6
Ma Jisas Di Ma Engeska Bä Ba Ama Sabat
(6:1-5 / Mat 12:1-8 / Mak 2:23-28)
1 Vät akni ama Sabat dä ma Jisas kat tet da ama et na ama wit dä aa mudäsaqongda rhi nasäng i rhi nänbäñ sa ama gavämirhong bä rhit tigus pa arhä rhäkt nä irhong sä irhong angät srot bä rhat täs irhong.
2 Dä arhani ama Farisiqäna rhi snanbät toqortäqyia, “Mäniekt bä ngänin nänbetäkmät na ama muräkt pät ama Sabat?”
3 Dä ma Jisas ka snanbät sä rha rhoqortäqyia, “As nga qaku ngän mes sävät agi aa lat kärangätni i ma Devit ka mualat na ngät kä na aa ruavek toqoräkt i anoeng mä rha? 4 Nak pa qunäga vät a ngän i qa mon säva ama ansäspämgi ama me qi bä qa rha ama tmäs kärangätni i rhit bodäm ngät sage ma Ngämuqa bä qa mäs ngät näkt kosaqi qa von aa ruavek ta ngät. Sokt di iangärhäkt ama tmäs di ama Muräkt ngät tamän i qaku mamär vät anga ruvek mavängam iva rhat täs nävät a ngät dap sokt ama priskäna.”
5 Nasot dä ma Jisas kä qoar na rha rhoqortäqyia, “Ma Ruqa aa Emga di ma Engeska bä ba ama Sabat.”
Ma Jisas Ka Mumäräs Pät Ama Ruqa Aa Rhäqyet Ama Ñäp Et
(6:6-11 / Mat 12:9-14 / Mak 3:1-6)
6 Saqi vät akni ama Sabat dä ma Jisas ka met bä säva ama mämairqi bä qä su dap kale akni ama ruqa e qärakni i ama ñäp aa rhäqyet. 7 Dap ama Farisiqäna rhi na ama Skraipkäna di rhit ñäm mamär nani guani iva rhi rhäksärhä ma Jisas nä ini dä rhi sangar a qa bä qoki sa rhat lu qa mamär iva qa rhualat na anga mumäräspät pät ama Sabat.
8 Dap ma Jisas di qat dräm arhä mungäsnäng sokt di qa qoar nä qärak ka ruqa i aa rhäqyet ngä ñäp doqortäqyia, “Ngia rhäranas bä ngia rhair da ama ruvek moe arhä saqong.” Dä soknga qärak ka märanas bä qat mair da arhä saqong.
9 Dä ma Jisas ka snanbät sä rha rhoqortäqyia, “Guani qoe di ama Muräkt ngärhit tares pät ini angärha rhäng bät ama Sabat? Va ut tualat na ama lat ama mär ngät ura va ut tualat na ama vuirhong? Dä qosaqi va ut tumaiar na ama ruqa aa iar ura va urhi slava na ngät bä qäbäs na ngät?”
10 Näkt soknga qa ñäm namet a nas sävät a rha moe näkt kä qoar nä qärak ka ruqa rhoqortäqyia, “Ngia rhurän dä ngia rhäqyet tämono.” Dä qa mualat toqoräkt bä märäs pät aa rhäqyet mamär.
11 Dap kä Farisiqäna rhi na ama Skraipkäna di uraqi dä arha ron mamär dä soknga rhi veng ne iva sa rha mäsana nä ma Jisas.
