27
Pol Rom duba rön bɨyöja pöŋa
1 Gapna Pestas Pol Rom wopik diönɨŋö, rön yadmɨn, ami nöbö bla nugwidɨx mɨdɨb nöbö dib Julias aku, Pol aipam kɨlabɨs nöbö bli kwo aipam pön nugwidɨx mɨdöŋa. Ami nöbö piaku ñɨgö “Empra Ami Nöbö Nuŋ” me rɨmɨdmä. 2 +Makwam wop aku, bɨyöj mögörɨb Adramitiam yöbö aku, Esia Propins duba rön, Sisaria du aŋöi nɨgöŋa. Makwam, bɨyöj aku pön röbö yuö bö dumɨŋa. Nöbö taun dib Tesalonaika, Masedonia Propins yuadö nöbö i pɨsaŋ dumɨŋa. Ib nuŋwa Aristakas.
3 Löum yöbö taun dib Saidon uröpɨnön du aŋöi nɨgmɨŋa. Julias nuŋ Pol nugwo pɨ ösös rɨ ri abön yadöŋa, “Du nöböhöd möhöd nöbö ñɨgö nugwön, nagö ap agapɨm mɨden bla nagö nölɨŋ,” me röŋa. 4 Makwam an Saidon röböx duba rön nugumɨn, hödal diba ödöriö aku hön, röbö diba aipam wöd hömɨdöŋa. Almɨn, röbö wödoböŋ mögörɨb Saipras pö adöi dumɨŋa. 5 Al gɨrön, dumɨd dumɨd Silisia Propins pedöx pedöxɨp rön, du mögörɨb Pampilia pedöx pedöxɨp rön, du Lisia Propins duön, taun dib Maira uröpɨnön aŋöi nɨgmɨŋa. 6 U aŋöi nɨgön, ami nöbö dib kɨlabɨs nöbö bla ñɨgö nugwidɨx mɨdöŋ nöbö aku nugwöŋa, bɨyöj Aleksadria yöbö i mögörɨb Itali duba rɨmɨdöŋa. Makwam, nuŋ anɨŋ yadmɨn, bɨyöj aku wöl dumɨŋa. 7 Bɨyöj aku möla wölön, röbö yuö dib bö duön, höimöliö amɨn dumɨd dumɨd taun dib Kɨnidos uröpɨnmɨŋa. Makwam hödal diba dumɨdmɨŋ adö hömɨn paxdöriö dub maga nɨgölöŋ. Makwam, pö adakwör dumɨd dumɨd mögörɨb Salmoni pedöx pedöxɨp gɨrön, röbö wödoböŋ mögörɨb Krit sɨnaŋ ada pal duön, 8 öliöxɨp dumɨd dumɨd mögörɨb ulmɨdö röbö pö yöra, “Bɨyöj Mɨd Ri Abɨb Kau,” me rɨmɨdöi yöra u aŋöi nɨgmɨŋa. Mögörɨb aku Lasia taun il yöra.
9 An akuyöbö alön, höimöliö akwör rɨp yönmɨdɨm nugugɨrön, Juda nöbö mö ap nɨmölim wop aku hö padɨxmɨn, röbö diba wödɨb wop aku mödö höŋa. 10 Makwam Pol nuŋ ñɨgö yadöŋa, “Nöbö ruai. Dub maga nɨgöl aku, dumɨdɨŋ mönö, ap ömdö yogw ap bla magalɨg gwogwo rön, bɨyöja aipam gwogwo raŋ, an magalɨg röbö nɨmɨb maga rö,” röŋa. 11 Pol aliö röŋ aku, jɨ nöbö bɨyöj mabö rɨmɨdim nugwidɨx mɨdöŋ nöbö dib aku aipam, bɨyöj mɨnöbö aku aipam, mönö hör yadmɨdmɨn nugwön, ami nöbö dib Julias, Pol mönö röböxön mönö ñɨŋa yöxöŋa. 12 Nöbö mɨga akwör yadmä, “Mögörɨb kɨ mögörɨb gwogwo. Hödal diba höb wop kɨ, mögörɨb gwogwo kɨ pöx mɨdöinɨŋ; Piniks womiöx mɨd aku du mɨjnɨŋa. Hödal diba hön wop aku, bɨyöja pön du mögörɨb aku nɨgɨŋ, gwogwo rölaŋ,” me rɨmä. Piniks taun aku, röbö wödoböŋ mögörɨb Krit mɨda. Bɨyöj Piniks hömɨd aku, hödal diba naiö wöl hömɨd adö hömɨdaŋ mönö, bɨyöja tar naiö rödɨp pɨn dumɨd adö diöna; jɨ hödal diba naiö rödɨp pɨn dumɨd adö hömɨdaŋ mönö, bɨyöja tar naiö wöl hömɨd adö diöna.
