24
Miskinlik wǝ jinayǝt
1 — Nemixⱪa Ⱨǝmmigǝ Ⱪadir soraⱪ künlirini bekitmǝydu?
Nemixⱪa Uni tonuƣanlar Uning xu künlirini bikardin-bikar kütidu?
2 Mana, adǝmlǝr pasil ⱪilinƣan taxlarni yɵtkiwetidu;
Ular zorawanliⱪ bilǝn baxⱪilarning padilirini bulap-talap ɵzliri oquⱪ-axkara baⱪidu; ◼ ◘
3 Ular yetim-yesirlarning exikini bulap ⱨǝydǝp ketidu;
Ular tul hotunning kalisini kepillik üqün eliwalidu. ◼
4 Ular miskinlǝrni yoldin neri ittiriwetidu;
Xuning bilǝn zemindiki ezilgǝnlǝrning ⱨǝmmisi mɵküxüwalidu. ◘
5 Mana, ular dǝxt-bayawanlardiki yawayi exǝklǝrdǝk,
Tang sǝⱨǝrdǝ olja izdǝx «hizmiti»gǝ qiⱪidu;
Janggal ular wǝ ularning baliliri üqün yemǝklik tǝminlǝydu. ◼
6 Ular yamanning kaliliri üqün dalada ot-qɵp oridu,
Uning üqün axⱪan-taxⱪan üzümlirini teridu; ◼
7 Ular keqini kiyimsiz yalang ɵtküzidu,
Soƣuⱪta bolsa yepinƣudǝk kiyimi yoⱪtur.
8 Ular taƣⱪa yaƣⱪan yamƣurlar bilǝn süzmǝ bolup ketidu,
Panaⱨsizliⱪidin taxni ⱪuqaⱪlixidu.
9 Adǝmlǝr atisiz balilarni ǝmqǝktin bulap ketidu,
Ular miskinlǝrdin bowaⱪlarni kepillikkǝ alidu. ◼
10 Miskinlǝr bolsa kiyimsiz, yeling ɵtidu,
Baxⱪilar üqün buƣday baƣlirini kɵtürsimu, yǝnila aq ⱪalidu; ◘
11 Ular baxⱪilarning ɵyidǝ zǝytunlarni qǝylǝp yaƣ qiⱪarƣan bolsimu,
Ⱨoylilirida xarab kɵlqikini qǝyligǝn bolsimu,
Yǝnila ussuzluⱪta ⱪalidu. ◘
12 Xǝⱨǝrdin adǝmlǝrning aⱨ-zarliri qiⱪip turidu,
Ⱪiliq yegǝnlǝrning janliri nalǝ-pǝryad kɵtüridu;
Biraⱪ Tǝngri ⱨeqkimning iplasliⱪini ǝyiblimǝydu. ◼
13 — Nurƣa ⱪarxi isyan kɵtüridiƣanlarmu bar;
Ular nurning yollirini bilmǝydu,
Uning tǝriⱪiliridǝ turmaydu.
14 Ⱪatil tang nuri kelixi bilǝn ornidin turup,
Kǝmbǝƣǝllǝr wǝ miskinlǝrni ɵltüridu;
Keqidǝ u oƣridǝk yüridu. ◼ ◘
15 Zinahormu «Meni ⱨeq kɵz kɵrmǝydu» dǝp zawal waⱪtini kütidu,
Baxⱪilar meni tonumisun dǝp ayalning qümbilini yüzigǝ tartiwalidu. ◘
16 Ⱪarangƣuluⱪta oƣrilar ɵyning tamlirini kolap texidu;
Kündüzdǝ ular ɵzlirini ɵz ɵyigǝ ⱪamap ⱪoyidu;
Ular nurni tonumaydu. ◘
17 Ular üqün tang sǝⱨǝr ɵlüm sayisidǝk tuyulidu;
Ular ⱪap-ⱪarangƣuluⱪning wǝⱨimilirini dost tutidu. ◼
18 Ular sularning yüzidiki kɵpüklǝrdǝk yoⱪap kǝtsun!
Ularning yǝr-zemindiki nesiwisi lǝnǝt ⱪilinƣanki,
Xunga ulardin ⱨeqkim üzümzarliⱪⱪa yǝnǝ mangmisun! ◼
19 Ⱪurƣaⱪqiliⱪ ⱨǝm tomuz issiⱪ ⱪar sulirinimu yǝp tügitidu;
Tǝⱨtisaramu ohxaxla gunaⱨ ⱪilƣanlarni yǝp tügǝtsun!
