12
Yesus ami weng faldak wain langabip tiin molin ami diim tii-lom weng bokosa kaata ko
Mat 21:33-46, Luk 20:9-19
1 Kemin, Yesus ayo weng faldak-tiimin weng iip maakup maakup ayo bakayin-bam ale, tunum ma wain langabip ma talalu kutii-lomda, tam uti foko kela wain san ayo dikiba-kup; tuum tem kala-lomdipla, ok liip unemin dotu sok lap iyo fokolip daak unule, yaan ta talela kutiilipla, ok bana-unemin ok bon uyo dotu kutii kela, langabip kaptam tiin mo-bom ilin tunum ami am ayo bitam asal kaptamu de kamolale, tunum wain lang tiin molokomip iyo, ulela bokoyila ko: Wain lap abu tii-mokoma kaali, dakabi kutii kela tak-nuubi ok ayo laabi kutiiliwa, kaptum kusal ita tal molipla, kipta sisol ayo kuluu-lom anung ma iltipni kuluubip-kup, nakal anung ma kuluu kulaap-nip din unemak o, kala kamboya bilin samaan kawu una. 2 Kawu bom-balala, wain lap abuumin umi am uyo daan tiltam tabamnula kawu, tiin-saanin tunum iyo wain lap dakamsi kutii kutii kela ok ayo tuk-nuu-bam ok laabi kutiilipla, aptum kusal imi kuyip ita tal moliwa, wain lang kayaak ayo almi okok kemin tunum ayo ma dabaala tal wain lang tiin molin imi bokoya-lomda: Nimi kamokim ami wain lap kaami ok kaami sisol anung ata kup-nipla, nulmi kamokim kulela unon o, yinba. 3 Lale, ili biwaka-bi-lomdip, disa kulu dabaalip alami kamokim ami be una. 4 Kemin, asuk tal atama yi, Kamokim ayo asuk okok kemin tunum kusnum ma ami weng ayo bokola-lom dabaala din wain lang tiin molin tunum imi diim unale, ami kamokim ami weng kola kulii-tilba kaayo, bokoya. Katale, iyo dabom bakela-lomdip, kukup mafak kaayo, kukaan-bi-lom dabaalip unale, 5 kamokim ayo asuk ma dabaala din itamale, atin aalip saakna. Kemin, kanu-bam tunum yaapkan kiili, fokola din itamum e, malo ma ye-bilip tale-bam ale, malo ma kiita, yelip atin saaka-laa-bilip kelip. 6 Kemin, kamokim almi man aket-iip maakup alafin kelale, kamokim ayo aket fukunbi talaala yi, Awu, nali nalmi man aket-kup kola-laabi kulaata, dabaali din una namti, ami weng kaali, kuyang saak telalip disa yo, kala kala-lomdaya almi man mafiing diim kawu, dabaala din wain lang tiin molin tunum imi fanang una. 7 Lale, tiin molin tunum kiiyo, atamiwale, ili weng boko una-tala-ke-bam bokolip: Kulaali ti wain langabip kayaakim almi man kemin, bom bii-lom almi aalap ami taanokoma kawu, alalta aalap ami mafek mafek alik kiili tiin mo-lom almi alik ke-lokoma kemin, baan aalupla taanala, wain langabip kaltam ayo nulmi alik keyuk o, kala-lomdip, 8 yak man ayo dap-tal fuku-lom aalipla taanale, tunum man kaayo, sisii dilili dibii tam uti yal foko dabaalip tamdaak saaklo kawu abamna no, kala-lom Yesus ayo faldak-tiimin weng kaayo, kanum bakaya ko.