Hödal diba hön, röbö diba wödöŋa
13 Makwam ñɨŋ aliö rɨmɨn, yöraku mɨdmɨn nugugɨrön, hödal ulula hömɨdöŋ aku nugwön, “Weik duön dinɨŋö,” rön, bɨyöj mabö rɨmɨdim nöbö piaku, anka abmä aku pɨxɨm wölɨm, röbö wödoböŋ mögörɨb Krit pö röbö rola dumɨŋa. 14 Al gɨrön dumɨdɨm nugugɨrön, rɨb pia hödal dib ödöriö, mögörɨb Krit adöi yöbö, bɨyöj duba rɨmɨŋ adö hön, bɨyöja pɨ höuöilmel röŋa. 15 Almɨn, bɨyöj mabö rɨmɨdim nöbö piaku nugwön, pön paxdöriö duŋö, rön, rɨ nöi nugwön, röböxmɨn, anɨŋ aipam pön ban yuö mibɨla duöŋa. 16 Hödal aliö rön pön dumɨn, dumɨd dumɨd röbö wödoböŋ mögörɨb ulmɨdö Kauda me rɨmɨdöi aku, pö adöi dumɨn nugwön hödal diba hömɨdöŋ aku ödör pöŋa. Almɨn nugugɨrön, yadmɨŋa, “Hödal ulmɨdö hömɨd aku, bɨyöj ulmɨdö mɨd aku pön, bɨyöj dib möl aku pɨ nɨgnɨŋö,” rön, pɨ öliöx mɨdön nɨgmɨŋa. 17 Bɨyöj ulmɨdö aku pön bɨyöj diba möla nɨg ri abön, bɨyöj diba pal gɨlɨxɨb maga rö, rön, bɨyöja naga pɨlɨmñaxiö nɨg gö nɨgmä. Makwam, “Hödal öñöñ diba hömɨd kɨ, bɨyöj an aku pön du rɨg jɨmi Sötis me rɨmɨdöi piaku duön, rɨg jɨmi gwogwo aku pɨnaŋ, gwogwo cönɨŋö,” rön, ap uñ sel wabɨlim aku yau abön, ölölö rɨmɨn ipöx gɨr dumɨŋa. 18 Hödal diba hö gör mɨdöŋ makwam, löumɨn bɨyöj aku womiöxaŋ, me rön, ömdö yogw ap piaku pɨ röbö yuö abmä. 19 Löum yöbö aku kwo algör ör, hödal diba hö gör mɨdöŋ makwam, bɨyöja mɨd ri abaŋ, me rön, ap pödpödiö bɨyöj möla nɨg gɨm mɨdöŋ ap bla, magalɨg nugwogwo pɨ röbö yuö abmä. 20 Makwam an öim öim naiö gupö bla nugumɨdölöl, wöhö. Hödal diba algör hö gör mɨdöŋ makwam, rɨb i yöx nugwön, yadmɨŋa, “Mögörɨb i duöinɨŋ; wöröx pöcnɨŋö,” rön, rɨb aku yöx nugumɨŋa.
