13
13.1-9 A Iesus e barikikinia polea na kaka e muratania na harana vit na vanua
(Mak 4.1-9; Luk 8.4-8)
1 Na dama kena za a Iesus e vatia na ruma ia gotala kini pozi mia na hiripa loka ni Galili. 2 +Na manumanu luba matoto dia ta mai madi lobia, kubarae ia vatia vazalea ia polo na huduna bot katiu ia mia vona, na kabuna manumanu laveve kua, dia ta ma varimadiriai na vazalea. 3 Pale, ia barikikinia polea na goloa luba ki tani barae ni dia, “Na kaka katiu e vano ki muratania na harana vit na poloka hana vanua. 4 Kamana kua e vana ki mumuratania na harana vit, harana vit taza dia ta dua kara dala na manu kamahi dia ta mai hani hozovia. 5 Na harana vit taza e dua kara palaka kedokedora, beta garigari ni kapou marata vona, kubarae ki pizuzu tapu. 6 Palaka kamana na voro ki zahe ia tiba gatovia na haina vit kotekote kamahi kua, dia ta malailai, na vuna beta vorakadia ni hoho ni dopa ziho na poloka garigari. 7 Harana vit taza dia ta dua kara poloka vuvuna mota matangatanga kamahi, na mota matangatanga dia ta tago matehidia. 8 Harana vit taza dia ta dua kara garigari kemi, dia kene vua. Taza dia ta taruhia palekedia 100, taza e 60, taza e 30. 9 Azei talingana vona, kete longoria polea kua.”
13.10-17 Vuvuna lohoihoia a Iesus e babarikikinia polea
(Mak 4.10-12; Luk 8.9-10)
10 Kana disaipel kamahi dia ta mai vona, dia ta hulenia, “E kuziha ku babarikikinia polea ku vavala na manumanu?” 11 A Iesus ia tania, “Hada lalanga na litigitigia kara kingdom ke Vuvu kava ti valanga ni miu, palaka beta ni valanga ni dia. 12 +Azei kua kava ti kana goloaloa taza vona, da a Vuvu e vala taza ve vona, pale, kana goloaloa ia dopa luba matoto. Azei kua tani beta matoto kana goloaloa vona, tani kana pitu vona, ia da a Vuvu e pele kakava ve vona kena. 13 Ia ki kuza barae, ka babarikikinia polea ni dia. Ia vata matadia e hahada, mara beta dia na hadavia; ia vata talingadia e lolongo, mara beta dia na longoria dia na lohoi lala. 14 +Na manumanu kua, na polea katiu ke profet Aisaia kua e tania varira ti pori matoto kiridia. Ia e tani barae,
‘Da miu ta longoria, longoria polea, palaka mara beta miu na longo lala, da miu ta hada hahada, palaka mara beta miu na hada lala.
15 Na vuna magalina manumanu kua kava ti zobo, ti beta dia ne lolongoria goloa katiu na talingadia, dia kene tabaria matadia tabarae matadia ni hada lala goloa, talingadia ve ni longo lala polea, magalidia ve ni lala na vuvuna polea, dia na pokizia magalidia dia na vamule mai ni niau na kati kemihidia.’
16 +Palaka miu, a Vuvu ti kati kemihia matoto na matamiu kamana talingamiu, na vuna matamiu e hahada na talingamiu ve e lolongo. 17 Hau ta tani matotonia ni miu, na profet luba kamana nuhuta moge kua e mahoto, e kulidia matoto dia kata hadavia nazia kua miu ta hahada, palaka beta dia na hadavia. Dia kata longoria ve nazia kua miu ta lolongoria, palaka ki beta dia na longoria.”
13.18-23 A Iesus e tani kakava na barikikia na polea na palekangana vit
(Mak 4.13-20; Luk 8.11-15)
18 A Iesus ki tani barae ve, “Miu tabu longo papa kara vuvuna barikikia na polea na kaka kua e muratania na harana vit. 19 Kua kaka katiu ni longoria na polealea na kingdom ke Vuvu ki beta ni lohoi lala, ia e balika palekana vit kua e huru kara dala, na kaka zaha ki mai, ia radia nazia kua kava ti vazoha na poloki magalina. 20 Na harana vit kena e dua kara palaka kedokedora ia balika na kaka e longoria na polea, kilangata pamuhi ki hilohilo matoto vona. 21 Palaka beta ni taruhia voraka na poloka, beta ni madi ni havarau. Tani paria bizea katiu beu ni kati zahata ia na vuna e bilip na polea ke Vuvu, ia poke tapu. 22 Na harana vit kena e dua kara poloka vuvuna mota matangatanga ia e balika kaka kena e longoria na polea, palaka ki lohoihoi marata na goloaloa bukuna garigari kua kete katia ni mia papa, na goloaloa mata mulimuli bukuna garigari ki rukia, dia ta kari havutia polea ke Vuvu na poloka, kini beta ni vua. 23 Na harana vit kena e dua kara garigari kemi ia e balika na kaka kua e longoria na polea ke Vuvu ki lohoi lala. Kini vua, kini taruhia paleka habuka 100, 60 o 30.”
