28
Melite gimbâŋân arim mali.
1 Haru ginŋângen âgâenŋe ainâk luâk siâ togombo kipia ire wânân dâenŋe Melite dâm maknengiep. 2 Akto hân aregât ambolupŋande gala aknengimbiâ nâŋgâenŋe dâtŋe agep. Gala aknengimbiâ tânâk togombo hâknenŋe bâlâpŋe akto kâlâp hâwurum ombiâ nâŋgâyion. 3 Kâlâp nâŋgâm tatenŋe Pauloŋe kâlâp pitim om hewumdâk siâ mem om tato ululunŋe kâlegenba hâme hewuk siâŋe onekbop dâm gam Paulogât bâtŋân igim bigeim kilep. 4 Hain akto hân aregât ambolupŋande hâme hewuk arekŋe Paulogât bâtŋân igim kilep are ekmâ hin dâm magaŋgi goaŋgi agi, “Luâk irekŋe luâk siâ kondo moep aregât hâuŋe haruŋe lauŋân bo pikto mondâpgât haru ginŋângen gambo yu keiŋe hekalaŋdâp mon?” dâyi. 5 Hain dâmbiâ Pauloŋe bâtŋânba kom pando gembo kâlâpŋe oep. Ondo Paulo hâme hewukŋe bo igiep hainare akmâ âlepŋe kilep. 6 Hain kindo yâkŋe hin dâyi, “Hâme hewukŋe igimbo gilâm bâleŋe bo gam ariâp gârâmâ momberâp.” dâyi. Hain dâm aregât tâŋâk ekmâ kili. Ekmâ kinbiâ hain bo akto ekmâ han lâuwâ akmâ hin dâyi, “Luâk ire âmâ luâk niambi me gain?” dâyi.
Pauloŋe luâk siâ kundatdâ are heŋgemgoep.
7 Akto luâk humoyeŋe siâ kotŋe Popilio kipia malion are ginŋân malep. Akto luâk arekŋe gala aknengim oloŋ nenekto emetŋân âgâm olowâk mandenŋe hilâm âlâwu bo agep. 8 Akto ain Popilio eweŋe kundat akmâ hâkŋe kâlâp akto tep patatak agep. Hain akmâ mando Pauloŋe nâŋgâm yâkgâlân arim kautŋân mem Anutu ulilaŋmâ mem heŋgemgoep. 9 Heŋgemgombo aregât pat kipia ambolupŋande nâŋgâm luâk âmbâle kundat agi are hârogâk meyekmâ togombiâ hainâk mem heŋgemyeŋgum malep. 10 Heŋgem yeŋgumbo aregât hâuŋe okot âlep nâŋgâm gala aknengim sikum ito me wan me wan are nengiyi. Hain akmâ mandenŋe dewutâ âlâwu bo akto ariwerâm aktenŋe dâwân sot om nembaigât dâm lokom ba waŋga siân katnengiyi.
Melite are hepunmâ Roma kipia humoân ariyi.
11 Akto waŋga are âmâ ulikŋân Alesandria kipianba togombo tânâk seru sopŋe akto ain kilep are hâmeŋân lâpioyeŋe lâuwâ daŋgândâ hâwim kepikmâ katmâ waŋga aregât kotŋe “Lâpionenŋe” dâm koli are egion. Ekmâ âmâ mandenŋe dewutâ âlâwu bo akto tânâk sopŋe tâlâgumbo âmâ 12 waŋga ain âgâenŋe menenekmâ Siraku kipian ariep. Ain arimbo hilâm âlâwu bo agep. 13 Arewa arim seru humo arekŋe mem pan nenekto Regioŋ kipian ariyion. Emet hauŋdo haminenŋângenba seru humo siâ puŋ puŋ pando arim hilâm lâuwâ bo akto Puteoli kipia Italia hân talewân ariep. 14 Arim waŋga hepundenŋe kipia aregât ambolupŋande biwiyeŋe Yesugâlân katmâ maliŋe togom mem kewugu nenekbiâ yâk olop mandenŋe sonda konok bo agep. Akto arewa kei hân arim Roma kipian ariwerâm agion. 15 Hain akmâ arim mandenŋe Yesugât kâmot Roma kipian maliŋe nengât pat nâŋgâyigât bikŋande togom kipia kotŋe Apio ain lombo yeŋgât emet siâ kotŋe “Emet Âlâwu” ain togom penânengiyi. Penânengim maŋgan nenekbiâ Pauloŋe yekmâ biwiŋe heroŋe akto Anutugât mepaiŋe miep.
Pauloŋe Yuda yeŋgât bâgilupyeŋaet keiyeŋe makyeŋgiep.
