Nehemia.
13.
Vi entara vaiinti nahenti ruvaaqumavi vaumanta vo vaiintinavu Kotiva Mosiraqaa tivato uvara vika kaara ntuva nimitaqi viha vo uva ranta kovaro vi uvava mintima tiro: Amoni vatanaakavata, Moapi vatanaakavata kia ho Kotira vaiinti nahenti Isareri hampata vohaaraqi avitumavi vaivarave. Te qioqama tauro, tura. (Lo 23:3-5) 
Vi uvara okara maantimama vairo: Haaru Isareri Isipiqihai ani vaumanta Amoni vatanaakavata Moapi vatanaakavata kia karavata namarivata Isareri nimiraiti, vika paropeti vaiinti vo Balaamira, koqaa amiha tiha, Are Kotira aarairaro viva Isareri anoma kero qoraiqama nimitaarire tura. Vika minti tuvarovata, Kotiva kia Balaamira qaqi kovaro Balaamiva kia ho vi uvara qora uva tiraitiro, viva Kotirara Isareri koqema nimitaane tu uvaraqai tura. (Kaara 22:1-6) 
Ho Isareri vika vi uvara kaara ntura iri, viraqaahai vika tiha, Oho, maa entaravata ekaa vo vatanaa vo vatanaaka vika kia ho tinavu Isareri hampata vohaaraqi variate. Tenavu qioqama tauro. Vika nariara vaiqe tenavu Isareri tentaranavu vairerave, tura. 
Vi entara Kotira kaiqa vara amite vau vaiintiva vovano, Eliaasipiva Kotira Naavuqi airairave, karave, vate vau rum unavuraqi raqiki vaura. Vi vaiintiva vukaiqamakero vo vatanaa vaiinti Tobiaakantiro tontiqama kero vaura. (2:10) 
Ho Eliaasipiva qaqi kovaro Tobiaava vo vatanaava Kotira Naavu nora rumu voqi oru vaura. Kotira amito uitirave, koqe mura unta iainarave, Kotira Naavuqi kaiqa vare airairarave, Kotira kaiqa vara amite vauka nimito kararave, uitive uainive orivi vahaverave rairake kauqurutantaqihai vohaiqa Rivaira ankuvata, Kotira ihi tiva amite vaukavata, Kotira Naavuqaa maimaraara raqiki vaukavata nimitorave, vi haikara vi haikara tota vi rumuraqi vuru vate vaura. 
˻Ho Eliaasipiva Tobiaara qaqi kovaro viva vi rumuraqi vaura.˼ King Atasekesisiva Babironiqaa raqikuva 32 ihiara raqikiqiro vi vau entara te Nehemiaka kia Ieruharemini vairaiti, te kaiqa varauna uvara King Atasekesisira tiva amirera Pesia vataini vunara. Te mini oru vauraro viva vo enta tiriara homa are qaiqaa maaqaini vinarave, tumanta 
te orurante Ieruharemini anunara. Te Ieruharemini ani vaiha Eliaasipiva Tobiaara qaqi kovaro viva vi rumuraqi oru vau uvara iruraro ti tirara itomanta te tiha, Oho, Eliaasipiva qorahaama autivo, tivake, oru Tobiaava u haikara ekaa vara veva vahaaqaini aqu aqumake, 
viraqaahai te vokukara tiha, Vo vatanaava maa rumura qoraiqama kaivo. Tinavu maara okarara iriha nenavu vi rumunavura hiqama kaivaro ho variarire. Viraqaahai Kotira Naavuqi Kotira kaiqa vara amite airairarave, vaiinti nahenti amite uitiravata, mura koqe unta iainaravata, qaiqaa viraqi vuru vataate, ti. 
Ho vo uvavata tumanta te irunara. Vaiinti nahenti Rivaira ankuvata Kotira Naavuqi ihi tiva amite vaukavata karave vo haika vo haikave kia nimura kaara vika anirante nái naaho kaiqa varareka vura. 
