7
Okwiikiliza kwo omweébeembezi wa abalwaanila ngoma
(Matayo 8:5-13; Yohana 4:43-45)
1 Obuchilo Yeézu káyaamazile kugaamba ebigaambo ebyo byóona ha chipípi cha abaantu, yaázeenda yaátaaha omuli Kaperinaumu. 2 Omu muzihwa ogwo, hakaba heena omwiímeelelezi wa abalwaanila ngoma be Echirúumi. Omwiímeelelezi ogwo, akaba ayina omuhálila óogwo akaba ayeenda bwooli. Náho omuhálila ogwo akaba naalwaála, yeéliliize no okufwa.
3 Ha bwéecho, omwiímeelelezi ogwo, obuchilo káyaahuliile empola za Yeézu, yaásiindika abanyaampala abáandi ba Abayahudi hali Yeézu, baze kumusaba ayize kumuchíza omuhálila woómwe. 4 Abanyaampala abo obuchilo kábaahikile hali Yeézu, baámuneémbelela bwooli ha kumugaambila, “Omuuntu ogwo, akwiíle omukolele echigaambo echi, 5 habwo kuba naayeénda éensi yéetu, náwe niwe óogwo ayaatwoómbekiile isomelo lyéetu.”
6 Niho Yeézu yaalugáho hamo na abanyaampala abo kuzeenda omúka yo omwiímeelelezi ogwo wa abalwaanila ngoma. No obuchilo Kábaabeele beéliliza aho, omwiímeelelezi ogwo akasiindika abanywáani boómwe, baázeenda ne empola zoómwe hali Yeézu, baámugaambila, “Íiwe Mukáma, otaákwiiyagalaza bwooli, habwo kuba tiinkwiílwe otaahemo omwaánze. 7 Ne ezo niyo ensoonga naábona káandi nkokwo tiinkwiíle kuhika hali íiwe. Náho ogaámbe echigaambo kwoónka, omuhálila waanze náwe naachila.
8 “Habwo kuba, neenye ndi ahaansi yo obutégeki bwa abakúlu baanze, nnyina abalwaanila ngoma abali ahaansi yaanze. Kaándikumulagila oómo, ‘Ozeénde’, ahonyini naazeénda. Kaándikumulagila oóndi, ‘Iíza’, náwe ahonyini naayiza. No omuzáana waanze, kaándikumulagila, ‘Kola oóti’, nikwo alaakola.”
9 Obuchilo Yeézu káyaahuliile ago, yaámusobelwa bwooli. Yaázeechebuka embága ya abaantu áabo abaabeele nibamukulaatíla, yaábagaambila, “Niimbagaambila nka nikwo, no óobu omu Baiziraeli bóona, tiínkabwéene omuuntu weéna wéena owo kwiikiliza kuháango nko óoku!”
10 Áaho abaantu abo abaasiíndikilwe kabaasubile omúka yo omwiímeelelezi ogwo, baásaanga omuhálila yaáchizile.
Yeézu naamuzóola omusígazi óogwo afwíile
11 Ha káanya káche, Yeézu akazeenda omu muzihwa ogulikwéetwa Naíni, akaba ali hamo na abaheémba boómwe, na abaantu abáandi béenzi. 12 No obuchilo káyaabeele yeéliliza iléembo lyo omu iboma, yaábugana na abaantu abaabeele beemukize omutúumbi gwo omukwaáta. Omukwaáta ogwo, akaba niwe ali omwaana nyakámo, hali nyina, óogwo ayaabeele ali entuúmbakazi. Omukázi ogwo, akaba akulaatileene na abaantu béenzi bo omu iboma elyo.
13 Obuchilo Omukáma Yeézu káyaamubwéene ogwo mukázi, yaámuzilila echiganyizi, yaámugaambila, “Leka kuchula.” 14 Yeelila héehi ne echitwaálizi echaabeele chiimuchiízweho omutúumbi, yaachikoláho. Na abaantu áabo abaabeele bachiímukize, beemeelela.
Yeézu yaágaamba, “Íiwe musígazi, niinkugaambila, imuka!” 15 Óogwo afwíile, ahonyini yeémuka. Yeékala, yaábaanza káandi no kugaamba gaamba. Niho, Yeézu yaámuhikiiliza hali nyina.
16 Abaantu abo bóona beétimwa bwooli, baábaanza kumukúza Múungu omu kugaamba, “Omubáasi mukúlu, yeésuulukiza omuli íichwe!” Káandi baágaamba, “Múungu yéeza kuhwéela abaantu boómwe!” 17 Empola ze ebyo, zaásaambaala bwooli omuli Yudea yóona, no omu nsi ezíindi zo obutúuzi.
