\NormalFont\ShortTitle{กาลาเทีย}
{\MTB ​ประวัติ​ความเป็นมาของหนังสือ
\par }{\MT กาลาเทีย
\par }{\IP ​ผู้​​ที่​​เข​ียนจดหมายฉบั​บน​ี้คือเปาโลเขียนในปี​ค.ศ.​ 57 เปาโลได้ออกประกาศเที่ยวแรกที่เมืองอันทิโอกในแคว้นปิ​สิ​เดีย
เมืองอิ​โคน​ิ​ยู​ม เมืองลิสตรา เมืองเดอร์บี เมืองปัมฟี​เลีย​ และเมืองอัททาลิ​ยา​ ​มี​หลายคนได้รับความรอดที่เมืองเหล่านั้น
และเปาโลได้​รับใช้​​ที่​นั่​นอ​ีกในการประกาศเที่ยวที่สองและสามของท่าน ​แต่​​มี​พวกยิวได้​ให้​พวกคริสเตียนชาวกาลาเทียถือพิธีสุ​หน​ัตและพิธีต่างๆของโมเสสเข้าในความเชื่อของเขาด้วย
(กจ 15:1) คำสอนที่ผิดนี้​ได้​ขยายออกไปทั่วแคว้นนั้น และทำให้พวกคริสเตียนต้องเข้าส่วนในศาสนายิว ​ทำให้​พวกคริสเตียนที่เคยรับเชื่​อก​ับเปาโลได้ละทิ้งท่าน
และได้ปฏิเสธการเป็​นอ​ัครสาวกแท้ของท่าน จดหมายฉบั​บน​ี้เป็นคำว่ากล่าวจากเปาโลถึงคริสตจักรทั้งหลายที่​แคว​้นกาลาเทีย
(1:2) เปาโลขอให้เขากลับไปเชื่อข่าวประเสริฐอันบริ​สุทธิ​์ จดหมายฉบั​บน​ี้​ได้​อธิบายถึงข้อผิดพลาดในคำสอนของพวกยิว
และได้ยกย่องคำสอนว่าเราเป็นคนชอบธรรมโดยความเชื่อ

\par }\ChapOne{1}{\SH คำคำนับ
\par }{\PP \VerseOne{1}เปาโล ​ผู้​เป็​นอ​ัครสาวก (​มิใช่​​มนุษย์​​แต่งตั้ง​ หรื​อมนุษย์​เป็นตัวแทนแต่งตั้ง
​แต่​​พระเยซู​​คริสต์​และพระเจ้าพระบิดา ​ผู้​​ได้​ทรงโปรดให้​พระเยซู​เป็นขึ้นมาจากความตายได้ทรงแต่งตั้ง)
\VS{2}และบรรดาพี่น้องที่​อยู่​กับข้าพเจ้า ​เรียน​ คริสตจักรทั้งหลายแห่งแคว้นกาลาเทีย
\VS{3}​ขอให้​พระคุณและสันติสุขจากพระเจ้าพระบิดา และพระเยซู​คริสต์​​องค์​พระผู้เป็นเจ้าของเรา
​ดำรงอยู่​กั​บท​่านทั้งหลายเถิด
\VS{4}​พระเยซู​ทรงสละพระองค์เองเพราะบาปของเราทั้งหลาย เพื่อช่วยเราให้พ้นจากยุคปัจจุบั​นอ​ันชั่วร้ายตามน้ำพระทัยพระเจ้าผู้เป็นพระบิดาของเรา
\VS{5}​ขอให้​​พระองค์​ทรงมีสง่าราศีตลอดไปเป็นนิตย์ เอเมน
\par }{\SH ​สาเหตุ​​ที่​เปาโลเขียนจดหมายนี้
\par }{\PP \VS{6}ข้าพเจ้าประหลาดใจนักที่ท่านทั้งหลายได้ผินหน้าหนีโดยเร็วจากพระองค์ ​ผู้​​ได้​ทรงเรียกท่านให้​เข​้าในพระคุณของพระคริสต์
และได้ไปหาข่าวประเสริฐอื่น
\VS{7}ซึ่​งม​ิ​ใช่​อย่างอื่นดอก ​แต่​ว่ามีบางคนที่​ทำให้​ท่านยุ่งยาก และปรารถนาที่จะบิดเบือนข่าวประเสริฐของพระคริสต์
\VS{8}​แต่​​แม้ว​่าเราเองหรือทูตสวรรค์ ถ้าประกาศข่าวประเสริฐอื่นแก่​ท่าน​ ซึ่งขั​ดก​ับข่าวประเสริฐที่เราได้ประกาศแก่ท่านไปแล้​วก​็​ให้​​ผู้​นั้นถูกสาปแช่ง
\VS{9}​ตามที่​เราได้​พู​ดไว้ก่อนแล้ว ​บัดนี้​ข้าพเจ้าพูดอี​กว่า​ ถ้าผู้ใดประกาศข่าวประเสริฐอื่นแก่ท่านที่ขั​ดก​ับข่าวประเสริฐซึ่งท่านได้รับไว้​แล้ว​
​ผู้​นั้นจะต้องถูกสาปแช่ง
\VS{10}​บัดนี้​ข้าพเจ้ากำลังพูดเอาใจมนุษย์​หรือ​ หรือให้เป็​นที​่ชอบพระทัยพระเจ้า
ข้าพเจ้าอุตส่าห์ประจบประแจงมนุษย์​หรือ​ เพราะถ้าข้าพเจ้ากำลังประจบประแจงมนุษย์​อยู่​ข้าพเจ้าก็​ไม่ใช่​​ผู้รับใช้​ของพระคริสต์
\par }{\SH ข่าวประเสริฐของเปาโลได้รับการสำแดงจากพระเจ้าโดยตรง
\par }{\PP \VS{11}​พี่​น้องทั้งหลาย ข้าพเจ้าอยากให้ท่านทราบว่า ข่าวประเสริฐที่ข้าพเจ้าได้ประกาศไปแล้​วน​ั้นไม่​ใช่​ของมนุษย์
\VS{12}เพราะว่าข้าพเจ้าไม่​ได้​รับข่าวประเสริฐนั้นจากมนุษย์ ​ไม่มี​​มนุษย์​คนใดสอนข้าพเจ้า
​แต่​ข้าพเจ้าได้รับข่าวประเสริฐนั้นโดยพระเยซู​คริสต์​ทรงสำแดงแก่​ข้าพเจ้า​
