2
इपिसुस सहरता विस्वसिरा मुडेनाह्‌क कबुर
1 अस्के नावा संगे वळ्ह्‌कतोग़ इतोग़, “इपिसुस सहरता विस्वसिरा मुडा देवतुलतुह्‌क इद्रम रासा: एळुङ उकान तना तिनळ कयदे पोसि,✡2:1 1:16,20 बंगरताङ एळुङ चिमलि गुटाना नडुम तिरियवाल,✡2:1 2 कुरिंततोर 6:16; तोहचीतव पोल्‍लोङ 1:12-13 मीट विस्वसिरिन इनदलाह आतोग़: 2 मीट बेद्रम ताकलाह आतिर, विस्वसते मनदलाह बेद्रम कह्‌टेम कीय्ह्‌निर; तिपलते बह दीरा पोस मह्‌निर, इव सबे पुतन.✡2:2 3:1,8,15 लाग्वोर मन्कलोर मीक मुर्तिय विचर वावोर. येसु किर्स्तुनाङ बळयिरोम इनजोर, नाळेह केवालोरा लोप्पा पर्ह्‌किस ऊळतिर, ऊळिसि ओर जोलतोर मन्कलोर इनजोर एर्का कीतिर,✡2:2 2 कुरिंततोर 11:13; 1 योहन 4:1 इदिन वने पुतन. 3 नाक नमताह्‌कु पकाय तिपल आतिर,✡2:3 योहन 15:21 तेला मति अद तिपलते दीरा पोस मह्‌निर, आरेम आयविर.✡2:3 इब्रितोर 12:3 नना इव सबे पोल्‍लोन पुतन. 4 मति मीवा उंद पोल्‍लो नाक विचर वावो: मीट नाक मुने बेद्रम जीवा कींदिर, अद्रम इंजेके जीवा केविर.✡2:4 यिर्मयाह 2:2; मत्याल 24:12 5 अदिनेनाह्‌क इंजेक वेहतलाह आतन: नयग्डाहि बेचोन जेक आतिर, इदिन सीता कीसोर मन्ह्‌टु.✡2:5 2 पत्रु 3:17 सीता कीसोर नयके जर मल्म्ह्‌टु;✡2:5 3:3,19 मुने ताकतप लेह्‌कान ताकाटु.✡2:5 इब्रितोर 10:32-33 इलवेके नना मियगा वासि, मीवा चिमलि गुटातुन, ताना जागाताहि तेंडकन (अस्के, मीवा वेह्‌च पूरा पिवयग़ा.)✡2:5 1:20
6 “मति उंद कबळ मीट बेस कीतिर. नना नीकुलयि इनदनद तुंगातोर मन्कलोर कीयनव कबस्किन, एग़्ङ आय्ह्‌नन. अद्रम मीट वने ओर कीयनव कबस्किन एग़्ङ आय्ह्‌निर. 7 देवुळता जीवा विस्वसिरा मुडुन वेहतनद पोल्‍लोतुन पुनवालोर, बेस-नेह्‌ना केंजिसि, विचर कीस ऊळिर.✡2:7 मत्याल 11:15; तोहचीतव पोल्‍लोङ 3:6,13,22; 13:9; 22:17 बोर बोर लाग्वाङ पोल्‍लोन आरे कीयनुर,✡2:7 3:5,12,21; 21:7 ओरिह्‌क पोग़ोन सिंगर्दीपतग्डा✡2:7 यहेजकेल 28:13; 31:8-9; लूकाल 23:43 हामुरलेवा जीवा ईयनद मराता पंडटुन✡2:7 पुटमुळि 2:9; 3:22; बुदताङ पोल्‍लोङ 3:18; 11:30; 13:12; 15:4; तोहचीतव पोल्‍लोङ 22:2,14 तिनदलाह ईकन.
