17
Tesalonaika nöbö mö Pol Sailas ñɨgö nöbö hogwa pɨl pal nɨgɨba rɨmä
1 Makwam Pol Sailas ñɨŋ nöbö hogwa taun dib Pilipai röböxön, du taun dib Ampipolis uröpɨnmä. Ampipolis röböxön, du taun dib Apolonia uröpɨnmä. Makwam Apolonia röböxön, du taun dib Tesalonaika uröpɨnön nugumɨn, Juda mögum rɨb ram i mɨdöŋa. 2 Nugwön, Pol öim rɨg rɨmɨd mag akuyöbö, Juda God höjöpalɨb wop mös paŋ, nöbö mö bla pɨsaŋ Juda mögum rɨb rama ram möl yuadö duön, ñɨgö pɨsaŋ mönö nɨgɨp duön yadöŋa. 3 God Mönö il aku ñɨgö yad nöl ri abön, God mönö yadɨb nöbö bla maduar ör, Mesaia aku ölɨŋ höb diba pön wöröxön höbkal öbiönɨŋö, rim mönö aku yad nöl ri abön, “Mesaia aku Jisas, nöbö ñɨgö yadmɨdɨl mɨk,” me röŋa. 4 Pol aliö rɨmɨn, nöbö mö bli mi yadö, rön, mönö yadöŋ aku nugw pön, Pol Sailas yöŋö adö hömä. Iba mɨdöŋ mö mɨga nɨgön, Grik nöbö mö God nugw pim akuyöbö mɨga nɨgön, Pol yadöŋ mönö aku nugw pɨmä.
5 Pol Sailas ñɨŋ mönö yadmɨn nöbö mö mɨga akwör nugw pɨmä aku, Juda nöbö piaku bli nugumɨn, ölɨsö wölɨm, nöbö gwogwo hör taun ödöi mibɨl yöra mɨdim piaku bli pɨmɨn, ñɨŋ piöŋö du nöbö mö mɨga akwör pön hö nɨgön, mɨ mönö diba nɨgmä. “Pol Sailas ñɨgö nöbö hogwa hölu nugwön, nöbö mö kɨyöbö ñɨgö nölɨŋ, nöbö rama pɨl pal nɨgɨŋ,” me rön, du Jeson rama yuadö wöluön hölu nugw yualöbmä. 6 Hölu yön nöi nugwön, Jeson nugwo pön, nöbö mö Jisas nugw pim bli alɨg pön gapman nöbö dib mɨdim yöra duön, mönö diba yadmä. Mönö diba yadön yadmä, “Pol Sailas nöbö rama mögörɨb hör piaku piaku magalɨg yönön yadmɨn, nöbö mö piaku magalɨg mönö nuö nuö yadön mönö ua nɨgöia. Makwam weik hö mɨdöi mögörɨb an kɨ. 7 +Ñɨŋ gapman nöbö dib an Sisa mönö nuŋwa röd abön, Kiŋ an keir i mɨdö, rön, Kiŋ aku Jisas me röia. Makwam nöbö Jeson kɨ, nöbö hogw aku ñɨgö pön du ram nuŋ aku nɨgmɨn hölɨmmɨdöiŋö,” rɨmä. 8 Aliö rɨmɨdmɨn, nöbö mö mɨga akwör hö mɨdim akuyöbö aipam, taun gapman nöbö dib bla aipam nugwön, mönö diba nɨgmä. 9 Mönö diba nɨgön, Jeson nugwo rɨg bli pön, nöbö mö nugwo pɨsaŋ pön hem akuyöbö rɨg bli pön, yadmä, “Mai mönö aku iswob yadmɨjöñ aku, rɨg ñɨŋa kɨ aŋadö pɨnɨŋö,” rɨmä. Aliö rön, ñɨgö yad rɨŋö bö abmä.
Taun dib Beria nöbö mö mɨga akwör Jisas mönö wä aku nugw pɨmä
10 Pɨxmag guröŋ mag akwör, nöbö mö Krais nugw pim akuyöbö, Pol Sailas ñɨgö nöbö hogwa pön du abɨm, taun dib Beria dumä. Beria uröpɨnön, Juda mögum rɨb ram aku dumä. 11 Duön, Jisas mönö wä aku yad nölmɨn, Juda nöbö mö Beria mɨdim piaku, nöbö mö Tesalonaika rɨg mɨdmɨdim akuyöbö yöi, mönö ñɨgö nöbö hogwa nugumɨn, wä rɨmɨn nugugɨrön, “Pol mi yadmɨdönö wöhö?” rön, God Mönö aku wop paŋ paŋ öim öim mämäg nɨg nugw ri abön rɨmɨdmä. 12 Makwam Juda mögum rɨb ram aku nöbö mö hem piaku mɨga Jisas nugw pɨmä. Grik mö ib mɨdöŋ piaku algör mɨga akwör Jisas nugw pɨmä. Grik nöbö algör ör mɨga akwör Jisas nugw pɨmä.
