20
Yeézu naabuúzibwa habwo obuhicha bwoómwe
(Matayo 21:23-27; Mariko 11:27-33)
1 Echilo chimo, Yeézu akaba ali omu lubúga lwe éenzu ya Múungu, ali omu kubeégesa abaantu no kubagaambila Empola Nzima. Abakúlu ba abagabe ba Múungu, na abeégesa be ebilagilo, na abanyaampala ba Abayahudi ahonyini, baamwiizáho, 2 baámugaambila, “Otugaambile, ago go olikukola, noogakola aha buzizi chi? Ngási, noóha alikukuha obuzizi óobu?”
3 Yaábagaambila, “Neenye niimbabuúza echigaambo chimo. Muungaambile, 4 obuzizi bwa Yohana kubatiza bukaluga ahali Múungu, nali bukaluga aha baantu?” 5 Aho, beégaambila, “Katulaagaámba nkokwo Múungu akamusiíndika Yohana kubatiza, naagaámba, ‘Mbwéenu, habwa chiíha timulamwiíkiliize?’ 6 Na katulaamusubiza nkokwo obuzizi bwoómwe bukaluga aha baantu, aho abaantu bóona nibatuhoónda na amabáale, habwo kuba nibategeza nkokwo Yohana akaba ali omubáasi.” 7 Niho baálemwa, bamugalulila báti, “Titukumanya obuzizi bwoómwe bukaluga nkáhi.”
8 Yeézu yaábagaambila, “No óobu íinye, tiínkubagaambila na aha buzizi chi niinkola amagaambo aga.”
Omugani gwa abalimi abazilwa
(Matayo 21:33-46; Mariko 12:1-12)
9 Mala káandi, Yeézu yaázeendelela kubachwéela abaantu omugani ogu, “Hakaba heena omuuntu oómo, akabiba emizabibu omu musili gwoómwe, yaáguheélela* aha balimi. Káyaabalíile, yaazila oluzeendo omu nsi ya hala, yaamaláyo okwo ebilo bíinzi. 10 Obuchilo bwo kugesa kibwaahikile, yaámusiíndika omuzáana woómwe aha balimi abo, babone kumuha omugabo gwoómwe gwe ezabibu. Náho, abalimi abo baámutéela no kumusúbya engalo zili busa.
11 “Kanyina wo omusili, yaásiindika omuzáana oóndi. Náho náwe baámutéela no kumugóola bwooli, mala baámubíinga engalo zili busa. 12 Yaámusiíndika omuzáana wa kásatu. Ogwo náwe, baámuhutáaza, baámubíinga.
13 “Ha muheleeluko, kanyina wo omusili akagaamba, ‘Mbwéenu, nzileho iínta? Entúlo ezi, niimmusiindika mutábani waanze engaanzi! Hamo lúundi ogu, nibamukúza.’ 14 Náho, abo balimi kábaamubwéene, beégaambila, ‘Óogu niwe omuhuunguzi wo ogu musili. Óobu, tumwíite, obuhuunguzi bwoómwe nibuba obwéetu.’ 15 Áaho, baámunaga ahéelu yo ogwo musili, baámwíita.”
Niho Yeézu yaábabúuza, “Mbwéenu, ogwo kanyina wo omusili alyaábakoláho aáta abo balimi? 16 Alyéeza na kubéeta abalimi abo, no omusili ogwo, yaáguheélela abaantu abáandi!” Obuchilo abaantu baáhuliile amagaambo ago, baágaamba, “Mazima! Ago gataákubáho.” 17 Yeézu yaábatukuliza améeso, yaábagaambila, “Mbwéenu! Geena nsoonga chi amaandiko aga?
‘Ibáale éelyo baayaángile aboómbeki,
nilyo lyaahiindukile kuba ibáale igazi lyo oluhazo.’†
18 “Omuuntu weéna wéena óogwo aligwa ahi ibáale elyo, naasekenyuka. Káandi, óogwo ibáale lilaamugwéela, nilimusa butúnu.”
