\NormalFont\ShortTitle{Kɔlɔsi Kaane Sora}

{\MT Kɔlɔsi Kaane

\par }{\MTB Pɔli Alaa Falan Naxan Nasiga Kɔlɔsi Kaane Ma

\par }{\IP Yesu a xɛraan Pɔli kitabu yireni ito rasiga dɛnkɛlɛya muxune nan ma naxanye yi dɔxi Kɔlɔsi taani. Pɔli singe xa mi kawandin ba e xa, koni a e fe kolon nɛn Romi taani, a yi kasoon na dɛnaxan yi. Alaa Nii Sariɲanxin yi kawandina nde fi Pɔli ma Kɔlɔsi kaane xa e nun dɛnkɛlɛya muxune birin xa naxanye dunuɲa yi.

\par }{\IP Kɔlɔsi taan yi Efɛsi taan sogeteden binna nin fɔ kilo kɛmɛ firin yatɛ. A luxi alo Pɔli mi siga na mumɛ. A fɔxɔrabirana nde, Epafirasi nan siga na, Kɔlɔsi kaan nan yi Epafirasi ra, naxan singe sa Yesu a fe Xibaru Faɲin nali na taani (Kɔlɔsi kaane sora 1.7 nun sora 4.12).

\par }{\IP Pɔli yi kasoon na waxatin naxan yi, yanyina nde Romi taani, Epafirasi yi fa a fala a xa a Kɔlɔsi kaane bata kunfa dina gbɛtɛ xaranna xɔn. Muxu gbɛtɛne bata sa xaranna ti Kɔlɔsi kaane xa, e naxa fa fala a xa i wama Ala kolon feni, xa i wama kisi feni, fɔ i xa sɛnbɛ gbɛtɛne nan batu, i yi so namun fena nde yi, alo banxulanna nun donse donna tɔnne nun minseene tɔnne. E to Pɔli rakolon na feene ma, mafurɛn a yi Kitabun yireni ito sɛbɛ Kɔlɔsi kaane ma, alogo a xa a fala e xa fa fala Ala kisin naxan fima, na sɔtɔ a Muxu Sugandixin Yesu nan xɔn naxan kamalixi. A yi kɛdin so Tikiko nun Onesimo yii siga e ma (sora 4.7,9).

\par }{\IP A yelin xanbini xɔntɔnna tiyɛ e nun wali faɲi kolonna Ala xa (sora 1.1-14), Kitabun yire singen Yesu a mangayaan nan ma fe falama. A naxa, fa fala Yesu sɛnbɛn gbo ɲinanne birin xa, a Yesu nan keden findixi Alaa falan Xibaru Faɲin kanna ra (sora 1.15 han sora 2.3). Pɔli yi falan ti Kɔlɔsi kaane xa lan tantanna fe ma muxuna ndee naxan ligama e konni (sora 2.4-25). Dɔnxɛn na, a e kawandi lan e kɛwanle ma e lan e xa naxan liga Alaa Muxu Sugandixin xɔn, dɛnkɛlɛya kɛndɛni (sora 3.1 han sora 4.6).

\par }{\IP A raɲanni, a falana nde sɛbɛ a kolon muxune ma a yi a raɲanna sɛbɛ a yɛtɛ yiin na, a falani so (sora 4.7-18). Kitabun yireni ito Alaa Muxu Sugandixin tiden yɛbama nxu xa ki faɲi.



\par }\ChapOne{1}{\PP \VerseOne{1}N tan Pɔli, naxan findixi Yesu Alaa Muxu Sugandixina xɛraan na Ala sagoon xɔn ma, n tan nun en ngaxakedenna Timɔte nan kɛdini ito sɛbɛxi,

\VS{2}siga ngaxakeden sariɲanxine ma naxanye tɔgɔndiyaxi Alaa Muxu Sugandixin ma Kɔlɔsi taani.

\par }{\PP En Fafe Ala xa hinanna nun bɔɲɛ xunbenla fi ɛ ma.


\par }{\SH Barika birana Ala maxandideni
\par }
{\PP \VS{3}Nxu nɛma Ala maxandima ɛ xa, nxu barikan birama Ala xa ɛ fe ra waxatin birin, en Marigi Yesu Alaa Muxu Sugandixin fafe.