13.24-30 Barikikia na polea na raburabu zaha e galulu na vanua
24 A Iesus e barikikinia polea katiu ve ni dia ki tani barae, “Na kingdom ke Vuvu ia e balika na kaka e muratania na harana vit kemi na poloka hana vanua. 25 Palaka manumanu dia ta ba varingoroai, hana vagi e mai ia muratania na harana raburabu zaha kara pidaka harana vit kamahi, pale, kini hava. 26 Tania na vit ki galulu ki zahe ki taruhia paleka, dia ta hada na raburabu zaha ve dia ta gagalulu ve kamana. 27 Na kana vora e vano ia tania na tauana vanua, ‘Tubu ho tu vazohia na harana vit kemi na ha vanua. Pele, na raburabu zaha e pe ve ki gagalulu ve na poloka vanua?’
28 Ia ki tania ni dia, ‘Hagu vagi katiu e katia kena.’ Na kana vora ki hulenia, ‘E, kuli hita kata vano vuruvuru?’ 29 Ia ki tania, ‘Beu, na vuna ta miu na vuruvuru na raburabu zahazaha kena da miu ta vuru balalania na vit kamana. 30 Vatia hiro ka rua galulu zahe ki mule na damana tolu keteni pelea haninga na vanua. Da hau te tania na nuhu kua dia kata pelea haninga na vanua, dia kata muga vaia na raburabu zahazaha, dia ta kutu lupunia kete tunua; dia ta vai lupunia na vit, dia ta taru lupunia na poloka kagu rumaka vit.’ ”
13.31-32 Barikikia na polea na harana hamo
(Mak 4.30-32; Luk 13.18-19)
31 A Iesus ki barikikinia polea katiu ve ni dia ki tani barae, “Na kingdom kara lagato ia e balika na harana hamo, kena na kaka e pelea ki vazohia na poloka hana vanua. 32 Na harana hamo ia e dopa ki gala kote na harana hai laveve, palaka kua kini galulu da e dopa ki horaha livutia na hai laveve tu vazohia na poloka vanua. Da e horaha ki kara hai kapou, pale, manu kamahi dia ta mai bale na dangadangana.”
13.33 Barikikia na polea na yis
(Luk 13.20-21)
33 A Iesus e barikikinia polea katiu ve ki tani barae ni dia, “Na kingdom ke Vuvu ia e balika yis kua e pitu papa za, kua na tavine katiu e pelea ki kamo pokizia kamana dram na palaua kapou katiu. Na palaua kini kudu kini kapou matoto.”
13.34-35 A Iesus e barikikinia polea ki tatania polealea laveve kua na manumanu
(Mak 4.33-34)
34 A Iesus e barikikinia polea laveve kua ki tatania na goloaloa laveve kua na kabuna manumanu. Beta ni tani kakava polea katiu ni dia beta, polea laveve ia e barikikinia za. 35 +Ia kati baraenia kini pori matoto na polea kua muga na profet katiu e tania. Na profet kua e tania barae,
“Hau da ta barikikinia polea ka pole kamadia vona. Da ta tania ni dia goloaloa kua varira za e paritigi kilaka kua na garigari e bele ki mai ki mule na tauna kua.”
13.36-43 Mining na barikikia na polea na raburabu zaha
36 Pale, a Iesus ia vatia na kabuna manumanu kamahi, ia vano kara ruma. Kana disaipel kamahi dia ta mai vona dia ka tania, “Tania ni hita na mining na barikikia na polea na raburabu zaha na poloka vanua.”