Te vi uvara iri, viraqaahai te vikaqaa raqikuka nitiha tiha, Aqao, nenavu Kotira Naavuqaa koqemake raqikiataarave, tivake Kotira ihi tiva amite vaukavata, Rivaira anku vonavuvata, naahoqi vunaihai qaiqaa ntita vare Ieruharemini viri ke vinavukara tiha, Ne nenta kaiqa qaiqaa varaate, turamanta 
vika qaiqaa kaiqa vare vaumanta Iutaa vika qaiqaa uitive, uainive, orivi vahaverave, rairakeha, kauqurutantaqihai vohaiqa Kotira Naavuqi vuru ke vaura. 
Viraqaahai te vaiinti vonavu vi rumunavuraqaa raqikiate ti, Kotira kaiqa vara amite vau vaiintira Selemiaarave, Maara okara kankoma kero iru vaiintira Sadokirave, Rivaira ankuqihainaara Pedaiaarave kaama taunara. Vovanovata vinavuka kahaqiarire ti, te Hanaaniravata kaama taunara. Hanaaniva Sakura maaqu vauvaro vira naaquva Mataniava vaura. Te kankomake iruramanta vi vaiintinavuka kia muara vararaiti, avuqavuqama keha ekaa vi karara rairakeha nái kenauka nimi vai vaiintika vaura. 
Mpo ti Variqavauvo, te ai Naavuaravata, vaiinti nahenti ai autu koqemake tuahera keraravata irihama, vi kaiqara vi kaiqara vara amitaunara virara irihara, kia tauru karaitira, virara qaqi iritaane, tunara. 
Vi entara te Iutaini vaiha tavauramanta Maara Entaqaa vaiinti vonavu nái uaini tava hiqitora varake aiquqohai rakakavuma keha tati vaura. Vokukavata uitive, uaini namari taquve, uaini tavave, fiki tavave, vo karave, vi haikara vi haikara vare vuru nái donkinavuqaa rumpakeha vare vuru Ieruharemini ke vaurave. Vika minti vaura kaara te vikara rauriha variate. Ne Maara Entaqaa vi haikara nimiha monu varevorave, tunara. 
Vaiinti vonavu vevara Taiaihainaaka Ieruharemini uru vauka, vika vevaihai havukave, vo haika vo haikave, vareha Maara Entaqaa Ieruharemiqi vaukaqaa vuru keha monu vare vaura. 
Vika minti vaura kaara te Iutaa nora vaiintinavu nitiha tiha, Nenavu nana qora kaiqae Maara Entaqaa vare variavo? Nenavu Maara Enta qoraiqamake variamanta vaiinti nahenti Maara Enta virara qumina enta vaivo ti variarave. 
Ni kaivaqaukavara vohaa qaramake mintura kaara Kotiva vo vatanaaka qaqi komanta vika Ieruharemi vehi autu taiqa korave. Kotira qaiqaa arara itairaro viva tinavu Isareri ruqutuarire tie, ne Maara Entaqaa qaiqaa minti variavo? ti. 
Te minti tivake kempukaiqamake tiha, Ne tavaivaro kuari ruhunkireva iraro Maara Entavano hoqarama tareva inaraqaa ne Ieruharemi vaantaavura qentinavu ekaa tinta taate. Tintate vaivaro Maara Entavano taiqa viramanta qaiqaa qenti vinavura qantua kaate, ti. Minti tivake te tenta vaiinti vonavu ekaa qenti vinavuraqaa ke, vikara tiha, Maara Entaqaa vo haika vo haika aaqaihai vare Ieruharemiqi uriqetevorave ti, ne maimaraara raqikiha variate, ti. 
Te minti tivake vaiha tavauramanta vohaa tataae taara tataae vaiinti vonavu vo airaira vo airaira viri nimiha monu varaare tivake anuka ani Ieruharemi vaantaavura tataaqa aaqaini vaiteha qenti qantuarera veka vaura. 
Mintumanta te vikara tiha, Rauriha variate. Ne nantihae vaantaavura tataaqa vaite variavo? Ne qaiqaa mintivera, ne ti okara tavevarave, ti. Te minti turamanta vika kia qaiqaavata Maara Entaqaa anura. 