Yeézu naayikiliza nka nikwo weényini niwe Masihi
(Matayo 11:2-19)
18 Obuchilo Yeézu akaba naakola byóona ebyo, abaheémba ba Yohana, baamuleétela empola. 19 Yohana náwe yaáyéta bábili omuli abo, yaábasiíndika nkokwo bazeénde kumubúuza Omukáma Yeézu, nkokwo, “Ngási, íiwe níiwe Masihi óogwo aleéza, nali tumutegezeyo oóndi?”
20 Nikwo, obuchilo abo bábili bamuhikileho, baámugaambila, “Yohana Omubatiza yaátusiíndika hali íiwe, tukubuúze, ‘Ngási, íiwe níiwe Masihi óogwo aleéza, nali tumutegezeyo oóndi?’ ”
21 Ha buchilo obwo nyini, Yeézu akaba naachíza abaantu béenzi amalwáala gáabo. Akaba naachíza káandi abalikwaágalazibwa na amazimu. Akabaha aha ngoonzi amagala abahume béenzi baábona kuleeba.
22 Niho, Yeézu kubasubiza, “Muzeénde mumugaambile Yohana góona áago mwaábona, na góona áago mwaáhulila, nka nikwo, abahume, nibahweéza, abalema, nibalibata, aba mabéembe, nibachizwa, enzibamatwi, nibahulila, abáfwiile, nibazoolwa, na abahabi, nibaatulilwa Empola Nzima.*
23 “Ayina omugisa, weéna wéena óogwo atéena kutahwa tahwa hali íinye!”
24 Kábaabeele abo bábili baalugáho aho, Yeézu yaábaanza kubagaambila echipípi cha abaantu empola za Yohana, nkokwo, “Obuchilo mwaáziile omu nsi yo obwoóma kumuleeba Yohana, ngási, mukazeenda kuleeba chiíha? Akasahuunga akalikuchuúndagulwa chúundagulwa no omuyaga? Mmahi! 25 Mbwéenu, mukazeenda kuleeba chiíha? Ngási omuuntu óogwo azweele ebizwáalo biluunzi? Mmahi! Mumanye, abaantu áabo abazwáala ebizwáalo biluunzi, no obweendeza omu biintu bíinzi éebyo beenábyo, abo baba nibeekala omu mazu maháango ge echikáma!
26 “Mbwéenu, mukazeenda kuleeba chiíha? Ngási, mukazeenda kuleeba omubáasi? Éego nyini no omubáasi, náho niimbagaambila nka nikwo, Yohana ni mukúlu kusaagáho omubáasi. 27 Omu Maandiko Amatakatíifu, niwe óogwo ayaayaandikiilwe éebi,
‘Huliiliza, niinsiindika entumwa yaanze omu méeso gaawe,
ogwo alaakweébeembelela omu kukugololela omuháanda.’+”
28 Yeézu yaágaamba káandi, “Neenye niimbagaambila nkokwo, omu baantu bóona áabo abazeelwe na abakázi, takabahoga omuuntu weéna wéena ali mukúlu kusaaga Yohana. No óobu bityo, omuuntu atéena mugaso omu bukáma bwa Múungu, niwe mukúlu kumusaaga weényini.”
29 (Abo baantu bóona, hamo na abahaámbya, obuchilo baáhuliile amagaambo ago ga Yeézu, baásoombookelwa amazima ga Múungu. Ha kuba abaantu abo nibo áabo ababatiziibwe na Yohana. 30 Náho Abafarisayo na abeégesa be ebilagilo, boónyini, bakáanga éebyo Múungu yaabeendíize, habwo kuba bakáanga kubatizwa na Yohana.)
31 Yeézu yaágaamba káandi, “Abaantu bo obuchilo óobu mbasusanise na chiíha? Béena ntúungwa chi? 32 Nibasusana na abáana abekeele omu igulizo, nibeehamukila báti, ‘Tukabateelela emiléela, náho kubona nimunegula mahi! Mala twaábazinila enzina ze entíimba, náho timulachuzile!’
33 “Habwo kuba, obuchilo Yohana Omubatiza yeézile, akaba atéena obuteéka bwo kulya emikaate, no óobu kunywa evíini. Íimwe nimugaámba nkokwo ayina izimu! 34 Mbwéenu, íinye Mutábani wo Omuuntu nnyizile, niíndya ebyookulya no kunywa, na abaantu baágaamba nka nikwo, ‘Léeba! Óogu no owo muháanka na káandi no omutamiizi! Na ni munywáani wa abahaámbya na abaheni!’
35 “No óobu bityo, amasala ga Múungu gamanyisibwa kuba ga mazima habwo muháanda gwe ebikolwa bya abaantu boómwe.”