Ama Ngärhäqyisem Da Udiom Na Rha Ama Ngangda
(6:12-16 / Mat 10:1-4 / Mak 3:13-19)
12 Maos pät akni ama qunäga imäk äkt dä ma Jisas ka met sämäni ama damgi ivakt iva qä nän bä aa bängagi ama rhäk täm gi di qä nän sage ma Ngämuqa. 13 Bä nga vät duququs toqoräkt dä qa mes aa mudäsaqongda moe qärarhani i qale rha gem ga mäni ama damgi sagem mes bä qa armeng da ama ngärhäqyisem da udiom na rha näkt ka mes ta iva ama ngangda na rha sä ma Ngämuqa aa lat i 14 ma Saimon gärak i qa von ga rha ama ngärhipki ama iar qi i ma Pita näkt ma Andru qärak i ain nanäk ama sägäkt näkt ma Jems näkt ma Jon näkt ma Filip näkt ma Bartolomyu 15 näkt ma Matyu näkt ma Tomas näkt ma Jems ma Alfius aa emga näkt ma Saimon gärak i rhat tes ka i ama Selot 16 näkt ma Judas ma Jems aa emga näkt sävät ma Judas Iskariot kärak iva sae dä va qä vodä ma Jisas säva aa ikkäna arhä rhäkt.
Ma Jisas Ka Sameng Bä Ba Ama Mor Ngät Ama Gulañ Na Ama Ruvek
(6:17-19 / Mat 4:23-25)
17 Dä ar sä qa qä na rha bä rhat mair vät ama räkt äs ama ivärhäs. Bä iaqyäkt ama guläñgi ama mor qi na aa mudäsaqongda di qale rha e näkt sävät ama ruvek masirhat nae ma Judia moe bä nae ma Jerusalem bä arhani nävät a qoan glaqot na ama värham ma Tair dä ma Saidon. 18 Di iarhakt ta män ivakt iva rhi nari ma Jisas dä va qa rhumäräs pät a rha nämät arha räm. Bä qärarhani ama ruvek i ama iaus ngärhit bon da rha ama märänga ama mor qa di märäs pät a rha. 19 Bä ama ruvek moe rhi siqut iva rhit täk pät a qa inguna ama mumäräspät angät krot di ngät dän nävät a qa bä nga rhit täk pät a qa dä märäsmäräs pät a rha moe.
Angätni Ama Lat Kärangätni I Sa Qale Ma Ngämuqa Aa Modämne Vät A Ngät
(6:20-23 / Mat 5:2-12)
20 Dä qa ñäm sävät aa mudäsaqongda dä qä qoar na rha rhoqortäqyia,
“Ma Ngämuqa di sa aa modämne nga e gem ngän gärarhae i ngänit läk inguna va bä ba ngän nä ma Ngämuqa aa Muräktpäm.
21 “Ma Ngämuqa di sa aa modämne nga e gem ngän gärarhae i anoeng mä ngän däkt inguna va ma Ngämuqa qä rhäqäp ngän bä va mamär na ngän.
“Ma Ngämuqa di sa aa modämne nga e gem ngän gärarhae i airäs ngän däkt inguna va nasot dä va ngäni qok dä va ngänit tama.
22 “Ma Ngämuqa di sa aa modämne nga e gem ngän gre i ama vu da ama ruvek arha ron masirhat sävät a ngän dä rhat tetdäm särhäm ngän dä rhat tamän mava na ngän bä rhi slava na angän ngärhep inguna ngänit päs gua rhäng aingo ma Ruqa aa Emga. 23 Mamär iva ngäni qok kre i rhat tualat toqoräkt sä ngän bä ngänit don na nas na ama märmärgem inguna angän ditsek di ama mor ngät da ama usäpki arha ron. Inguna sa mudu arhä mamäkkäna rha mualat toqoräkt sä ma Ngämuqa aa vämginarha.
Ma Jisas Kät Boda Ama Enge Ama Qrot Ngät Sävät Arhani
24 “Dap pa avuqi na ngän gärarhae i ama qärhong bät a ngän i sa nguna ngän da angän ditsek.
25 “Dap ama iräski sagem ngän gärarhae i angän sarem mamär täkt inguna as pa anoeng mä ngän.
“Dap kosaqi ama iräski sagem ngän gärarhae i rhäqäp ngän na ama märmärgem bä ngänit tama rhäkt inguna va as nasot dä va airäs ngän bä va ngänit nok.