9 Kemin, Yesus ayo weng ma dik-daaya-lomda: Kipyo, wain langabip kayaak ami asuk talokoma kaa, ali wain langabip tiin molin kasel kii, kanimin ma noyokoma ni? Ali taldaya, tiin molin tunum kiili, atin ti anula taaniple, asuk tunum kusnum ma ulela-lomda, wain langabip kaayo, kuyak kiimi sikil diim tiiyala, ita taltam wain langabip kaayo, tiin molokomip o, kala bakayin-bam 10-11 asuk bokoya-lomda: Tiin molin tunum ita taba-lomdip wain langabip kayak ami man aalip taanba kiili, sawaayak kaptoop ami tunum kusnum imi kukup kanu-bisip iltap te! kala God ami Sukon Tem kaali, kanum boko-lomdu:
Ok fukulin tunum ili am kaa dina-bam tiyak daaliwa, Am kun ma kaali, mafak o, kala-lomdip faldang mo binalip yak balang diim kabang abamna. Katale, kamokim ali am kun kaa atam-ilomda: Kwin! kaali ti tambal kemin am dubim ami duwokop kelak o, kala-lomda am kun kaali, asuk dibii tildak dap-molaya ayo tangbal mokso ke tolnu. Kemin, kamokim ami kanola kulaa God alalta kemin, nuli utamuwa yi, Ami kanola kaa fan tangbal kela kayi! kala-sulup o,
kalsu. Kemin, ipkal kuuli, tik-tii-bam atam-laabip. Katale, kibi kanimin o kalalipla kuumi miit kaayo, dotu atamin disa kesip i? kala Yesus ayo kamok kamok imi kanum bakayale, kulaa 12 yakal utamiwa yi, Ee, Yesus ayo nulmi sang kulaata, faldak numi diim tii bakayinba kala, kala-lomdip, Kulaa yak dafukulum o, kalip. Katale, unang tunum Yesus ami weng, weng san-kaabip imi itam-suun-daa-lomdipla kemin, ayo sok dedulin disa, kela unip ko.
Kamok kamok kiimi tal takis moni kukaalin ami sang kaata, Yesus ami dik-daansip kaata ko
Mat 22:15-22, Luk 20:20-26
13 Kemin, Falosi tunum iip maakup maakup so, Herot ami tunum iip maakup maakup iso, kiili fokolip din Yesus ami fanang din-ilomdip, kasen-foko-lom weng ma dik-daalipla, Ayo weng mafak aye ma bokola kala, kalalipla, tal bokoyipla, nuyo din dafuku dibii-din weng bakamin baan diim daalum o, kala-lomdip yim-baalip unip. 14 Kemin, Falosi nikil kiiyo, tal Yesus ami bokola-lomdip: Kukuyin tunum kapyo! Nuli titamsup kemin, kabi win soyal tunum iso, win dinim tunum iso kiili, kukup tambal kaali, maakup kukaayim-bom ale, kabi tunum ma ami atul kaali, ma suun-daalamap disa le; kabi suunkup tituun-kup tabin weng kaata-kup bakayim-bam ale, God ami weng kaata-kup kanumin o, kalba kaata kuluu-lomdapla, fan, tituun-kup tabin weng kaata-kup unang tunum kiiyo, kukuyim-bam ken-umbap. Lale, mafek mafek ma kaami sang kaata dik-daap-tum o kalup. Kemin, (Rom kasel imi lo ma kaa boko-lomdu: Ipni takis moni kaali, nulmi King Sisa almi gavman ami kukaalin o, kalsu. Kemin ale, Juda kasel numi lo kaata boko-lomdu: Ipni moni kaali, God ami kulaalin o, kalsu. Kemin,) numi moni kaali, Sisa ami kukaalum e? God ami kukaalum e? 15 Sisa ami kukaalokomup elile, kela God ami kukaalum e? kemin, kapni aket fukunbap kaata, bokoyapla kawu, nuli utamum o, akiple, Yesus ayo imi aket mafak fukunbip kaali, akal kaal kela yi, Ali weng mafak ma bokoya kala kalum o kala-lomdip kanubip kala, ayo bokoya ko: Kibi kanimin o kala nali kasen-faka-bam nam-kukubip i? Tuumon maakup ma kulii-tilipla, nali atamon o, yakale, 16 fan, tuumon maakup ma kulii-din daalipla kawu, imi dik-daaya-lomda: Yak tuumon diim kabak-ali sinik so, win so, kala bom-bilip kii, kawanmi sinik sole, win so, kiita bom-bilip i? yakale, iyo bokolip: Sisa ami sinik so, win so, kiita no, akipla, 17 Yesus asiik bokoya-lomda: Uyo kanolin kemin, tuumon kalawaali Rom kasel imi King Sisa ami tuumon kemin, Rom kasel imi gavman almi kukaan-bam ale, God ami mafek mafek kiita, kuno God ami kukaan-bam kemin o, yakale, isiik weng san-ilomdip Yesus ami weng kaali, akal alik ma bokola no, kala-lomdip, aket fanang alik tabaneyu ko.
