8
Bə̀ba Sə̀ Wo À Sə Tɛsə Jisòs
1 À cu momjo fana Jisòs bə ŋgàa fàak ye sə̀ hum-ncòp-ba sə wèŋ à gìhi kɛ' mʉmvwe' buhu lak sə̀ yà' à ye fo' sə. Jisòs sə tsoho Ntirə̀ nə̀ Bə̀boŋ nə̀ nà'a bə gaŋ ŋkum Nwì. 2 Fana bə̀ba səmok à sə gì bə Jisòs nə. Bə̀ba yè'sə, Jisòs ànə bɛ'fis fa wo yòŋsə̀ə ze' ndzə ni'ì wo, nə mesə fa wo yiyaŋ awo sə̀'. Mòk à ye fo' Mèri Màdàlinà nə̀ ze' sàmba à tesə ndzə ni'ì yi nà'a. 3 Mòk à ye Jòanà nə̀ yi à ye ŋgwe Cuzà, mofàk ŋkum Herò, nə̀ yi à sə kʉ̀kgə̀ lis bə ndap Herò. Sùsanà à ye sə̀' fo', bə bə̀ba səmok ŋkʉ̀ʉŋ. Wo à sə jə bum awo sə̀ wo tse', nə sə tɛsə Jisòs bə ŋgàa fàak ye wèŋ bə zeŋ.
Gbʉ' Ŋgà Bì Ŋgwìi Bum
(Mat. 13:1-23; Mak 4:1-20)
4 Bwìŋ à sə və̀ bohòJisòs mvwe' bòop lak zəzok, fana wo à kə̀ màa, Jisòs cèp bohòwo bə gbʉ'. 5 Yi à cèp də, &lt;&lt;Ŋgà bì ŋgwìi bum mòk à lòŋgòkə̀ ŋwə̀ ŋgwìi bum ye. Mvə̀'nə̀ yi à sə ŋwə̀ yà' fana ŋgwìi bum mok gbʉ sə mandzə̀. Bwìŋ sə nərə yà' bə kù, fana swiŋ dzooŋ və, nə kə te' zʉ lo yà'. 6 Mok gbʉ mvwe' lìs, nə to. Mvəsə̀ yà' à sə kùu', fana yà' yum, bʉ̀ʉ jì ndzəp. 7 Mok gbʉ mvwe' ndik, nə kuk. Yà' kuk bə ndik sə, fana ndik sə lim zə yà', yà' kpʉ. 8 Mok gbʉ mvwe' nze nə̀ bə̀boŋ, nə kuk, nə zəm ŋgwì co ŋkʉ̀ mò'fis.&gt;&gt; Jisòs ànə dʉk wes vɛ'nə fana yi cep torə fis bə ŋàŋ də, &lt;&lt;Ŋwə̀ nə̀ wù tse'-a ntu' ŋgòyuk yusə̀ mʉ̀ cèp yè'sə, wù yuk.&gt;&gt;
Jisòs Tsə̀' Rɛŋsə Gbʉ' Nə
9 Ànə geŋ ŋgàa fàak ye wèŋ fek yi də gbʉ' ènə yè'sə dalɛ? 10 Yi dʉk fa yà' də, &lt;&lt;Nwì à gʉ̀ weŋ yàwèŋ ŋgòrì bum səmok bə gaŋ ye sə̀ yà'a sə̀swihì bohòbʉ̀ʉ səmok. Fana bʉ̀ʉ sə̀ wo yàwo sə mbiŋ, wo sə kʉk nə kʉk, nə kà bum sə yə, wo sə yuk nə kà rɛɛŋ.