26 “Dap kosaqi ama iräski sagem ngän gärarhae i ama ruvek tit kutdrir sagem ngän dä arha enge di ama mär ngät sävät a ngän i sa nguna mudu arhä mamäkkäna rha mualat toqoräkt sa ama vämginarha ama iraski na rha.
Mamär Iva Angäna Snäng Bät Angäna Ikkäna
(6:27-28, 32-36 / Mat 5:43-48)
(6:29-30 / Mat 5:38-42)
(6:31 / Mat 7:12)
27 “Dap nguat tamän särhäm ngän däkt kärarhae i ngänät nari ngo i mamär iva angän snäng bät angäna ikkäna dä va ngän dualat na ama lat ama mär ngät sävät iarhakt kärarhae i ama vu da arha ron masirhat sävät a ngän. 28 Dä ngäni nän dä ma Ngämuqa aa bulap bä bä iarhakt kärarhae i rhit täkngong däm ngän dä va ngäni nän sävät kärarhani i rhi slava na ngän. 29 Ngakt bä aung gä e säng gia qeng dage dä qosaqi ngi rhong na age sävät a qa. Ngakt bä nga aung gä rha aung nävät a ngän aa boiqi ama uiu qi dä va qale ngi nanen däm gi dap kosaqi va ngi von ga rha aa srapki. 30 Mamär iva ngänit bon iarhakt kärarhae i rhi nän ngän dap ngakt bä nga aung gä rha gi nga guani dä va qale ngän nanän däm ini nagem ga. 31 Iangärhäkt ama lat kärangät i nani a ngän iva arhani ama ruvek tat tualat na ngät sävät a ngän di qosaqi mamär iva ngän dualat toqoräkt sävät a rha.
32 “Ngakt bä nga sokt angäna snäng bät iarhakt kärarhae i arha snäng bät a ngän diva sirhäkt ama märini gem ngän doqor mäniekt? Nak kärarhani i ama vu rha di qäqi arha snäng bät kärarhani ama ruvek i arha snäng bät a rha. 33 Ngakt bä nga sokt ngän dualat mamär sä qärarhani i rhat tualat mamär sä ngän di nga ama mär toqoräkt ura qaku? Nak kärarhani i ama vu rha di qäqi rhat tualat toqoräkt. 34 Näkt ngakt bä nga sokt ngänit bon bä bä qärarhani i nani a ngän na ama muvätki nagem da di nga ama mär toqoräkt ura qaku? Nak ama vurha di qäqi rhit bon bä ba ama vurha näkt tat nanakt iva ama muvätki bä ba rha diva ama rhäk täm gi.
35 “Dap mamär iva angäna snäng bät angäna ikkäna dä va ngän dualat na ama lat ama mär ngät sävät a rha dä ngänit boda nagem mes näkt kale ngän natmu angän snäng iva ngäni rha anga muvätki nagem da. Bä nga ngän dualat toqoräkt dä mamär iva angän ditsek diva ama mor ngät bä ama ruvek diva rhat lu ngän i ma Moräsnaqa Na Rhävuk aa es na ngän inguna qät lavuqi nä iarhakt kärarhae i qaku rhat dräm dat tes ama mär näkt sävät ama vurha. 36 Mamär iva ngänät dräm iva ngänit lavuqi rhoqor ma Ngämuqa i qat dräm gät lavuqi.
Qale Ut Tatnävämne Na Arhani Sa Arha Lat
(6:37-38, 41-42 / Mat 7:1-5)
37 “Qale ngän datnävämne na arhani arha lat dä va qaku ma Ngämuqa qä namatnävämne na angäna lat. Qale ngänit täksärha arhani dä ngäni sangäm na rha dä va qaku ma Ngämuqa qä narhäksärhäm ngän dä qä nasangäm na ngän. Ngänit kyiradeng na arhani sa arha lat dä va ma Ngämuqa qät kyiradeng ba ngän. 38 Ngänit bon nagem mes toqor mäniekt diva qosaqi ma Ngämuqa qä von ngän doqoräkt. Ma Ngämuqa diva qä von da ama mär qa ama siqutka iaqäkt kärak i sa rhit tares sävät a ne mane näkt tit kutnesäs bä va qoki rhäqäp mamär bä vritprit dä va vritprit namet a ngän. Iaqäkt ama siqutka qärak i ngän du qa sävät arhani diva qosaqi ma Ngämuqa qa rhu qa sävät a ngän.”