\VS{4}Amasɔtɔ nxu bata ɛ dɛnkɛlɛyana fe mɛ lan Alaa Muxu Sugandixina Yesu a fe ma e nun ɛ a yama sariɲanxin xanuxi kii naxan yi.

\VS{5}Nanara, ɛ dɛnkɛlɛyaan nun ɛ xanuntenyaan xunna tixi na yigin nan na naxan namaraxi ɛ xa ariyanna yi. Ɛ bata na yigin kolon Xibaru Faɲin gbee ɲɔndi falana ɛ li waxatin naxan yi.

\VS{6}Xibaru Faɲini ito bata fa ɛ ma alo a fama dunuɲa birin ma kii naxan yi. A fama nɛn barakan na, a yiriwa. A na kiin fan yi ɛ tagi xabu ɛ ɲɔndin mɛ lɔxɔni, ɛ yi Ala hinanna kolon.

\VS{7}Epafirasi nan ɛ tan xaranxi, en nafan walikɛ bodena, naxan findixi ɛ tan xa Alaa Muxu Sugandixina xɛra tɔgɔndiyaxin na.

\VS{8}A tan nan a falaxi nxu xa, Alaa Nii Sariɲanxin xanuntenyaan fixi ɛ ma kii naxan yi.


\par }{\PP \VS{9}Na nan a toxi, xabu nxu na mɛ lɔxɔni, nxu Ala maxandima ɛ xa tun! Nxu mafanna tima alogo ɛ xa kamali Ala sagoon kolonni e nun fekolonna nun xaxilimayaan birin Alaa Nii Sariɲanxin naxan fima.

\VS{10}Nayi, ɛ nɔɛ sigan tiyɛ nɛn alo Marigin waxi a xɔn ma kii naxan yi, ɛ yi a kɛnɛn kiin birin yi. Ɛ sabati ɛ kɛwali faɲine xɔn ɛ yiriwa Ala kolonni.

\VS{11}Nxu mɔn Ala maxandima alogo ɛ xa sɛnbɛ gbeen sɔtɔ Ala gbee sɛnbɛ nɔrɔxin xɔn ma, ɛ nɔ ɛ tunnafanɲɛ, ɛ mɔn yi limaniya.

\VS{12}Ɛ xa barikan bira Fafe Ala xa sɛwani bayo a tan nan a ligaxi ɛ yi ɛ gbee kɛɛn sɔtɔ naxan kɛnɛnna mangayani yama sariɲanxin xa.

\VS{13}A tan bata en xunba dimin nɔɔn bun ma, a en xali a rafan dii xɛmɛna mangayani

\VS{14}naxan en xunba, a yi en yulubine xafari.


\par }{\SH Alaa Muxu Sugandixina
\par }
{\PP \VS{15}Ala totaren maligan nan a Muxu Sugandixin na. A tan nan dii singen na daala birin yɛ.

\VS{16}Amasɔtɔ Ala bata seen birin da a tan barakani kore xɔnna nun bɔxɔn ma, seen naxanye toma e nun naxanye mi toma, mangayane, kuntigine, nɔ kanne, e nun sɛnbɛ kanne. Seen birin daxi a tan nan baraka yi a tan xa.

\VS{17}A yi na benun seen birin xa da. Sena ngaan masuxi a tan nan xɔn.

\VS{18}A tan nan dɛnkɛlɛya yamaan xunna ra naxan luxi alo a fatina. A tan nan habadan muxu singe kelixin na sayani, alogo a xa findi yɛɛratiin na feen birin yi.

\VS{19}Amasɔtɔ a bata rafan Ala ma a xa a kɛɲa kamalixin birin lu Yesu yi.

\VS{20}A mɔn bata tin, a xa e nun seen birin tagini tɔn naxan bɔxɔn nun kore xɔnna ma a Muxu Sugandixin barakani. A wunla yi mini a faxa wudin ma alogo a xa bɔɲɛ xunbenla fi en ma.


\par }{\PP \VS{21}A fɔlɔni nun, ɛ yi makuya Ala ra pon! Ɛ yi ɛ yɛtɛ findi a yaxune ra ɛ miriyane nun ɛ kɛwali ɲaxine xɔn.

\VS{22}Koni iki, a bata ɛ tagini tɔn a fati bɛndɛna sayaan xɔn ma, alogo a xa fa ɛ rasariɲanxin na a yɛtagi. Fɛ mi fa ɛ tan yi, a mi fa ɛ magima.

