22
Omugani gwo obweenga
(Luka 14:15-24)
1 Yeézu yaázeendelela kweégesa Abafarisayo na abakúlu ba abagabe habwo omugani ogúundi nka nikwo, 2 “Obukáma bwo omu igulu bususana no omugani ogu. Hakaba heena omukáma óogwo ayaachuumbiile omwaanáwe amazenyi go obweenga. 3 Omukáma ogwo yaásiindika abazáana boómwe bazeénde kwéeta áabo abakaba baángisiibwe nka nikwo beéze ha amazenyi, náho bóona bakáanga kwíiza.
4 “Niho yaásiindika abazáana abáandi, naabazila aáti, ‘Muzeénde mubagaambile áabo abaángisiibwe muti, “Naáchuumbile amazenyi gaanze. Naábaágile ebimasa byaanze hamo ne ebituungaánwa ebíindi bya amasázu. Naáloongize byóona. Ha bwéecho, mwíize mulye amazenyi go obweenga!” ’ 5 Náho abaantu áabo abalaalikilwe, tibalabyeétiilého. Buli oómo akaba ayina ebyaago byoómwe, ogu yaáza omu musili gwoómwe, no oóndi yaáza ha butuunzíbwe. 6 Abáandi baábakwaátilila abazáana bo omukáma ogwo, baábefoolela kubi no kubéeta. 7 Mbwéenu, omukáma kayeezile yaáhuliza áago agaákolwa aha bazáana boómwe, yaánigahala bwooli. Yaásiindika ensuli zoómwe bazeénde kwiita abéesi abo no kusiingaalicha iboma lyáabo.
8 “Niho omukáma ogwo yaábagaambila abazáana boómwe aáti, ‘Amazenyi go obweenga naágachuumba, kwoónka abaángisiibwe tibakwiilwe. 9 Mbwéenu óobu, nimwiilóoko muzeénde aha ntaáganilo ze nsése, mufwe mwaáyaangisa abaantu bóona áabo mulaabugana nábo nka nikwo, beéze aha mazenyi go obweenga.’ 10 Abazáana abo baalugáho baázeenda aha ntaáganilo ze nsése, baálaalika abaantu bóona abaabeele nibabugana nábo, babe abaheni nali aba amazima. Niho abazenyi beeza baátaaha omu nzu ya amazenyi, nayo eba yeézula.
11 “Náho obuchilo omukáma yaataahilemo abone kuleeba abazenyi aha luhelo, yaabonamo omuuntu oómo óogwo akaba atazweéle enkaanzu ye echilo chikúlu cha amazenyi go obweenga. 12 Yaámubúuza aáti, ‘Íiwe munywáani, waataahamo oóta óomu kunu otakazwéele enkaanzu ye echilo chikúlu cha amazenyi go obweenga?’ Náho omuuntu ogwo aba yeésiza kwoónka. 13 Mbwéenu, omukáma yaábagaambila abazáana boómwe aáti, ‘Nimumukome emikono na amagulu, mumunáge ahéelu omu nsiimbaazi. Niho haláaba okuchula no kusa améeno.’ ”
14 Yeézu yaámaliliza aha kugaamba aáti, “Abaantu áabo abalikwéetwa ni béenzi, náho abatooziibwe ni báche.”
Yeézu naabuúzibwa habwo kuliha oluhaambwe
(Mariko 12:13-17; Luka 20:20-26)
15 Ahonyini, Abafarisayo bazeenda, baábugana no kweéhanuuza akazeendele ko kumubása Yeézu ha bigaambo byoómwe. 16 Niho baámusiindikila abaheémba báabo baatáho na abaantu abakuúnzile obutégeki bwo omukáma Herode. Baáhika baámubúuza Yeézu báti, “Íiwe Mweégesa, nitusoomboókelwa nka nikwo íiwe oba omuuntu wa amazima na nka nikwo nooyegesa amazima habwa amagaambo ga Múungu. Nitusoomboókelwa nka nikwo íiwe tokutíina omuuntu weéna wéena, ni ikuzo lyo omuuntu ti kaantu hali íiwe. 17 Óobu mbwéenu, otugaambile íiwe. Ngási! Kwiingana ne ebilagilo byéetu bye Echiyahudi, na amazima íichwe kuliha oluhaambwe hali Kaizáari,* nali mmahi?”
18 Náho Yeézu akamanya echihika cháabo chibi, yaábagalulila aáti, “Íimwe abagóbya, habwa chiíha nimweénda kuúndeenga? 19 Nimuunyoleke empilya éezo mulikuliha oluhaambwe.” Niho baámuheéleleza edináali eémo. 20 Niho Yeézu yaábabúuza aáti, “Ensuso yo omuuntu ogu ni izíina elili ahali ezi mpilya ye edináali, ne ebyo oóha?” 21 Boónyini baámusubiza báti, “Ne bya Kaizáari.” Yeézu yaábagaambila aáti, “Oótyo! Mbwéenu, ebili bya Kaizáari mumuhe Kaizáari, ne bya Múungu mubimuhe weényini Múungu.”