21 Makwam mɨxɨl magi ñɨŋ ap mag nɨmmɨdölim. Mai Pol mɨdim mibɨl yöraku öbɨlön yadöŋa, “Nöbö ruai, mönö nɨ yadɨm aku nugwöyɨx aku, an röbö wödoböŋ mögörɨb Krit ör mɨdön, ömdö yogw ap piaku pɨ röbö yuö bö abölölɨx. 22 Makwam nɨ ñɨgö yadmɨdla, wopik rɨb mɨga yöxmɨjeñ; wahax pön rɨb wä yöx nugu gɨrön mɨjöña. An i wöröxöinɨŋ. Bɨyöj akwör aŋadö gwogwo cöna. 23 Nɨ God nugwo mabö rɨ nölɨb nöbö nuŋwa mɨdɨl aku mɨ, weik cɨcɨbö yuö God ejol nuŋ i agal abmɨn, nɨ mɨdɨl il yöra hön nɨ yada, 24 +‘Pol, nagö ipöxmɨjɨnö! Mɨdön, nöbö dib Sisa mɨd yöra duön, mönö diba nugunö. Makwam bɨyöj möla mɨdöi nöbö mö akuyöbö, God ñɨgö algör nugwidɨx mɨdaŋ bli wöröxeñ. God nuŋ nagö uliöxön mönö, kömö mɨdɨb mag ñɨŋa naŋ nölö,’ ra. 25 Makwam, ha ruai, ñɨŋ ipöxmɨjeñ; rɨbyöx gɨba alɨg mɨjöña. Nɨ nugula, nɨ nugw pɨl God aku, nuŋ rɨg yad mag akwör cöna. 26 +Makwam an dumɨd dumɨd, röbö wödoböŋ mögörɨb i duŋ, bɨyöja rɨg jɨmi rola pɨn gö nɨgönɨŋö,” röŋa.
Bɨyöja aŋadö gwogwo röŋa
27 Makwam hödal aku anɨŋ aliö pɨrag dumɨd dumɨd wop akuyöbö ragpɨd adokwebö kwo (14) duöŋa nugwön pɨxmag yuö bö aku, ban yuö dib Edriatik, rɨmɨdöi aku, mibɨl yöra du gɨrön, bɨyöj mabö rɨmɨdim nöbö piaku, rɨb i nugwön, mögörɨb i womiöx uröpɨnɨb maga rö, rɨmä. 28 Ñɨŋ rɨb aku yöx nugwön, rɨg jɨmi rola womiöx mɨdönö wöhö, rön, ap röbö nɨg nugwöi i nɨgön nugumɨn mɨxɨl dib dib 40 mita mɨdöŋa. Hör ulul mag mɨŋi duön, ap aku iswob nɨgön nugumɨn mɨxɨl dib dib 30 mita mɨdöŋa. 29 Almɨn, an rɨg dib aso rol yöra dub maga rö, rön, ipöxön, anka hogwa mös abmɨn nugwön, bɨyöja gö nɨgöŋa. Gö nɨgmɨn nugugɨrön, God höjöpalön yadmä, “Ruö yadkap löuaŋ naiö nɨgaŋ,” me rɨmä. 30 Makwam bɨyöj mabö rɨmɨdim nöbö piaku, röbö wödoböŋ mögörɨb aku hör il yöraku duba, nöbö mö bli nugugu mɨdim aku nugwön mönö wai nölön, yadmä, “Bɨyöj ulmɨdö aku pön du bɨyöj yöcmac adö kwo abön, anka bli alɨg abɨŋ,” me rɨmä. 31 Ñɨŋ wai nölön aliö almɨn nugugɨrön, Pol nugwön, Julias ami nöbö nuŋ bla pɨsaŋ ñɨgö yadöŋa, “Bɨyöj mabö rɨmɨdim nöbö kɨ, ñɨŋ bɨyöj ulmɨdö aku pön bör dumɨjöñ aku, ñɨgö magalɨg wöröx pöcöñɨŋö,” röŋa. 32 Pol aliö rɨmɨn, ami nöbö piaku, bɨyöja röbö yuö bö abɨba rɨmɨdim nag aku, aŋadö römaxdör abmɨn, röbö yuö bö pɨnöŋa.