\VS{23}Koni, fɔ ɛ xa lu dɛnkɛlɛyaan fari ken, alogo ɛ nama makuya Xibaru Faɲin yigin na ɛ naxan mɛxi naxan nalixi daala birin ma e nun n tan Pɔli findi naxan wali muxu ra.


\par }{\SH Pɔli a wanla
\par }
{\PP \VS{24}Iki, n sɛwaxi n ma tɔrɔne yi ɛ fe ra, bayo na tɔrɔya dɔnxɛn naxanye luxi Alaa Muxu Sugandixina tɔrɔn na, n na dɛfema nɛn n fati bɛndɛni dɛnkɛlɛya yamaan xa naxan findixi a fatin na.

\VS{25}Ala nan n findixi dɛnkɛlɛya yamana walikɛɛn na, a n xa Alaa fala kamalixin nali ɛ ma.

\VS{26}Wundon na a ra naxan yi luxunxi waxati danguxine yi muxun birin ma, koni iki a bata a yɛ makɛnɛn a yama sariɲanxin xa.

\VS{27}Ala bata tin a siyane birin yi a wundo fe tilinxi mamirinxin kolon. Na wundon ni i ra: Alaa Muxu Sugandixin luma ɛ tan yi. Yigin na a ra, a ɛ xa nɔrɔ.


\par }{\PP \VS{28}Nxu Muxu Sugandixina fe ralima muxun birin ma, nxu e kawandi, nxu yi e xaran fekolonna birin na alogo nxu xa fa muxun birin dɛfexin na Alaa Muxu Sugandixin ma.

\VS{29}N walima a xɔdɛxɛn na na feen nan ma. N na n sɔbɛ so a sɛnbɛ gbeeni naxan walima n yi fangan na.




\par }\Chap{2}{\PP \VerseOne{1}N wama nɛn ɛ xa a kolon a n yɛngɛ gbee sifan naxan yi ɛ xa e nun Layodise kaane e nun naxanye birin munma n gbindin to.

\VS{2}N yɛngɛn soma e xa nɛn alogo e bɔɲɛn xa limaniya, e findi gbindi kedenna ra xanuntenyani, e yi fekolonna kamalixin sɔtɔ xaxilimayani alogo e yi Alaa wundo feen kolon, Alaa Muxu Sugandixina,

\VS{3}dahamun fekolonna nun xaxinla birin luxunxi naxan yi.


\par }{\PP \VS{4}Nba, n na a falama ɛ xa, alogo muxu yo nama ɛ mayenden fala ɲaxumɛne ra.

\VS{5}Bayo hali n gbindin mi ɛ fɛma koni n xaxili ɛ xɔn. N sɛwaxi, n na a to sariyan naxan ɛ tagi e nun ɛ dɛnkɛlɛya kɛndɛna Alaa Muxu Sugandixin ma!


\par }{\SH Nii nɛnɛn dɛfexina Yesu yi
\par }
{\PP \VS{6}Nayi, bayo ɛ bata Marigi Yesu Alaa Muxu Sugandixin sɔtɔ, ɛ lu a tan yi.

\VS{7}Ɛ xa ɛ salenna bitin, ɛ sabati a tan yi. Ɛ sɛnbɛ so dɛnkɛlɛyani alo e ɛ xaranxi kii naxan yi. Ɛ xa barikan bira Ala xa waxatin birin.


\par }{\PP \VS{8}Ɛ a liga ɛ yeren ma. Nanara, muxu yo nama ɛ findi konyin na dunuɲa fala ɲaxumɛne nun mayanfa feene xɔn, fata adamane namunne nun dunuɲa gele ma feene ra, naxanye mi kelixi Alaa Muxu Sugandixini.

\VS{9}Amasɔtɔ alaya kamalixin birin luxi Yesu fati bɛndɛn nin.

\VS{10}Ɛ fan bata kamali a tan yi. A tan nan sɛnbɛne nun nɔɔne birin xunna ra.


\par }{\PP \VS{11}Ɛ bata banxulan Yesu xɔn, muxune banxulan tiin mi naxan na, koni naxan muxune xɔrɔyama fati bɛndɛn nafan feene sɛnbɛn bun, Alaa Muxu Sugandixin naxan ligama.