20 Uni, tuƣⱪan anisimu untusun!
Ⱪurt xɵlgǝylirini eⱪitip uni yesun!
Əskǝ ⱨeq elinmisun!
Xuning bilǝn ⱨǝⱪⱪaniysizliⱪ dǝrǝhtǝk kesilsun! ◼
21 U balisi yoⱪ tuƣmaslardin olja alidu,
U tul hotunlarƣimu ⱨeq xǝpⱪǝt kɵrsǝtmǝydu.
22 Biraⱪ Huda Ɵz ⱪudriti bilǝn mundaⱪ küq-ⱨoⱪuⱪi barlarning künini uzartidu;
Ular ⱨǝtta ⱨayatidin ümidsizlǝnsimu ⱪaytidin ornidin turidu. ◼
23 Huda yǝnila ularni amanliⱪta muⱪimlaxturidu,
Xunga ular hatirjǝm bolidu;
U ularning yollirini kɵzdǝ tutⱪan ǝmǝsmu? ◼
24 Ularning mǝrtiwisi birdǝmlik ɵstürülidu,
Andin ular yoⱪ bolidu;
Ular ongda ⱪaldurulidu, andin baxⱪa adǝmlǝrgǝ ohxaxla yiƣip elip ketilidu;
Ular pǝⱪǝtla pixⱪan sǝrhil buƣday baxaⱪliridǝk kesilip ketidu. ◼
25 Bu ixlar mundaⱪ bolmisa, ⱪeni kim meni yalƣanqi dǝp ispatliyalaydu.
Mening gǝplirimni kim ⱪuruⱪ gǝp deyǝlǝydu?».
◼ 24:2 «Mana, adǝmlǝr pasil ⱪilinƣan taxlarni yɵtkiwetidu» — muxu bab 1-12-ayǝttiki «adǝmlǝr» bǝlkim qɵl-bayawanda turuwatⱪan miskin jinayǝtqilǝrni kɵrsitidu (bolupmu 5-12-ayǝtlǝrni kɵrüng). «...taxlarni yɵtkiwetidu» — yaki «taxlarni yɵtkǝp ketidu». ◘ 24:2 Ⱪan. 19:14; 27:17; Pǝnd. 22:28; 23:10 ◼ 24:3 «Ular tul hotunning kalisini kepillik üqün eliwalidu» — bu kalisi bǝlkim ⱨǝm süt üqün ⱨǝm yǝr ⱨǝydǝx üqünmu ixlitilidu. ◘ 24:4 Pǝnd. 28:28 ◼ 24:5 «...ular dǝxt-bayawanlardiki yawayi exǝklǝrdǝk,...» — bu yaman adǝmlǝr xǝⱨǝr-yezilardin ⱨǝydiwetilgǝn bolup, dǝxt-bayawanda jan beⱪixtin baxⱪa amali yoⱪ idi. ◼ 24:6 «Ular yamanning kaliliri üqün dalada ot-qɵp oridu, uning üqün axⱪan-taxⱪan üzümlirini teridu» — roxǝnki, yǝr igisi bolƣan muxu rǝzil adǝm bu «qüprǝndilǝr»gǝ ɵz axliⱪ ⱨosulini elixta yaki üzüm ⱨosulini üzüxtǝ ⱨeq ixǝnmǝydu. ◼ 24:9 «Ular miskinlǝrdin bowaⱪlarni kepillikkǝ alidu» — yaki «Ular miskinlǝrdin kepillik alidu». ◘ 24:10 Law. 19:13 ◘ 24:11 Ⱪan. 25:4; Yaⱪ. 5:4 ◼ 24:12 «... Biraⱪ Tǝngri ⱨeqkimning iplasliⱪini ǝyiblimǝydu» — keyin Ayup bu