13
A Soe Vapipinoꞌ Va Pa Teꞌ To Poꞌpoꞌ A Kon Manih Pa Koman A Rak Peꞌ
Mak 4:1-9, me Luk 8:4-8
1 Manih pa potan avoeꞌ pamëh ne Ieesuꞌ to këh tavus en maꞌ pa iuun neꞌ to teꞌ non, pareꞌ nö ko ihoꞌ en sinten a tonon ko vavaasis en pa napan. 2 Ka napan o pöh peo to tönun maꞌ pa havineah. Ivëh, keꞌ peah en po paröꞌ, pareꞌ ihoꞌ non nën. Ka napan teꞌ ne sinten tonon. 3 Ke Ieesuꞌ vahoꞌ a ma tah peo pa soe peꞌ manih pa soe vapipinoꞌ, marën a vavaasis a napan. Eꞌ to soe ke rapoë pan, “A teꞌ poꞌpoꞌ kon to nö pa rak peꞌ, pareꞌ poꞌpoꞌ a kon peꞌ. 4 Eꞌ to poꞌpoꞌ nö non a kon, ka ma meh voaꞌ kon vuꞌ ee manih po vaꞌpet taan, ko növan nö maꞌ, pare ëën vahik ee pee. 5 Ka ma upöm voaꞌ vuꞌ ee manih pa moeh vösvös, pare pisiꞌ vëvëhöꞌ ee maꞌ, suk ataeah, o oeh to hikta teꞌ ru non, ivëh, nee to pisiꞌ ohoꞌ suk maꞌ. 6 Ivëhkëk, a potan to peah maꞌ, pareꞌ pa varak hah en pee, suk ee to hikta teꞌ aan vakis ne. 7 Ka ma upöm voaꞌ kon vuꞌ ee manih po komön o noꞌ uris toꞌtoꞌ, ko uris toꞌtoꞌ pu maꞌ, ko kopös en pee, kee hikta pu vavih maꞌ. 8 Ivëhkëk, a ma upöm voaꞌ kon to vuꞌ manih po oeh vih, pare pu vavih ee maꞌ. Pare voaꞌ vavih ee, ka ma upöm vu kon voaꞌ ee po 30 voaꞌ, ka ma meh vu kon voaꞌ ee po 60 voaꞌ, ka ma meh vun voaꞌ ee po 100 voaꞌ. 9 A teꞌ to teꞌ me non a tenaneah se pënton a soe peöꞌ.”
Suk Ataeah Ne Ieesuꞌ To Vahoꞌ Vakis Non A Soe Peꞌ Pa Soe Vapipinoꞌ
Mak 4:10-12, me Luk 8:9-10
10 Ka ma vamomhë nö ee maꞌ manih pe Ieesuꞌ, pare hi poë pan, “Eën vavaasis tamoaan suk nom sih a napan ataeah a ma soe pën manih pa soe vapipinoꞌ?”
11 Ke Ieesuꞌ piun a hi pa ma vamomhë peꞌ, pareꞌ soe ke rapoë pan, “E Sosoenën to vaonöt voh ken peöm pa nat a pusun in a soe vakoaan va pa Matop Vih va pa Vöön va Kin. Ivëhkëk, o upöm teꞌ to hikta onöt ne a nat vavih pa pusun in a soe vakoaan pamëh. 12-13 Ta pah teꞌ se keh kon voh o nat, pareꞌ maaka i non a soe pe Sosoenën, e Sosoenën se heꞌ vaꞌpuh oah en peꞌ po nat, keꞌ maaka vavih en. Ivëhkëk, a teꞌ se keh koaan o nat vëh ne Sosoenën to heꞌ voh poan, e Sosoenën se öt hah këh en peꞌ po nat pamëh. A napan se kuteꞌ e ne pataeah nöꞌ to nonok noꞌ, ivëhkëk, ee to hikta antoen ne a ep in ta pah tah. Pare tënan e ne pa ma soe nöꞌ to vavatvus noꞌ, ivëhkëk, ee to pënton varo e ne, ko hikta nat vavih ne, pare hikta maaka i ne a pusun in a ma soe poë varih. Eꞌ akuk kuru a pusun in a ö nöꞌ to vavatvus suk ke noꞌ a napan a ma soe peöꞌ manih pa soe vapipinoꞌ. 14 Ivëh, kee ep ee pataeah no a teꞌ vanënën soe vëh e Aisaëaꞌ to sosoe suk voh non to tavus man en, eꞌ to soe voh pan,
“Eöm se tënan em pa soe,
ivëhkëk, eöm to hikta onöt nem a nat in a pusuneah,
paröm kuteꞌ e nem,
ko kuteꞌ kov e nem
ivëhkëk, eöm to hikta onöt nem a inan ta pah tah.