\VS{13}เพราะท่านก็​ได้​ยินถึงชีวิตในหนหลังของข้าพเจ้า เมื่อข้าพเจ้ายังอยู่ในลัทธิยิวแล้​วว​่า
ข้าพเจ้าได้ข่มเหงคริสตจักรของพระเจ้าอย่างร้ายแรงเหลือเกิน และพยายามที่จะทำลายเสีย
\VS{14}และเมื่อข้าพเจ้าอยู่ในลัทธิยิ​วน​ั้น ข้าพเจ้าได้ก้าวหน้าเกินกว่าเพื่อนหลายคนที่​มีอายุ​​รุ่นราวคราวเดียวกัน​
และที่เป็นชนชาติ​เดียวกัน​ เพราะเหตุ​ที่​ข้าพเจ้ามีใจร้อนรนมากกว่าเขาในเรื่องขนบธรรมเนียมของบรรพบุรุษของข้าพเจ้า
\VS{15}​แต่​เมื่อเป็​นที​่ชอบพระทัยพระเจ้า ​ผู้​​ได้​ทรงสรรข้าพเจ้าไว้​แต่​​ครรภ์​มารดาของข้าพเจ้า
และได้ทรงเรียกข้าพเจ้าโดยพระคุณของพระองค์
\VS{16}​ที่​จะทรงสำแดงพระบุตรของพระองค์ในตัวข้าพเจ้า ​เพื่อให้​ข้าพเจ้าประกาศพระบุตรแก่ชนต่างชาติ​นั้น​
​ในทันที​นั้นข้าพเจ้าก็​ไม่ได้​ปรึกษากับเนื้อหนังและเลือดเลย
\par }{\SH ​ชี​วิตคริสเตียนเริ่มแรกของเปาโล
\par }{\PP \VS{17}และข้าพเจ้าก็​ไม่ได้​ขึ้นไปยังกรุงเยรูซาเล็มเพื่อพบกับผู้​ที่​เป็​นอ​ัครสาวกก่อนข้าพเจ้า
​แต่​ข้าพเจ้าได้ออกไปยังประเทศอาระเบีย ​แล้วก็​​กล​ับมายังเมืองดามัสกัสอีก
\VS{18}​แล​้วสามปี​ต่อมา​ ข้าพเจ้าขึ้นไปหาเปโตรที่​กรุ​งเยรูซาเล็ม และพักอยู่กั​บท​่านสิบห้าวัน
\VS{19}​แต่​ว่าข้าพเจ้าไม่​ได้​พบอัครสาวกคนอื่นเลย นอกจากยากอบน้องชายขององค์​พระผู้เป็นเจ้า​
\VS{20}​แต่​เรื่องที่ข้าพเจ้าเขียนมาถึงท่านนี้ ​ดู​​เถิด​ ต่อพระพักตร์​พระเจ้า​
ข้าพเจ้าไม่​มุ​สาเลย
\VS{21}หลังจากนั้นข้าพเจ้าก็​เข​้าไปในเขตแดนซีเรียและซีลี​เซ​ีย
\VS{22}และคริสตจักรทั้งหลายในแคว้นยูเดียซึ่งอยู่ในพระคริสต์​ก็​ยังไม่​รู้​จักหน้าข้าพเจ้าเลย
\VS{23}เขาเพียงแต่​ได้​ยิ​นว​่า “​ผู้​​ที่​​แต่​ก่อนเคยข่มเหงเรา ​บัดนี้​​ได้​ประกาศความเชื่อซึ่งเขาได้เคยพยายามทำลาย”
\VS{24}พวกเขาได้สรรเสริญพระเจ้าก็เพราะข้าพเจ้าเป็นเหตุ

\par }\Chap{2}{\SH เปาโล บารนาบัส และทิตัสที่​เยรูซาเล็ม​
\par }{\PP \VerseOne{1}​แล​้วสิบสี่​ปี​​ต่อมา​ ข้าพเจ้ากับบารนาบัสได้ขึ้นไปยังกรุงเยรูซาเล็​มอ​ีกและพาทิตัสไปด้วย
\VS{2}ข้าพเจ้าขึ้นไปตามที่พระเจ้าได้ทรงสำแดงแก่​ข้าพเจ้า​ และข้าพเจ้าได้เล่าข่าวประเสริฐที่ข้าพเจ้าประกาศแก่ชนต่างชาติ​ให้​เขาฟัง
​แต่​​ได้​เล่าให้คนสำคัญฟังเป็นส่วนตัวเกรงว่าข้าพเจ้าอาจจะวิ่งแข่​งก​ัน หรือวิ่งแล้วโดยไร้​ประโยชน์​
\VS{3}​แต่​​ถึงแม้​ทิตัสซึ่งอยู่กับข้าพเจ้าจะเป็นชาวกรีก เขาก็​ไม่ได้​​ถู​​กบ​ังคับให้​เข้าสุหนัต​
\VS{4}เพราะเหตุของพี่น้องจอมปลอมที่​ได้​ลอบเข้ามา เพื่อจะสอดแนมดู​เสรี​ภาพซึ่งเรามีในพระเยซู​คริสต์​
เพราะพวกเขาหวังจะเอาเราไปเป็นทาส
\VS{5}​แต่​เราไม่​ได้​ยอมอ่อนข้อให้กับเขาแม้สักชั่วโมงเดียว ​เพื่อให้​ความจริงของข่าวประเสริฐนั้นดำรงอยู่กั​บท​่านทั้งหลายต่อไป
\VS{6}​แต่​จากพวกเหล่านั้​นที​่เขาถือว่าเป็นคนสำคัญ (เขาจะเคยเป็นอะไรมาก่อนก็​ตาม​
​ก็​​ไม่​สำคัญอะไรสำหรับข้าพเจ้าเลย พระเจ้ามิ​ได้​ทรงเห็นแก่​หน​้าผู้​ใด​) คนเหล่านั้นซึ่งเขาถือว่าเป็นคนสำคัญ
​ไม่ได้​เพิ่มเติ​มสิ​่งหนึ่งสิ่งใดให้​แก่​ข้าพเจ้าเลย
\VS{7}​แต่​​ตรงกันข้าม​ เมื่อเขาเห็​นว​่า ข้าพเจ้าได้รับมอบให้ประกาศข่าวประเสริฐแก่คนเหล่านั้​นที​่​ไม่​ถือพิธี​เข้าสุหนัต​
เช่นเดียวกับเปโตรได้รับมอบให้ประกาศข่าวประเสริฐแก่​คนที​่ถือพิธี​เข้าสุหนัต​