sɵzidin ⱨǝm muxuningƣa ohxax baxⱪa sɵzliridin towa ⱪilip: «Nǝsiⱨǝtni tuturuⱪisiz sɵzlǝr bilǝn hirǝlǝxtürgǝn kim?» dǝp sɵzidin yanidu (42-bab). Biraⱪ bu babtiki 1-12-ayǝtlǝrdin roxǝn qüxinimizki, u mundaⱪ kixilǝrning, ⱨǝtta uningdin yiraⱪ turƣan ezilgüqilǝrning ǝⱨwaliƣa iqini aƣritip kɵngül bɵlǝtti. ◼ 24:14 «Ⱪatil tang nuri kelixi bilǝn ornidin turup, kǝmbǝƣǝllǝr wǝ miskinlǝrni ɵltüridu» — bǝlkim tang sǝⱨǝrdiki ƣuwaliⱪtin ⱨǝm kixining bihǝstǝlikidin paydilinip yoxurun zǝrbǝ ⱪilip bulap-talaydu. ◘ 24:14 Zǝb. 10:8, 9 ◘ 24:15 Zǝb. 10:10-11; Pǝnd. 7:8, 9 ◘ 24:16 Ayup 38:15; Yuⱨ. 3:20 ◼ 24:17 «Ular üqün tang sǝⱨǝr ɵlüm sayisidǝk tuyulidu» — yaki «Tang sǝⱨǝr ular üqün ⱪap-ⱪarangƣuluⱪ bolidu». ◼ 24:18 «Ular sularning yüzidiki kɵpüklǝrdǝk yoⱪap kǝtsun!» — 18-20-ayǝtlǝrdiki peillarni buyruⱪ xǝklidǝ yaki kǝlgüsi zaman xǝklidǝ tǝrjimǝ ⱪilixⱪa bolidu. Xunga -18-20-ayǝtlǝrning baxⱪa birhil tǝrjimisi: «Ular sularning yüzidiki kɵpüklǝrdǝk yoⱪap ketidu; ularning yǝr-zemindiki nesiwisi lǝnǝt ⱪilinƣan, xuning bilǝn ulardin ⱨeqkim üzümzarliⱪⱪa yǝnǝ mangmaydu... ⱪatarliⱪ» bolidu. Biraⱪ biz tǝrjimimizni aldi-kǝynidiki ayǝtlǝrgǝ maslaxturup alduⱪ. ◼ 24:20 «Ⱪurt xɵlgǝylirini eⱪitip uni yesun!» — yaki: «Ⱪurt uning jorisi bolsun!». ◼ 24:22 «...Ular ⱨǝtta ⱨayatidin ümidsizlǝnsimu ⱪaytidin ornidin turidu» — bu ayǝttiki ǝsli tekistni qüxinix sǝl tǝs. Baxⱪa hil tǝrjimiliri uqrixi mumkin. ◼ 24:23 «U ularning yollirini kɵzdǝ tutⱪan ǝmǝsmu?» — Ayup muxu yǝrdǝ Hudaning yamanlarning yollirini kɵzdǝ tutⱪini bilǝn ularni alaⱨidǝ jazalimaydiƣanliⱪini, bǝlki ularni adǝttikidǝk ɵlüm künigǝ saⱪlaydiƣanliⱪini kɵrsǝtmǝkqi boluxi mumkin. ◼ 24:24 «Ular , yǝni yamanlar pǝⱪǝtla pixⱪan sǝrhil buƣday baxaⱪliridǝk kesilip ketidu» — Ayup yǝnila, yamanlarning ⱨeq jazalanmay ⱨayatning pǝyzini sürüp andin pixⱪan sǝrhil buƣdaydǝk ⱨeq azablanmay bu dunyadin ketidiƣanliⱪini kɵrsǝtsǝ kerǝk.