13 Jɨ Pol du Beria nöbö mö God Mönö yad nölmɨdmɨn, Juda nöbö mö Tesalonaika mɨdmɨdim akuyöbö mönö aku nugumɨn, ölɨsö wölɨm, ñɨŋ hön Beria nöbö mö mönö yuaiwö rɨm, ñɨŋ ölɨsö rödɨba rɨmɨdmä. 14 Almɨdɨm nugugɨrön, nöbö mö Jisas nugw pim akuyöbö, Pol nugwo pön du abɨm, ban yuö diba pö piaku duöŋa. Makwam Sailas Timoti nöbö hogwa Beria yöraku mɨdmä. 15 Nöbö bli Pol nugwo pön du taun dib Atens abön, höbkal duba rɨmɨdɨm nugugɨrön Pol ñɨgö yadöŋa, “Sailas Timoti yöŋö yadɨŋ yadkap höŋ,” me röŋa.
Pol taun dib Atens mɨdöŋa
16 Pol nuŋ Sailas Timoti yöŋö taun dib Atens yöra pöx mɨd gɨrön nugumɨn, nöbö mö piaku god inakmönö ñɨŋa höjöpalmɨdöi ap bla, mɨga akwör mɨdöŋa. Nuŋ nugumɨn, höbwab nuŋwa mɨ gwogwo röŋa. 17 +Almɨn, Juda mögum rɨb ram aku duön, Juda nöbö mö bla aipam, Grik nöbö mö God nugw pim bla aipam, ñɨgö pɨsaŋ mönö nɨgɨp duön yadmɨdöŋa. Makwam wop paŋ paŋ öim öim mönö yadɨb yöra duön, nöbö mö hö mɨdim piaku ñɨgö kwo aipam mönö nɨgɨp duön yadmɨdöŋa. 18 Taun dib Atens aku, nöbö mö rɨb adö hörɨrör yöxmä akuyöbö, iba hörɨrör urön, bli Epikorian nöbö mö rɨmä, bli Stowɨk nöbö mö rɨmä. Wop i, Pol nöbö mö piaku ñɨgö Jisas wöröxön öbɨlöŋ mönö wä aku yadmɨn, Epikorian nöbö rɨb wä yöx nugub bli, Stowɨk nöbö rɨb wä yöx nugub bli, Pol mönö yadöŋ aku nugwön, nugwo pɨsaŋ nɨgɨp duön, bli yadmä, “Nöbö kɨ mönö yös yös mɨda nɨg mönö aku agö mönö yadɨba rɨmɨdö?” rɨmä. Makwam bli yadmä, “Nöbö mö pad piaku höjöpalöi god ñɨŋ piaku algör ör yadmɨdö,” rɨmä. 19-20 Makwam Pol nugwo pön du kansol ada mɨdim yöra duön yadmä, “Nagö mönö yoŋyöbö keiryöbö nöbö mö akuyöbö ñɨgö yadmɨdlö aku, weik an kwo algör yad nöl ri abaŋ, an aipam mönö il aku nugw ri abnɨŋö,” rɨmä. 21 Nöbö mö Atens yöbö piaku aipam, nöbö mö hör piakuyöbö hön Atens mɨdim akuyöbö aipam, mönö yoŋyöbö bli nugwön yajnɨŋö, rön, rɨb akwör yöx nugumɨdmä.
22 Pol piöŋö nuŋ kansol ada mɨdim mibɨl yöra öbɨlön yadöŋa, “Ñɨŋ Atens nöbö mö. Nɨ nugula ñɨŋ mɨ ususör rön, ap bli höjöpainɨŋö, rön, rɨ rɨbyöx nugwöia. 23 Nɨ pik yönön nugula, ñɨŋ rɨg anau hörɨrör rɨ nɨgön, ap hörɨrör höjöpalöi aku, ib adaku kai kɨtöia. Makwam ap höjöpal ur nölɨb rɨgpɨd i rɨ nɨgim aku, ib aku kai kɨtöia, ‘Iba nugwölöl god aku, rɨg anau nuŋwa mɨk pal,’ röia. Mönö nugwölölɨŋö, rön, kai kɨtöi aku, weik ñɨgö mönö il aku yadɨba rɨmɨdla.
