunxun naanie ma, naxan na Ala ya i.

\VS{14}Na xui naxa a fala malekɛ senni nde bɛ, sara nu suxuxi naxan yi, «Na malekɛ naani rabɛɲin, naxee xirixi Efirati xure ma.»

\VS{15}Na malekɛ naanie nu na waxati yati nan mamɛma, alako e xa adamadi ndee faxa. Adamadie itaxunxi saxan na, e xa na dɔxɔde saxan nde faxa. E naxa fulun na wali xili ma.


\par }{\PP \VS{16}Na soe ragi gali xasabi nu dangi miliyɔn kɛmɛ firin na. N naxa na kɔnti mɛ.

\VS{17}Na laamatunyi kui n naxa na soee nun e ragie to. E kanke makantase nu maɲingixi nɛ a gbeeli, a fɔɔrɛ, nun a nerefunyi daaxi. Soe xunyie nu luxi alɔ yɛtɛe xunyi. Tɛ, tuuri, nun soda nu minima e dɛ kui.

\VS{18}Duniɲa mixi itaxunxi saxan na, na dɔxɔde saxan nde naxa faxa na gbaloe saxanyi mɔɔli ra: tɛ, tuuri, nun soda naxan nu minima e dɛ kui.

\VS{19}Na soee sɛnbɛ nu na e dɛ nun e xuli nan kui. E xuli nu maniyaxi bɔximase nan na, xunyi nu na a bɛ naxan mixi tɔɔrɔma.

\VS{20}Mixi naxee mu faxa na gbaloe saabui ra, e mu gbilen e xa wali kobie fɔxɔ ra. E nu ɲinnɛe nan batuma, a nun kuyee xɛɛma daaxi, gbeti daaxi, wure gbeeli daaxi, gɛmɛ daaxi, nun wuri daaxi, naxee mu nɔma se tode, naxee mu nɔma fe mɛde, naxee mu nɔma ɲɛrɛde.

\VS{21}Na mixie mu gbilen e xa faxa tife fɔxɔ ra, e xa manduru walie, e xa fe ɲaaxie, nun e xa muɲɛe xa fe fɔxɔ ra.




\par }\Chap{10}{\SH Malekɛe xa buki lanmadi
\par }
{\PP \VerseOne{1}N naxa malekɛ sɛnbɛma gbɛtɛ to goro ra kelife koore nuxui kui. Senkui nu na a xunyi rabilinyi, a yatagi nu yanbama alɔ soge, a sanyie nu maniyaxi tɛ nan na.

\VS{2}Buki lanmadi nu na a bɛlɛxɛ, a rabixi. Malekɛ yirefanyi sanyi nu tixi baa fari, boore fan nu tixi xare ma.

\VS{3}A naxa a xui ramini sɛnbɛ ra, naxan maniya yɛtɛ xui ra. Galanyi solofere naxa a xui ratin.

\VS{4}Na galanyi solofere xui to mini, n nu wama na sɛbɛfe, kɔnɔ xui nde naxa keli koore ma, a a fala n bɛ, «Galanyi solofere xa masenyi nɔxun, i naxa a sɛbɛ.»


\par }{\PP \VS{5}Malekɛ naxan sanyi nu tixi baa nun xare fari, a naxa a yirefanyi bɛlɛxɛ itala koore ma,

\VS{6}a fa a kali Ala ra naxan ɲiɲɛ a ra abadan, naxan koore, bɔxi, nun baa daa, a nun e kui se birin. A naxa a masen a waxati mu fa dugundife sɔnɔn.

\VS{7}Malekɛ solofere nde na a xa sara fe tɛmui naxɛ, Ala gundo fama nɛ kamalide alɔ a nu bara a masen a xa konyi namiɲɔnmɛe bɛ ki naxɛ.


\par }{\PP \VS{8}Na xui naxan nu bara wɔyɛn n bɛ kelife koore ma, na man naxa a masen n bɛ, «Siga, i sa buki lanmadi rabixi tongo naxan na malekɛ bɛlɛxɛ, malekɛ naxan sanyi tixi baa nun xare fari.»

\VS{9}N naxa siga na malekɛ yire, n fa a maxandi a xa na buki lanmadi so n yi ra. A naxa a fala n bɛ, «I xa a tongo, a don. A xɔnɛ rasoma nɛ i furi, kɔnɔ a ɲɔxunma nɛ i dɛ kui alɔ kumi.»

\VS{10}N naxa na buki lanmadi tongo malekɛ bɛlɛxɛ, n naxa a don. A nu ɲɔxun n dɛ kui alɔ kumi, kɔnɔ a to n furi kui li, a naxa findi xɔnɛ ra.

\VS{11}Na tɛmui a naxa a fala n bɛ, «A lanma i man xa wɔyɛn Ala xili ra ɲamanɛe xa fe ra, sie xa fe ra, xui gbɛtɛ falɛe xa fe ra, nun mangɛ gbegbe xa fe ra.»




\par }\Chap{11}{\SH Taa sɛniyɛnxi nun seede firinyie
\par }
{\PP \VerseOne{1}Malekɛ nde naxa se maniyase wuri daaxi so n yi ra, a nu fa a fala, «Keli, i xa Ala xa hɔrɔmɔbanxi nun sɛrɛxɛbade maniya, i man xa batulae kɔnti.

\VS{2}I naxa yire maniya naxan na tande, barima si gbɛtɛe fama mɛnni nan tongode, e fa taa sɛniyɛnxi kana kike tongo naani nun firin bun ma.

\VS{3}N masenyi soma n ma seede firinyie nan yi ra, e naxan tima n xili ra xi wulu keren xi kɛmɛ firin nun xi tongo senni bun ma, sunnun donma ragoroxi e ma.

\VS{4}Na seede firinyie misaalixi oliwi wuri firin nan na, a nun lanpui firin naxee tixi Daali Marigi ya i.

\VS{5}Xa mixi nde fa wa fe ɲaaxi rabafe e ra, tɛ nan minima e dɛ kui, a e yaxuie xa fe kana. Iyo, xa mixi nde wama e tɔɔrɔfe, na kanyi faxama na mɔɔli nan na.

\VS{6}Sɛnbɛ na e bɛ koore balanfe ra, alako tunɛ naxa fa e xa namiɲɔnmɛ wali raba tɛmui. Sɛnbɛ na e bɛ ye masarafe wuli ra, a nun fure ɲaaxi mɔɔli wuyaxi raminife duniɲa ma e wama a xɔn ma tɛmui naxɛ.»


\par }{\PP \VS{7}Na seede firinyie na gɛ e xa seedeɲɔxɔya ra, na sube naxan minixi yili tilinxi kui, na nan e gerema, a nɔ e ra, a e faxa.

\VS{8}E furee sama nɛ taa belebele malande, e Marigi banban wuri magalanbuxi ma dɛnnaxɛ. Na taa maniyaxi Sodoma nan na, xa na mu a ra Misira.

\VS{9}Mixie kelima si, bɔnsɔɛ, xui, nun ɲamanɛ birin nan ma, e fa e fure matode xi saxan nun a tagi bun ma. E mu tinma mixi xa e ragata.


\par }{\PP \VS{10}Mixie fama sɛɛwade duniɲa ma na mixi firinyie nan faxafe ra, barima na namiɲɔnmɛ firinyie nu bara mixie tɔɔrɔ. E se ndee fi e booree ma na sɛɛwɛ xa fe ra.


\par }{\PP \VS{11}Na xi saxan nun a tagi to dangi, Ala naxa nii raso e fate, e man xa ti e sanyie xun na. Naxan birin e to, e naxa gaaxu ki fanyi ra.

\VS{12}Na seedee naxa xui sɛnbɛma nde mɛ kelife koore ma a falafe ra, «Wo xa te han be.» E naxa te koore ma nuxui kui e yaxuie ya xɔri.

\VS{13}Na tɛmui, bɔxi naxa sɛrɛn. Taa itaxunxi fu ra, na dɔxɔde fu nde naxa bira. Na bɔxi xa sɛrɛnyi naxa mixi wulu solofere faxa, mixi dɔnxɔɛe naxa kaaba, e fa Ala matɔxɔ, naxan na koore ma.