Yesus ayo unang tunum taansip kiimi asuk tam tiin kawong ke-lokomip kaami weng kaata, Sadusi imi bakayinsa kaata ko
Mat 22:23-33, Luk 20:27-40, Ap 23:6-9
18 Juda kasel imi kamok kamok malo ma kiili, Sadusi yo, ken-umbip iyo boko-lomdip: Unang tunum taansip kiili, asuk tam tiinokomip disa yo, ken-umbip. Kemin, Sadusi malo ma iyo (din Yesus ami dik-dakamin kaa fiitmin dukum ma dik-daaluwa, ami miit kaali, talalu daka-daa bokoyin disa kela namti, unang tunum iyo aban-delik i! kalalip) tal Yesus ami bokola-lomdip: 19 Kukuyin tunum kapyo! Nuli weng ma dik-daalum o, kalup. Kemin ale, sawaayak kawu, Moses ata God ami Lo ayo numi kuyinsa umi anung uyo boko-lomdu:
Tunum ali tunum man ma foko tiilin dinim ke ilomda saaka-lom kalel kutiila namti, niing alta asuk fik ami kaluun uta kuluula akam imi tunum man kuulokomip kaali, ali boko-lomda: Kabi nami abaap ami man kayi! aka-lomda, kamasi fik taanse ami bung mafek mafek uyo man kuula ami kukaalak o,
kalsu. 20 Kemin, weng san-bom ilapya! Siin kaali, tunum ma ami man tunum nikil kiili fetkal kemin, nikil alik taltam fusuulipla, fik diil asiik unang ma kuluu bii, man ma kuulin disa ke, taanale, 21 almi tamon asiik asuk fik ami kalel kaluun kuuyo, kuluula. Kata, akal man ma kuulin disa ke-lom taanale, niing iip akal asuk ti kuluuta kuluula, 22 nikil alik kanumin-kup ke-bi-lomdip man aye ma kuulin disa ke-lomdip taanipla, atin mafiing mafiing kulaata unang ukol kano taan kesu no. 23 Kemin, tunum nikil fetkal alik kiili, unang maakup kuuta-kup kuluu biile, taan-taan-kesip. Kemin, bom-bi-lom tunum taansip imi tam tiin kawang ke-lokomip kaali, unang kuuta, kawanmi kalel ke-lokomu ni? Kemin, kapni aket fukunbap kaata, bokoyap, weng selum o, akiwale, 24 Yesus asiik imi weng maan tiiya bokoya-lomda: Ibi God ami Sukon Tem Weng kaali, talalu ma kaal kelin disa kesip kemin, God kaali, titil soyim o, kalin dinim kesip. Kemin, ibi ti aket mafak-kup fukun-unbip o. 25 Weng san bom iliwa! Ilom am ma daanokomu kaali, unang tunum taansip imi asuk tam tiin tam God ami abip suunkup ilokomip uyo, unang dan kaa-bala, tunum dan kaa-bala, ke-mokomip disa; kiili, tiltam akal alik ke-lomdip abiil tikiin kayaak ensel iltap ke-lokomip te!
26 Kemin, ipni weng kaa boko-lomdip: Unang tunum taansip kiiyo, taan-ilom atin maaklo kesip o, kala-laabip. Yale, bii God ata asuk yim-folala tam tiin baalokomip o, kala-laabip kaami sang kaayo, bokoyan o, akipla, Moses ami buk tem weng kaayo, boko-lomdu:
Moses ayo as katip ma tolsa kaami diim kabaku wing kaali, kiin-tabamnala ayo atamala, God ayo Moses ami weng bokola-lomda: Nali Abraham so, almi man Aisak so, ilmi man loop Jekop so, alimal ilmi God namti kala bombi no, ansa no,
kalsu. Kemin, ibi Sukon Tem Weng kuuli, tik-tiin-unbip lale, talalu ma kaal kesip disa. 27 Kemin, tunum taan-ilom din God aso suunkup laabip isole, tunum tiin kawong bom-bilip iso, ita tiin mosa. (Kemin, altap, God ami weng Moses ami bokonsa kaami miit kuuli dok kata naa kalolip: Kemin, Abraham alimal kiili, sawaayak kawu taansip. Lale, God ami tiin diim kaali, ili bom-bilip o, kalalala, Nali alimal imi God ti kalabi no, kala bokonsa.) Kemin, ibi boko-lomdip: Unang tunum taansip kiili, atin disa kesip. Kemin, asuk iyo taltam tiinokomip disa yo, kala-laabip kaali, fan daa yo, kala, Yesus ayo Sadusi imi kanum bakaya ko.