Viraqaahai te Rivaira anku vonavuara mintima ti: Nenavu avu aato muntuka hiqe okarara iriha, nenta naane hiqamake, viraqaahai oru vaantaavura qentinavuqaa maimaraara raqiki vaimanta vaiinti nahenti Maara Entaqaa Kotiva qioqama tai uvara kia raqa kaate, tunara. Kotio, ai muntukavano vaiinti nahentiara voqama kero vairara tira, are te vi kaiqaravata varaunara iritehara ti aaqurihama timitaane, turo. 
Ho vi entara te tavauramanta Iutaa vaiinti vonavu vo vatanaa nahentinavu, Asadotihainaa nahentive, Amonihainaa nahentive, Moapihainaa nahentive, vika varateha vaura. 
Vika vainti hinikuka Asadoti uvave, vo vatanaaka uvave tiha kia tinavu uvavata ho turave. 
Mintura kaara te orunte vi vaiintinavuka nitiha Kotira aareha tiha, Vi vaiintinavuka qoraiqama nimitaane, tivake, hini vaiintinavu te ruqutuke vate, vika qiata kaukivata nuqu/muqu ke, viraqaahai te kempukaiqamake vikara tiha, Ne kauqu aiqiqaa aqukeha Kotira autuqaa mintima tiate: Tenavu kia qaiqaavata vo vatanaa nahenti vararaiti, tinavu vaintinavuvata kia vo vatanaa vaiintie nahentie nimirerave vararerave, tiate, ti. 
Minti tivake te qaiqaa vikara tiha, Vo vatanaa nahenti varatora kaara haaru King Soromonuva Kotira uva raqa kero qoraiqama vurave. Viva avuhainaava noravano vauvaro kia avuhainaava vovanovata vira voqaara vaura. Kotira muntukavano virara vauvaro Kotiva vira noraiqama kovaro viva ekaa Isareriqaa raqiki vaurave. Viva nora vaiintivano vaiharovata, viva vo vatanaa nahentinavu varatero vaumanta vinavuka vira avu aato hampiqama kora kaara viva Kotira uva raqa korave. 
Nenavuvata tinavu Variqa qoraiqama amiteha vo vatanaa nahentinavu varate variavo. Hauri te iriari ne qaqiqai mintiaqi vivorave, tunara. 
Eliaasipiva Kotira kaiqa vara amite vauka qiata vaiinti vauvaro vira maaqu vo Joiadaava vo vatanaa nahenti, Sanbalaatira raavura Beti-Horonihainaa nahenti, varatero vaura. Mintura kaara te vi vaiintira tentanavuqihai qaqini teqa keha virara kia qaiqaavata Ieruharemi maaqi variane, tunara. (4:1) 
Viraqaahai te Kotira aareha tiha, Kotio, vi vaiintinavuka mintiha ai kaiqa vara amite variaka hini kiakavata qoraiqama nimitaavo. Haaru are nena kaiqa vara amitokaravata, Rivaira anku vokukaravata, vohaa vaihara uva vataanara, virara vinavuka kia noraiqaake iriraiti, vi uvara raqakeha ai qoraiqama amitaavo, ti. 
Mintimake viraqaahai te ekaa vo vatanaa vika vato haikava tinavu Isareri avutaqi variantorave ti, ekaa vi haikara vara qaqini kaunarave. Kotira kaiqa vara amite vaukavata, Rivaira anku vonavuvata, vika vohaiqa vohaiqavano nái kaiqa vare okarara kankomake iriha, vi kaiqara vi kaiqara naitaramake varaqi vuate ti, te vikara minti mintimake nenta kaiqa varaqi vuate tunara. 
Minti tivake te vaiinti vonavuara ninta kaamate entaraqaa ne iha teqake vuru vataimanta Kotira ofaa iha quara amitaqi vuate, ti. Minti tivake te vaiinti nahentiara ne hoqare avuni mpeqaiqiaina naahorave, hoqare avuni aqu itaaina katari tavarave, vareha vuru Kotira amitaate, tunara. Mpo Kotio, Te ekaa vi kaiqara vi kaiqara varaunara virara iritehara are tiriara quahehara variane, turo. 