\par }{\PP \VS{14}Ɲaxankatɛ firin nde bara dangi, a gbe mu luxi a saxan nde fan xa fa.


\par }{\PP \VS{15}Malekɛ solofere nde to sara fe, xui itexie naxa mini koore ma a falafe ra, «Mangɛya naxan nu na duniɲa ma, na bara findi muxu Marigi nun a xa Mixi Sugandixi gbe ra. A xa mangɛya buma nɛ abadan.»


\par }{\PP \VS{16}Na fori mɔxɔɲɛn nun naani, naxee nu magoroxi kibanyie kui Ala ya i, e naxa e felen bɔxi ma, e Ala batu.

\VS{17}E naxa a fala, «Muxu bara muxu Marigi Ala Sɛnbɛ Kanyi tantu, naxan nu na singe han to, barima i bara i sɛnbɛ magaaxuxi ramini, i xa mangɛya xa ti duniɲa.

\VS{18}Ɲamanɛe nu bara xɔnɔ, kɔnɔ i xa xɔnɛ bara e li, kiiti waxati bara fa. Na kui, mixi faxaxie makiitima nɛ, i xa konyi namiɲɔnmɛe e sare sɔtɔma nɛ, a nun sɛniyɛntɔɛe, nun naxee gaaxuma i xili ya ra, dimɛdie nun forie. Naxee bara duniɲa kana, e fan xun nakanama nɛ.»

\VS{19}Ala xa hɔrɔmɔlingira naxan na koore ma, a naxa rabi, birin naxa Ala xa saatɛ kankira to naxan na hɔrɔmɔlingira kui. Na tɛmui seyamakɔnyie, galanyi xuie, bɔxi sɛrɛnyi, nun balabalanyi belebele naxa mini sɛnbɛ ra.




\par }\Chap{12}{\SH Ginɛ, dimɛdi, nun sube magaaxuxi
\par }
{\PP \VerseOne{1}Tɔnxuma belebele naxa mini koore ma. Soge nu na na ginɛ nde rabilinyi, kike nu na a sanyi bun ma, tunbui fu nun firin nu na a xun na alɔ mangɛ katanyi.

\VS{2}A nu na gbelegbelefe tɔɔrɛ kui, barima a nu na di barife a tɛɛgɛxi naxan ma.


\par }{\PP \VS{3}Tɔnxuma gbɛtɛ fan naxa mini koore ma. Sube magaaxuxi xungbe nde nu na, a gbeelixi alɔ tɛ, xunyi solofere nu na a bɛ, a nun feri fu. Mangɛ katanyie nu na a xunyi solofere birin fari.

\VS{4}Tunbui itaxunxi saxan na, a xuli naxa din na dɔxɔde saxan nde ra, a e woli bɔxi ma.

\par }{\PP Sube magaaxuxi naxa keli, a fa ti ginɛ ya i naxan nu na di barife, alako a xa na diyɔrɛ don.

\VS{5}Ginɛ naxa di xɛmɛ bari, naxan fama si birin yamaride a xɔrɔxɔɛ ra. Ginɛ to di bari, na di naxa te Ala yire, a xa mangɛ kibanyi na dɛnnaxɛ.

\VS{6}Ginɛ naxa a gi, a siga yire nde gbengberenyi ma Ala nu bara naxan yailan a bɛ, alako a xa balo mɛnni xi wulu keren xi kɛmɛ firin nun tongo senni bun ma.


\par }{\PP \VS{7}Gere naxa mini koore ma. Minkayilu nun a xa malekɛe naxa na sube magaaxuxi nun a xa malekɛe gere,

\VS{8}kɔnɔ na sube mu nɔ Minkayilu nun a xa malekɛe ra. Na kui, sube magaaxuxi nun a xa malekɛe mu nɔ sabatide koore ma sɔnɔn.

\VS{9}E naxa na sube magaaxuxi xungbe woli bɔxi ma, a nun a xa malekɛe. A tan nan findixi na bɔximase fori ra, naxan xili Ibulisa, xa na mu a ra Sentanɛ. A bara duniɲa birin madaxu.


\par }{\PP \VS{10}Na tɛmui, n naxa xui itexi mɛ koore ma, a a falama,

\par }{\Q «Yakɔsi, kisi tɛmui bara a li,

\par }{\Q muxu Marigi Ala sɛnbɛ nun a xa mangɛya,

\par }{\Q nun a xa Mixi Sugandixi xa mangɛya bara fa,

\par }{\Q barima naxan nu muxu ngaxakerenyie kalamuma

\par }{\Q muxu Marigi Ala ya i kɔɛ nun yanyi ra,

\par }{\Q na bara bira.


\par }{\Q \VS{11}Muxu ngaxakerenyie xutu sɔtɔxi a ma

\par }{\Q Yɛxɛɛyɔrɛ wuli nun e xa seedeɲɔxɔya nan saabui ra.

\par }{\Q E mu kankan e xa simaya ma,

\par }{\Q e mu gaaxu faxɛ ya ra.


\par }{\Q \VS{12}Na kui, koore nun naxee sabatixi naa,

\par }{\Q e xa ɲɛlɛxin.

\par }{\Q Kɔnɔ ɲaxankatɛ bara lu bɔxi nun baa ma,

\par }{\Q barima Ibulisa bara bira wo mabiri.

\par }{\Q A xɔnɔxi barima a bara a kolon

\par }{\Q a tɛmui gbegbe mu luxi a bɛ kɔrɛ.»


\par }{\PP \VS{13}Sube magaaxuxi to a kolon, e bara a woli bɔxi ma, a naxa bira na ginɛ fɔxɔ ra, naxan na di xɛmɛ bari.

\VS{14}Kɔnɔ xaruma gabutenyi naxa lu na ginɛ bɛ, alako a xa tugan sigafe ra gbengberenyi ma, a luma balo ra dɛnnaxɛ waxati saxan nun a tagi bun ma. Mɛnni a nu bara makuya na bɔximase ra.

\VS{15}Kɔnɔ bɔximase naxa xure ramini a dɛ kui, a xa ginɛ madula.

\VS{16}Na tɛmui bɔxi naxa na xure ye min, sube magaaxuxi nu bara naxan namini a dɛ kui, alako a xa na ginɛ rakisi.

\VS{17}Sube magaaxuxi to xɔnɔ na ginɛ ma, a naxa siga na ginɛ bɔnsɔɛ dɔnxɔɛe gerede, naxee Ala xa sɛriyɛ rabatuma, e man la Isa xa seedeɲɔxɔya ra.

\VS{18}Na sube magaaxuxi naxa ti baa dɛ ra mɛyɛnyi fari.




\par }\Chap{13}{\SH Sube naxan texi ye xɔɔra
\par }
{\PP \VerseOne{1}Na dangi xanbi n naxa sube magaaxuxi nde to te ra ye xɔɔra, feri fu na a xunyi solofere ma, mangɛ katanyie dɔxɔxi na feri fu fari. Marasɔtɔ xilie fan nu sɛbɛxi a xunyie ma.

\VS{2}Na sube magaaxuxi nu maniyaxi baratɛ nan na, a sanyie sɛnbɛ nu gbo, a dɛ nu luxi nɛ alɔ yɛtɛ dɛ. Na sube magaaxuxi naxa a sɛnbɛ, a xa nɔɛ, nun a xa kibanyi lu sube boore yi ra.

\VS{3}Fi ɲaaxi to lu a xunyi keren ma, a naxa yalan. Na fi to mu a faxa, duniɲa naxa kaaba, e birin naxa bira a fɔxɔ ra.

\VS{4}Duniɲa mixie naxa tuubi sube magaaxuxi bɛ, barima a tan nan nu bara nɔɛ so sube boore yi ra. E man naxa tuubi sube boore bɛ, e nu a fala, «Nde maniya yi sube ra, nde nɔma a gerede?»


\par }{\PP \VS{5}Na sube naxa nɔɛ sɔtɔ a xa yɛtɛ igboe masenyi nun marasɔtɔɛ falɛ ra. A naxa nɔɛ sɔtɔ, a xa wali kike tongo naani nun firin bun ma.

\VS{6}A naxa Ala rasɔtɔ, a Ala xili kana, a Ala xa hɔrɔmɔlingira rasɔtɔ, a nun naxee sabatixi koore ma.