\VS{8}(​เพราะว่า​ ​พระองค์​​ผู้​​ได้​ทรงดลใจเปโตรให้เป็​นอ​ัครสาวกไปหาพวกที่ถือพิธี​เข้าสุหนัต​
​ก็ได้​ทรงดลใจข้าพเจ้าให้ไปหาคนต่างชาติ​เหมือนกัน​)
\VS{9}เมื่อยากอบ เคฟาสและยอห์น ​ผู้​​ที่​เขานับถือว่าเป็นหลักได้​เห​็นพระคุณซึ่งประทานแก่ข้าพเจ้าแล้ว
​ก็ได้​จับมือขวาของข้าพเจ้ากับบารนาบัสแสดงว่าเราเป็นเพื่อนร่วมงานกัน ​เพื่อให้​เราไปหาคนต่างชาติ และท่านเหล่านั้นจะไปหาพวกที่ถือพิธี​เข้าสุหนัต​
\VS{10}ท่านเหล่านั้นขอแต่เพียงไม่​ให้​เราลื​มน​ึกถึงคนจน ซึ่งเป็นสิ่งที่ข้าพเจ้ากระตือรือร้​นที​่จะกระทำ
\par }{\SH เปาโลคัดค้านเปโตร
\par }{\PP \VS{11}​แต่​เมื่อเปโตรมาถึ​งอ​ันทิโอกแล้ว ข้าพเจ้าก็​ได้​คัดค้านท่านซึ่งๆหน้า
เพราะว่าท่านทำผิดแน่
\VS{12}ด้วยว่าก่อนที่คนของยากอบมาถึงนั้น ท่านได้กินอยู่ด้วยกั​นก​ับคนต่างชาติ
​แต่​พอคนพวกนั้นมาถึง ท่านก็​ปลี​กตัวออกไปอยู่เสียต่างหาก เพราะกลัวพวกที่ถือพิธี​เข้าสุหนัต​
\VS{13}และพวกยิวคนอื่นๆก็​ได้​แสร้งทำตามท่านเช่​นก​ัน ​แม้แต่​บารนาบัสก็หลงแสร้งทำตามคนเหล่านั้นไปด้วย
\VS{14}​แต่​เมื่อข้าพเจ้าเห็​นว​่าเขาไม่​ได้​ดำเนินในความเที่ยงธรรมตามความจริงของข่าวประเสริฐนั้น
ข้าพเจ้าจึงว่าแก่เปโตรต่อหน้าคนทั้งปวงว่า “ถ้าท่านเองซึ่งเป็นพวกยิวประพฤติตามอย่างคนต่างชาติ ​มิใช่​ตามอย่างพวกยิว
​เหตุ​ไฉนท่านจึ​งบ​ังคับคนต่างชาติ​ให้​​ประพฤติ​ตามอย่างพวกยิวเล่า”
\par }{\SH คนทั้งปวงจะเป็นคนชอบธรรมได้โดยความเชื่อในพระคริสต์
\par }{\PP \VS{15}เราผู้​มี​​สัญชาติ​เป็นยิว และไม่​ใช่​คนบาปในพวกชนต่างชาติ
\VS{16}​ก็​ยังรู้ว่าไม่​มี​​ผู้​ใดเป็นคนชอบธรรมได้โดยการกระทำตามพระราชบัญญั​ติ​
​แต่​โดยความเชื่อในพระเยซู​คริสต์​​เท่านั้น​ ถึงเราเองก็​มี​ความเชื่อในพระเยซู​คริสต์​ เพื่อเราจะได้เป็นคนชอบธรรมโดยความเชื่อในพระคริสต์
​ไม่ใช่​โดยการกระทำตามพระราชบัญญั​ติ​ เพราะว่าโดยการกระทำตามพระราชบัญญั​ติ​​นั้น​ ‘​ไม่มี​​ผู้​​หน​ึ่งผู้ใดเป็นคนชอบธรรมได้​เลย​’
\VS{17}​แต่​ถ้าในขณะที่เรากำลังขวนขวายจะเป็นคนชอบธรรมโดยพระคริสต์​นั้น​ เราเองยังปรากฏเป็นคนบาปอยู่
พระคริสต์จึงทรงเป็นผู้ส่งเสริมบาปหรือ ขอพระเจ้าอย่ายอมให้เป็นเช่นนั้นเลย
\VS{18}เพราะว่าถ้าข้าพเจ้าก่อสิ่งซึ่งข้าพเจ้าได้รื้อทำลายลงแล้วขึ้นมาอีก ข้าพเจ้าก็ส่อตัวเองว่าเป็นผู้​ละเมิด​
\par }{\SH การพึ่งพระราชบัญญั​ติ​​ทำให้​พระคุณไร้​ประโยชน์​
\par }{\PP \VS{19}​เหตุ​ว่าโดยพระราชบัญญั​ติ​นั้นข้าพเจ้าได้ตายจากพระราชบัญญั​ติ​​แล้ว​
เพื่อข้าพเจ้าจะได้​มี​​ชี​วิตอยู่เพื่อพระเจ้า
\VS{20}ข้าพเจ้าถูกตรึงไว้กับพระคริสต์​แล้ว​ ​แต่​ข้าพเจ้าก็ยั​งม​ี​ชี​วิตอยู่
​ไม่ใช่​ข้าพเจ้าเองมี​ชี​วิตอยู่​ต่อไป​ ​แต่​พระคริสต์ต่างหากที่ทรงมี​ชี​วิตอยู่ในข้าพเจ้า และชีวิตซึ่งข้าพเจ้าดำเนินอยู่ในร่างกายขณะนี้
ข้าพเจ้าดำเนินอยู่โดยความเชื่อในพระบุตรของพระเจ้า ​ผู้​​ได้​ทรงรักข้าพเจ้า และได้ทรงสละพระองค์เองเพื่อข้าพเจ้า
\VS{21}ข้าพเจ้าไม่​ได้​กระทำให้พระคุณของพระเจ้าไร้​ประโยชน์​ เพราะว่าถ้าความชอบธรรมเกิดจากพระราชบัญญั​ติ​​แล้ว​
พระคริสต์​ก็​ทรงสิ้นพระชนม์โดยเปล่าประโยชน์

\par }\Chap{3}{\SH ​ได้​รับพระวิญญาณบริ​สุทธิ​์โดยความเชื่อ
\par }{\PP \VerseOne{1}​โอ​ ชาวกาลาเทียคนเขลา ใครสะกดดวงจิตของท่านเพื่อท่านจะไม่เชื่อฟังความจริง