15 Suk ataeah, a ma kokoman pee to nun,
kee papanih a ma tenëëre,
pare makus e ne.
Suk, ee tomeꞌ nat in a tah nee to ep in pa ma matëëre,
ko tënan a soe pa ma tenëëre.
Ee to koman ne pan ee tomeꞌ nat a pusun in a soe pamëh,
ko tapiun hah ke maꞌ manih peöꞌ,
köꞌ vatoꞌ hah raoe.” Ais 6:9-10
16 E Ieesuꞌ to vavaato avoeꞌ me e non pa ma vamomhë peꞌ, pareꞌ soe pan, “Vaeö rakah peöm o teꞌ varih to ep in a ma tah nöꞌ to nonok noꞌ pa matëëneöm, paröm nat vamaaka a soe nöm to tënan pa tenëneöm. 17 Eöꞌ to soe vaman rakah keoꞌ peöm. O teꞌ vanënën soe o peo rakah, me ra nap totoopin, ee to iu ep voh ne a ma tah nöm to ep in kuru. Ivëhkëk, ee to hikta ep voh. Pare iu tënan rakah ne a soe pamëh. Ivëhkëk, ee to hikta tënan voh a soe pamëh.”
A Pusun In A Soe Vapipinoꞌ Va Pa Teꞌ To Poꞌpoꞌ A Kon
Mak 4:13-20, me Luk 8:11-15
18 E Ieesuꞌ to vavaato avoeꞌ me e non pa ma vamomhë peꞌ, pareꞌ soe pan, “Varuꞌ vakomanih söm pënton vavih pa pusun in a soe vapipinoꞌ va pa teꞌ vëh to poꞌpoꞌ a kon manih pa rak peꞌ. 19 A ma voaꞌ kon varih to vuꞌ manih po vaꞌpet taan to teꞌ va ne manih po teꞌ varih to tënan ee pa soe va pa Matop Vih pe Sosoenën, ivëhkëk, ee to hikta maaka vavih ne pa pusun in a soe pamëh. Ke susun po oraꞌ hat nö maꞌ, pareꞌ kon ke en pa soe vih vëh ne Sosoenën to poꞌpoꞌ manih pa koman a teꞌ pamëh. 20 Ka ma teꞌ voaꞌ kon varih to vuꞌ manih pa moeh vösvös, ee to teꞌ va ne manih pa teꞌ to pënton en pa soe, pareꞌ kon vëvëhöꞌ rakah en peꞌ, pareꞌ vaeö e non peꞌ. 21 Ivëhkëk, o vaman to hikta aan vakis manih pa komaneah. Ko poen no a napan to kehkeh vöknah ne a soe pe Sosoenën, ee to heꞌ ee peꞌ pa punis, ko hinën ee peꞌ, ko vaman peꞌ kuꞌ vëhöꞌ en. 22 Ka ma voaꞌ kon varih to vuꞌ manih po komön o noꞌ uris toꞌtoꞌ teꞌ vah vapoꞌ ne nih? Ee to teꞌ va ne manih po teꞌ to pënton ee pa soe, ivëhkëk, o kokoman pee to puh suk rakah non a ma tah peo va po oeh vëh. Pare koman vaviꞌ me e ne pa ununun vapeo a moniꞌ. Eꞌ a ma kokoman poë varih to kopös rakah ee pa soe pe Sosoenën. Ka soe pamëh hikta vovoaꞌ non. 23 Ka ma teꞌ voaꞌ kon varih to vuꞌ manih po oeh vih, to teꞌ va e ne manih po teꞌ to pënton ee pa soe, pare nat vavih ee pa pusuneah. Ka soe pe Sosoenën vuꞌ manih po kokoman pa teꞌ, pareꞌ voaꞌ pet en manih po toꞌtoꞌ peꞌ. Ka ma paeh to voaꞌ ee po 100 voaꞌ, ka ma meh to voaꞌ ee po 60 voaꞌ, ka ma meh to voaꞌ ee po 30 voaꞌ.”