\VS{7}A naxa nɔɛ sɔtɔ alako a xa sɛniyɛntɔɛe gere, a xa nɔ e ra. A naxa nɔɛ sɔtɔ bɔnsɔɛ, si, xui, nun ɲamanɛ birin xun ma.

\VS{8}Duniɲa mixi birin fama tuubide a tan nan bɛ, naxee xili mu sɛbɛxi Yɛxɛɛyɔrɛ kɔn naxabaxi xa kisi buki kui kabi duniɲa fɔlɛ.


\par }{\PP \VS{9}Tuli na naxan bɛ, a xa a tuli mati yi masenyi ra.

\VS{10}Konyiya ragirixi mixi naxan ma, a sigama nɛ konyiya kui. Santidɛgɛma faxɛ ragirixi mixi naxan ma, na kanyi fan faxama nɛ santidɛgɛma ra. Sɛniyɛntɔɛe xa tunnabɛxi nun danxaniya kolonma na nan kui.


\par }{\PP \VS{11}Na dangi xanbi n man naxa sube magaaxuxi gbɛtɛ to a tefe bɔxi bun ma, feri firin nu na a bɛ alɔ yɛxɛɛ, a nu wɔyɛnma alɔ sube magaaxuxi.

\VS{12}A nu na sube magaaxuxi singe sɛnbɛ nan nawalife na ya xɔri, a a niya duniɲa mixi birin xa tuubi na sube magaaxuxi singe bɛ, naxan xa fi ɲaaxi nu bara yalan.

\VS{13}A nu luma kaabanakoe belebele raba ra, han a tɛ ragoro bɔxi ma kelife koore ma mixie ya xɔri.

\VS{14}A to na sɛnbɛ sɔtɔ, a naxa duniɲa mixie madaxu a xa kaabanakoe ra na sube magaaxuxi singe ya xɔri. A naxa a fala duniɲa mixie bɛ e xa kuye yailan naxan maniya na sube magaaxuxi singe ra, naxan nu bara maxɔnɔ santidɛgɛma ra, kɔnɔ a mu faxa.

\VS{15}E to na kuye yailan, a naxa nɔɛ sɔtɔ a xa a niya na kuye xa wɔyɛn, mixi birin xa faxa naxan mu tuubima na kuye bɛ.

\VS{16}A naxa yaamari fi, dimɛdie nun forie, bannae nun setaree, lasirie nun konyie, tɔnxuma xa sa e birin yirefanyi bɛlɛxɛ ma, xa na mu e tigi ma,

\VS{17}alako mixi matɔnxumataree naxa sare so, e naxa sare mati. Na tɔnxuma findixi sube xili nan na, xa na mu a ra yi kɔnti nan findixi xili ra.

\VS{18}Lɔnni na naxan bɛ, a xa na kɔnti kolon, barima a adamadi xa fe masenma. Na kɔnti naxan findixi xili ra a findixi kɛmɛ senni, tongo senni nun senni nan na.




\par }\Chap{14}{\SH Yɛxɛɛyɔrɛ nun a xa mixi rakisixie
\par }
{\PP \VerseOne{1}N to n ya rage, n naxa Yɛxɛɛyɔrɛ to a tixi Siyoni geya fari. Mixi wulu kɛmɛ wulu tongo naani nun naani nu na a sɛɛti ma, Yɛxɛɛyɔrɛ xili nun a Baba xili sɛbɛxi e tigie ma.

\VS{2}N naxa xui nde mɛ koore ma, alɔ xure xungbe, xa na mu a ra alɔ galanyi. A nu luxi nɛ alɔ mixie nan nu kɔra bɔnbɔfe.

\VS{3}E nu na bɛɛti nɛɛnɛ bafe mangɛ kibanyi ya i, a nun na nimase naani nun na forie. Mixi yo mu nu nɔma na bɛɛti matinkande, fo na duniɲa mixi wulu kɛmɛ wulu tongo naani nun naani naxee xun nu bara sara.

\VS{4}E mu nu yɛnɛ rabaxi ginɛ ra, e nu sɛniyɛn. E birama na Yɛxɛɛyɔrɛ fɔxɔ ra yire birin. E xun nu bara sara mixie tagi, alako e xa findi Ala gbe nun Yɛxɛɛyɔrɛ gbe ra, alɔ sɛrɛxɛ singe naxan bama Ala bɛ xɛ xaba tɛmui.

\VS{5}E dɛ mu nu wule falaxi, marakɔrɔsi yo mu nu e ma.


\par }{\PP \VS{6}N naxa malekɛ gbɛtɛ to a ɲɛrɛ ra koore ma. Xibaaru fanyi nu na a yi ra duniɲa mixie bɛ, si, bɔnsɔɛ, xui, nun ɲamanɛ birin bɛ abadan.

\VS{7}A naxa a fala a xui itexi ra, «Wo xa gaaxu Ala ya ra, wo xa a matɔxɔ, barima a xa kiiti waxati bara a li. Wo xa wo igoro a bɛ, naxan koore, bɔxi, baa, nun dulonyie daaxi.»


\par }{\PP \VS{8}Malekɛ firin nde nu biraxi a fɔxɔ ra, a nu fa a fala, «Babilɔn belebele bara bira. Babilɔn bara bira, naxan ɲamanɛe rasiisixi a xa fe ɲaaxie ra.»


\par }{\PP \VS{9}Malekɛ saxan nde nu biraxi e fɔxɔ ra, a nu fa a fala a xui itexi ra, «Xa mixi nde a igoroma na sube bɛ, xa na mu a ra na kuye bɛ naxan yailanxi a misaali ra, a fa sa li tɔnxuma na a tigi ma, xa na mu a bɛlɛxɛ ma,

\VS{10}na kanyi fan Ala xa xɔnɛ kolonma nɛ, a fa lu alɔ siisila naxan beere xɔrɔxɔɛ minxi. A fama tɔɔrɔde tɛ nun soda xɔɔra, malekɛ sɛniyɛnxie nun Yɛxɛɛyɔrɛ ya xɔri.

\VS{11}Tuuri naxan tema na tɛ xɔɔra a mu ɲɔnma abadan. Na mixie, naxee e igoroma na sube bɛ, xa na mu a ra na kuye bɛ naxan yailanxi a misaali ra, a fa sa li na sube xili tɔnxuma saxi e ma, na kanyie mu malabui sɔtɔma kɔɛ nun yanyi.

\VS{12}Sɛniyɛntɔɛ xa tunnabɛxi nan na ki, naxee Ala xa sɛriyɛ rabatuma, naxee danxaniyaxi Isa ma.»


\par }{\PP \VS{13}N naxa xui nde mɛ koore ma a falafe ra, «I xa a sɛbɛ a sɛɛwɛ na mixie bɛ, naxee faxama Ala xa fe kui yakɔsi han duniɲa raɲɔnyi.» Ala Xaxili Sɛniyɛnxi naxa a masen, «Iyo, nɔndi na a ra. E lan e xa e malabu e xa wali xɔrɔxɔɛ ma, e xa na wali sare sɔtɔ.»


\par }{\PP \VS{14}N naxa nuxui fiixɛ to. Daali nde nu magoroxi a fari, naxan maniya adamadi ra. Mangɛ katanyi xɛɛma daaxi nu saxi a xun ma, waratɛ xɛɲɛnxi nu na a bɛlɛxɛ.

\VS{15}Malekɛ gbɛtɛ naxa mini hɔrɔmɔlingira kui, a a fala a bɛ a xui itexi ra, «I xa waratɛ rawali, xɛ xaba, barima na waxati bara a li, duniɲa xɛ xa xaba.

\VS{16}Naxan nu magoroxi nuxui fari, a naxa waratɛ rawali duniɲa ma, duniɲa xɛ naxa xaba.»


\par }{\PP \VS{17}Malekɛ gbɛtɛ naxa mini koore hɔrɔmɔlingira kui, waratɛ xɛɲɛnxi nu na a bɛlɛxɛ.