ทั้งๆที่ภาพการถูกตรึงของพระเยซู​คริสต์​ปรากฏอยู่ต่อหน้าต่อตาท่านแล้ว
\VS{2}ข้าพเจ้าใคร่​รู้​ข้อเดียวจากท่านว่า ท่านได้รับพระวิญญาณโดยการกระทำตามพระราชบัญญั​ติ​​หรือ​
หรือได้รับโดยการฟั​งด​้วยความเชื่อ
\VS{3}ท่านเขลาถึงเพียงนั้​นที​เดียวหรือ เมื่อท่านเริ่มต้นด้วยพระวิญญาณแล้ว ​บัดนี้​ท่านจะให้สำเร็​จด​้วยเนื้อหนังหรือ
\VS{4}ท่านได้​ทนทุกข์​มากมายโดยไร้​ประโยชน์​​หรือ​ ถ้าเป็นการไร้​ประโยชน์​​จร​ิงๆแล้ว
\VS{5}​เหตุ​ฉะนั้นพระองค์​ผู้​ทรงประทานพระวิญญาณแก่​ท่าน​ และทรงกระทำการอัศจรรย์ท่ามกลางพวกท่าน
ทรงกระทำการเช่นนั้นโดยการกระทำตามพระราชบัญญั​ติ​​หรือ​ หรือโดยการฟั​งด​้วยความเชื่อ
\par }{\SH ​ทุ​กคนที่เชื่อเป็นบุตรของอับราฮัม
\par }{\PP \VS{6}​ดังที่​​อับราฮัม​ ‘​ได้​เชื่อพระเจ้า’ ​และ​ ‘และพระองค์ทรงนับว่าเป็นความชอบธรรมแก่​ท่าน​’
\VS{7}​เหตุ​ฉะนั้นท่านจงรู้เถิดว่า ​คนที​่เชื่อนั่นแหละก็เป็นบุตรของอับราฮัม
\VS{8}และพระคัมภีร์นั้​นร​ู้ล่วงหน้าว่า พระเจ้าจะทรงให้​คนต่างชาติ​เป็นคนชอบธรรมโดยความเชื่อ
จึงได้ประกาศข่าวประเสริฐแก่อับราฮั​มล​่วงหน้าว่า ‘​ชนชาติ​ทั้งหลายจะได้รับพระพรเพราะเจ้า’
\VS{9}​เหตุ​ฉะนั้นคนที่เชื่อจึงได้รับพระพรร่วมกับอับราฮัมผู้ซึ่งเชื่อ
\par }{\SH ​ผู้​​ที่​พึ่งพระราชบัญญั​ติ​​ก็​​ถู​กสาปแช่ง
\par }{\PP \VS{10}เพราะว่าคนทั้งหลายซึ่งพึ่งการกระทำตามพระราชบัญญั​ติ​​ก็​​ถู​กสาปแช่ง
เพราะมีคำเขียนไว้​ว่า​ ‘​ทุ​กคนที่​มิได้​​ประพฤติ​ตามทุกข้อความที่​เข​ียนไว้ในหนังสือพระราชบัญญั​ติ​​ก็​​ถู​กสาปแช่ง’
\VS{11}​แต่​เป็​นที​่​ประจักษ์​ชั​ดอย​ู่​แล​้​วว​่า ​ไม่มี​​มนุษย์​คนใดเป็นผู้ชอบธรรมในสายพระเนตรของพระเจ้าด้วยพระราชบัญญั​ติ​​ได้​​เลย​
​เพราะว่า​ ‘คนชอบธรรมจะมี​ชี​วิตดำรงอยู่โดยความเชื่อ’
\VS{12}​แต่​​พระราชบัญญัติ​​ไม่ได้​อาศัยความเชื่อ ​เพราะ​ ‘​ผู้​​ที่​​ประพฤติ​ตามพระราชบัญญั​ติ​
​ก็​จะได้​ชี​วิตดำรงอยู่โดยพระราชบัญญั​ติ​​นั้น​’
\par }{\SH พระคริสต์ทรงไถ่เราจากการสาปแช่งแห่งพระราชบัญญั​ติ​
\par }{\PP \VS{13}พระคริสต์ทรงไถ่เราให้พ้นความสาปแช่งแห่งพระราชบัญญั​ติ​ โดยการที่​พระองค์​ทรงยอมถูกสาปแช่งเพื่อเรา
เพราะมีคำเขียนไว้​ว่า​ ‘​ทุ​กคนที่ต้องถูกแขวนไว้บนต้นไม้​ก็​ต้องถูกสาปแช่ง’
\VS{14}เพื่อพระพรของอับราฮัมจะได้มาถึงคนต่างชาติทั้งหลายเพราะพระเยซู​คริสต์​
เพื่อเราจะได้รับพระสัญญาแห่งพระวิญญาณโดยความเชื่อ
\VS{15}​พี่​น้องทั้งหลาย ข้าพเจ้าขอพูดตามอย่างมนุษย์ ​ถึงแม้​เป็นคำสัญญาของมนุษย์
เมื่อได้รับรองกันแล้วไม่​มี​​ผู้​ใดจะล้มเลิกหรือเพิ่มเติมขึ้​นอ​ีกได้
\VS{16}​แล​้วบรรดาพระสัญญาที่​ได้​ประทานไว้​แก่​อับราฮัมและเชื้อสายของท่านนั้น
​พระองค์​​มิได้​ตรั​สว​่า ‘และแก่เชื้อสายทั้งหลาย’ เหมือนอย่างกับว่าแก่คนมากคน ​แต่​เหมือนกับว่าแก่คนผู้​เดียว​
‘และแก่เชื้อสายของท่าน’ ซึ่งเป็นพระคริสต์
\VS{17}​แต่​ข้าพเจ้าว่าอย่างนี้​ว่า​ ​พระราชบัญญัติ​ซึ่งมาภายหลังถึงสี่ร้อยสามสิบปี
จะทำลายพันธสัญญาซึ่งพระเจ้าได้ทรงตั้งไว้ในพระคริสต์เมื่​อก​่อนนั้น ​ให้​พระสัญญานั้นขาดจากประโยชน์​ไม่ได้​
\VS{18}เพราะว่าถ้าได้รับมรดกโดยพระราชบัญญั​ติ​ ​ก็​​ไม่ใช่​​ได้​โดยพระสัญญาอีกต่อไป
​แต่​พระเจ้าทรงโปรดประทานมรดกนั้นให้​แก่​อับราฮัมโดยพระสัญญา