11 &lt;&lt;Mbwè gbʉ' nə nè'. Ŋgwìi bum sə ncèp nə̀ Nwì. 12 Ŋgwìi bum sə̀ yà' à gbʉ sə mandzə̀, a bʉ̀ʉ sə̀ wo a yuk ncèp Nwì, Satà və, nə kə jəŋ gɛsə ncèp nə sə ntʉʉ̀ wo, ya kà də wo dzəm ncèp nə, nə tse' lùŋ dʉk. 13 Mok sə̀ yà' à gbʉ̀ mvwe' lìs, a bʉ̀ʉ sə̀ wo yuk ncèp nə̀ Nwì, nə dzəm bə kwəkwa, fana nà' kà ŋgàŋ sə ntʉʉ̀ wo sò. Yè'e bʉ̀ʉ sə̀ wo dzəmgə̀ mvə̀k momjo, ŋga mə̀mumsə̀ və̀ə fana wo gbʉ gɛsə lo fo'. 14 Ŋgwìi bum mok sə̀ yà' à gbʉ̀ mvwe' ndik yà'a, a bʉ̀ʉ sə̀ wo yuk, wo cu fana bum nzeŋgòŋ lim te'lə tse' ncèp nə. Bum nzeŋgòŋ sə, a bum sə̀ ŋwè sə tsərə ŋgògʉ̀ yà' nùumbu pwe', bə ntʉm nə̀ ŋgòtse' ghàk, nə ye ntʉm nə̀ ŋgòyu' lʉ̀ʉm sə̀ sənə nzeŋgònə. Yà'a bum sə̀ yà' lim tè'lə tse' ncèp nə fana nà' kà kùk. 15 Nə ye də, ŋgwìi bum sə̀ yà' à gbʉ̀ yàwo mvwe' nze nə̀ bə̀boŋ, a ntʉʉm bʉ̀ʉ sə̀ wo yuk ncèp Nwì, fana wo ko ntʉm, nə kotse' yà' cʉ̀k bə ntʉm nə̀ zìnə, nə zəm nto'.
Gbʉ' Laàm
(Mak 4:21-25)
16 &lt;&lt;Kaco ŋwè bwe' lam, nə fə'ə lok nà' sənə yumok yeŋ. Kaco yi tes nà' sə mbwè kè sə̀' yeŋ. Yi nə tes nà' mʉnə dak, ya ŋga bwìŋ ni və̀ə, nà' sə rɛɛŋ bohòwo. 17 Yà' cu sə̀' də yumok sə̀ yà'a sə̀swihì, də yà'a nə kà kə̀ yəə̀ŋ ka yeŋ. Yumok sə̀ də wo fə'ə lok yà' də bwìŋ nə kà yà' jəja yəə bʉ̀ə̀. 18 Ye də wèeŋ sə jəŋ ŋkərə̀ mvəsə̀ wèŋ sə yuk bum, bʉ̀ʉsə̀ ŋwə̀ nə̀ yi tse'-a yumok, Nwìi nə jo naaŋ fa fe'lə yi mok sə̀' ya yi tse' ŋkʉ̀ʉŋntɛ̀ŋ. Nə ye də ŋwə̀ nə̀ yi ka ye yumok tse' fana Nwìi nə jəŋ gɛsə nə̀ momjo nə̀ yi tsəm də yi tse' nə.&gt;&gt;
Jisòs Bə Ma Ye Nə Ye Bwema Ye
(Mat. 12:46-50; Mak 3:31-35)
19 Ma Jisòs bə bwema ye wèŋ à və̀ ŋgòkə̀ yə yi, fana wo kà yi yə, bʉ̀ʉsə̀ bwìŋ à ye fo' ŋkʉ̀ʉŋ. 20 Wo tsok fa Jisòs də, &lt;&lt;Ma yo bə bwema yo wèŋ tə sə mbiŋ, wo sə dzəm ŋgòyə wu.&gt;&gt; 21 Jisòs dʉk fa wo də, &lt;&lt;Ma am bə bwema am wèeŋ bʉ̀ʉ sə̀ wo yuk ncèp Nwì, nə gʉ sə̀' vɛ'nə.&gt;&gt;
Jisòs Gʉ̀ Fə̀fə̀ Nà' Teŋsə
(Mat. 8:23-27; Mak 4:35-41)