\VS{18}Malekɛ gbɛtɛ, naxan nu tɛ yamarima, a naxa keli sɛrɛxɛbade yire, a a fala a xui itexi ra waratɛ xɛɲɛnxi kanyi bɛ, «Waratɛ xɛɲɛnxi rawali, wɛni bogie xaba duniɲa, barima e bara mɔ.»

\VS{19}Na malekɛ naxa waratɛ rawali, a fa duniɲa wɛni bogi birin ba, a e sa a sase kui Ala xa xɔnɛ e maboronma dɛnnaxɛ.

\VS{20}Na wali naxa raba taa fari ma. Mixi wuli naxa na se sase rafe, a fili a ma han na wuli naxa ikuya kilo kɛmɛ saxan na, a xa tilinyi fan soe dɛ suxuma.




\par }\Chap{15}{\SH Malekɛ solofere nun gbaloe dɔnxɔɛe
\par }
{\PP \VerseOne{1}Na dangi xanbi, n man naxa tɔnxuma xungbe to naxan bara n dɛ ixara. Malekɛ solofere naxa mini gbaloe dɔnxɔɛ solofere ra, Ala xa xɔnɛ kamalima naxee ra.

\VS{2}N naxa baa nde to, a luxi alɔ diyaman, a sunbuxi tɛ ra. Mixi naxee nu bara nɔ na sube ra, a nun na kuye naxan yailanxi a misaali ra, a nun a xili xa kɔnti ra, e nu tixi baa fari, Ala xa kɔrae nu na e bɛlɛxɛ.

\VS{3}E nu Ala xa konyi Munsa xa bɛɛti nan bama, a nun Yɛxɛɛyɔrɛ xa bɛɛti, a falafe ra, «Muxu Marigi Ala Sɛnbɛ Kanyi, i xa walie sɛnbɛ gbo! E makaaba! Duniɲa Mangɛ, i xa kira nɔndi na a ra, a man tinxin.

\VS{4}Marigi, nde mu gaaxuma i ya ra? Nde mu i xili matɔxɔma? I keren peti nan sɛniyɛn. Ɲamanɛ birin fama nɛ e magorode i bɛ, barima i bara i xa tinxinyi makɛnɛn.»


\par }{\PP \VS{5}Na to dangi, n naxa Ala xa hɔrɔmɔlingira rabixi to koore ma, saatɛ kankira na naxan kui.

\VS{6}Malekɛ solofere, tɔɔrɛ dɔnxɔɛ solofere nu na naxee yi ra, e naxa mini hɔrɔmɔlingira kui, sɛrɛxɛdubɛ dugi fiixɛ mayanbaxie ragoroxi e ma, bɛlɛti xɛɛma daaxi balanxi e kanke ma.

\VS{7}Nimase keren na nimase naani ya ma, a naxa tɔnbili xɛɛma daaxi solofere so na malekɛ solofere yi ra. Na tɔnbilie nu rafexi Ala xa xɔnɛ nan na, Ala naxan ɲiɲɛ a ra abadan.

\VS{8}Tuuri naxa hɔrɔmɔlingira rafe Ala xa nɔrɛ nun a sɛnbɛ xa fe ra. Mixi yo mu nu nɔma sode hɔrɔmɔlingira kui, fo tɔɔrɛ solofere xa wali xa kamali naxee nu na malekɛ soloferee yi ra.




\par }\Chap{16}{\SH Tɔnbili solofere
\par }
{\PP \VerseOne{1}N naxa xui xungbe nde mɛ, naxan kelixi hɔrɔmɔlingira kui, a a falama malekɛe bɛ, «Wo siga, wo xa Ala xa xɔnɛ tɔnbili soloferee ifili duniɲa ma.»

\VS{2}Malekɛ singe naxa siga, a sa a xa tɔnbili ifili duniɲa ma. Na kui, fi ɲaaxi naxa mini mixie ma, na sube xa tɔnxuma nu saxi naxee ma, naxee nu tuubima kuye bɛ naxan yailanxi a misaali ra.


\par }{\PP \VS{3}Malekɛ firin nde naxa a xa tɔnbili ifili baa ma. Baa naxa lu alɔ mixi faxaxi wuli. Nimase birin naxa faxa, naxee nu na baa ma.


\par }{\PP \VS{4}Malekɛ saxan nde naxa a xa tɔnbili ifili xuree nun dulonyie ma. E fan naxa findi wuli ra.

\VS{5}N naxa malekɛ xui mɛ, naxan nu ye yamarima. A naxa a fala, «I tan naxan na to, i tan naxan na xoro, i tan naxan sɛniyɛn, i bara kiiti tinxinxi sa,

\VS{6}barima e nu bara sɛniyɛntɔɛe nun namiɲɔnmɛe wuli ramini. I fan bara wuli so e yi ra, e naxan minma. A lanxi na ki nɛ.»

\VS{7}N naxa sɛrɛxɛbade fan xui mɛ. A naxa a fala, «Iyo, Ala Sɛnbɛ Kanyi, i xa kiiti birin tinxin, e findixi nɔndi nan na.»


\par }{\PP \VS{8}Malekɛ naani nde naxa a xa tɔnbili ifili soge ma. Soge naxa yaamari sɔtɔ a xa adamadie gan a tɛ ra.

\VS{9}Wuyenyi ɲaaxi naxa mixie gan. E naxa Ala xili rasɔtɔ, naxan na tɔɔrɛ birin nasanbaxi. E mu tuubi, e tondi Ala matɔxɔde.


\par }{\PP \VS{10}Malekɛ suuli nde naxa a xa tɔnbili ifili na sube xa kibanyi ma. A xa mangɛya naxa lu dimi kui, mixie naxa e nɛnyie xin ɲaxankatɛ ma,

\VS{11}e fa Ala xili rasɔtɔ, naxan na koore ma, e xa tɔɔrɛ nun e xa fie xa fe ra. E tondi gbilende e xa wali kobie fɔxɔ ra.


\par }{\PP \VS{12}Malekɛ senni nde naxa a xa tɔnbili ifili Efirati xure xungbe ma. Na xure naxa xara, alako a xa findi kira ra mangɛe bɛ, naxee fama kelife sogetede.

\VS{13}N naxa ɲinnɛ sɛniyɛntare saxan to mini ra na sube magaaxuxi dɛ kui, na sube boore dɛ kui, a nun na namiɲɔnmɛ wule falɛ dɛ kui. Na ɲinnɛe nu maniyaxi xuuɲɛe nan na.

\VS{14}Sentanɛ xa ɲinnɛe nan nu e ra, naxee tɔnxumae rabama, e man sigama duniɲa mangɛe maxilide, alako e xa e malan, e xa gere so Ala Sɛnbɛ Kanyi xa lɔxɔɛ xungbe ma.

\VS{15}«Wo bara a to, n fama tɛrɛnna nan na, alɔ muɲɛti a gbe wali rabama ki naxɛ. Sɛɛwɛ na mixi bɛ naxan mu xima, naxan mu a xa dugi bama. Na kanyi naxa lu a mageli ra, alako a naxa yaagi.»

\VS{16}Ɲinnɛe naxa duniɲa mangɛe malan yire nde naxan xili falama Eburu xui ra «Aramagedon.»


\par }{\PP \VS{17}Malekɛ solofere nde naxa a xa tɔnbili ifili kuye ma. Xui xungbe nde naxa mini hɔrɔmɔlingira kui Ala xa kibanyi mabiri, a a masen, «A bara ɲɔn.»

\VS{18}Galanyi naxa bula, xuie naxa mini, seyamakɔnyie naxa mini, bɔxi naxa sɛrɛn, naxan maniyɛ mu nu raba sinden kafi duniɲa fɔlɛ.

\VS{19}Na taa xungbe naxa kana alɔ se naxan giraxi dɔxɔ saxan. Duniɲa taae birin naxa bira. Ala naxa ratu Babilɔn taa gbe ma, a wɛni tɔnbili fi a ma a xa Ala xa xɔnɛ mankanɛ min.

\VS{20}Surie nun geyae naxa lɔɛ.

\VS{21}Balabalanyi belebelee naxa keli koore ma, e bira mixie ma. A xɔri keren binya kilo tongo saxan nun naani ɲɔndɔn. Mixie naxa Ala xili rasɔtɔ na balabalanyi xa fe ra, barima na tɔɔrɛ nu gbo a gbe ra.