19 Abo beégesa be ebilagilo na abakúlu ba abagabe ba Múungu, baásoombookelwa nka nikwo omugani ogu nigubagaámba boónyini. Bakaba nibeénda kumukwáata bwaangu ahonyini, náho bakatíina embága ya abaantu.
Yeézu naabuúzibwa habwo kuliha oluhaambwe
(Matayo 22:15-22; Mariko 12:13-17)
20 Ha bwéecho abatégeki ba Abayahudi, baaba nibamubaandila bwooli Yeézu, baánsiíndika abacheéngelezi. Abo bacheéngelezi, bakeekola nkokwo na abaantu abagololoke. Náho, bakaba beena ensoonga yo kumukwáasa Yeézu aha bigaambo byoómwe, babone kumukwáata no kumutwáala kulégelelwa omu butegéki bwo obuhicha bwo omwaanaángwa wa Abarúumi.
21 Bityo, abacheéngelezi baámubúuza, “Mweégesa, nitumanya nkokwo buli chigaambo éecho olikugaamba no kweégesa nichigasa. Íiwe tokusaaswa obukúlu bwo omuuntu, náho nooyegesa amazima ahali bóona, batuúle nka nikwo Múungu alikweenda. 22 Ngási! Mbwéenu, kwiingana ne ebilagilo byéetu bye Echiyahudi, nitweendélwa tusohoze oluhaambwe ahali Kaizáari,‡ nali no omuzilo kumusoholeza?”
23 Ahonyini Yeézu yaámanya obugóbya bwáabo, yaábagaambila, 24 “Nimuziinyoleke empilya ye edináali. Ensuso yo omuuntu ogu ni izíina elili ahali ezi mpilya ye edináali, ne ebyo oóha?” Baámugaambila, “Ne ebya Kaizáari.” 25 Yeézu yaábagaambila, “Mbwéenu, ebili bya Kaizáari, mumuhe Kaizáari, Ne bya Múungu, mubimuhe Múungu.”
26 Akasubize ako ka Yeézu kaábasobela bwooli, beésiza. Bakalemwa kumukwáasa aha magaambo áago akagaamba omu méeso ga abaantu.
Yeézu naayegesa habwo okuzooka kwa abáfwiile
(Matayo 22:23-33; Mariko 12:18-27)
27 Mala Abasadukayo§ bunaanka baamwiizáho Yeézu. Abasadukayo bakaba nibeegesa nkokwo abáfwiile, mazima tibakuzooka. Baámubúuza Yeézu, 28 “Mweégesa, Musa akatulagila omu bilagilo byoómwe nka nikwo, kábilaaba omuuntu yaáfwa no kusiga entuúmbakazi atamuzaliile omwaana, omulumuna amuhuungule ogwo ntuúmbakazi, amuzaálile abáana ayaafwíile.+ 29 Tugaámbe, bakaba baliho abadugu musaanzu be éenda eémo. Owo kubaanza aba yaákuúmpula omukázi, no kufwa atéena kuzáala náze omwaana, 30 no omudugu woómwe owa kábili [yaámuhuungula náwe yaáfwa atéena kuzáala náze omwaana.] 31 Kahaabaliile, owa kásatu, náwe yaámuhuungula ogwo mukázi, yaáfwa. Byaaba bityo nyini ahali bóona musaanzu, baámuhuungula mukázi ogwo, baáfwa batéena kusigaho abáana. 32 Ha muheleeluko, ogwo mukázi náwe yaáfwa. 33 Mbwéenu, echilo echo cho kuzooka, ogwo mukázi alyáaba muko oóha? Habwo kuba abaséeza bakaba bali musaanzu, na buli oómo akamukuúmpula!”