A Soe Vapipinoꞌ Va Po Meon Hat To Pu Maꞌ Manih Pa Koman A Rak
24 E Ieesuꞌ to vavaato avoeꞌ e non, pareꞌ soe pan, “A Matop Vih va pa Vöön va Kin to teꞌ va e non manih pa teꞌ to poꞌpoꞌ a ma voaꞌ kon manih pa koman a rak peꞌ. 25 Ivëhkëk, pa popoen no a napan to koroh vahik ee, ka teꞌ vëh to hat ov e non poan nö maꞌ, pareꞌ varapök pet en po meon hat manih pa koman a kiu kon, pareꞌ hah en. 26 Po vasuksuk no a kon to pisiꞌ ee maꞌ. Pare pu ee ko kehkeh voaꞌ poꞌ ne, ka nap kiu taum ee po meon hat to pisiꞌ en maꞌ manih pa kon. 27 Ka nap kiu nö ee manuh pe tövaneah pa rak, pare soe ke poë pan, ‘Topoan, emöm to koman nem pan eën to poꞌpoꞌ vaviꞌ voh a kon manih pa rak pën, ivëhkëk, o meon hat tavus taneꞌ poꞌ maꞌ nih?’ 28 Ke tövaneah pa rak soe ke rapoë pan, ‘O teꞌ varih to vakihat me a ne neoꞌ ivarih to varapök po meon hat manih pa rak peöꞌ. Ka nap kiu hi ee pe tövaneah pa rak pan. ‘Eën iu e nom pa ö se möm pö o meon hat vëh pa koman kon pën ëh?’ 29 Ivëhkëk, e tövaneah pa rak to soe ke rapoë pan, ‘Ahik, eöm to meꞌ pöpö nem o meon hat, paröm pö vaꞌpeh me em pa kon. 30 Eöm se koe a pö o meon, keꞌ pu vaꞌpeh me en pa kon, keꞌ onöt po poen na se moes a kon. Manih po poen va pa moes a kon, eöꞌ se soe ka nap kiu peöꞌ pan, vamomoaan nee se pö o meon hat, pare nohnoh a ma noh, kee sih vamatop ne pa ës. Ka pah moes poꞌ a kon, para vahoꞌ raoe manih pa iuun vavahoꞌ taëën peöꞌ.”
A Soe Vapipinoꞌ To Teꞌ Non Manih Po Voaꞌ Mastat
Mak 4:30-32, me Luk 13:18-19
31 E Ieesuꞌ to vavaato avoeꞌ me e non pa ma vamomhë peꞌ, pareꞌ soe ke rapoë pan, “A Matop Vih va pa Vöön va Kin to teꞌ va e non manih po voaꞌ naon nee to pokaꞌ ne o mastat* no a teꞌ to nep pa koman a rak peꞌ. 32 O voaꞌ mastat to hikta teꞌ va non manih pa ma upöm voaꞌ naon. Ahik, eꞌ o siꞌ voaꞌ tah to parin soneꞌ varo, ivëhkëk, eꞌ se keh pu maꞌ, eꞌ to apuh oah en pa ma upöm nöꞌ nepnep, eꞌ se tavus rakah en o nöꞌ apuh, ko növan nö maꞌ, pare nok ee pa ma heꞌ pee manih pa ma peananeah.”
A Soe Vapipinoꞌ Va Po Is
Luk 13:20-21
33 E Ieesuꞌ to vavaato avoeꞌ e non, pareꞌ soe pan, “A Matop Vih va pa Vöön va Kin to teꞌ va e non manih po is no a köövo to ru manih pa tis praoaꞌ, pareꞌ rih ko is hovën o praoaꞌ. Ko vasuksuk no praoaꞌ to peah en maꞌ.”