\par }\Chap{17}{\SH Babilɔn xa kanɛ
\par }
{\PP \VerseOne{1}Na dangi xanbi, malekɛ keren naxan nu na na malekɛ tɔnbili kanyi solofere ya ma, a naxa a fala n bɛ, «Fa be, alako n xa langoe xungbe xa kiiti masen i bɛ, na langoe naxan dɔxɔxi xure xungbee dɛ ra.»

\VS{2}Duniɲa mangɛe nun na langoe ginɛ naxa fe kobi raba. E xa mixie fan naxa bira fe ɲaaxie fɔxɔ ra han e naxa lu alɔ siisilae.


\par }{\PP \VS{3}Na malekɛ naxa laamatunyi nde masen n bɛ. N naxa ginɛ nde to gbengberenyi ma, a dɔxɔxi sube gbeeli fari, marasɔtɔ xilie nu sɛbɛxi naxan ma. Xunyi solofere nu na a ma, feri fu tixi a xun ma.

\VS{4}Na ginɛ nu maxirixi donma gbeeli tofanyi nan na, kɔnmagore, bɛlɛxɛrasoe, nun xurundɛ tofanyie nu na a yi ra naxee yailanxi xɛɛma nun gɛmɛ tofanyie ra. Pɔɔti xɛɛma daaxi suxuxi a yi ra, fe xɔnxi sɛniyɛntaree nu na a kui, naxee misaalixi a xa wali ɲaaxi ra.

\VS{5}Xili nde sɛbɛxi a tigi ma gundo daaxi: «Babilɔn xungbe, yɛnɛlae nun fe ɲaaxie nga.»

\VS{6}N naxa na ginɛ to, a siisixi sɛniyɛntɔɛe wuli ra, naxee nu findixi Isa xa seedee ra. N to a to, n dɛ naxa ixara ki fanyi.


\par }{\PP \VS{7}Na malekɛ naxa a fala n bɛ, «Munfe ra i dɛ ixaraxi? N fama nɛ yi gundo tagi rabade i bɛ, yi ginɛ xa fe ra nun yi sube xunyi solofere nun feri fu kanyi xa fe ra a dɔxɔxi naxan fari.

\VS{8}I sube naxan to, a nu na na, kɔnɔ a mu na yakɔsi. A fama nɛ tede yili tilinxi kui, a fa bɔnɔ. Adamadi naxee xili mu sɛbɛxi kisi buki kui, kabi duniɲa fɔlɛ, e kaabama nɛ yi sube xa fe ra, barima singe a nu na, yakɔsi a mu na, kɔnɔ tɛmui naxan sa fama, a man minima nɛ.»


\par }{\PP \VS{9}Xaxilima nɔma yi fahaamude: Na xunyi solofere misaalixi geya solofere nan na, ginɛ dɔxɔxi naxee fari.

\VS{10}Nee man misaalixi mangɛ solofere nan na. Suuli bara bira, keren na na, boore mu nu fa sinden. A na fa, a buma nɛ dondoronti.

\VS{11}Sube naxan nu na na, kɔnɔ a mu na yakɔsi, na misaalixi mangɛ solomasaxan nde nan na. A fan na na na mangɛ solofere nan ya ma naxan fama bɔnɔde.


\par }{\PP \VS{12}Na feri fu i naxee toxi, nee fan misaalixi mangɛ fu nan na, naxee mu nu mangɛya sɔtɔ sinden. E tan nun na sube, e fama mangɛ nɔɛ nan sɔtɔde waxati keren bun ma.

\VS{13}E waxɔnfe birin lan. E e xa sɛnbɛ nun e xa mangɛya ragbilenma nɛ na sube ma.

\VS{14}E Yɛxɛɛyɔrɛ gerema nɛ, kɔnɔ Yɛxɛɛyɔrɛ nan geenima, barima a tan nan findixi marigie Marigi ra, mangɛe xa Mangɛ. A xa mixi sugandixie, a xa danxaniyatɔɛe na a sɛɛti ma.

\VS{15}A naxa a fala n bɛ, «Na xuree i naxee toxi, na langoe ginɛ dɔxɔxi xure naxee dɛ ra, e misaalixi ɲamanɛe, bɔnsɔɛe, sie, nun xuie nan na.

\VS{16}Na feri fu nun na sube, i naxee toxi, e na langoe ginɛ xɔnma nɛ. E fama nɛ se birin bade a yi ra, e fa a ti a mageli ra, e a sube don, e a dɔnxɔɛ woli tɛ xɔɔra,

\VS{17}barima Ala nan a ragirixi e xa a waxɔnfe raba. E xa e xa mangɛya ragbilen na sube ma, han Ala xa masenyi kamalima tɛmui naxɛ.

\VS{18}Na ginɛ i naxan toxi, a misaalixi duniɲa mangɛe xa mangataa xungbe nan na.»




\par }\Chap{18}{\SH Babilɔn birafe
\par }
{\PP \VerseOne{1}Na dangi xanbi, n naxa malekɛ gbɛtɛ to goro ra keli koore ma. Nɔɛ xungbe nu na a yi, a xa nɔrɛ naxa duniɲa iyalan.

\VS{2}A naxa a fala a xui itexi ra, «Babilɔn xungbe bara bira. Babilɔn bara bira, a bara findi ɲinnɛe xɔnyi ra, ɲinnɛ sɛniyɛntaree nun xɔni raharamuxie luma dɛnnaxɛ.

\VS{3}A kanaxi nɛ barima si birin bara bira a xa fe ɲaaxie fɔxɔ ra. Duniɲa mangɛe bara lu a sɛɛti ma a xa wali kobi kui. Duniɲa yulɛe fan bara banna a waxɔnfe saabui ra. E birin luxi nɛ alɔ siisilae.»


\par }{\PP \VS{4}N naxa xui gbɛtɛ mɛ keli koore ma a falafe ra, «N ma ɲama, wo xa mini a ya ma, alako wo fan naxa lu a xa yunubie kui, wo xa a xa tɔɔrɛ fan sɔtɔ.

\VS{5}A xa yunubie bara gbo a gbegbe ra. Ala bara ratu a xa tinxintareya birin ma.

\VS{6}Wo xa a xa wali sare ragbilen a ma dɔxɔ firin. A naxan nabaxi wo ra, wo xa na raba a tan fan na dɔxɔ firin.

\VS{7}A waxɔnfe xun to nu masaxi tɛmui birin, wo fan xa a xa tɔɔrɛ xun masa na ki, a xa sunnun, barima a a fala nɛ a bɔɲɛ kui, ‹Mangɛ ginɛ nan n na. Kaaɲɛ ginɛ mu na n na, n mu luma sunnunyi kui abadan.›

\VS{8}Na masenyi xa fe ra, a fama yi gbaloe tode lɔxɔɛ keren: faxɛ, sunnunyi, nun kaamɛ. A ganma nɛ tɛ ra, barima Marigi Ala Sɛnbɛma nan a makiitixi.»


\par }{\PP \VS{9}Duniɲa mangɛ birin naxee bara bira a xa fe ɲaaxie nun a waxɔnfee fɔxɔ ra, e fama nɛ wade. E na a to a xa taa na ganfe, e sunnunma nɛ.

\VS{10}E lu yire makuye barima e gaaxuxi a xa tɔɔrɛ ya ra. E nu fa a fala, «Ɲaxankatɛ na Babilɔn bɛ. Ɲaxankatɛ na na taa xungbe sɛnbɛma bɛ. A bara makiiti lɛɛri keren bun ma.»


\par }{\PP \VS{11}Duniɲa yulɛe wama nɛ a xa fe ra, e sunnunma nɛ, barima mixi mu na naxan e xa kotee sarama sɔnɔn,

\VS{12}kote naxan findixi xɛɛma ra, gbeti, gɛmɛ tofanyie, dugi gɛsɛ daaxi, dugi gbeeli, wuri fanyi, sili ɲinyi masolixi, wuri fanyi masolixi, yɔxui, wure, gɛmɛ xɔrɔxɔɛ,

\VS{13}donse ɲɔxunmɛ, surayi mɔɔli birin, labundɛ, wɛni, ture, farin fanyi, ningee, yɛxɛɛe, soee, sɔɔri ragisee, nun konyie.