God ami lo sakbaalim dukum kaami sang kaata ko
Mat 22:34-40, Luk 10:25-28, Rom 13:8-10, Gal 5:14-15, Jems 2:8
28 Kemin, lo utam-laamin tunum ma tal tola weng san-balaya, weng takenbip e kala, utamala yi, Yesus ayo kiimi weng kaali, maan tela weng tambal kaata-kup bakaba no kalalaya, akal Yesus ami dik-daala-lomda: God ami weng bokoyinsa kaayo, dok kanolin kaata diildiil i? akale, Yesus asiik bokola-lom: 29 God ami weng diildiil kaali ti Moses ami bokola-lomda:
Israel unang tunum ibi talalu weng san iliwa! Dukum kaali, numi God kemin, maakup kulaata-kup numi Kamokim kayu! 30 Kabi ti ami aket kaali, atuk-atuk-ke-laamin daa yo. Kapni aket aa, fanang aa, tiin aa, titil aa, kiili, alik kulaalap yak God Dukum ami diim abamnip ami aket-kup kolan o,
kalsa kaata, diildiil o. 31 Aa, weng fatap ma kaa boko-lomda:
Kabi kaltapni angtiil aket duu-lom tiin mo-laabap tap ke, kaptum kusal so, kayak kayak so, imi aket kuyale, tiin saanin o,
kalsa. Kemin, weng kalu kusnum ma uta taba-lomdu weng alep kiili, yim-baak molokomu disa yo, kalale, 32 lo utamsa tunum asiik Yesus ami bokola-lomda: Kukuyin tunum kapyo! Kaali faneng te. God alaltap kaayo, ma bombe disa; kemin, maakup ata-kup numi kamokim kemin, kaali faneng tituun weng kaata bakayinbap. 33 Kemin, kanola tunum ayo anung-anung-kemin daa ke-bam, almi aket aa, fanang aa, tiin aa, titil aa, kiiyo alik kulaala yak God ami diim abamnipla, atin dukum ami aket-kup kola-bomdala, almi angtiil kaami aket uyo tambal-kup tiin mo-laaba; kanolin kaata kaptum kusal kayak kayak imi aket kuya-laabap namti, tunum kaami kanuba kukup kaata, atin ti ata ata ke-lom, taloop aye, ima aa kiili fuulip kiin-bala God ami kukaalin kaali, kabaak banokomu no, kalale, 34 Yesus ayo atamaya, Tunum kaali, aket tambal fukun-ilomda kanum bakaba kala, ayo bokola-lomda: Kabi mepso taltam God ami miit tem talapla, God akal kabi tiin molon o, kalba no, akale, kamok kamok ili suun-daa-lomdip ili maso ma bakamamip dinim kela unip ko.
God ata uldaa-dabuulala tiltam Kamokim kesa tunum kaami weng kaali, Yesus ata Falosi imi dik-daayinsa kaata ko
Mat 22:41-46, Luk 20:41-44
35 Kemin, Yesus ali lotu am diilim kaptamu bomdala, unang tunum kiiyo, weng bakayim-bam kukuyim-bamdala, weng ma kaayo, bokoya-lomda: Kanimin o kala lo utamsip tunum ili boko-lomdip: God ami uldaa-dabuusa tunum Kraist o kebip kaali, King Devit ami man loop ayo taltam tabasa kaptoop ami tunum o, kala-laabip i? 36 Kemin, sawaayak kaali, God ami Sinik Tambal kaata, almi aket fukunin kaayo, King Devit ami kolala, akal boko-lomda:
God Dukum ata nami Kamokim ayo bokola-lomda: Kapyo! Tal aba yang nalmi ting tuuplo kamokim ami tiin-yaamin baan kabaaku tiin-balapla, bii-lom nata nata kelila kawu, kapni waasi iyo dimiili kabaak banip kamboyi kala kalalawa kawu, kii kapta tiin molokomap o, kala God ayo kanum bokonsa no,
kala Devit ayo kanum bokosa. 37 Kemin, God ami uldaa-dabuula tiltam Kamokim kesa kaa, kawanami man i? Kanola Devit ayo fuku-daala yi, Am ma daanokomu kaa, ilom kaptoowu nalmi man loop ata ma tiltam tabokoma kala kalala kaami aket kaata-kup fanang daa-lom bokosa dinam, kabak boko-lom: Kaa nami Kamokim o, kaloma disa yo. Devit ali kalok nolin aket kaaso, fanang-daa ke boko-lomda: Kaa nami Kamokim o, kalsa ni? kala Yesus ayo kanum bokoya ko.