22 Obuchilo bahuliile akasubize ka Yeézu, baásobelwa bwooli. Mbwéenu, baaba baámuleka, baalugáho aho.
Yeézu naayegesa habwo okuzooka kwa abáfwiile
(Mariko 12:18-27; Luka 20:27-40)
23 Ha chilo echo nyini, Abasadukayo bunaanka beeza hali Yeézu. Abo Basadukayo baágaamba nka nikwo, okuzooka kwa abáfwiile tikulibaho. Niho baámubúuza Yeézu báti, 24 “Íiwe Mweégesa, Musa akatulagila omu bilagilo byoómwe nka nikwo, kábilaaba omuuntu yaáfwiile no kumusiga entuúmbakazi atamuzeéleho mwáana, omulumuna amuhuungule ogwo ntuúmbakazi, amuzaálile abáana ayaafwíile.+ 25 Mbwéenu, omuli íichwe hakaba heena abadugu musaanzu be éenda eémo. Owo kubaanza aba yaásweela omukázi, mala yaákaba atéena kumuzaalaho omwaana mukazíwe. Mbwéenu aba yaámusigila mweene wáabo kumuhuungula mukazíwe. 26 Mweene wáabo ogwo náwe, yaáfwa atéena kuzáala no ogwo mukázi. Bikaba bityo nyini aha balumuna abáandi bóona musaanzu, bakáfwa batéena kumuzaalaho omwaana. 27 Abo bóona ka bafwiile, niho ogwo mukázi náwe aba yaáfwa. 28 Mbwéenu otugaambiile, ha chilo echo cho kuzoolwa, ogwo mukázi alyáaba ali wo mwoóha omuli abo baséeza musaanzu? Ha kuba bóona abo musaanzu bakaba bamuswiíle!”
29 Yeézu yaábagalulila aáti, “Íimwe mwaáhabile, habwo kuba timukugasoombookelwa Amaandiko Matakatíifu no óobu obuzizi bwa Múungu. 30 Habwo kuba abáfwiile kabalizóoka, tibalikuumpula nali kukuúmpulwa. Náho baláaba nka bamaléeka bo omu igulu, boónyini tibakuumpula nali kukuúmpulwa. 31 Náho mazima abáfwiile nibazóoka, timukasomile omu Maandiko Matakatíifu óokwo Múungu yaábagaambiile íimwe? Akagaamba aáti, 32 ‘Níinye Múungu wa Ibrahímu, Izáaka na Yakobo.’+” Yeézu yaázeendelela kugaamba aáti, “Bityo, weényini ti Múungu wa abáfwiile, náho ni Múungu wa áabo abali mwooyo.” 33 Obuchilo embága ya abaantu káyaahuliile áago, yaásobelwa bwooli habwa ameégeso goómwe.
Echilagilo chikúlu kuchila byóona
(Mariko 12:28-34; Luka 10:25-28)
34 Obuchilo Abafarisayo baáhuliile nkokwo Yeézu yaabahuumbaálize Abasadukayo habwa kagaambile koómwe, baákoba hamo. 35 Niho, muzeenzi wáabo óogwo akaba ali omweégesa we ebilagilo bya Musa, yaámubúuza Yeézu amuleengile, nka nikwo, 36 “Íiwe Mweégesa, ni chilagilo chi echili chikúlu omu bilagilo byóona?”
37 Yeézu yaámugalulila aáti, “ ‘Omweénde Omukáma Múungu waawe aha muganya gwaawe gwóona, na aha bwéenze bwaawe bwóona, nikwo kugaamba, hali byoona ebili hali íiwe.’+ 38 Echilagilo echi nicho chikúlu kuchila ebilagilo ebíindi byóona, káandi nicho chilikugasa kuchila byóona. 39 Echilagilo cha kábili nácho ni nke éecho nyini chiina ensoonga elikususana ne ezo, nácho nchichi, ‘Omweénde muzeenzi waawe nko óokwo olikweéyeenda íiwe nyini.’+ 40 Omuli ebyo bilagilo bibili niho ebilagilo byóona bya Musa na ameégeso ga ababáasi nigabitegeza.”
Masihi niwe mutábani wa Daudi no Omukáma wa bóona
(Mariko 12:35-37; Luka 20:41-44)
41 Óobu Abafarisayo abo bakobile hamo aho, Yeézu yaábabúuza aáti, 42 “Nimuteekuzaho muta habwa Masihi,† ni mutábani wo oóha?” Baámusubiza báti, “Ni mutábani wo omukáma Daudi.” 43 Yeézu yaábabúuza aáti, “Ngási ni bitaho, obuchilo naayibeembelelwa no Omwooyo Mutakatíifu, omukáma Daudi naamweéta Masihi, ‘Omukáma’? Akagaamba aáti,
44 ‘Omukáma Múungu akamugaambila Omukáma waanze‡ aáti,
“Yikala olubazu lwaanze lwo obúlyo,§
kuhika mbate ababisa baawe,
iífo ya amagulu gaawe.” ’+
45 “Áaho Daudi naamweéta weényini, ‘Omukáma woómwe,’ ha bwéecho, naahicha aáta kuba omutábani?”
46 Tihalazizile no omuuntu óogwo ayaahikize kugalula choóna chóona. Káandi kulugiilila echilo echo nyini, tihalabweenwe muuntu ayaaleengesize kumubúuza búuza Yeézu amabúuzo agáandi.
* 22:17 Kaizáari: Habwo obusoomboozi bwooli osome Obusoomboozi habwa Amagaambo Agagumile. + 22:24 Osome Okwiizukwa kwe Ebilagilo 25:5-6. + 22:32 Osome Okuluga 3:6. + 22:37 Osome Okwiizukwa kwe Ebilagilo 6:5. + 22:39 Osome Amagaambo ga Abaláawi 19:18. † 22:42 Masihi: Habwo obusoomboozi bwooli, osome echigaambo cha Kristu omu Obusoomboozi habwa Amagaambo Agagumile. ‡ 22:44 Omukáma waanze: Aha neemanyisa ni Yeézu Kristu. § 22:44 Olubazu lwaanze lwo obúlyo: Omu Bayahudi nílwo olubazu lwi ikuzo no obutégeki kwiikala obúlyo. + 22:44 Osome Enzina 110:1.