\VS{14}«I waxɔnfe birin bara makuya i ra, na se fanyie bara lɔɛ i ma. I mu nee sɔtɔma sɔnɔn.»

\VS{15}Yulɛ naxee bannaxi a saabui ra, e fan luma nɛ yire makuye, barima e gaaxuxi a xa tɔɔrɛ ya ra. E wama nɛ, e lu sunnunyi kui.

\VS{16}E nu a fala, «Ɲaxankatɛ na na taa xungbe bɛ, ɲaxankatɛ na a bɛ, naxan nu wama dugi fiixɛ, dugi gbeeli, xɛɛma, nun gɛmɛ tofanyie xɔn.»


\par }{\PP \VS{17}A xa naafuli birin bara kana na waxati kerenyi kui. Kunkui raɲɛrɛe nun mixi naxan birin kunkui wali nde rabama, e luma nɛ yire makuye,

\VS{18}e fa a fala e xui itexi ra na taa xungbe ganxi ya ra, «Yi taa, a maniyɛ mu na.»

\VS{19}E fama nɛ xube masode e xunyi ma, e wa, e lu sunnunyi kui, e a fala, «Ɲaxankatɛ na na taa xungbe bɛ, ɲaxankatɛ na na taa bɛ kunkui kanyie bannaxi dɛnnaxɛ. Na taa bara findi gbengberenyi ra na waxati kerenyi kui.»


\par }{\PP \VS{20}«Naxee na koore, wo xa ɲɛlɛxin na taa xa ɲaxankatɛ xa fe ra. Sɛniyɛntɔɛe, Ala xa xɛɛrae, nun namiɲɔnmɛe, wo tan xa ɲɛlɛxin, barima Ala bara wo gbeɲɔxɔ.»

\VS{21}Na tɛmui malekɛ sɛnbɛma nde naxa gɛmɛ xungbe tongo naxan nu luxi alɔ se luxutase, a naxa a woli baa ma a falafe ra, «Babilɔn taa xungbe birama nɛ a ɲaaxi ra alɔ yi gɛmɛ. Mixi mu a toma sɔnɔn.»


\par }{\PP \VS{22}«I xa sigie mu mɛma sɔnɔn, naxee sama kɔra, xule, nun sara xui ra. Wali xui mu minima i xɔnyi sɔnɔn, maale din xui fan mu luma i xɔnyi sɔnɔn.

\VS{23}Lanpui xa naiyalanyi mu toma i xɔnyi sɔnɔn. Futi xirimae xa ɲɛlɛxin xui mu mɛma i xɔnyi sɔnɔn, barima i xa yulɛe nu bara findi mixi xungbee ra duniɲa, i bara si birin natantan i xa fe ɲaaxie saabui ra.

\VS{24}Namiɲɔnmɛe nun sɛniyɛntɔɛe wuli bara mini i xɔnyi, a nun naxee kɔn bara raxaba bɔxi ma.»




\par }\Chap{19}{\SH Ala xa tantui
\par }
{\PP \VerseOne{1}Na to dangi, n naxa ɲama xungbe xui mɛ koore ma a fala ra, «Ala tantu. Kisi, xunnakeli, nun sɛnbɛ na muxu Marigi Ala bɛ,

\VS{2}barima a xa kiiti tinxin, a findixi nɔndi nan na. A bara langoe ginɛ makiiti, naxan nu bara duniɲa ratantan a xa fe ɲaaxie ra. Ala bara a xa konyie wuli gbeɲɔxɔ a ma.»


\par }{\PP \VS{3}Ɲama man naxa a fala a firin nde, «Ala tantu. Babilɔn tuuri tema nɛ abadan.»


\par }{\PP \VS{4}Na fori mɔxɔɲɛn nun naani, nun na nimase naani naxa e felen bɔxi, e Ala batu naxan nu magoroxi kibanyi kui, a falafe ra, «Amina, Ala tantu.»


\par }{\PP \VS{5}Xui nde naxa mini kibanyi, a falafe ra, «Ala xa konyie, wo xa won Marigi Ala matɔxɔ, wo tan naxee gaaxu a ya ra, wo tan dimɛe nun forie.»


\par }{\PP \VS{6}N naxa ɲama xungbe xui mɛ naxan sɛnbɛ gbo alɔ xure wundu xui, xa na mu a ra galanyi xui. E naxa a fala, «Ala tantu, barima Ala Sɛnbɛ Kanyi, won Marigi Ala bara so a xa mangɛya kui.

\VS{7}Won xa sɛɛwa, won xa ɲɛlɛxin, won xa a binya, barima Yɛxɛɛyɔrɛ xa futi xiri tɛmui bara a li. A naxan dɔxɔma, a bara gɛ a yɛtɛ yailande.

\VS{8}A naxan dɔxɔma a bara dugi fiixɛ tofanyi ragoro a ma, naxan misaalixi sɛniyɛntɔɛe xa kɛwali tinxinxie ra.»


\par }{\PP \VS{9}Malekɛ naxa a fala n bɛ, «I xa a sɛbɛ, ‹Ɲɛlɛxinyi na mixie bɛ naxee maxilixi Yɛxɛɛyɔrɛ xa futi xiri malanyi.›» A naxa a fala n bɛ, «Ala xa nɔndi nan na ki.»

\VS{10}N naxa n xinbi sin a bun ma n xa a batu, kɔnɔ a naxa a fala n bɛ, «Ade, i naxa na raba. N fan findixi Ala xa konyi nan na alɔ i tan nun i ngaxakerenyi naxee bara la Isa xa seedeɲɔxɔya ra. I xa Ala nan batu. Isa xa seedeɲɔxɔya findixi namiɲɔnmɛ xa masenyi xɔri nan na.»


\par }{\PP \VS{11}Na dangi xanbi n naxa koore to rabi ra, soe fiixɛ tixi na, a ragima xili Dugutɛgɛ nun Nɔndi falɛ. A gere soma tinxinyi nan na, a kiiti sa tinxinyi kui.

\VS{12}A yae nu luxi nɛ alɔ tɛ, mangɛ katanyi naxan yailanxi gɛmɛ tofanyi ra nu dusuxi a xun na. A xili sɛbɛxi a ma, xili mixi yo mu naxan kolon bafe a tan na.

\VS{13}A xa dugi bundaxi wuli ra. A xili nɛ Ala xa Masenyi.

\VS{14}Koore sɔɔri gali nu biraxi a fɔxɔ ra e xa soe fiixɛe fari, dugi fiixɛ tofanyie fan nagoroxi e ma.

\VS{15}Santidɛgɛma xɛɲɛnxi nu minixi a dɛ i, alako a xa ɲamanɛe gere, a xa e yamari sawuri sɛnbɛma ra, Ala Sɛnbɛ Kanyi xa xɔnɛ xa kamali.

\VS{16}A sɛbɛxi a xa dugi xungbe ma, a nun a tabe ma, «Mangɛe xa Mangɛ, marigie Marigi.»


\par }{\PP \VS{17}N naxa malekɛ to, a tixi soge fari. A naxa a fala a xui itexi ra xɔni birin bɛ naxee nu na koore ma, «Wo fa Ala xa xunnakeli yire,

\VS{18}wo xa mangɛe sube don, a nun sɔɔri mangɛe sube, sɛnbɛmae sube, soee sube, soe ragie sube, lasiri nun konyie sube, dimɛe nun forie sube.»


\par }{\PP \VS{19}N naxa na sube to, a nun duniɲa mangɛe nun e xa sɔɔrie. E birin nu malanxi alako e xa na soe fiixɛ ragima nun a xa sɔɔri gali gere.


\par }{\PP \VS{20}Soe fiixɛ ragima naxa na sube ɲaaxi suxu, a nun na namiɲɔnmɛ wule falɛ, naxan nu bara mixie madaxu tɔnxumae ra, sube xa tɔnxuma nu saxi mixi naxee ma, a nun naxee nu bara na sube xa kuye batu. Na firinyie birin naxa woli tɛ nun soda xɔɔra.

\VS{21}Santidɛgɛma naxan nu minima soe fiixɛ ragima dɛ kui, a naxa booree faxa, xɔnie fa e sube don.