सुमुरना सहरता विस्वसिरा मुडेनाह्‌क कबुर
8 “सुमुरना सहरता विस्वसिरा मुडा देवतुलतुह्‌क इद्रम रासा: सुरुतोग़, मारेंगातोग़,✡2:8 यशायाह 44:6; 48:12; तोहचीतव पोल्‍लोङ 1:17; 22:13 डोलिसि जीवा अरतोग़ु,✡2:8 रोम सहरतोर 14:9; तोहचीतव पोल्‍लोङ 1:18 मीट विस्वसिरिन इनदलाह आतोग़: 9 नना मीवा तिपलतुन पुतन,✡2:9 1:9 मीट गरिबतोरिर इनजोर वने पुतन. मति मीट विस्वसता इसबते मता मन्कलोरिर आंदिर.✡2:9 2 कुरिंततोर 6:10; याकुब 2:5 मियगा उच्वुर तम्क देवुळ आचतोरोम*2:9 देवुळ आचतोरोम मोदुल कागिदते “यहुदिरोम”. ओर निटमे यहुदि जाततोर मतोर बहे, मति देवुळता इसबते देवुळता लोकुरा लेह्‌का ताकोर. इनजोर नाळेह कीस्तोर, मति ओर देयह्‌कना मुक्याना मुडोर आंदुर.✡2:9 3:9 ओसो ओर मीक पास्कनदिन वने पुतन. 10 मीट तिपल आयकिरे, मति तान्क रेयमाट. केंजाट! देयह्‌कना मुक्यानाङ केंजिसि, ताना मुडोर मियग्डोर उच्वुरिन जेलते वाटिह्‌तोर. इद्रम देवुळिये मीवा विस्वसता पट ऊळिह्‌ता.✡2:10 3:10 दहा दियाङ मीट तिपल आयकिर; मति जीवा अनाह, विस्वस विळ्सवा मन्ह्‌टु.✡2:10 2 तिमोति 4:7; तोहचीतव पोल्‍लोङ 12:11 अस्के नना मीकु अमेसाता पिसमुळता इनम ईकन.✡2:10 1 कुरिंततोर 9:25; याकुब 1:12; तोहचीतव पोल्‍लोङ 3:11 11 देवुळता जीवा विस्वसिरा मुडुन वेहतनद पोल्‍लोतुन पुनवालोर, बेस-नेह्‌ना केंजिसि, विचर कीस ऊळिर.✡2:11 मत्याल 11:15; तोहचीतव पोल्‍लोङ 3:6,13,22 बोर बोर लाग्वाङ पोल्‍लोन आरे कीयनुर,✡2:11 3:5,12,21; 21:7 ओर उंदिय मल्का डोलनुर. ताना पेग़्के दुस्रा मल्का डोलोर आयनुर.✡2:11 20:6,14; 21:8
पिरगमुन सहरता विस्वसिरा मुडेनाह्‌क कबुर
12 “पिरगमुन सहरता विस्वसिरा मुडा देवतुलतुह्‌क इद्रम रासा: रेंड बाजेङ वाय्व मनदनद ओळतद तल्वर कसेग़ पोयतोग़ु,✡2:12 इब्रितोर 4:12; तोहचीतव पोल्‍लोङ 1:16 मीट विस्वसिरिन इनदलाह आतोग़: 13 देयह्‌कना मुक्याल राजेम कीयनद जागातगा मीट मह्‌निर इनजोर, नना पुतन. मियग्डोग़ मन्कल अंतिपस इनवाल, नाक नमसोरे, नावा लोप्पा साक्सि ईसोर मतोग़.✡2:13 1:4-5; 11:3; 17:6 ईताह्‌कु, अग्डोर देयह्‌कना मुक्याल मनदनद, मीवा सहरतोर मन्कलोर ओन हव्कतोर. मीवा मन्कन हव्कतस्के वने, मीट नाक पोस विळ्सविर, नाक विस्वस कीयनदिन विळ्सविर✡2:13 3:8; 12:11; 14:12 इनजोर पुतन. 14 मति उचुक पोल्‍लोना लोप्पा नना मीवा अडम मह्‌नन, अद इद्रमि: वेल्‍लाय मुने बलामि पेदिरतोग़ गूनयाल, मोवब इनदनद देसेमतोग़ बलाकि इनवाल राजान इद्रम काग़्हतोग़: ‘निमा अन्जि, इस्रयेल मन्कलोरिन एग़्किह कीयलाह, ओरिन पेन-बोमानेनाह्‌क मोळ्कतविन तिनाह, ओसो साट्याल कबळ कीयनाह कीम,’✡2:14 गिनती 25:1-2; बळयिर 15:29; 1 कुरिंततोर 10:20 इनजोर काग़्हच मतोग़.