39 Dä qosaqi ma Jisas ka qoar na rha na ama enge na ama siqutki rhoqortäqyia, “Var mamär iva anga säsurqa qä rhoer nanokt anga säsurqa? Nga va qaku in moe in namon mät anga uqupka? 40 Anga mudäsaqongga di qaku qa vit pa aa morqa aa uväs dap sävetka qärakni i qa rha ama rhisu mamär nage aa morqa diva qa rhän doqor qa.”
41 “Mäniekt bä ngi saengäkt sävät ama qlanängini mät gia ruaqa aa saqongaqa dap mavängam bät a nge sa ama ngämunget mät gi saqongaqa maräkt? 42 Ngu lu mäniekt bä mamär iva ngi qoar nä gia ruaqa rhoqortäqyia, ‘Gua ruaqa, va ngu qumär sa ama qlanängini nämät gi saqongaqa’ dap kre i nge di qaku mamär iva ngi lu ama ngämunget mät gi saqongaqa maräkt. Ainge qärak i ngiat tualat sädä saqong, as pa ngi er ngi rha ama ngämunget nae nämät gi saqongaqa maräkt dä nasot dä va mamär vät a nge iva ngiat nañäm mamär ivakt iva ngi rha ama qlanängini nämät gia ruaqa aa saqongaqa.”
Ama Ngämuga Näkt Aa Gavam
(6:43-45 / Mat 7:15-20 / Mat 12:33-37)
43 “Anga ngämuga anga mär qa di qaku qät sa anga gavam anga vu ngät bä qosaqi anga ngämuga anga vu qa di qaku qät sa anga gavam anga mär ngät. 44 Va ngäni lu ñismäne na ama ngämung di nävät angät gavam. Inguna ama ruvek di qaku rhit ta ama gosaqi at gavam nävät ama ritgung. Bä qosaqi qaku rhi nänbäñ sa ama wain angät gavam nävät ama gurhäk. 45 Ama mär qa ama ruqa nävät iarhongäkt ama märirhong da aa ron di sa qat tualat na ama mär ngät ama lat dap ama vu qa ama ruqa nävät iarhongäkt ama vuirhong da aa ron di sa qat tualat na ama vu ngät ama lat. Inguna sävetka aa vämgi di sa qiat tamän nävät agini qärqäni i rhäqäp aa snängaqa nä ini.”
Ama Ruiom Ama Udiom In Däk Pät Ina Värhiom
(6:47-49 / Mat 7:24-27)
46 “Mäniekt bä ngän des ngo rhoqortäqyia, ‘Gua Engeska, gua Engeska’ sokt di qaku ngän dualat parhäm gua enge? 47 Ama ruqa qärakni i qat dän gem ngo bä qat nari gua enge näkt kat tualat parhäm ngät diva ngu qur a ngän i 48 qa di qa rhoqor mäniekt. Qa di qa rhoqor ama ruqa qärakni i qät täk pät ama vätka i qa nges bä saimäk näkt ka mu ama vätka aa ribit i ama qrot it pät ama sinäpki arha rhäng. Näkt nga ama iqumga qa män bä ama qärhop ngä qut ka vätka dä qop kaku ngä rhästäs a qa inguna qa rhäk mämägän sä qa. 49 Dap iaqäkt kärak i qat nari gua enge näkt kaku qat tualat parhäm ngät di qa rhoqor ama ruqa qärakni i qa rhäk pät aa vätka vät ivät näkt kaku qa sämaqrot na aa ribit. Näkt pät ama qäväläm gärqomni i ama qärhop ngä qut iaqäkt ama vätka dä arpus na qa mäk bä sa mava na qa mas.”