34 Yeézu yaábagaambila, “Abaantu bo obuchilo óobu nibakuumpula no kukuúmpulwa. 35 Náho, áabo Múungu yaábabona bakwíilwe kuzoolwa kuluga omu bafwíile no kutúula omu nsi eénsha, abo káandi tibalikuumpula, nali kukuúmpulwa. 36 Na tichikwiíle nkokwo balyaáfwa káandi, habwo kuba balyáaba nka bamaléeka. Balyáaba abáana ba Múungu, aha kuba baázoolwa.
37 “No óobu Musa akamanyisa abaantu nkokwo abáfwiile balaázooka. Aha mpola ye echo chisaka echaabeele nichaáka omulilo, Omukáma akagaamba nka nikwo, ‘Niwe Múungu wa Ibrahímu, Izáaka, na Yakobo.’+ 38 Ha bwéecho, weényini ti Múungu wa abáfwiile, náho ni Múungu wa abo abali mwooyo, habwo kuba hali weényini bóona nibalama.”
39 Aho, abeégesa abáandi be ebilagilo baágaamba, “Mweégesa, waágaamba kuzima!” 40 Kubaandiza obuchilo obwo, taliho ayaaleengesize kumubúuza Yeézu amabúuzo agáandi.
Masihi niwe mutábani wa Daudi no Omukáma wa bóona
(Matayo 22:41-46; Mariko 12:35-37)
41 Mala, Yeézu yaábabúuza abeégesa abo, “Ngási abaantu nibagaámbáho báta nkokwo Masihi ni mutábani wo omukáma Daudi? 42 Daudi weényini, omu chitabu che Enzina, naagaámba,
‘Omukáma Múungu akamugaambila Omukáma waanze,*
“Oyikále olubazu lwaanze lwo obúlyo,†
43 kuhika mbate ababisa baawe,
iífo ya amagulu gaawe.” ’+
44 “Aho, Daudi naamweéta weényini, ‘Omukáma’ woómwe, ha bwéecho, naahicha aáta kuba omutábani?”
Yeézu naakáama Abafarisayo
na abeégesa be ebilagilo bya Musa
(Matayo 23:1-36; Mariko 12:38-40; Luka 11:37-54)
45 Obuchilo abaantu be embága bakaba nibamuhuliiliza, Yeézu yaábagaambila abaheémba boómwe, 46 “Mweélige na abeégesa be ebilagilo bya Musa. Aba nibeénda kulibata omu nsése kunu bazweele enkaanzu záabo ndeehi, no kweenda kwaángaluchwa ahi ikuzo omu magulizo. Káandi boónyini beenda kwiikala omu bitébe bya abakúlu omu masomelo. Na kabalikuba babaangisize omu mazenyi, beenda kwíikala áaho beékeele abatégeki. 47 Baba nibazaáya entuúmbakazi ebiintu byáabo. Káandi, aha bugobya nibeekola kuneémbelela esaala ndeehi. Aha chilo cho omuchwaáziiko, abo nibeenaánkula omuchwaáziiko oguli muháango bwooli!”
* 20:9 Yaáguheélela: Habwa Abayahudi nko omuuntu akootesize omusili, abalimi báabo bakaba nibabagana na kanyina wo omusili omwéezo óogwo bakabonesa kuluga omu musili ogwo. † 20:17 Ibáale igazi lyo oluhazo: Likeendelwa habwo obwoómbeki bwa Abayahudi. Likabuganisa enkuta ibili, no kukwaatilila éenzu yóona. ‡ 20:22 Kaizáari: Habwo obusoomboozi bwooli osome Obusoomboozi habwa Amagaambo Agagumile. § 20:27 Abasadukayo: Habwo obusoomboozi bwooli osome Obusoomboozi habwa Amagaambo Agagumile. + 20:28 Osome Okwiizukwa kwe Ebilagilo 25:5-10. + 20:37 Osome Okuluga 3:6. * 20:42 Omukáma waanze: Aha neemanyisa ni Yeézu Kristu. † 20:42 Olubazu lwaanze lwo obúlyo: Omu Bayahudi nílwo olubazu lwi ikuzo no obutégeki kwiikala obúlyo. + 20:43 Osome Enzina 110:1.