E Ieesuꞌ To Vavatvus Vaviꞌ Non A Ma Soe Vih Peꞌ Manih Pa Soe Vapipinoꞌ
Mak 4:33-34
34 E Ieesuꞌ to vavatvus vaviꞌ non a ma soe peꞌ manih pa napan pa ma soe vapipinoꞌ, eꞌ to hikta soe vamaaka rakah ke ra napan ta pah soe, ahik, eꞌ to vavatvus vaviꞌ non a ma soe peꞌ manih pa ma soe vapipinoꞌ. 35 Eꞌ a tah pamëh neꞌ to nonok non marën a vapuh a soe no a teꞌ vanënën soe to soe suk voh pan,
“Eöꞌ se vavatvus vaviꞌ ke noꞌ peöm pa ma soe vakoaan peöꞌ manih pa ma soe vapipinoꞌ.
Eöꞌ se hutët a ma tah to vakoaan voh ne penai po poen no oeh to meꞌ voh e non pa tavus,
pareꞌ öök non maꞌ manih kuru.” Sng 78:2
E Ieesuꞌ To Soe Vatvus A Pusun In O Meon Hat
36 E Ieesuꞌ to këh en pa napan, pareꞌ ho en koman iuun, ka ma vamomhë peꞌ nö me ee peꞌ, pare hi poë pan, “Soe ka möm ah pa pusun in a soe vapipinoꞌ va po meon hat vëh to pokoꞌ manih pa rak.”
37 E Ieesuꞌ to piun a hi pee, pareꞌ soe ke rapoë pan, “A teꞌ vëh to poꞌpoꞌ a voaꞌ vih manih pa koman a rak, eꞌ eöꞌ, e Koaꞌ Teꞌ pa Napan Kurus. 38 Ka rak, eꞌ o oeh, ka voaꞌ vihvih, eꞌ a napan to teꞌ ne manih pa Matop Vih pe Sosoenën. Ko meon hat, eꞌ a napan to teꞌ ne manih pa papan pe susun po oraꞌ hat. 39 Ka teꞌ vëh to vakihat me non e tövaneah pa kiu kon to poꞌpoꞌ o meon hat, eꞌ e susun po oraꞌ hat. Ko poen oes a voaꞌ poë varih, eꞌ o poen no oeh vëh se hik. Ko teꞌ kikiu, ee o ankeroꞌ pe Sosoenën.”
40 “Ko meon nee se pö, pare ës po suraꞌ, eꞌ to vataare non a ö ne Sosoenën se nok amot va, po poen no oeh vëh se hik. 41 Eöꞌ e Koaꞌ Teꞌ pa Napan Kurus se vanö maꞌ o ankeroꞌ peöꞌ, kee nö, pare veo tavus o teꞌ varih to taꞌtaꞌ ne a napan, kee mimiröꞌ ne a ma vaman pee, me o teꞌ varih to nonok vatëh ne a ma taateꞌ hat. Kee tavus këh a Matop Vih va pa Vöön va Kin. 42 O ankeroꞌ se vi e na pee manuh po suraꞌ ësës tamoaan. Manih po suraꞌ pamëh no a napan se okook kov e ne, ko vakuskus rivon me ne po kamis o apuh rakah. 43 Ka nap totoopin se ëman va ee manih pa potan koman a Matop Vih pe Tamëëre. A teꞌ to teꞌ me non a tenaneah se a pënton a soe peöꞌ.”
A Soe Vapipinoꞌ Va Pa Pokis Moniꞌ To Koaan Non Manih Pa Koman A Rak
44 “A Matop Vih va pa Vöön va Kin to teꞌ va e non manih pa pokis moniꞌ no a teꞌ to koaan manih pa koman a rak. Ka meh teꞌ nönö vah non manih pa koman a rak, pareꞌ taum en pa pokis moniꞌ pamëh. Pareꞌ koaan pet en. Eꞌ to pah vaeö suntan rakah en, pareꞌ nö ko vavoen vahik en pa ma moeh tah neꞌ to vaneah non, pareꞌ kon a moniꞌ ko voen en pa rak pamëh.”
A Soe Vapipinoꞌ Va Pa Teꞌ To Voen O Kuri To Parin A Voen Vapeah
45 E Ieesuꞌ to vavaato avoeꞌ e non, pareꞌ soe pet en pan, “A Matop Vih va pa Vöön va Kin to teꞌ va i non manih pa teꞌ öt ö to iu voen non ta ma kuri mamatan vavih. 46 Eꞌ to taum en maꞌ po kuri o pöh voen vapeah rakah, pareꞌ nö ko vavoen vahik rakah en pa ma moeh tah peꞌ. Pareꞌ hah poꞌ ko voen en po kuri pamëh.”