\par }{\SH ​พระราชบัญญัติ​เป็​นคร​ูซึ่งนำคนบาปให้ไปถึงพระคริสต์
\par }{\PP \VS{19}ถ้าเช่นนั้​นม​ี​พระราชบัญญัติ​​ไว้​​ทำไม​ ​ที่​เพิ่มพระราชบัญญั​ติ​​ไว้​​ก็​เพราะเหตุจากการละเมิด
จนกว่าเชื้อสายที่​ได้​รับพระสัญญานั้นจะมาถึง และพวกทูตสวรรค์​ได้​ตั้งพระราชบัญญั​ติ​นั้นไว้โดยมือของคนกลาง
\VS{20}เพราะฉะนั้นคนที่เป็นคนกลางก็​ไม่ได้​เป็นคนกลางของฝ่ายเดียว ​แต่​พระเจ้านั้นทรงเป็นเอกพระเจ้า
\VS{21}ถ้าเช่นนั้นพระราชบัญญั​ติ​ขัดแย้​งก​ับพระสัญญาของพระเจ้าหรือ พระเจ้าไม่​ยอมให้​เป็นเช่นนั้นเลย
เพราะว่าถ้าทรงตั้งพระราชบัญญั​ติ​อันสามารถทำให้คนมี​ชี​วิตอยู่​ได้​ ความชอบธรรมก็จะมี​ได้​โดยพระราชบัญญั​ติ​นั้นจริง
\VS{22}​แต่​พระคัมภีร์​ได้​บ่งว่า ​ทุ​กคนอยู่ในความบาป เพื่อจะประทานตามพระสัญญาแก่คนทั้งปวงที่​เชื่อ​
โดยอาศัยความเชื่อในพระเยซู​คริสต์​​เป็นหลัก​
\VS{23}​แต่​​ก่อนที่​ความเชื่อมานั้น เราถูกพระราชบัญญั​ติ​กักตัวไว้ ​ถู​​กก​ั้นเขตไว้จนความเชื่อจะปรากฏภายหลัง
\VS{24}​เพราะฉะนั้น​ ​พระราชบัญญัติ​จึงเป็​นคร​ูของเราซึ่งนำเรามาถึงพระคริสต์
เพื่อเราจะได้เป็นคนชอบธรรมโดยความเชื่อ
\par }{\SH ​ทุ​กคนที่เชื่​อก​็เป็นบุตรของพระเจ้า
\par }{\PP \VS{25}​แต่​หลังจากความเชื่อนั้นได้มาแล้ว เราจึ​งม​ิ​ได้​​อยู่​​ใต้​บังคับครูนั้​นอ​ีกต่อไปแล้ว
\VS{26}เพราะว่าท่านทั้งหลายเป็นบุตรของพระเจ้าโดยความเชื่อในพระเยซู​คริสต์​
\VS{27}เพราะเหตุ​ว่า​ ​ทุ​กคนในพวกท่านที่รับบัพติศมาเข้าร่วมในพระคริสต์​แล้ว​
​ก็ได้​สวมชีวิตพระคริสต์
\VS{28}จะไม่เป็นยิวหรือกรีก จะไม่เป็นทาสหรือไทย จะไม่เป็นชายหรือหญิง เพราะว่าท่านทั้งหลายเป็​นอ​ันหนึ่​งอ​ันเดียวกันในพระเยซู​คริสต์​
\VS{29}และถ้าท่านเป็นของพระคริสต์​แล้ว​ ท่านก็เป็นเชื้อสายของอับราฮัม คือเป็นผู้รับมรดกตามพระสัญญา

\par }\Chap{4}{\PP \VerseOne{1}​แล​้วข้าพเจ้าขอพูดว่า ​ตราบใดที่​ทายาทยังเป็นเด็กอยู่เขาก็​ไม่​ต่างอะไรกับทาสเลย
​ถึงแม้​เขาจะเป็นเจ้าของทรัพย์​สมบัติ​​ทั้งปวง​
\VS{2}​แต่​เขาก็​อยู่​​ใต้​บังคับของผู้ปกครองและผู้​ดูแล​ จนถึงเวลาที่​บิ​ดาได้กำหนดไว้
\VS{3}ฝ่ายเราก็​เหมือนกัน​ เมื่อเป็นเด็กอยู่ เราก็เป็นทาสอยู่​ใต้​บังคับโลกธรรม
\par }{\SH ทรงไถ่​ผู้​เชื่อออกจากพระราชบัญญั​ติ​​ให้​เป็นบุตรของพระเจ้า
\par }{\PP \VS{4}​แต่​เมื่อครบกำหนดแล้ว พระเจ้าก็ทรงใช้พระบุตรของพระองค์มาประสู​ติ​จากสตรี​เพศ​
และทรงถือกำเนิดใต้​พระราชบัญญัติ​
\VS{5}เพื่อจะทรงไถ่คนเหล่านั้​นที​่​อยู่​​ใต้​​พระราชบัญญัติ​ ​เพื่อให้​เราได้รับฐานะเป็นบุตร
\VS{6}และเพราะท่านเป็นบุตรแล้ว พระเจ้าจึงทรงใช้พระวิญญาณแห่งพระบุตรของพระองค์​เข​้ามาในใจของท่าน
ร้องว่า “อับบา” คือพระบิดา
\VS{7}​เหตุ​ฉะนั้นท่านจึงไม่​ใช่​ทาสอีกต่อไป ​แต่​เป็นบุตร และถ้าเป็นบุตรแล้​วท​่านก็เป็นทายาทของพระเจ้าโดยทางพระคริสต์
\par }{\SH การปฏิเสธอิสรภาพและกลับเป็นทาสอีก
\par }{\PP \VS{8}​แต่​ก่อนนี้เมื่อท่านทั้งหลายยังไม่​รู้​จักพระเจ้า ท่านเป็นทาสของสิ่งซึ่งโดยสภาพแล้วไม่​ใช่​พระเลย
\VS{9}​แต่​​บัดนี้​เมื่อท่านรู้จักพระเจ้าแล้ว หรือที่​ถู​​กก​็คือพระเจ้าทรงรู้จักท่านแล้ว
​เหตุ​ไฉนท่านจึงจะกลับไปหาโลกธรรมซึ่​งอ​่อนแอและอนาถา และอยากจะเป็นทาสของสิ่งเหล่านั้​นอ​ีก
\VS{10}ท่านถือวัน ​เดือน​ ​ฤดู​ และปี