\par }\Chap{20}{\SH Sentanɛ raɲɔnyi
\par }
{\PP \VerseOne{1}Na dangi xanbi, n naxa malekɛ to goro ra kelife koore ma, yili tilinxi naadɛ saabi nun yɔlɔnxɔnyi belebele nu na a yi ra.

\VS{2}A naxa na sube magaaxuxi suxu, na bɔximase fori, naxan findixi Ibulisa ra, na nan na ki Sentanɛ. A naxa a xiri, a xa lu na ki ɲɛ wulu keren bun ma.

\VS{3}A naxa a woli yili tilinxi kui, a naadɛ balan, a tɔnxuma sa naadɛ ma, alako a naxa mini sie madaxude han na ɲɛ wulu keren xa kamali. Na xanbi a lanma a xa fulun waxati dunkedi bun ma.


\par }{\PP \VS{4}N naxa kibanyi ndee to. Mixi naxee magoroxi e kui, nee nu bara yaamari sɔtɔ e xa kiiti sa. N naxa mixie to naxee xunyie nu bara ba e dɛ i Isa xa seedeɲɔxɔya nun Ala xa masenyi xa fe ra. N man naxa mixie to naxee mu nu tuubi na sube nun a xa kuye bɛ, na sube xili mu nu sɛbɛxi e tigi ma, xa na mu a ra e bɛlɛxɛ ma. E nu bara keli faxɛ ma, e ɲiɲɛ, e yaamari raba Ala xa Mixi Sugandixi sɛɛti ma ɲɛ wulu keren bun ma.

\VS{5}Boore mixi faxaxie mu nu kelixi faxɛ ma sinden, fo na ɲɛ wulu keren xa kamali. Marakeli singe nan na ki.

\VS{6}Ɲɛlɛxinyi nun sɛniyɛnyi na mixie bɛ naxee bara lu na marakeli singe kui. Saya firin nde mu nɔma e lide sɔnɔn. E findima nɛ Ala nun Ala xa Mixi Sugandixi xa sɛrɛxɛdubɛe ra, e fa yaamari ti a sɛɛti ma ɲɛ wulu keren bun ma.


\par }{\PP \VS{7}Na ɲɛ wulu keren na kamali tɛmui naxɛ, Sentanɛ minima nɛ a xa geeli kui,

\VS{8}a siga duniɲa birin sie madaxude, alɔ Gogo nun Magogo, a e malan gere xili ma. E xasabi luma nɛ alɔ mɛyɛnyi naxan na baa dɛ ra.


\par }{\PP \VS{9}Sie kelima nɛ duniɲa yire birin, e fa Ala xa ɲama rabilin a xa taa xanuxi kui. Kɔnɔ na tɛmui tɛ goroma nɛ kelife koore ma, a fa e sɔntɔ.

\VS{10}Ibulisa naxan nu sie madaxuma, a tan bara woli tɛ nun soda xɔɔra, na sube nun na namiɲɔnmɛ wule falɛ na dɛnnaxɛ. E ɲaxankatama nɛ naa kɔɛ nun yanyi ra abadan.


\par }{\PP \VS{11}Na dangi xanbi, n naxa kibanyi xungbe fiixɛ to, Ala magoroxi a kui. Bɔxi nun koore naxa e gi a ya ra, e lɔɛ.

\VS{12}N naxa mixi faxaxie to, forie nun dimɛe, e birin tixi kibanyi ya i. Bukie naxa rabi, boore buki fan naxa rabi naxan findixi kisi buki ra. Mixi faxaxie naxa makiiti e kɛwali ra naxan nu sɛbɛxi na bukie kui.

\VS{13}Mixi faxaxie naxee nu na baa ma, nee naxa keli. Mixi faxaxie naxee nu na aligiyama, nee fan naxa keli, e birin naxa makiiti e kɛwali ma.

\VS{14}Faxɛ nun aligiyama naxa woli tɛ xɔɔra, naxan findixi faxɛ firin nde ra.

\VS{15}Mixi naxan birin xili mu nu sɛbɛxi kisi buki kui, e naxa woli tɛ xɔɔra.




\par }\Chap{21}{\SH Koore nɛɛnɛ nun bɔxi nɛɛnɛ
\par }
{\PP \VerseOne{1}N naxa koore nun bɔxi nɛɛnɛ to, barima koore nun bɔxi singe nu bara lɔɛ, baa fan mu nu na sɔnɔn.

\VS{2}N naxa taa sɛniyɛnxi to, Darisalamu nɛɛnɛ, naxan nu na gorofe keli koore ma Ala sɛɛti ma. A nu rafalaxi a fanyi ra alɔ ginɛ naxan sigama a xa mɔri ralande a xa futi xiri lɔxɔɛ.

\VS{3}N naxa xui sɛnbɛma nde mɛ kelife kibanyi yire, a falafe ra, «Ala xa hɔrɔmɔlingira nan ya naxan tixi adamadie ya ma. Ala sabatima nɛ adamadie tagi, e findi a xa ɲama ra, a fan findi e Marigi Ala ra, a lu e tagi.

\VS{4}A e yaye birin bama nɛ. Faxɛ, sunnunyi, wa xui, nun tɔɔrɛ mu luma naa sɔnɔn, barima na fe mɔɔli naxee nu na singe ra, nee birin bara ɲɔn.»


\par }{\PP \VS{5}Naxan magoroxi kibanyi kui a naxa a fala, «Yakɔsi, n bara fe birin masara.» A man naxa a fala, «A sɛbɛ, barima masenyi na a ra naxan findixi nɔndi ra, a mu kanama abadan.»

\VS{6}A naxa a fala n bɛ, «A bara ɲɔn. N tan nan na fe singe nun fe dɔnxɔɛ ra, a fɔlɛ nun a raɲɔnyi. Ye xɔli na naxan ma, n kisi ye fima nɛ a ma, a mu sarama. Na ye misaalixi kisi nan na.

\VS{7}Mixi naxan geenima, a kɛ nan na ki. N bara findi a Marigi Ala ra, a fan bara findi n ma di ra.

\VS{8}Kɔnɔ mixi gaaxuxie, danxaniyataree, mixi ɲaaxie, faxɛtie, yɛnɛlae, mandurulae, kuye batuie, wule falɛe, e birin luma nɛ tɛ nun soda xɔɔra. Na findima faxɛ firin nde nan na.»


\par }{\PP \VS{9}Malekɛ nde naxan nu na na malekɛ solofere ya ma, tɔnbili solofere nu na naxee yi ra, mankanɛ solofere saxi e kui, a naxa fa n yire, a a fala n bɛ, «Fa be, n xa Yɛxɛɛyɔrɛ xa ginɛ masen i bɛ, naxan xa futi fama xiride.»

\VS{10}A naxa n xaxili xanin geya xungbe itexi ma. Mɛnni a naxa na taa sɛniyɛnxi masen n bɛ, naxan findixi na Darisalamu ra, naxan nu bara goro kelife koore ma Ala sɛɛti ma.

\VS{11}Ala xa nɔrɛ nu na a ma, a nu yanbama alɔ gɛmɛ tofanyi naxan maniyaxi diyaman na.

\VS{12}A xa tɛtɛ nu ite, naadɛ fu nu firin nu na a ma, malekɛ fu nun firin nu tixi na naadɛe ra e makantafe ma. Isirayila bɔnsɔɛ fu nun firin xili nu sɛbɛxi na naadɛe ma.

\VS{13}Naadɛ saxan nu na sogetede mabiri, naadɛ saxan nu na kɔɔla mabiri, naadɛ saxan nu na yirefanyi mabiri, naadɛ saxan nu na sogegorode mabiri.

\VS{14}Taa tɛtɛ nu tixi na gɛmɛ safɛ fu nun firin nan fari, Yɛxɛɛyɔrɛ xa xɛɛra fu nun firin xilie nu sɛbɛxi e ma.

\VS{15}Maniyase xɛɛma daaxi nu na na malekɛ yi ra, naxan nu wɔyɛnma n bɛ, alako a xa nɔ taa, a naadɛe, nun a tɛtɛ maniyade.