\VS{12}Amasɔtɔ ɛ rafu igeni waxatin naxan yi, ɛ nun Yesu bata maluxun ɛ bode xɔn ma. Ɛ mɔn bata keli sayani ɛ bode xɔn ma dɛnkɛlɛyaan barakani Ala sɛnbɛn ma naxan a rakelixi sayani.

\VS{13}Ɛ faxaxin nan yi a ra nun ɛ hakɛne fe ra e nun ɛ fati bɛndɛn banxulantareyaan ma. Koni iki, Ala bata en hakɛne mafelu, a ɛ nun Yesu niin bira ɛ yi ɛ bode xɔn ma.

\VS{14}Doli kɛdin naxan yitɔnxi en xili ma e nun tɔnna naxanye yi en halagima, a bata ne ba, a e ɲan, a e gbangban a faxa wudin fari.

\VS{15}Na kiini, Ala bata nɔ kanne nun sɛnbɛ kanne yɛngɛ so seene ba e yii, a ti e yɛɛ ra dunuɲa yɛtagi alo muxu suxine yɛngɛni, a nɔɔn sɔtɔ e ma a sayaan barakani a faxa wudin ma.


\par }{\PP \VS{16}Nanara, ɛ nama tin muxu yo xa ɛ kiti ɛ donsena fe ra hanma ɛ minsena hanma sali lɔxɔna nde, hanma kike nɛnɛn malanne, hanma Matabu Lɔxɔna fe ra.

\VS{17}Ne birin findixi fe famatɔne nininna nan na naxanye yi fama, koni ɲɔndin yɛtɛɛn findixi Alaa Muxu Sugandixin nan na.

\VS{18}Ɛ nama tin, muxu yo xa ɛ yalagi wulen yɛtɛ magodoni e nun maleka batun xɔn. Na muxu sifana a kanbama a xiye toxine nan ma fe ra. A lugoxi waso fuun nan na a munadabayaan miriyani,

\VS{19}a ba Yesu yi. Anu, a tan nan luxi alo fati bɛndɛn xunna. Yesu barakani fatin birin baloxi, a findi kedenna ra salen seene nun fasane xɔn, a yi gbo alo Ala waxi a xɔn ma kii naxan yi.


\par }{\SH Xɔrɔyana Yesu yi
\par }
{\PP \VS{20}Xa ɛ nun Alaa Muxu Sugandixin bata faxa ɛ bode xɔn, a yi ɛ xɔrɔya dunuɲa gele ma feene ma, nanfera nayi ɛ sigan tima alo dunuɲa gbee muxun nan ɛ tan na? Nanfera ɛ tinma e xa tɔn sifani itoe sa ɛ ma?

\VS{21}Ɛ nama a tongo! Ɛ nama a mato ɛ lɛnna ra! Yiin nama din a ra!

\VS{22}Ne findixi seene nan na naxanye lɔma ayi e na rawali waxatin naxan yi. Ne findixi yamarine nun xaranne nan na fata muxune ra.

\VS{23}Na yamarine maligaxi fekolonna nan na, fata e karahan batu kiin ma, e nun e yɛtɛ magodona, e nun e fati bɛndɛn suxu kii xɔdɛxɛna, koni sɛnbɛ mi ne yi, e yi fati bɛndɛn natane xuru.




\par }\Chap{3}{\SH Alaa kirana
\par }
{\PP \VerseOne{1}Bayo ɛ nun Alaa Muxu Sugandixin bata rakeli sayani, nayi ɛ xa ariyanna feene fen, Alaa Muxu Sugandixin dɔxi Ala yiifanna ma dɛnaxan yi.

\VS{2}Ɛ xa ɛ miri ariyanna feene ma, ɛ nama ɛ miri dunuɲa feene ma.

\VS{3}Amasɔtɔ ɛ bata faxa, ɛ dunuɲa yi gidin luxunxi Alaa Muxu Sugandixini Ala xɔn.

\VS{4}Alaa Muxu Sugandixin na mini kɛnɛnni, a tan naxan ɛ rakisixi, ɛ fan minima nɛn a fɛma a binyeni.