22 Nùmbu mòk à ye Jisòs bə ŋgàa fàak ye ni sənə ŋgwes. Yi tsok fa yà' də, &lt;&lt;Vesùwèeŋ to lo ndzə ŋgʉ ndzəp mamòk.&gt;&gt; Mvə̀'nə̀ wo à sə lòo, fana yi dzəm lo. 23 Wo à sə lòsə ŋgwesə̀ anə fana, fə̀fə̀ nə̀ bʉp tseŋ wo, nə sə ci rwiŋsə ŋgwes nə bə ndzəp, fana nà' ye co nà'a nə cəəŋ. 24 Wo lo kə to yəmsə Jisòs, nə dʉk fa yi də, &lt;&lt;Tà, vesùwèŋ sə kpʉ yè'e kpʉ.&gt;&gt; Jisòs à lòkok mʉtsə̀, nə dʉk fa fə̀fə̀ nə dʉk də, &lt;&lt;Teŋsə, kà mok cà fe'lə̀,&gt;&gt; nə dʉk bohòndzəp sə̀' dʉk də, &lt;&lt;Naaŋ yòsə̀' gəe'.&gt;&gt; Fə̀fə̀ à dʉk gù dok, fana cì'i təəŋ fo' mok wʉmm. 25 Fana yi fek yà' də, &lt;&lt;Kaco wèŋ dzəmtse' bohòmʉ̀ yeŋ yè'sə bʉ̀ʉ yà?&gt;&gt; Ŋgàa fàak ye wèŋ wəp, nə mərə də, &lt;&lt;Nè'e nsàp ŋwə̀ nə̀ fònə̀ yi cèep, fə̀fə̀ bə ndzəp pwe' sə yuk yi-ɛ?&gt;&gt;
Jisòs Gʉŋsə Ŋwə̀ Nə̀ Yi Tse'
Yòŋsə̀ə Ze'
(Mat. 8:28-34; Mak 5:1-20)
26 Wo à to tesə lònto ndzəp ma nja, nə kə tesə və mvwe' lak Gerasàn. Lak yè'sə yà'a ma ndzə nto ndzəp mvwe' nze Galìli. 27 Jisòs tesə sənə ŋgwes nə, fana yi kʉrə bə ŋwə̀ nəmòk nə̀ yi tesə mvwe' lak yà'sə ŋga nà' tse' yòŋsə̀ə ze' ndzə ni'ì yi. À sàp ŋkʉ̀ʉŋntɛ̀ŋ ŋga ŋwə̀ ènə sə gì ni' to, nə kà nda'à sə cu. Yi sə nooŋ kɛ'lo mvwe' sə̀ wo tuuŋgə̀ bwìŋ. 28 Yi ànə ye Jisòs fana yi gbʉ tsoŋ sə nze ŋgʉ ni'ì nà', nə sə waŋ furə fis də, &lt;&lt;Jisòs mo Nwì nə̀ ghaŋ, wù sə làp bohòmʉ̀ yà? Mʉ̀ lɛŋ wu də wu kà mʉ ŋgə' fa.&gt;&gt; 29 Yi à dʉk vɛ'nə bʉ̀ʉsə̀ Jisòs à dʉk fa yòŋsə̀ ze' nə də nà'a tesə ndzə ni'ì yi anə. Ze' nə ànə sə ci' kotse' ŋwə̀ nà'nə kɛ̀' ŋkʉ̀ʉŋntɛ̀ŋ fana wo à sə kì yi bo bə kù lòoŋfo' bə kwaŋ nə sə kʉk yi, fana yi sə sòoŋ tirə yà' pwe' ze' nə sə jamsə lo yi ŋgəà. 30 Jisòs fek yi də, &lt;&lt;Liŋ yoo ndà?&gt;&gt; Yi dʉk də, &lt;&lt;Liŋ aam Bòp.&gt;&gt; Yi dʉk vɛ'nə bʉ̀ʉsə̀ ze' sə à ye ndzə ni'ì yi anə ŋkʉ̀ʉŋ. 31 Ze' sə lɛŋ Jisòs də nà'a kà wo sə mvwe' wʉ sə̀ cəco* yà'a gèsə̀ lò. 32 Ŋgùnaaŋ mok à ye fo' ŋkʉ̀ʉŋntɛ̀ŋ ŋga wo sə zʉ mvwe' mbwè nda mòk fo'. Fana ze' sə lɛŋ Jisòs də nà'a me'rə wo, wo kə ni ndzə ni'ì ŋgùnaaŋ sə. Jisòs dzəm fa wo. 33 Ze' sə tesə ndzə ni'ì ŋgà' nə, nə kə ni ndzə ni'ì ŋgùnaaŋ sə. Ŋgùnaaŋ sə à ca du'rə tsoŋ ndzə baàŋ anə, nə kə gbʉ kpʉ lo wes sənə ndzəp Galìli.