Yesus ayo boko-lomda: Lo utamsip tunum imi kukup mafak o, kalsa kaata ko
Mat 23:1-36, Luk 20:45-47
Kemin, unang tunum yaapkan tal tiinip iyo fiyaap duu-bamdip Yesus ami weng uyo weng san-kaamip. 38 Kemin, Yesus ayo kukuyin-bam ale, weng ma bokola ko: Ibi mep lo utamsip tunum iyo talalu itafii-bamdiwa yo! Imi aket fukubip kaalile, ti ilim batbat kaata-kup miki-bi-lomdipla abip kawu tal-une-buluwa, unang tunum iyo numi itafiimik o! kala-lomdip tal-une-bam ale, iyo din maket saanin baan diim unokomip kaali, unang tunum iyo tal bakayin-bamdip: Kamokim, kaa balap o? Kukuyin tunum kaa balap o? yakan-kaamin o, kalaliwa, unang tunum imi tiin diim kawu tal-une-bam ale, 39 iyo din lotu am aye, ima inin am aye kawu, din unokomip kaa, ti abiin tambal-kup kuluu tiinupla, tunum unang iyo itafii-bamdip numi win ayo kufuyik o, kal-bom kanun-umbip. 40 Lale, lo utamsip tunum iyo unang kaluun imi kasen-fokoya-lomdip imi sin-laamin am ayo bak-daayiple, iyo am dinim, mafek mafek dinim ke-bam kanun-umbip o. Kanolin kukup mafak kaata kanubip. Lale, ili unang tunum imi tiin diim kawu, God ami beten kamaalup kawo kala, bakan kaptoop kaptoop-ke-bulupla, unang tunum iyo itam-somdipla, numi tong kaata-kup bakayik o, kal-bomdipla, beten batbat-kup ken-umbip o. Kanola, ibi imi talalu itafii-bamdiwa kayi! Kukup mafak awak sakbaalim dukum kaali ken-umbip kemin, God ali angtiil yol awak sakbaalim dukum kaata, kuyokoma te! kala, Yesus ayo lo utamsip tunum imi sang kaata, unang tunum imi kanum bakaya ko.
Unang kaluun ma tuumon kiin-abin alep yim-bii tal Jerusalam lotu am diildiil kaptamu God ami konsu kaata ko
Luk 21:1-4, 2Kor 8:12
41 Yesus ali lotu am diilim kaptamu God ami moni kulii-tal abuumin kaami ket mepso kulu tiin-bomda, unang tunum imi kukup kaata, itafiimala, moni ayo kulii-tal ket abuumipla, mafek mafek soyal ili ti moni yaapkan-kup kulii-tal ket abuu-bilipla, 42 unang kaluun atin mafek mafek dinim ma ukol tal tuumon kiin-abin katip katip alep kiita-kup yim-bital ket abuulu utama. 43-44 Kemin, Yesus ami daang bakaalin tunum imi weng umuuya tal atamipla ayo bokoya-lomda: Ibi unang kaluun kuu utamip o? Unang tunum malo ili bung yaapkan so la, tuumon anung katip kuliita kulii-tal God ami kukaanbip; kemin ale, mafek mafek dinim unang kaluun umi tuumon katip ma ima saan-bam inokin kuliita alik dilii-tal God ami alik kolu kemin, atin ti weng tifan eng ma bokoyokomi kemin, ibi weng san bom iliwa! God ami tiin diim kaa, unang kaluun mafek mafek dinim umi kukup kanolu kaali ti, uta uta ke-lomdu unang tunum imi kukup ayo kabaak bana no, kala Yesus almi daang bakaalin tunum iyo kanum bokoya ko.