16 Roma kipian arienŋe kiapŋe dâmbo Paulo kala busi kâlegen bo katbiâ emet yânŋân âgâm gem mando aregât tembe loko siâŋe damungombo olowâk maliat. 17 Manmâ hilâm âlâwu bo akto Pauloŋe gutŋet dâmbo Yuda yeŋgât humomolupyeŋe togombiâ hin dâm makyeŋgiep, “Galalupne, keine maktere nâŋgâŋet. Nâŋe âmâ bâgilupnenŋande den kârikŋe dâyi are lokom âlepŋeâk manmâ gan. Akto Yuda yeŋgât gasa bo akyeŋgiman. Hain bo aktere hin ina yân hâkâŋne akmâ heyeŋgimbiâ Roma yeŋgât tembe lokolupyeŋande menekmâ Yerusalemgen kala busi kâlegen katnekbiâ talân. 18 Katnekbiâ mandere Roma luâk arekŋe nâŋgât keine nâŋgâwerâm ainugumbiâ keine maktere nâŋgâmbiâ dosane bo talep akto hulaŋ nekberâm agi. 19 Hain akbiâ âmâ Yerusalem yeŋgât humomolupyeŋande kârikŋe akmâ koyeŋgimbiâ aregen gâtŋande Roma yeŋgât humoyeŋande den makmâ hâreniŋbiap dâm magân. Akto galalupne yeŋgât me bâgilupne yeŋgât den mem ge katyeŋgiwerâm aregât bo togoân. 20 Are âmâ Anutuŋe nengât damun nenŋe akbiap dâm huŋgunaŋdo giep aregât Israe luâk nen biwinenŋande konmâ manmaen are emelâk huŋgunaŋdo giep dâre aregât tâk kârikŋande hikonegi. Hikonekbiâ arewa yânŋângen togom ye olop tatmâ yâkgât magaŋgi goaŋgi aknerâm aregât mem oloŋyektere togoâi.” dâep. 21 Hain dâmbo hin dâyi, “Indâgen Yuda hânân manmaiŋe gâŋgât den bo kulemgom nengiyi. Akto luâk siâ bo huŋgunaŋbiâ nengâlân togom gâŋe wan me wan bâleŋe akmat aregât keiŋe bo makto nâŋgâyion. 22 Dâ Yesugât kâmot yeŋgât mem ge katyekberâm siâ siâ akyeŋgimai. Hain dâmbiâ âmâ nâŋgâyion. Aregât âmâ gâŋgât biwige ekberâm togoen.” dâyi. 23 Hain dâm magaŋgiwaen dâm aregât sop kali.
Akto sop are tâlâgumbo emet hauŋdo luâk dondâŋe Paulogât emelan âgâm menduguyi. Mendugumbiâ Anutuŋe damunyeŋe akberâm agep aregât keiŋe makyeŋgim Pauloŋe biwiyeŋe Yesugât katŋetgât nâŋgâm ulikŋân Anutuŋe Mose akto propetelupŋe den makyeŋgimbo kulemgoyi are bunŋe akto Yesu miawagep aregât keiŋe oyaŋyeŋgimbo nâŋgâyi. Hain akmâ tatbiâ emet dâgâep. 24 Akto bikŋande denŋe are nâŋgâm lokoyi. Dâ bikŋande âmâ hâkâŋ agi. 25 Hain akmâ papalakbiâ aregât Pauloŋe hin dâm makyeŋgiep, “Anutugât Heakŋande propete luâk siâ kotŋe Yesaia are nengât bâgilupnenŋe yeŋgât den hin dâm magaŋdo kulemgoep are uŋak bunŋe miawaktâp,
26 “Gâŋe arim luâk âmbâle kâmot humo are hin makyeŋgiwen, “Ondopyeŋe katmâ nâŋgâmai. Dâ keiŋe biwiyeŋân bo katmai. Akto dewunyeŋande amâ ekmai. Dâ keiŋe amâ bo ekmâ nâŋgâmai. 27 Luâk âmbâle kâmot humo are yeŋgât biwiyeŋe boâk hâreak dâpgât ondopyeŋe tigim manmai. Akto dewunyeŋe tigim manmai. Aregât wan me wan ekmâ keiŋe bo nâŋgâm heŋgemgomai. Akto siâ nâŋgâmbiâ biwiyeŋe umatŋe akmap. Akto keiŋânbak bo nâŋgâm heŋgemgomai. Aregât biwiyeŋe nâŋgâlân katbiâ kindo heŋgemgowom.” Anutuŋe hain dâep.” Yesaiaŋe hain kulemgoep.
28 Aregât hin makyeŋgire nâŋgâŋet. Anutuŋe damun nenŋe akberâm aktâp aregât patŋe Yuda luâk bo manmai yâkŋe nâŋgâwaigât dopŋe aktâp. Yâkŋe âmâ nâŋgâmbiâ ârândâŋ akbiap.” dâep. 29 Hain dâm makyeŋgimbo Yuda yeŋgât humomolupyeŋande magaŋgi goaŋgi akmâ lauaŋgim ariyi.
Paulo Roma kipian mando hombaŋ lâuwâ bo agep.
30 Akto Paulo Roma kipian lombo yeŋgât emelan puli panmâ yem mando luâk âmbâle yâkgâlân togoyi are ekmâ maŋganyegep. 31 Togombiâ maŋganyekmâ âmâ Anutuŋe damunyeŋe akberâm Nanŋe Yesu huŋgunaŋep, aregât biwiyeŋe yâkgâlân katŋet dâm aregât keiŋe makyeŋgiep. Makyeŋgim mando siâŋe den are bo koaŋbiâ âmâ Yesugât keiŋe hamep bâlâk makyeŋgim mando hombaŋ lâuwâ bo agep.