A Soe Vapipinoꞌ Va Pa Kë
47 E Ieesuꞌ to vavaato avoeꞌ e non, pareꞌ soe pan, “A Matop Vih va pa Vöön va Kin to teꞌ va ennon manih pa kë nee to vöknah tahiꞌ, pare vaon a ma vu iian. 48 A kë to puh ka nap tatanaꞌ iian rëh takin ee pa kë sinten tahiꞌ, pare ihoꞌ, ko pitöꞌ ee o iian, a ma teꞌ o vihvih nee to vahoꞌ po kove, ka ma teꞌ o hat nee to vi ee na pee. 49 Eꞌ to ep va i non nën po poen no oeh vëh se hik. O ankeroꞌ pe Sosoenën se nö maꞌ, pare pitöꞌ taneꞌ maꞌ a nap vatösoe manih pa nap tëtënan soe. 50 O ankeroꞌ pe Sosoenën se vi kunah en pa nap vatösoe manih po suraꞌ ësës tamoaan. Manih po suraꞌ pamëh no a nap vatösoe se okook kov e ne, ko vakuskus rivon me e ne po kamis o apuh rakah.”
51 Ke Ieesuꞌ hi en pa ma vamomhë peꞌ pan, “Eöm nat vavih kës e nem pa pusun in a soe vaꞌih?” Kee soe maꞌ pan, “A, emöm to nat kurus e nem pa ma soe poë varih.” 52 Ke Ieesuꞌ soe ke rapoë pan, “O teꞌ vavaasis varih to nat voh ne o Vavaasis pe Mosës ee to nat vahik voh ee pa pusun in a soe va pa Matop Vih va pa Vöön va Kin. Eꞌ to teꞌ akuk va kov e non manih pe tövaneah pa iuun to ho koman iuun, pareꞌ teꞌ tavus maꞌ a ma tah voon me a ma teꞌ tah vamoaan, pareꞌ heꞌ en po upöm teꞌ. Ivëh, ke eöm a ma vamomhë peöꞌ se nö, paröm vatvus ke ra napan a soe va po ururuan vih pe Sosoenën me a Soe Vih va pa Matop Vih va pa Vöön va Kin.”
A Ta Nasarët To Heꞌ Tonun E Ieesuꞌ
Mak 6:1-6, me Luk 4:16-30
53 E Ieesuꞌ to hutët vahik ke ra napan a ma soe vapipinoꞌ poë varih, pareꞌ këh en pa ö vëh neꞌ to teꞌ non. 54 Eꞌ to hah en pa vöön vëh neꞌ to apuh voh, pareꞌ vavatvus non a soe pe Sosoenën manih pa napan koman a iuun hinhin soneꞌ pee. Ka napan tënan a ma soe peꞌ, pare pah töhkak vahat rakah ee, pare vaiihi koman e ne pan, “A teꞌ vëh kon taneꞌ maꞌ o nat me o kikis vëh nih, marën a nok a ma tah vatoksean? 55 Eꞌ e koaꞌ poꞌ pa teꞌ ekeok toh, ke sinaneah e Mariaꞌ, ka ma kea peꞌ ivarih, e Jëmis, ke Jeosëp, ke Saëmon, ke Jiutas. 56 Ka kën vameneah teꞌ vaꞌpeh me e ne pea manih, ka teꞌ vëh se poꞌ kon taneꞌ maꞌ o nat me o kikis vëh nih?” 57 Keꞌ ivëh, a tah no a napan va pa vöön peꞌ to heꞌ tonun suk poë. Ivëhkëk, e Ieesuꞌ to soe ke rapoë pan, “A teꞌ vanënën soe no a ma muhin kurus to ta e ne peꞌ. Ivëhkëk, manih pa vöön koman peꞌ, me manih pa kën poaneah, me manih pa tapaiuun koman peꞌ, ee to hikta ta ne poë, pare heꞌ tonun e ne peꞌ.” 58 Ivëh, neꞌ to hikta nok suk voh ta ma tah vatoksean apuh nën. Suk ataeah, a napan to hikta vaman ne poë.
* 13:31 O naon vëh o mastat to matan va non manih po vu Landro.