3
3-munajat — Jaza wǝ ümid •••• Azab tartⱪuqi dǝrd-ǝlǝm tɵkidu
1 |א| (Alǝf) Mǝn uning ƣǝzǝp tayiⱪini yǝp jǝbir-zulum kɵrgǝn adǝmdurmǝn. ◼
2 Meni U ⱨǝydiwǝtti,
Nurƣa ǝmǝs, bǝlki ⱪarangƣuluⱪⱪa mangdurdi;
3 Bǝrⱨǝⱪ, U kün boyi ⱪolini manga ⱪayta-ⱪayta ⱨujum ⱪildurdi;
4 |ב| (Bǝt) Ətlirimni wǝ terilirimni ⱪaⱪxal ⱪiliwǝtti,
Sɵngǝklirimni sunduruwǝtti.
5 U manga muⱨasirǝ ⱪurdi,
Ɵt süyi wǝ japa bilǝn meni ⱪapsiwaldi.
6 U meni ɵlgili uzun bolƣanlardǝk ⱪapⱪarangƣu jaylarda turuxⱪa mǝjbur ⱪildi.
7 |ג| (Gimǝl) U meni qiⱪalmaydiƣan ⱪilip qitlap ⱪorxiwaldi;
Zǝnjirimni eƣir ⱪildi.
8 Mǝn warⱪirap nida ⱪilsammu,
U duayimni ⱨeq ixtimidi.
9 U yollirimni jipsilaxⱪan tax tam bilǝn tosuwaldi,
Qiƣir yollirimni ǝgri-toⱪay ⱪiliwǝtti.
10 |ד| (Dalǝt) U manga paylap yatⱪan eyiⱪtǝk,
Pistirmida yatⱪan xirdǝktur.
11 Meni yollirimdin burap titma-titma ⱪildi;
Meni tügǝxtürdi.
12 U oⱪyasini kerip,
Meni oⱪining ⱪarisi ⱪildi.
13 |ה| (He) Oⱪdenidiki oⱪlarni bɵrǝklirimgǝ sanjitⱪuzdi. ◼
14 Mǝn ɵz hǝlⱪimgǝ rǝswa obyekti,
Kün boyi ularning mǝshirǝ nahxisining nixani boldum.
15 U manga zǝrdabni toyƣuqǝ yutⱪuzup,
Kǝkrǝ süyini toyƣuqǝ iqküzdi.
16 |ו| (Waw) U qixlirimni xeƣil taxlar bilǝn qeⱪiwǝtti,
Meni küllǝrdǝ tügüldürdi;
17 Jenim tinq-hatirjǝmliktin yiraⱪlaxturuldi;
Arambǝhxning nemǝ ikǝnlikini untup kǝttim. ◼
18 Mǝn: «Dǝrmanim ⱪalmidi, Pǝrwǝrdigardin ümidim ⱪalmidi» — dedim.
19 |ז| (Zain) Mening har ⱪilinƣanlirimni, sǝrgǝrdan bolƣanlirimni,
Əmǝn wǝ ɵt süyini yǝp-iqkinimni esinggǝ kǝltürgǝysǝn! ◼
20 Jenim bularni ⱨǝrdaim ǝslǝwatidu,
Yǝrgǝ kirip kǝtküdǝk bolmaⱪta.
21 Lekin xuni kɵnglümgǝ kǝltürüp ǝslǝymǝnki,
Xuning bilǝn ümid ⱪaytidin yanidu, — ◘
22 |ח| (Hǝt) Mana, Pǝrwǝrdigarning ɵzgǝrmǝs meⱨribanliⱪliri! Xunga biz tügǝxmiduⱪ;
Qünki Uning rǝⱨimdilliⱪlirining ayiƣi yoⱪtur; ◼ ◘
23 Ular ⱨǝr sǝⱨǝrdǝ yengilinidu;
Sening ⱨǝⱪiⱪǝt-sadiⱪliⱪing tolimu moldur! ◘
24 Ɵz-ɵzümgǝ: «Pǝrwǝrdigar mening nesiwǝmdur;
Xunga mǝn Uningƣa ümid baƣlaymǝn» — dǝymǝn. ◘
25 |ט| (Tǝt) Pǝrwǝrdigar Ɵzini kütkǝnlǝrgǝ,
Ɵzini izdigǝn jan igisigǝ meⱨribandur;
26 Pǝrwǝrdigarning nijatini kütüx,
Uni süküt iqidǝ kütüx yahxidur. ◼
27 Adǝmning yax waⱪtida boyunturuⱪni kɵtürüxi yahxidur. ◼
28 |י| (Yod) U yeganǝ bolup süküt ⱪilip oltursun;
Qünki Rǝb buni uningƣa yüklidi.