34 Bʉ̀ʉ sə̀ wo à sə gʉ̀msə ŋgùnaaŋ sə à carə lòo, nə kə tsoho fa bʉ̀ʉ sə̀ mvwe' lak yà'sə pwe'. 35 Fana bwìŋ tesə və ŋgòkə̀ ja'a nsàp yu nə̀ nà' gʉ̀ nə. Wo à və̀ bohòJisòs, nə ye ŋga ŋwə̀ nə̀ yi ànə tse' yòŋsə̀ ze' ndzə ni'ì yi nə ŋga yi cu kok ŋgʉ ŋki'ì Jisòs, nə ni tse' cə̀k, nə cum fe'lə bə ŋkərə̀ ye bə̀boŋ làaŋ vɛ'. Fana wʉə ko wo nə̀bʉp. 36 Bʉ̀ʉ sə̀ wo à yə bum yè'sə à tsòho fa bʉ̀ʉ sə̀ wo à və̀ə yusə̀ Jisòs gʉ̀ bohòŋgà' ànə. 37 Bʉ̀ʉ sə̀ mvwe' ntòlak Gerasàn wèŋ à wəp vɛ'ɛ, nə dʉk fa Jisòs də nà'a lo gɛsə fo'. Yi ni ŋgwes, nə bwi foho lo yuye. 38 Ŋwə̀ nə̀ ze' à tesə ndzə ni'ì yi nə à lɛŋ Jisòs də bə nà'a lo. 39 Jisòs à tum fəsə yi maŋkwɛ̀ŋ, nə tsok fa nà' də, &lt;&lt;Dù la'à wù, nə kə tsok fa bwìŋ yusə̀ Nwì gʉ̀ bohòwù.&gt;&gt; Yi à lòo, nə kə tsok fa bwìŋ mʉ ntòlak pwe' yusə̀ Jisòs gʉ̀ bohòyi sə.
Jisòs Gʉŋsə Ŋwà Nə̀ Nà' Jwɛ̀ŋ Yi Cə̀k Nə Luŋsə Mo Jairòs
(Mat. 9:18-26; Mak 5:21-43)
40 Jisòs à to tə̀m nə, nə bwi foho və fana, bòp bʉ̀ nə̀ wo à ye fo' nə à kwa ŋgòyə yi wùriŋ, bʉ̀ʉsə̀ wo à sə tək yi. 41 Ŋwə̀ nəmòk à və̀ fo' nə̀ wo to yi də Jairòs. Ŋwə̀ ànə ànə ye ŋkwà' ŋwə̀ nəmòk mʉnə ndap pìriyà. Yi à yə Jisòs ntɛ̀ŋ, yi kə gbʉ nooŋ mantombìi nà', nə lɛŋ nà' də nà'a və mʉ ndà'à yi, 42 bʉ̀ʉsə̀ mo ye à ye mvə̀k kpʉkpʉ. Yi à tse' mègù mo nə̀ mò'fis ànə ŋga nà'a ŋwàŋwè. Mo nə à ye lùumŋgòŋ hum-ncòp-ba. Jisòs à lòbə Jairòs nə fana bwìŋ yuŋ yi, nə sə bwi'lə yi nsàp nə̀ co ndùrə̀ to yi.