33 Makwam ruö löuba röŋ mag aku, Pol ñɨgö yadöŋa, “Wop akuyöbö ragpɨd adokwebö kwo (14) rɨb mɨga yöx nugwön, ap mag nɨmölöi; hör ör mɨdöia. 34 Makwam, wopik ap bli nɨmöña. Nöi mɨjön aku, pödiö mɨjöñ? Nöbö mö paŋyöbö i yöcmac panö paŋyöbö i röd pɨnenɨŋö,” röŋa. 35 Pol aliö rön, bred bli pön, ñɨŋ mɨdim mibɨl yöra God nugwo ri ablaŋe rön, pɨ gɨlɨxön, ap bli nɨmöŋa. 36 Pol nuŋ nɨmɨm nugugɨrön, ñɨŋ kwo algör höbwab ñɨŋa wä rɨmɨn, ap bli pɨ nɨmɨmä. 37 An nöbö mö padokwo padök akuyöbö möl sö (276) nöbö mö bɨyöj möl aku mɨdmɨŋa. 38 Makwam ap nɨm pörön, bɨyöja womiöxaŋ, me rön, wit mɨdöŋ piaku pɨ röbö yuö bö abmɨŋa.
39 Ruö löumɨn nugugɨrön, mögörɨb aku nugumɨŋa, jɨ bɨyöj mabö rɨmɨdim nöbö piaku mögörɨb aku pikai, me rön, yualöbmä. Makwam ñɨŋ nugumɨn, ban yuö dib adö sö bɨr dumɨdöŋ aku, röbö halai wä akwör mɨdöŋ adö makwam, yadmä, “Bɨyöj rol ödöriö akwör dinɨŋö,” rɨmä. 40 Makwam, bɨyöj anka abmä nag piaku aŋadö römaxdörön, bɨyöj adöi adöi nɨgim stiö hogwa yauiö röböxön, ap uñ sel diba yau nɨgmä aku, iswob pɨrag wöl wabɨlön, dumä. 41 Dumɨd dumɨd, bɨyöj yöcmac adö du rɨg jɨmi rola pɨnön, aŋadö pɨlö röb gö nɨgöŋa. Aliö pɨlö röb gö nɨgmɨn, ban yuö dib aku wöd hön, bɨyöj höbäj adö aŋadö pal gɨlɨx ab gɨlɨx rɨ pön duöŋa.
42 Almɨn, ami nöbö bli hön, nöbö dib ñɨŋa Julias nugwo yadmä, “Bɨyöj kɨ gwogwo rɨmɨda. Kɨlabɨs nöbö piaku bör dumɨdɨŋ, anɨŋ yadyöxöña. Makwam, ñɨgö pɨl pal nɨgnɨŋö,” rɨmä. 43 Aliö rɨmä aku, jɨ Julias, Pol nugwo rɨbyöx nugwön, ñɨgö wöhö rön, yadöŋa, “Nöbö röbö pɨxdör nugwöi piaku höd röbö pɨxdör diöña. 44 Mai nöbö röbö pɨxdör nugwölöi piaku, bäpö rɨb rɨb bla pön, pɨ cɨcɨ nɨgön yaxɨp duŋ,” me röŋa. Aliö rɨmɨn, rɨg yadöŋ mag akwör rɨmɨŋa. Nöbö i röbö nɨmölmɨŋ; magalɨg kömö dumɨŋa.
+ 27:2 Apos 19:29 + 27:24 Apos 23:11 + 27:26 Apos 28:1