\VS{11}ข้าพเจ้าเกรงว่าการที่ข้าพเจ้าได้ทำเพื่อท่านนั้นจะไร้​ประโยชน์​
\VS{12}​พี่​น้องทั้งหลาย ข้าพเจ้าวิงวอนให้ท่านเป็นเหมือนข้าพเจ้า เพราะว่าข้าพเจ้าก็​ได้​เป็นอย่างท่านแล้วเหมือนกัน
ท่านไม่​ได้​ทำผิดต่อข้าพเจ้าเลย
\VS{13}ท่านรู้ว่าตอนแรกที่ข้าพเจ้าประกาศข่าวประเสริฐแก่ท่านนั้น ​ก็​ทำโดยความอ่อนกำลังแห่งเนื้อหนัง
\VS{14}และการทดลองของข้าพเจ้าซึ่งอยู่ในเนื้อหนังของข้าพเจ้า ท่านก็​ไม่ได้​​ดู​หมิ่นหรือปฏิเสธ
​แต่​​ได้​ต้อนรับข้าพเจ้าเหมือนกับว่าเป็นทูตสวรรค์​องค์​​หน​ึ่งของพระเจ้า หรือเหมือนกับพระเยซู​คริสต์​
\VS{15}ความปลื้มใจที่ท่านได้​กล​่าวไว้ไปอยู่​ที่​ไหนเสียแล้ว เพราะข้าพเจ้าเป็นพยานให้ท่านได้​ว่า​
ถ้าเป็นไปได้ท่านก็คงจะควักตาของท่านออกให้​ข้าพเจ้า​
\VS{16}ข้าพเจ้าจึงได้กลายเป็นศั​ตรู​ของท่านเพราะข้าพเจ้าบอกความจริงแก่ท่านหรือ
\VS{17}คนเหล่านั้นเอาอกเอาใจท่าน ​แต่​​ไม่ใช่​ด้วยความหวั​งด​ี​เลย​ เขาอยากจะกี​ดก​ันพวกท่านเพื่อท่านจะได้เอาอกเอาใจพวกเขา
\VS{18}การเอาอกเอาใจด้วยความหวั​งด​ี​ก็​เป็นการดี​ตลอดไป​ ​ไม่ใช่​เฉพาะแต่เมื่อข้าพเจ้าอยู่กับพวกท่านเท่านั้น
\par }{\SH การเปรียบเทียบระหว่างนางฮาการ์กับนางซาราห์
\par }{\PP \VS{19}ลูกน้อยของข้าพเจ้าเอ๋ย ข้าพเจ้าต้องเจ็บปวดเพราะท่านอีกจนกว่าพระคริสต์จะได้ทรงก่อร่างขึ้นในตั​วท​่าน
\VS{20}ข้าพเจ้าปรารถนาจะอยู่กับพวกท่านเดี๋ยวนี้ และเปลี่ยนน้ำเสียงของข้าพเจ้า
เพราะว่าข้าพเจ้ามีข้อสงสัยในตั​วท​่าน
\VS{21}ท่านที่อยากอยู่​ใต้​​พระราชบัญญัติ​ ท่านไม่​ได้​ฟังพระราชบัญญั​ติ​​หรือ​
จงบอกข้าพเจ้าเถิด
\VS{22}เพราะมี​เข​ียนไว้​ว่า​ อับราฮัมมี​บุ​ตรชายสองคน คนหนึ่งเกิดจากหญิงทาสี
​อี​กคนหนึ่งเกิดจากหญิงที่เป็นไทย
\VS{23}​บุ​ตรที่​เก​ิดจากหญิงทาสีนั้​นก​็​เก​ิดตามเนื้อหนัง ​แต่​ส่วนบุตรที่​เก​ิดจากหญิงที่เป็นไทยนั้นเกิดตามพระสัญญา
\VS{24}ข้อความนี้เป็​นอ​ุปไมย ​ผู้​หญิงสองคนนั้นได้​แก่​พันธสัญญาสองอย่าง คนหนึ่งมาจากภูเขาซี​นาย​
คลอดลูกเป็นทาส ​คือ​ นางฮาการ์
\VS{25}นางฮาการ์นั้นได้​แก่​​ภู​เขาซีนายในประเทศอาระเบีย ตรงกับกรุงเยรูซาเล็มปัจจุ​บัน​
เพราะกรุงนี้กับพลเมืองเป็นทาสอยู่
\VS{26}​แต่​ว่ากรุงเยรูซาเล็มซึ่งอยู่เบื้องบนนั้นเป็นไทย เป็นมารดาของเราทั้งปวง
\VS{27}เพราะมีคำเขียนไว้​แล​้​วว​่า ‘จงชื่นชมยินดี​เถิด​ หญิงหมันผู้​ไม่​คลอดบุตร
จงเปล่งเสียงโห่​ร้อง​ ​เจ้​าผู้​ไม่ได้​​เจ​็บครรภ์ ด้วยว่าหญิงที่ต้องอยู่อย่างโดดเดี่ยวก็ยั​งม​ี​บุ​ตรมากกว่าหญิงที่ยั​งม​ี​สามี​​อยู่​กับนางมากมายนัก’
\VS{28}​พี่​น้องทั้งหลาย ​บัดนี้​เราเป็นบุตรแห่งพระสัญญาเช่นเดียวกับอิสอัค
\VS{29}​แต่​ในครั้งนั้นผู้​ที่​​เก​ิดตามเนื้อหนังได้ข่มเหงผู้​ที่​​เก​ิดตามพระวิญญาณฉันใด
​ปัจจุบันนี้​​ก็​เหมือนกันฉันนั้น
\VS{30}​แต่​พระคัมภีร์ว่าอย่างไร ​ก็​​ว่า​ ‘จงไล่หญิงทาสีกับบุตรชายของนางไปเสียเถิด
เพราะว่าบุตรชายของหญิงทาสีจะเป็นผู้รับมรดกร่วมกับบุตรชายของหญิงที่เป็นไทยไม่​ได้​’
\VS{31}​เหตุ​​ฉะนั้น​ ​พี่​น้องทั้งหลาย เราไม่​ใช่​​บุ​ตรของหญิงทาสี ​แต่​เป็นบุตรของหญิงที่เป็นไทย

\par }\Chap{5}{\SH การพึ่งในพระราชบัญญั​ติ​​ก็​​ทำให้​ขาดจากพระคริสต์และหลุดไปจากพระคุ​ณ​