Yeézu naaganyila omukázi owe ebiheno
36 Omufarisayo oómo, akamwaángisa Yeézu ayize kulya owoómwe. Niho, Yeézu kutaaha omu nzu yo ogwo Mufarisayo, yaaba yeekala kulya ebyookulya. 37 No omu iboma elyo, hakaba heena omukázi oómo óogwo akaba naamanyíika kuba atuula ali omuheni. Omukázi ogwo, obuchilo yaáhuliile nkokwo Yeézu naálya owo Mufarisayo ogwo, yaataahámo omu nzu omwo no olwaabya lwi ibáale eliina omuzeeze gwo obukaani buháango bwooli. 38 Yaáyemeelela enyuma ya Yeézu, héehi na amagulu goómwe. Yaábaanza kuchula, amaziga goómwe nigatoonyekela aha magulu ga Yeézu. Yaaba naagakubula ni isóke lyoómwe, naamunyweegela no omunwa omu magulu ge, no kugasiiga emizeeze.
39 Omufarisayo, obuchilo yaabweene ago, yaáteekuza omu muganyágwe aáti, “Omuuntu ogu, yaakubeele ali omubáasi, yaakumanyíle nkokwo, omukázi ogu alikumukólaho, no omuuntu aliho aáta. Yakaámanyile nkokwo, weényini atuula ali omuheni!”
40 Yeézu yaámugaambila, “Íiwe Simoni, nnyine echigaambo niinyeénda kukugaambila.” Náwe yaámusubiza, “Íiwe Mweégesa, ngaambila.”
Niho, Yeézu kugaamba, 41 “Hakaba heena abaantu bábili, abo bábili bakaba nibatoóngwa empilya na ayaabeele aboóhosize. Oómo wáabo, akaba ayohosize edináali† magana ataanu. Muzeenzíwe náwe, akoohoza edináali makúmi ataanu. 42 Abo bábili obuchilo baábuzilwe empilya zo kumuliha amabáanza gáabo, óogwo ayaabeele aboóhosize yaábaganyila, bataliha. Mbwéenu, omuli abo bábili, noóha alaayeenda bwooli?”
43 Simoni yaámusubiza, “Niinzila nkokwo, neéba ogwo ayaabeele aganyiilwe ibáanza liháango.” Yeézu yaámugaambila, “Waásubya kuzima.”
44 Aho Yeézu yaámweechebuka omukázi ogwo, yaámugaambila Simoni, “Noomuléeba omukázi ogu? Naátaaha omu nzu yaawe íiwe, náho tiwanyegeza ha kuúmpa améenzi go kunaaba amagulu gaanze.‡ Náho weényini, yaáyoza amagulu gaanze na amaziga goómwe, no kugasusula ni isóke lyoómwe. 45 No obuchilo noonyaangalúcha, tiwaányweegela. Náho weényini, kuluga obuchilo bwóona niintáaha óomu, takalemilwe kunyweégela amagulu gaanze. 46 Tiwáampa isima ha kuúnsiiga omútwe gwaanze amazuta. Náho weényini, yaánsiiga amagulu gaanze emizeeze. 47 Ha bwéecho niinkugaambila, habwo kuba engoonzi zo ogwo mukázi ni nyíinzi, neeyoleka nkokwo ebiheno byoómwe bíinzi, byaáganywiilwe. Náho weéna wéena óogwo ayaáganyiilwe ebiheno bíche, ogwo, aba ayina engoonzi nche kwoónka.”
48 Mala, Yeézu yaámugaambila ogwo mukázi, “Waáganyiilwe ebiheno byaawe.”
49 Abazenyi abáandi áabo baabeele beékeele hamo náze aha byookulya, baábaanza kweébuuza, nkokwo, “Noóha ogu, alikuhicha no óobu kuganyila ebiheno?”
50 Aho Yeézu yaágaambila omukázi ogwo, “Okwiikiliza kwaawe nikwo kwaákuchiza! Ozeénde no obuhóolo.”
* 7:22 Nibaatulilwa Empola Nzima: Omubáasi Isaya akabaasa nka nikwo, Kristu alaákola éezo milimo yóona. Osome Isaya 35:5-6; 61:1. + 7:27 Osome Malaki 3:1. † 7:41 Edináali: Edináali eémo ekaba neeyiingana ne empeéla ya chilo chimo ha omuuntu oómo. ‡ 7:44 Améenzi go kunaaba amagulu gaanze: Aha Bayahudi, chikaba chili che entúungwa kumuha omuzenyi améenzi go kwóoza amagulu goómwe, ha kuba emiháanda zikaba ziizwiile enkuungu nali amatome, obuchilo bwe enzula.