24 +“God mögörɨb il kɨ rɨ nɨgön, ap mögörɨb il kɨ mɨd piaku magalɨg rɨ nɨgöŋ aku, nuŋ mɨ Nöbö Dib ödöriö. Adöx yöd röul adö kau sö aipam, mögörɨb il kɨ aipam, nuŋ Nöbö Diba mɨdön nugwidɨx mɨda. Nöbö mö piaku God höjöpalɨb rama imag ñɨŋa rɨ nɨgɨm, nuŋ hö ram möl yuö piaku mɨden wöhö. 25 +God nuŋ anɨŋ rɨ nɨgön, aŋöi maga nölmɨn, aŋöi ab gɨr mɨdöla. An ap mɨd blaku magalɨg nuŋwör an nöla. Nuŋ Nöbö ölɨsö ödöriö aku nugwön an imag ana ap wä i rön nugwo nölɨb maga mɨdöl. 26 Nuŋ nöbö paŋyöbö iör, Adam nugwo rɨ nɨgmɨn, Adam nuŋ piöŋö yöxɨp duön, yöxɨp höuöilmel rɨm, weik nöbö mö hörɨrör piaku mögörɨb il kɨ rɨgwoŋ rɨgwoŋ magalɨg piaku mɨdöla. Makwam God nuŋwör höd rɨbyöx nugwön rɨmɨdöŋ aku, nöbö mö bli mögörɨb i hö mɨdön, mɨdɨp duön, mai nuŋ keir yadöŋ wop aku, nöbö mö hör piakuyöbö bli hö kau ñɨŋ aku pöia. 27 +God nuŋ keir rɨbyöx nugwön rɨmɨd aku, ñɨŋ wop bli öliöxön mɨdön, nɨ hölu nugwön, pɨ piö piö rɨmɨd rɨmɨd nɨ hölu nugw pɨŋ, me rön, rɨmɨda. Makwam an nugwo nugw pɨba rɨmɨjöñ aku, nuŋ pad piaku mɨdöl. An magalɨg pɨsaŋ mɨd mɨk. 28 God nuŋ rɨmɨn, an kömö mɨdön, yön bör yönön, mɨdöla. Makwam mönö kai kɨtɨb nöbö ñɨŋ keir bli köp kɨtön yadöia, ‘An aipam halöu ha nuŋwa mɨdölɨŋö,’ röi aku, mi yadöia.
29 +“Makwam an God halöu ha nuŋwa mɨdöl aku, gol, silpa, rɨg bla pön, rɨb ana keir yöx nugwön imag ana ap bli anaua rɨ nɨgön höjöpalöinɨŋ. 30 Höd God mönö wä nuŋwa nugumɨdölöi makwam, ñɨgö mönö diba yadölöŋ. Makwam wopik nöbö mö mögörɨb hör piaku piaku magalɨg ñɨgö yadmɨda, ‘Ap kib mag gwogwo röi aku, pödpöd rɨmɨn aliö alölɨŋö, rön, röböxnö,’ rɨmɨda. 31 +Mai nuŋ keir ör nugw wop aku, Nöbö nuŋ yad nɨgöŋ aku nugwo agal abaŋ hön, mögörɨb il kɨ mɨdöi nöbö mö akuyöbö magalɨg mönö diba yadön, pɨ nuöm nɨgöna. An nugwöla, Nöbö mönö diba yajön aku, nugwo pɨl pal nɨgɨm wöröxɨm, God rɨmɨn höbkal öbɨlöŋa. Alöŋ mag aku, nöbö mö bla magalɨg nugwön, mönö diba yadɨba yad nɨgöŋ wop aku, wöxnö ör yadöŋ aku nugwɨŋ, me rön, rö,” röŋa.
32 Pol, nöbö i wöröxön höbkal öbɨlö, rön yadmɨd mönö aku nugwön, nöbö mö mɨdim piaku bli yad imöumä; jɨ bli yadmä, “Wop bli kwo mönö aku iswob yadmɨdan nugunɨŋö,” rɨmä. 33 Aliö rɨmɨn nugugɨrön, Pol kansol ada mɨdim piaku ñɨgö röböx duöŋa. 34 Makwam taun dib Atens aku, nöbö mö bli Pol mönö nuŋ aku pön, Jisas nugw pɨmä. Nöbö mö piaku nöbö i ib nuŋwa Dionisias. Nuŋ nöbö dib kansol dib ñɨŋ mögörɨb akuyöbö nöbö i. Mö i ib nuŋwa Damaris. Makwam nöbö mö bli kwo aipam Jisas nugw pɨmä.
+ 17:7 Luk 23:2; Jon 19:12 + 17:17 Apos 18:19 + 17:24 1Kiŋ 8:27; Apos 7:48 + 17:25 Sam 50:12 + 17:27 Sam 145:18; Jer 23:23 + 17:29 Ais 40:18-20; 44:10-17; Apos 19:26 + 17:31 Sam 96:13