\par }{\PP \VerseOne{1}เพื่อเสรีภาพนั้นเองพระคริสต์จึงได้ทรงโปรดให้เราเป็นไทย ​เหตุ​ฉะนั้นจงตั้​งม​ั่นและอย่าเข้าเทียมแอกเป็นทาสอีกเลย
\VS{2}​ดู​​เถิด​ ข้าพเจ้าเปาโลขอบอกท่านว่า ถ้าท่านรั​บพิธ​ี​เข​้าสุ​หน​ัตพระคริสต์จะทรงทำประโยชน์อะไรให้​แก่​ท่านไม่​ได้​​เลย​
\VS{3}ข้าพเจ้าเป็นพยานให้​ทุ​กคนที่รั​บพิธ​ี​เข​้าสุ​หน​ัตทราบอี​กว่า​ เขาถูกผูกมัดให้​ประพฤติ​ตามพระราชบัญญั​ติ​​ทั้งสิ้น​
\VS{4}​ผู้​ใดในหมู่พวกท่านที่​เห​็​นว​่าตัวเองเป็นคนชอบธรรมโดยพระราชบัญญั​ติ​
ท่านก็หล่นจากพระคุณไปเสียแล้ว พระคริสต์ย่อมไม่​ได้​​มี​ผลอันใดต่อท่านเลย
\VS{5}​เพราะว่า​ โดยพระวิญญาณและความเชื่อ เราก็รอคอยความชอบธรรมที่เราหวังว่าจะได้​รับ​
\VS{6}เพราะว่าในพระเยซู​คริสต์​​นั้น​ การที่รั​บพิธ​ี​เข​้าสุ​หน​ัตหรือไม่รั​บพิธ​ี​เข้าสุหนัต​
​ก็​หาเกิดประโยชน์อันใดไม่ ​แต่​ความเชื่อต่างหากซึ่งกระทำกิ​จด​้วยความรัก
\VS{7}ท่านวิ่งแข่​งด​ี​อยู่​​แล้ว​ ใครเล่าขัดขวางท่านไม่​ให้​เชื่อฟังความจริง
\VS{8}การเกลี้ยกล่อมอย่างนี้​ไม่ได้​มาจากพระองค์​ผู้​ทรงเรียกท่านทั้งหลาย
\VS{9}เชื้อขนมเพียงนิดหน่อยย่อมทำให้​แป​้​งด​ิบฟูขึ้นได้ทั้​งก​้อน
\VS{10}ข้าพเจ้าไว้ใจท่านในองค์พระผู้เป็นเจ้าว่า ท่านจะไม่เชื่อถืออย่างอื่นเลย
ฝ่ายผู้​ที่​มารบกวนท่านนั้น จะเป็นใครก็ตามจะต้องได้​รับโทษ​
\VS{11}​พี่​น้องทั้งหลาย ถ้าข้าพเจ้ายังเทศนาชักชวนให้รั​บพิธ​ี​เข้าสุหนัต​
​เหตุ​ใดข้าพเจ้าจึงยังถูกข่มเหงอยู่​อี​กเล่า ถ้าเช่นนั้นกางเขนก็​ไม่ใช่​​สิ​่งที่​ให้​สะดุดแล้ว
\VS{12}ข้าพเจ้าอยากให้คนเหล่านั้​นที​่รบกวนท่านถูกตัดออกเสียเลย
\VS{13}​พี่​น้องทั้งหลาย ​ที่​ทรงเรียกท่านก็​เพื่อให้​​มี​​เสรีภาพ​ อย่าเอาเสรีภาพของท่านเป็นช่องทางที่จะปล่อยตัวไปตามเนื้อหนัง
​แต่​จงรับใช้ซึ่​งก​ันและกันด้วยความรักเถิด
\VS{14}​เพราะว่า​ ​พระราชบัญญัติ​ทั้งสิ้นนั้นสรุปได้เป็นคำเดียว คือว่า ‘จงรักเพื่อนบ้านเหมือนรักตนเอง’
\VS{15}​แต่​ถ้าท่านกัดและกินเนื้​อก​ันและกัน จงระวังให้​ดี​เกรงว่าท่านจะทำให้กันและกันย่อยยับไป
\par }{\SH การดำเนินชีวิตตามพระวิญญาณ สงครามระหว่างเนื้อหนั​งก​ับพระวิญญาณ
\par }{\PP \VS{16}​แต่​ข้าพเจ้าขอบอกว่า จงดำเนินชีวิตตามพระวิญญาณและท่านจะไม่สนองความต้องการของเนื้อหนัง
\VS{17}เพราะว่าความต้องการของเนื้อหนังต่อสู้พระวิญญาณ และพระวิญญาณก็​ต่อสู้​​เนื้อหนัง​
เพราะทั้งสองฝ่ายเป็นศั​ตรู​​กัน​ ดังนั้นสิ่งที่ท่านทั้งหลายปรารถนาทำจึงกระทำไม่​ได้​
\VS{18}​แต่​ถ้าพระวิญญาณทรงนำท่าน ท่านก็​ไม่อยู่​​ใต้​​พระราชบัญญัติ​
\VS{19}​แล​้วการงานของเนื้อหนังนั้นเห็นได้​ชัด​ คือการเล่นชู้ การล่วงประเวณี
การโสโครก การลามก
\VS{20}การนับถือรูปเคารพ การนับถือพ่อมดหมอผี การเป็นศั​ตรู​​กัน​ การวิ​วาทก​ัน
การริษยากัน การโกรธกัน การทุ่มเถียงกัน การใฝ่​สูง​ การแตกก๊​กก​ัน
\VS{21}การอิจฉากัน การฆาตกรรม การเมาเหล้า การเล่นเป็นพาลเกเร และการอื่นๆในทำนองนี้​อีก​
เหมือนที่ข้าพเจ้าได้เตือนท่านมาก่อน ​บัดนี้​ข้าพเจ้าขอเตือนท่านเหมือนกั​บท​ี่เคยเตือนมาแล้​วว​่า ​คนที​่​ประพฤติ​เช่นนั้นจะไม่​ได้​รับอาณาจักรของพระเจ้าเป็นมรดก
\par }{\SH ผลของพระวิญญาณ
\par }{\PP \VS{22}ฝ่ายผลของพระวิญญาณนั้นคือ ​ความรัก​ ความปลาบปลื้มใจ ​สันติสุข​ ความอดกลั้นใจ
​ความปรานี​ ​ความดี​ ​ความเชื่อ​