43 Ŋwà nəmòk à ye fo' nə̀ ndʉəm à sə ca yi ndzə ni'ì mʉnə lùumŋgòŋ hum-ncòp-ba. Ŋwə̀ nə̀ ŋgòfa yi ncə̀p ŋga yà'a me kà ye. 44 Yi à nɛɛ və̀ fʉ ŋkwɛ̀ɛŋ Jisòs, nə jwɛŋ gesə cù cə̀k nà' bə bo. Mvə̀'nə̀ yi à jwɛ̀ŋ gèsə nà' ntɛ̀ŋ, ndʉəm sə teŋsə ŋgòca. 45 Jisòs fek də, &lt;&lt;Jwɛ̀ŋ mʉ ndà?&gt;&gt; Bwìŋ pwe' à bɛ̀ɛŋ, fana Pità dʉk də, &lt;&lt;Masà, bwìŋ sə bwi'lə wu ma nə̀ fòpwe'.&gt;&gt; 46 Jisòs dʉk də, &lt;&lt;Ŋwə̀ nəmòk jwɛ̀ŋ mʉ laŋ. Mʉ̀ yuk ŋga ŋàŋ tesə ndzə ni'ì mʉ̀.&gt;&gt; 47 Ŋwà nə riŋ də kaco yi swihi yeŋ. Yi və, nə sə kaŋ, nə bʉhʉ mantombìi Jisòs, nə cep fis mvwe' bwìŋ. Yi tsok fa nà' njo nə̀ yi anə jwɛŋ cə̀k nà' nə, də ndʉəm ye sə cì'i sə̀'. 48 Jisòs dʉk bohòmoŋwà nə də, &lt;&lt;Njɛ̀'gù, dzədzəm yònə̀ wù tse' nə gʉŋsə wu laŋ. Dù, gèŋ bə̀boŋ.&gt;&gt;
49 Jisòs à sə dʉk də yi cep mesə bə ŋwà ènə ntɛ̀ŋ, ŋwə̀ nəmòk caŋ və ŋgòtsə̀' fa Jairòs də mo nà' nə kpʉ laŋ. Də nà'a kà cicà nə ŋgə' mok ŋgwàŋ fa yiskok. 50 Jisòs ànə yuk vɛ'nə, yi dʉk də, &lt;&lt;Kà yumok wəp, tse' megu yòdzədzəm fana mo ŋwà nə nə luŋ.&gt;&gt; 51 Jisòs à kə̀ dzèŋ mvwe' ndap nə, yi kà dzəm də ŋwə̀ nəmòok ni yuŋ lo yi mʉ nda'à anə dzəm. Yi à dzəm də a ni megu Pità bə Jon bə Jem, nə ye ma bə tɛ̀'ɛ mo nə. 52 Bwìŋ pwe' à sə wa gùrə kpʉ mo nə. Jisòs dʉk fa wo də, &lt;&lt;Wèeŋ kà wa. Mo nə ka kpʉ, yi sə dzəmlo.&gt;&gt; 53 Bʉ̀ʉ sə à ywì'lə yi swee, bʉ̀ʉsə̀ wo à rì də mo nə kpʉ laŋ. 54 Jisòs ko mo ŋwà nə bo, nə dʉk də, &lt;&lt;Mweŋ, lòkok.&gt;&gt; 55 Yòŋsə̀ mo nə à bwìŋ foho və̀ sə̀mok, fana yi lokok kɛ̀' mò'fis. Jisòs dʉk də wo fa mo nə bɛŋ ya yi zʉ. 56 Ma bə tɛ̀'ɛ mo nə à mərə wùriŋ. Jisòs dʉk fa wo də wo kà ŋwə̀ nəmòk tsə̀' fa.
* 8:31 Yè'e mvwe' sə̀ yòŋsə̀ə ze' nə̀ kə̀ lə̀ə. A mvwe' sə̀ Tà Nwìi nə̀ kə̀ tʉ̀ksə wo.