37 A Iesus ki tania ni dia, “Na kaka kua e muratania na harana vit kemi, ia na Tuna Kaka. 38 Vanua ia na vulovulo, na harana vit kemi ia e makia na habu tutuna kingdom ke Vuvu. Na raburabu zaha dia ta makia habu tutuni Satan, 39 na vagi kena e muratania na raburabu zaha ia a Satan za. Na damana pelepelea na haninga ia e makia na las de. Na nuhuta pelepelea na haninga na vanua ia na engel kamahi. 40 Habuka za kua na raburabu zaha kua e vai lupuanga ki tunua na haroho, ia da e kati bareanga ve na las de. 41 Na Tuna Kaka da e geria kana engel kamahi, dia ka vai lupunia, dia ka pele kakava na poloka kana kingdom nazia kua e kakatia manumanu dia ka poke na pekato, ia mai manumanu zahazaha laveve. 42 Da dia ta varagadia kara poloka haroho kapou, na poloka haroho kua da dia ta ma hahaloho, hazedia ki vuvuluhero. 43 Pale, nuhu kua dia ta mumuri na lohoihoia ke Vuvu da dia ta kalageru balika voro na poloka kingdom ke Tamadia. Azei kua talingana vona, kete longoria.
13.44 Barikikia na polea na bokis moni e ngoro paritigi na poloka garigari
44 Na kingdom ke Vuvu ia e balika na bokis moni kua e litigianga na poloka vanua. Kaka katiu ia paria. Pale, ia kari havuti mulehia, ia hilohilo matoto, ia vano ia salinia kana goloaloa laveve ia pelea monina, kini vano kadea na vanua kua vona.”
13.45-46 Barikikia na polea na tali kua monina e kapou matoto
45 A Iesus ki tani barae ve, “Ki vano ve, na kingdom ke Vuvu ia e balika bisnisman katiu kua e kakaze kara tali mata mulimuli. 46 Kamana ki paria katiu kua monina e kapou matoto ia vano, ia salinia kana goloaloa laveve ia pelea monina, ia kadea tali kua vona.”
13.47-52 Barikikia na polea na vuho
47 A Iesus ki tani barae ve, “Ki vano ve, na kingdom ke Vuvu ia e balika vuho kua e vazihoanga kara poloka loka ki vatingovia na hiha luba kua e paramotu, paramotu. 48 Kamana na vuho ki vonu na hiha, pale, na nuhuta puria, dia ta harehia vuho ziho kara vazalea. Pale, dia ta mia dia ta vile palia na hiha kemikemi, dia ta goro na kirei kamahi, palaka na hiha zahazaha dia ta varaga. 49 Ia da e balika za kua tani las de. Engel kamahi da dia ta mai, dia ta pele kakava nuhu zahazaha na poloka nuhu kua dia ta lala dia kata mumuri na lohoihoia ke Vuvu, 50 da dia ta varagadia kara poloka haroho kapou, na poloka haroho kua da dia ta ma hahaloho, hazedia ki vuvuluhero.”
51 A Iesus ki hulenia kana disaipel kamahi, “Miu ta lohoi lala polealea kamahi kua?” Dia ka tani barae, “E.” 52 A Iesus ki tani barae, “Pele kubarae, na tisa laveve kara lo, kua kava ti vaketoadia na matotoka polea, na vuna na kingdom ke Vuvu, ia dia ta balika paraha katiu kua e hoho kara poloka rum kua e lala kete tapi lupunia kana goloaloa mata muli vona ki pele gotalania goloa burabura kamana goloaloa vahoruhoru.”
13.53-58 A vuni Nasaret dia ta vala lamadia kiri Iesus
(Mak 6.1-6; Luk 4.16-30)
53 Kamana a Iesus ki barikikini hozovia na polealea kamahi, ia vatia palaka kua. 54 Pale, ia vano bele na kana malala mule, kini vavaketea manumanu na poloka haus lotu ke vuni Iuda, dia ka ridi matoto. Dia ka varihulei, “Kaka kua e pelea na lohoihoia kemikemi kua kamana matuhanga kua kete katia na mirakel kamahi kua, ni ve matoto? 55 Karae, beta ni ia na tuni kapenta kua? Karae, beta ni hizani titinana kua a Maria? Karae ve, beta ni habu tazina kua a Jems, a Iosep, a Saimon ia mai a Iudas? 56 Karae, beta ni habu livuka laveve kua dia ta mimia kamadolu? Pele, ia e pelea ni ve matoto na lohoihoia pa kamahi kamana matuhanga laveve kua?” 57 +Pale, dia ta pole katia. A Iesus ia tania kiridia, “Na profet da e hada zaheanga na malala laveve, palaka na kana malala mule ia mai na poloka kana ruma mule mara beta ni hada zaheanga.” 58 A Iesus beta ni katia mirakel ni luba na kana malala mule, na vuvuna beta dia na bilip vona.
+ 13:2 Lu 5.1-3. + 13:12 Mt 25.29; Mk 4.25; Lu 8.18; 19.26. + 13:14 Ais 6.9-10. + 13:16 Lu 10.23-24. + 13:35 Sng 78.2. + 13:57 Jo 4.44.