\par }{\PP \VS{5}Nanara, dunuɲa fe kobin naxanye ɛ yi, ɛ xa ne yiiba: yanga suxuna, xɔsi feene, kunfa ɲaxine, waxɔn fe ɲaxine, e nun milɛntenyana, naxan findixi se batun na.

\VS{6}Sɔnna sifani itoe nan Ala xɔlɔn nafama fala suxutarene ma.

\VS{7}Ɛ tan fan yɛtɛɛn yi sigan tima na kii nin nun ɛ to yi ɛ dunuɲa yi gidin ligama e yi.


\par }{\PP \VS{8}Koni iki, ɛ xa na feene birin yiiba: xɔlɔna, bɔɲɛ teena, ɲaxuna, konbina, e nun fala ɲaxin naxan minima ɛ dɛ.

\VS{9}Ɛ nama wulen fala ɛ bode xa amasɔtɔ ɛ bata muxuya fonna yiiba e nun a kɛwanle.

\VS{10}Ɛ mɔn bata muxuya nɛnɛn sɔtɔ naxan luma yitɔnɲɛ Ala kolonni han a findi a da muxun maligan na.

\VS{11}Na dali nɛnɛni, Girɛkine nun Yahudiyane, banxulanne nun banxulantarene, xɔɲɛne nun xuluntarene, konyine nun xɔrɔne, ne birin keden Alaa Muxu Sugandixini, fangan naxan yi feen birin yi.


\par }{\PP \VS{12}Nanara, bayo Ala bata ɛ yɛba, a ɛ findi a rafan yama sariɲanxin na, ɛ xa kininkininna nun fanna nun yɛtɛ magodon nun limaniyaan nun diɲan tongo.

\VS{13}Ɛ xa diɲa ɛ bode xa, ɛ ɛ bode mafelu. Xa nde feen liga a lanfaan na, ɛ xa ɛ bode mafelu alo Marigin bata ɛ mafelu kii naxan yi.

\VS{14}Ɛ xa xanuntenyaan sa ne fari, naxan e birin dɛfema.

\VS{15}Alaa Muxu Sugandixina bɔɲɛ xunbenla xa yiriwa ɛ bɔɲɛni. Bayo Ala ɛ xilixi na nan xɔn, ɛ findi fati bɛndɛ kedenna ra. Ɛ findi wali faɲi kolonna ra.

\VS{16}Alaa Muxu Sugandixina falan xa lu ɛ yi, a ɲaxunna birin yi, ɛ yi ɛ bode xaran, ɛ yi ɛ bode kawandi fekolonna birin yi, e nun Yaburi falane nun bɛtine nun Ala tantun sigi sariɲanxine ra. Ɛ barikan bira Ala xa ɛ bɔɲɛni.

\VS{17}Ɛ naxan birin ligama hanma ɛ a fala, ɛ xa na birin liga Marigi Yesu xinli ɛ yi barikan bira Fafe Ala xa a barakani.


\par }{\SH Denbaya sariyana
\par }
{\PP \VS{18}Ɲaxanle, ɛ xuru ɛ xɛmɛne ma alo a lan ɲaxanle ma kii naxan yi Marigin yɛtagi.


\par }{\PP \VS{19}Xɛmɛne, ɛ ɲaxanle xanu, ɛ nama ɲaxu e ra.


\par }{\PP \VS{20}Diine, ɛ sɔtɔ muxune fala xuiin suxu feen birin yi, amasɔtɔ na nan nafan Marigin ma.


\par }{\PP \VS{21}Dii fafane, ɛ nama ɛ diine raxɔlɔ alogo e nama tunnaxɔlɔ.


\par }{\PP \VS{22}Konyine, ɛ kanne fala xuiin suxu feen birin yi naxanye ɛ xun na dunuɲa yi. Ɛ nama wali e yɛ xɔnna gbansan xan yi, alogo ɛ xa rafan e ma, koni ɛ wali bɔɲɛ faɲin na Marigin binya feen na.

\VS{23}Ɛ nɛma fefe ligɛ, ɛ xa a liga ɛ bɔɲɛn birin na alo ɛ a ligama Marigin xa kii naxan yi koni muxune mi a ra.

\VS{24}Bayo ɛ a kolon, fa fala ɛ ɛ saranna sɔtɔma nɛn Marigin yii, a kɛɛn naxan namaraxi a yamaan xa. Ɛ kanna nan Alaa Muxu Sugandixin na ɛ walin naxan xa.