\VS{16}Taa kuyɛ, taa igboɲa, nun taa iteya, a birin nu lanxi kilo wulu firin, kilo kɛmɛ firin, kilo mɔxɔɲɛn nan ma.

\VS{17}Malekɛ naxa tɛtɛ fan maniya adama ki ma. Na naxa lan kanke ya tongo saxan nun senni ma.


\par }{\PP \VS{18}Tɛtɛ nu yailanxi gɛmɛ tofanyi nan na naxan maniya diyaman na. Taa tan nu yailanxi xɛɛma xɔri fanyi nan na naxan tinse alɔ ye.

\VS{19}Taa tɛtɛ nu tixi gɛmɛ xungbee nan fari. Gɛmɛ tofanyi mɔɔli birin nan nu na gɛmɛ xungbee raxunmaxi. Gɛmɛ xungbe singe raxunmaxi gɛmɛ tofanyi nde nan na naxan xili falama yasipe, a firin nde raxunmaxi gɛmɛ tofanyi nde nan na naxan xili falama safiri, a saxan nde kalisedone, a naani nde emerode,

\VS{20}a suuli nde sarodonixi, a senni nde sarodone, a solofere nde kirosolite, a solomasaxan nde berili, a solomanaani nde topasi, a fu nde kirisopirase, a fu nun keren nde hiyasinti, a fu nun firin nde ametisite.

\VS{21}Tɛtɛ naadɛ fu nun firin nu yailanxi gɛmɛ tofanyie nan na naxee na baa ma. Naadɛ birin findixi gɛmɛ keren nan na. Taa malande nu yailanxi xɛɛma xɔri fanyi nan na naxan tinse alɔ ye.


\par }{\PP \VS{22}N mu Ala xa hɔrɔmɔlingira toxi taa kui, barima Marigi Ala Sɛnbɛ Kanyi nun Yɛxɛɛyɔrɛ nan na hɔrɔmɔbanxi ra.

\VS{23}Na taa hayi mu nu na soge ma, xa na mu a ra kike ma, alako a xa naiyalanyi sɔtɔ. Ala xa nɔrɛ nan findima a xa naiyalanyi ra, Yɛxɛɛyɔrɛ findima a xa lanpui nan na.

\VS{24}Sie ɲɛrɛma a xa naiyalanyi nan kui, duniɲa mangɛe fama nɛ a binyade.

\VS{25}Na taa naadɛe mu balanma, barima kɔɛ mu soma naa.

\VS{26}Sie fama nɛ Ala binyade naa, e a matɔxɔ.

\VS{27}Se sɛniyɛntare yo mu soma naa, mixi naxan fe xɔnxi rabama nun mixi naxan wule falama, e fan mu soma naa. Mixi naxee xili sɛbɛxi Yɛxɛɛyɔrɛ xa kisi buki kui, e gbansan nan soma na.




\par }\Chap{22}{\SH Ala xa kisi
\par }
{\PP \VerseOne{1}Na malekɛ naxa kisi xure masen n bɛ. A nu tinse alɔ diyaman, a nu minima Ala nun Yɛxɛɛyɔrɛ xa kibanyi nan kui,

\VS{2}a fa findi xure ra taa tagi. Kisi sansie nu tixi a dɛ firin na, e nu bogi kike yo kike, sanmaya fu nun firin ɲɛ kui. E burɛxɛ findixi seri nan na ɲamanɛe bɛ.

\VS{3}Dankɛ yo mu na sɔnɔn. Ala nun Yɛxɛɛyɔrɛ xa kibanyi na taa kui. Ala xa konyie a xui rabatuma,

\VS{4}e a yatagi to, a xili sɛbɛxi e tigi ma.

\VS{5}Kɔɛ mu soma naa, e hayi mu na lanpui nun soge naiyalanyi ma sɔnɔn, barima Marigi Ala nan findixi e xa naiyalanyi ra. Ala xa konyie yaamari tima nɛ naa abadan.


\par }{\PP \VS{6}Malekɛ naxa a fala n bɛ, «Yi masenyi nɔndi nan a ra, a mu kanama. Marigi Ala, naxan namiɲɔnmɛ xaxili raɲɛrɛma, a naxa a xa malekɛ xɛɛ alako a xa a masen a xa konyie bɛ naxan fama rabade waxati makɔrɛxi ra.»


\par }{\PP \VS{7}Isa naxa a masen, «I xa a kolon, a gbe mu luxi n xa fa. Ɲɛlɛxinyi na mixi bɛ naxan yi masenyi rabatuma, naxan sɛbɛxi yi Kitaabui kui Ala xili ra.»


\par }{\PP \VS{8}N tan Yaya, n bara na fe birin mɛ, n bara na fe birin to. N to na mɛ, n to na to, n naxa bira na malekɛ bun ma naxan nu bara na fee masen n bɛ, alako n xa a batu.

\VS{9}Kɔnɔ a naxa a fala n bɛ, «Ade, i naxa na raba. N fan findixi Ala xa konyi nan na alɔ i tan nun i ngaxakerenyi naxee findixi namiɲɔnmɛe ra, a nun mixi naxee yi Kitaabui xa masenyi rabatuma. I xa Ala batu.»


\par }{\PP \VS{10}Na dangi xanbi na malekɛ naxa a fala n bɛ, «I naxa yi masenyi balan tɔnxuma ra sinden, naxan sɛbɛxi yi Kitaabui kui Ala xili ra, barima waxati bara makɔrɛ.

\VS{11}Tinxintare xa lu tinxintareya kui, sɛniyɛntare xa lu sɛniyɛntareɲa kui, tinxintɔɛ xa lu tinxinyi kui, sɛniyɛntɔɛ xa lu sɛniyɛnyi kui.»


\par }{\PP \VS{12}Isa naxa a masen, «I xa a kolon, a gbe mu luxi n xa fa, n man fama nɛ mixi birin xa kɛwali sare ra.

\VS{13}N tan nan findixi fe singe nun fe dɔnxɔɛ ra, a fɔlɛ nun a raɲɔnyi ra.

\VS{14}Ɲɛlɛxinyi na mixi bɛ naxee e yɛtɛ sɛniyɛnma, alako e xa kisi sansi bogi don, e man xa nɔ sode na taa kui naadɛ ra.

\VS{15}Fe ɲaaxi rabae na taa fari ma, mandurulae, yɛnɛlae, faxɛtie, kuye batuie, nun wule falɛ birin wule rafan naxee ma.

\VS{16}N tan Isa, n bara n ma malekɛ xɛɛ seedeɲɔxɔya ra danxaniyatɔɛ ɲamae ma. N tan findixi Dawuda bɔnsɔɛ sanke nan na, n tan findixi Dawuda bɔnsɔɛ nan na. N luma nɛ alɔ subaxɛ looloe.»


\par }{\PP \VS{17}Ala Xaxili Sɛniyɛnxi nun ginɛ naxan xa futi xirima, e birin a falama, «Fa.» Naxan na a mɛ, na fan xa a fala, «Fa! Ye xɔli na naxan ma, a xa fa. Naxan wama a minfe, a xa kisi ye tongo, a xa a min, a mu sarama!»


\par }{\PP \VS{18}N tan Yaya bara findi seede ra mixi birin bɛ naxee bara yi masenyi mɛ naxan sɛbɛxi yi Kitaabui kui Ala xili ra. Xa a sa li mixi nde fama fe gbɛtɛ nde sade yi masenyi fari, Ala nan fama tɔɔrɛ sade na kanyi ma, alɔ tɔɔrɛ naxan ma fe sɛbɛxi yi Kitaabui kui.

\VS{19}Xa a sa li mixi nde naxa wɔyɛnyi nde ba yi namiɲɔnmɛ xa masenyi ra naxan sɛbɛxi yi Kitaabui kui, Ala nan fama kisi sansi kɛ bade a yi ra, a fa lu taa sɛniyɛnxi fari ma, alɔ a sɛbɛxi yi Kitaabui kui ki naxɛ.

\VS{20}Yi seede naxan seedeɲɔxɔya baxi, a xa masenyi nan ya, a naxɛ, «Iyo, a gbe mu luxi n xa fa.» Amina. Marigi Isa, i xa fa!


\par }{\PP \VS{21}Marigi Isa xa hinnɛ birin na.

\par }