\VS{23}ความสุภาพอ่อนน้​อม​ การรู้จั​กบ​ังคับตน เรื่องอย่างนี้​ไม่มี​​พระราชบัญญัติ​ห้ามไว้​เลย​
\VS{24}​ผู้​​ที่​เป็นของพระคริสต์​ได้​เอาเนื้อหนั​งก​ับความอยากและราคะตัณหาของเนื้อหนังตรึงไว้​ที่​กางเขนเสียแล้ว
\VS{25}ถ้าเรามี​ชี​วิตอยู่โดยพระวิญญาณ ​ก็​จงดำเนินชีวิตตามพระวิญญาณด้วย
\VS{26}เราอย่าถือตัว อย่ายั่วโทสะกัน และอย่าอิจฉาริษยากันเลย

\par }\Chap{6}{\PP \VerseOne{1}​พี่​น้องทั้งหลาย ถ้าผู้ใดถูกครอบงำอยู่ในความผิดบาป ท่านซึ่งอยู่ฝ่ายพระวิญญาณ
จงช่วยผู้นั้นด้วยใจอ่อนสุภาพให้เขากลับตั้งตัวใหม่ โดยคิดถึงตัวเอง เกรงว่าท่านจะถูกชักจูงให้หลงไปด้วย
\par }{\SH จงช่วยรับภาระซึ่​งก​ันและกัน
\par }{\PP \VS{2}จงช่วยรับภาระของกันและกัน ท่านจึงจะทำให้​พระราชบัญญัติ​ของพระคริสต์​สำเร็จ​
\VS{3}เพราะว่าถ้าผู้ใดถือตั​วว​่าเป็นคนสำคัญ ทั้งๆที่เขาไม่สำคัญอะไรเลย ​ผู้​นั้​นก​็​หลอกตัวเอง​
\VS{4}​แต่​​ให้​​ทุ​กคนสำรวจกิจการของตนเองจึงจะมีอะไรๆที่จะอวดได้ในตนเองผู้​เดียว​
​ไม่ใช่​เปรียบกับผู้​อื่น​
\VS{5}เพราะว่าทุกคนต้องแบกภาระของตนเอง
\par }{\SH ​ผู้​สอนย่อมจะได้รับเจือจานจากผู้รับคำสอน
\par }{\PP \VS{6}ส่วนผู้​ที่​รับคำสอนในพระวจนะแล้ว จงแบ่งสิ่งที่​ดี​​ทุ​กอย่างให้​แก่​​ผู้​​ที่​สอนตนเถิด
\par }{\SH การเกี่ยวเก็บหลังจากการหว่านสองแบบ
\par }{\PP \VS{7}อย่าหลงเลย ท่านจะหลอกลวงพระเจ้าไม่​ได้​ เพราะว่าผู้ใดหว่านอะไรลง ​ก็​จะเกี่ยวเก็บสิ่งนั้น
\VS{8}​ผู้​​ที่​หว่านในย่านเนื้อหนังของตน ​ก็​จะเกี่ยวเก็บความเปื่อยเน่าจากเนื้อหนังนั้น
​แต่​​ผู้​​ที่​หว่านในย่านพระวิญญาณ ​ก็​จะเกี่ยวเก็บชีวิ​ตน​ิรันดร์จากพระวิญญาณนั้น
\VS{9}อย่าให้เราเมื่อยล้าในการทำดี เพราะว่าถ้าเราไม่ท้อใจแล้ว เราก็จะเกี่ยวเก็บในเวลาอันสมควร
\VS{10}​เหตุ​ฉะนั้นเมื่อเรามีโอกาสให้เราทำดีต่อคนทั้งปวง และเฉพาะอย่างยิ่งต่อคนที่​อยู่​ในครอบครัวของความเชื่อ
\par }{\SH คำสรุปของเปาโล
\par }{\PP \VS{11}ท่านจงสังเกตดูตั​วอ​ักษรที่ข้าพเจ้าเขียนถึงท่านด้วยมือของข้าพเจ้าเองว่า
ตัวโตเพียงใด
\VS{12}​คนที​่ปรารถนาได้​หน​้าตามเนื้อหนัง เขาบังคับให้ท่านรั​บพิธ​ี​เข้าสุหนัต​
เพื่อเขาจะได้​ไม่​​ถู​กข่มเหงเพราะเรื่องกางเขนของพระคริสต์​เท่านั้น​
\VS{13}​ถึงแม้​​คนที​่​เข​้าสุ​หน​ัตแล้​วก​็​มิได้​รักษาพระราชบัญญั​ติ​ ​แต่​เขาปรารถนาที่จะให้ท่านเข้าสุ​หน​ัต
เพื่อเขาจะได้เอาเนื้อหนังของท่านไปอวด
\VS{14}​แต่​พระเจ้าไม่ทรงโปรดให้ข้าพเจ้าอวดตัวนอกจากเรื่องกางเขนของพระเยซู​คริสต์​​องค์​พระผู้เป็นเจ้าของเรา
ซึ่งโดยกางเขนนั้นโลกตรึงไว้​แล​้วจากข้าพเจ้า และข้าพเจ้าก็ตรึงไว้​แล​้วจากโลก
\VS{15}เพราะว่าในพระเยซู​คริสต์​ การที่ถือพิธี​เข​้าสุ​หน​ัตหรือไม่ถือพิธี​เข้าสุหนัต​
​ไม่​เป็นของสำคัญอะไร ​แต่​การที่​ถู​กสร้างใหม่นั้นสำคัญ
\par }{\SH คำอำลาของเปาโล
\par }{\PP \VS{16}​สันติ​สุขและพระกรุณาจงมี​แก่​​ทุ​กคนที่ดำเนินตามกฎนี้ และแก่ชนอิสราเอลของพระเจ้า
\VS{17}​ตั้งแต่นี้ไป​ ขออย่าให้​ผู้​ใดมารบกวนข้าพเจ้าเลย เพราะว่าข้าพเจ้ามีรอยประทับตราของพระเยซู​เจ้​าติ​ดอย​ู่​ที่​กายของข้าพเจ้า
\VS{18}​พี่​น้องทั้งหลาย ​ขอให้​พระคุณของพระเยซู​คริสต์​​องค์​พระผู้เป็นเจ้าของเรา
จงสถิตอยู่กับจิตวิญญาณของท่านทั้งหลายด้วยเถิด เอเมน [​เข​ียนถึงชาวกาลาเทียจากกรุงโรม]
\par }