\VS{25}Naxan na wali tinxintareyani, a tinxintareyaan saranna sɔtɔma nɛn, bayo Ala mi muxune rafisama e bode xa.




\par }\Chap{4}{\PP \VerseOne{1}Konyi kanne, feen naxan lan, naxan tinxin, ɛ xa na liga ɛ konyine xa. Ɛ a kolon fa fala ɛ fan kanna ariyanna yi.


\par }{\SH Maxadine
\par }
{\PP \VS{2}Ɛ xa lu Ala maxandɛ waxatin birin, ɛ yi lu ɛ yɛɛ ra yi, ɛ barikan bira a xa.

\VS{3}Ɛ mɔn xa Ala maxandi nxu xa. Nanara, Ala xa nxɔ falan nasɔnɔya alogo n xa nɔ Alaa Muxu Sugandixina wundo feen nalideni, n kasoon na naxan ma fe ra.

\VS{4}Ɛ xa a mafan, n xa a fala a fixɛn na alo n lan kii naxan yi.


\par }{\PP \VS{5}Ɛ sigan ti xaxilimayani dɛnkɛlɛyatarene mabinni, ɛ fɛrɛ fen waxatine ma.

\VS{6}Ɛ falan xa findi hinan fala kɛndɛn nan na. Ɛ xa a kolon ɛ muxun birin yabima a faɲin na kii naxan yi.


\par }{\SH Xɔntɔn dɔnxɛne
\par }
{\PP \VS{7}Nxu rafan ngaxakedenna Tikiko nan n ma feen birin falɛ ɛ xa. Marigina walikɛ tɔgɔndiyaxin na a ra naxan walima Marigin xa alo n tan.

\VS{8}N na a rasigama ɛ ma alogo ɛ xa nxu kiin kolon, a yi ɛ ralimaniya.

\VS{9}En nafan ngaxakedenna, tɔgɔndiya muxuna, Onesimo sigama a fɔxɔ ra. Ɛ muxuna nde na a ra. Feen naxan danguxi be yi, e na birin yɛbama ɛ xa nɛn.


\par }{\PP \VS{10}N kasorasa bodena Arisitaraki ɛ xɔntɔnma e nun Maraka, Baranabasi dunbode. Ɛ bata yi yamarine mɛ naxan ma fe ra, xa a fa ɛ konni, ɛ xa a rasɛnɛ ki faɲi.

\VS{11}Yisa, naxan xili sa Yusutu, na fan ɛ xɔntɔnma. Yahudiyane tagi ne nan tun walima n xɔn ma Alaa Mangayana fe ra, ne nan findixi n niini fan muxune ra.


\par }{\PP \VS{12}Epafirasi, ɛ muxuna nde ɛ xɔntɔn Yesu a walikɛna, Alaa Muxu Sugandixina. A yɛngɛn soma ɛ xa Ala maxandini waxatin birin, alogo ɛ xa dɛfe, ɛ yi ɛ yixɔdɔxɔ, ɛ kamali Ala sagoon birin yi.

\VS{13}N na seren bama a xa, a tɔrɔxi ɛ fe ra ki faɲi e nun Layodise kaane nun Herapolisi kaane.

\VS{14}En nafan muxuna, Luka dandan tiina, e nun Demasi ɛ xɔntɔn.


\par }{\PP \VS{15}Ɛ ngaxakedenne xɔntɔn nxu xa naxanye Layodise yi, e nun Nimifa nun dɛnkɛlɛya yamaan naxan malanna tima a banxini.

\VS{16}Ɛ na kɛdini ito xaran ɛ konni, ɛ a liga a xa xaran Layodise kaane dɛnkɛlɛya yamaan xa. Naxan fan kelima Layodise yi, ɛ na fan xaran.

\VS{17}Ɛ xa a fala Arikipe xa, ɛ naxa, “I wanla naxan sɔtɔxi Marigin na, a liga i yeren ma, i yi a rakamali.”


\par }{\PP \VS{18}N tan Pɔli nan xɔntɔn dɔnxɛni ito sɛbɛxi n yiin na: Ɛ nama ɲinan n ma kasorasaan xɔn ma.

\par }{\BB \par }
{\PP Ala hinanna xa lu ɛ xɔn.

\par }