29 Yüzini topa-tupraⱪⱪa tǝgküzsun,
— Eⱨtimal, ümid bolup ⱪalar? ◼ ◘
30 Mǝngzini urƣuqiƣa tutup bǝrsun;
Til-aⱨanǝtlǝrni toyƣuqǝ ixitsun!
31 |כ| (Kaf) Qünki Rǝb ǝbǝdil-ǝbǝd insandin waz kǝqmǝydu;
32 Azar bǝrgǝn bolsimu,
Ɵzgǝrmǝs meⱨribanliⱪlirining molluⱪi bilǝn iqini aƣritidu;
33 Qünki U insan balilirini har ⱪilixni yaki azablaxni haliƣan ǝmǝstur.
34 |ל| (Lamǝd) Yǝr yüzidiki barliⱪ ǝsirlǝrni ayaƣ astida yanjixⱪa,
35 Ⱨǝmmidin Aliy Bolƣuqining aldida adǝmni ɵz ⱨǝⱪⱪidin mǝⱨrum ⱪilixⱪa,
36 Insanƣa ɵz dǝwasida uwal ⱪilixⱪa, — Rǝb bularning ⱨǝmmisigǝ guwaⱨqi ǝmǝsmu?
37 |מ| (Mǝm) Rǝb uni buyrumiƣan bolsa,
Kim deginini ǝmǝlgǝ axuralisun? ◘
38 Külpǝtlǝr bolsun, bǝht-saadǝt bolsun, ⱨǝmmisi Ⱨǝmmidin Aliy Bolƣuqining aƣzidin kǝlgǝn ǝmǝsmu? ◘
39 Əmdi tirik bir insan nemǝ dǝp aƣrinidu,
Adǝm balisi gunaⱨlirining jazasidin nemǝ dǝp waysaydu? ◼
40 |נ| (Nun) Yollirimizni tǝkxürüp sinap bilǝyli,
Pǝrwǝrdigarning yeniƣa yǝnǝ ⱪaytayli;
41 Ⱪollirimizni kɵnglimiz bilǝn billǝ ǝrxtiki Tǝngrigǝ kɵtürǝyli!
42 Biz itaǝtsizlik ⱪilip sǝndin yüz ɵriduⱪ;
Sǝn kǝqürüm ⱪilmiding.
43 |ס| (Samǝⱪ) Sǝn ɵzüngni ƣǝzǝp bilǝn ⱪaplap, bizni ⱪoƣliding;
Sǝn ɵltürdüng, ⱨeq rǝⱨim ⱪilmiding.
44 Sǝn Ɵzüngni bulut bilǝn ⱪapliƣansǝnki,
Dua-tilawǝt uningdin ⱨeq ɵtǝlmǝs.
45 Sǝn bizni hǝlⱪlǝr arisida daxⱪal wǝ nijasǝt ⱪilding.
46 |פ| (Pe) Barliⱪ düxmǝnlirimiz bizgǝ ⱪarap aƣzini yoƣan eqip mazaⱪ ⱪildi;
47 Üstimizgǝ qüxti alaⱪzadilik wǝ ora-tuzaⱪ,
Wǝyranqiliⱪ ⱨǝm ⱨalakǝt.
48 Hǝlⱪimning ⱪizi nabut bolƣini üqün,
Kɵzümdin yaxlar ɵstǝng bolup aⱪmaⱪta.
49 |ע| (Ayin) Kɵzüm yaxlarni üzülmǝy tɵküwatidu,
Ular ⱨeq tohtiyalmaydu,
50 Taki Pǝrwǝrdigar asmanlardin tɵwǝngǝ nǝzǝr selip ⱨalimizƣa ⱪariƣuqǝ.
51 Mening kɵzüm Roⱨimƣa azab yǝtküzmǝktǝ,
Xǝⱨirimning barliⱪ ⱪizlirining Ⱨali tüpǝylidin.
52 |צ| (Tsadǝ) Manga sǝwǝbsiz düxmǝn bolƣanlar,
Meni ⱪuxtǝk ⱨǝdǝp owlap kǝldi.
53 Ular orida jenimni üzmǝkqi bolup,
Üstümgǝ taxni qɵridi.
54 Sular beximdin texip aⱪti;
Mǝn: «Üzüp taxlandim!» — dedim. ◼
55 |ק| (Kof) Ⱨangning tüwliridin namingni qaⱪirip nida ⱪildim, i Pǝrwǝrdigar;
56 Sǝn awazimni angliding;
Ⱪutulduruxⱪa nidayimƣa ⱪuliⱪingni yopuruwalmiƣin!
57 Sanga nida ⱪilƣan künidǝ manga yeⱪin kǝlding,
«Ⱪorⱪma» — deding.
58 |ר| (Rǝx) I Rǝb, jenimning dǝwasini Ɵzüng soriding;
Sǝn manga ⱨǝmjǝmǝt bolup ⱨayatimni ⱪutⱪuzdung.
59 I Pǝrwǝrdigar, manga bolƣan uwalliⱪni kɵrdüngsǝn;
Mǝn üqün ⱨɵküm qiⱪarƣaysǝn;
60 Sǝn ularning manga ⱪilƣan barliⱪ ɵqmǝnliklirini,
Barliⱪ ⱪǝstlirini kɵrdungsǝn.
61 |ש| (Xiyn) I Pǝrwǝrdigar, ularning aⱨanǝtlirini,
Meni barliⱪ ⱪǝstligǝnlirini anglidingsǝn,
62 Manga ⱪarxi turƣanlarning xiwirlaxlirini,
Ularning kün boyi kǝynimdin kusur-kusur ⱪilixⱪanlirini anglidingsǝn.
63 Olturƣanlirida, turƣanlirida ularƣa ⱪariƣaysǝn!
Mǝn ularning mǝshirǝ nahxisi boldum.
64 |ת| (Taw) Ularning ⱪolliri ⱪilƣanliri boyiqǝ,
i Pǝrwǝrdigar, bexiƣa jaza yandurƣaysǝn;
65 Ularning kɵngüllirini kaj ⱪilƣaysǝn!
Bu sening ularƣa qüxidiƣan lǝniting bolidu!
66 Ƣǝzǝp bilǝn ularni ⱪoƣliƣaysǝn,
Ularni Pǝrwǝrdigarning asmanliri astidin yoⱪatⱪaysǝn!
◼ 3:1 «Mǝn uning ƣǝzǝp tayiⱪini yǝp jǝbir-zulum kɵrgǝn adǝmdurmǝn...» — 3-babta (1-66) sɵzligüqi bǝlkim Yǝrǝmiyaning ɵzi; u bǝzi yǝrlǝrdǝ (1) «Yerusalemƣa wǝkil bolup» sɵzlǝydu; (2) (bizningqǝ) yǝnǝ bǝzi yǝrlǝrdǝ Muⱪǝddǝs Roⱨ uning arⱪiliⱪ Mǝsiⱨning gunaⱨimiz üqün tartidiƣan ⱪurbanliⱪ azablirini aldin’ala kɵrsitidu. «Mǝn uning ƣǝzǝp tayiⱪini yǝp jǝbir-zulum kɵrgǝn adǝmdurmǝn» — muxu ayǝttiki «adǝm» degǝn sɵz, adǝttǝ «ǝrkǝk», «oƣul bala», batur-palwanni kɵrsitidu. ◼ 3:13 «Oⱪdenidiki oⱪlarni bɵrǝklirimgǝ sanjitⱪuzdi» — ibraniylar bɵrǝkni wijdan yaki ⱨessiyatning mǝnbǝsi dǝp ⱪaraytti. ◼ 3:17 «Jenim tinq-hatirjǝmliktin yiraⱪlaxturuldi» — baxⱪa birhil tǝrjimisi: «Jenimni tinq-hatirjǝmliktin yiraⱪlaxturdungsǝn». ◼ 3:19 «Mening har ⱪilinƣanlirimni, sǝrgǝrdan bolƣanlirimni, ǝmǝn wǝ ɵt süyini yǝp-iqkinimni esinggǝ kǝltürgǝysǝn!» — baxⱪa birhil tǝrjimisi: «Mening har ⱪilinƣanlirim, mening sǝrgǝrdan bolƣanlirimni ǝslisǝm, ǝmǝn yegǝndǝk wǝ ɵt süyini iqiwalƣandǝk bolimǝn». ◘ 3:21 Zǝb. 73:17 ◼ 3:22 «Pǝrwǝrdigarning ɵzgǝrmǝs meⱨribanliⱪliri! Xunga biz tügǝxmiduⱪ;...» — baxⱪa birhil tǝrjimisi: «Pǝrwǝrdigarning ɵzgǝrmǝs meⱨribanliⱪliri ⱨǝrgiz üzülmǝydu;...» ◘ 3:22 Yǝx. 1:9; Ⱨab. 3:13 ◘ 3:23 Zǝb. 30:5 ◘ 3:24 Ⱨab. 2:3 ◼ 3:26 «Uni süküt iqidǝ kütüx yahxidur» — «süküt iqidǝ» degǝnlik muxu yǝrdǝ yǝnǝ «sǝwr-taⱪǝt bilǝn» degǝnnimu bildüridu. ◼ 3:27 «Adǝmning yax waⱪtida boyunturuⱪni kɵtürüxi yahxidur» — bu ayǝtning bǝlkim ikki mǝnisi bar: — (1) adǝm yax waⱪtida japa-muxǝⱪǝtni kɵrüx yahxi ixtur; (2) Babilning boyunturuⱪi yüklǝngǝnlǝr (sürgün bolƣanlar) arisidin yaxlar ahirida bu boyunturuⱪning (tǝhminǝn 60 yildin keyin) elip taxlinixini kɵrǝlǝydu. Xunga xu qaƣda «boyunturuⱪni kɵtürgǝn yaxlar»ning bǝhti bolidu; ularƣa nisbǝtǝn «yaxliⱪta boyunturuⱪni kɵtürüx yahxi ixtur». ◼ 3:29 «Yüzini topa-tupraⱪⱪa tǝgküzsun» — ibraniy tilida «aƣzini tupraⱪⱪa bastursun». Bu ⱨǝrikǝt ⱪattiⱪ dua-tilawǝt ⱪilixni bildüridu. ◘ 3:29 Ros. 8:22 ◘ 3:37 Zǝb. 33:9 ◘ 3:38 Yǝx. 45:7; Am. 3:6 ◼ 3:39 «Əmdi tirik bir insan nemǝ dǝp aƣrinidu, adǝm balisi gunaⱨlirining jazasidin nemǝ dǝp waysaydu?» — gunaⱨlirimizning tegixlik jazasi jismaniy ⱨǝm roⱨiy ɵlüm bolsa, biz tirik qaƣda xu tegixlik jazani tehi tartmiduⱪ. ◼ 3:54 «Sular beximdin texip aⱪti; Mǝn: «Üzüp taxlandim!» — dedim» — oⱪurmǝnlǝrning esidǝ barki, Yǝrǝmiya pǝyƣǝmbǝr «su azgili»ƣa taxliwetilgǝn. Lekin muxu ayǝtlǝrdǝ eytilƣan dǝrdlǝr axu sǝrgüzǝxttin exip ketidu.