✡2:14 गिनती 31:16; 2 पत्रु 2:15 इंजेके मीवा मुडोर उच्वुर मन्कलोर, बलामि काग़्हतप लेह्‌कान कीस्तोर. इद पोल्‍लो नाक विचर वावो. 15 अद्रमे ओसो मियगा उच्वुर मन्कलोर, नीकुलयि तुंगातोरा काग़्हमुळतुन पोस ताकिह्‌तोर. 16 अदिनेनाह्‌क इंजेके पापमता अग़दाहि जर मल्म्ह्‌टु.✡2:16 3:3,19 इलवेक नना चट्पिट मियगा वासि, नावा तोडटाहि पेसनद तल्वर कसेग़ते,✡2:16 2 तिसलुनितोर 2:8; तोहचीतव पोल्‍लोङ 1:16 अद्रम ताकवालोरिह्‌क सिक्सा ईकन. 17 देवुळता जीवा विस्वसिरा मुडुन वेहतनद पोल्‍लोतुन पुनवालोर, बेस-नेह्‌ना केंजिसि विचर कीस ऊळिर.✡2:17 3:6,13,22 बोर बोर लाग्वाङ पोल्‍लोन आरे कीयनुर,✡2:17 3:5,21; 21:7 ओरिह्‌क ओर्विह्‌क-ओर्विह्‌क देवुळदीपतगा मकिह कीस तासतद ‘मना’ इनदनद तिंडि ईकन.†2:17 इद मनाता लोप्पा पुनदना इतेके, पुस्तकता आक्रिते पुनवव पोल्‍लोना अर्तमि अगा ऊळाट. ओसो उंद पांड्रि बंडा वने ईकन. अद बंडातगा पूना पेदिर रासतद मनदग़ा.✡2:17 यशायाह 56:5; 62:2; 65:15 अद बंडा बोन्क दोर्कग़ा, ओग़े अद पेदिरतुन पुनदनोग़.✡2:17 3:12; 14:3-4; 19:12
तुवातिरा सहरता विस्वसिरा मुडेनाह्‌क कबुर
18 “तुवातिरा सहरता विस्वसिरा मुडा देवतुलतुह्‌क इद्रम रासा: किस मळ्गना लेह्‌काडाङ कोंडानोग़, ओसो मिळ्स्कनद इतुळता लेह्‌काडाङ नला काल्कनोग़ देवुळता मग़ि,✡2:18 मत्याल 4:3; 16:16; मार्कल 1:1; तोहचीतव पोल्‍लोङ 1:14-15 मीट विस्वसिरिन इनदलाह आतोग़: 19 मीट बेद्रम ताकलाह आतिर, बेद्रम नाक जीवा कीतिर इनजोर पुतन.✡2:19 3:1,8,15 मीवा विस्वसतुन, मीवा सेवातुन, तिपलते दीरा पोस मनदनदिन इंका पुतन. मीट नाक विस्वस कीतस्केडा सेवातुह्‌काय, इंजेक एक्‍वा सेवा कीयलाह आतिर. 20 मति उंद पोल्‍लो नाक विचर वावो: मीवा मुडगा इजेबेलना‡2:20 वेल्‍लाय मुने इस्रयेल मन्कलोरिन, अहब राजाल ताकिह कींदोग़; ओना मुते इजेबेल, ओरिन देवुळतुन विळ्सिस, बहाल इनदनद पेनतुन मोळ्कनाह कींदु. तुवातिरा सहरता विस्वसिरा मुडगा वने, उच्वुर मन्कलोर इजेबेल कीतप लेह्‌का, दुस्राङ पेन-बोमान मानेम आयलाह, विस्वसिरिन लेसिह कीयलाहि आंदुर. लेसिह कीयनद मुडुन इजेबेल इनजोर, इद वचनतगा इनदलाह आतोग़. पेन-बोमान मोळ्कनदिन साट्याल कबळ कीतप इनजोर, इद वचनतगा इनदलाह आतोग़. लेह्‌काडा आंचाळि,✡2:20 1 राजा 16:31; 21:25; 2 राजा 9:7,22,30 नना देवुळता कबुर वेहतनदिनन इनजोर, नाळेह कीस्ता; ओसो नाक माळवालोरिन साट्याल कबळ कीयलाह, पेन-बोमानेनाह्‌क मोळ्कतविन तिनदलाह काग़्हचि लेसिह कीस्ता.✡2:20 बळयिर 15:29; 1 कुरिंततोर 10:20 मीट तान लेसिह कीयलाह ईय्ह्‌निर. इद नाक विचर वावो. 21 पापमता अग़दाहि जर मलयि इनजोर, नना तान्क मोका ईतन;✡2:21 2 पत्रु 3:9 मति सिंड्रि कबळता अग़दाहि मलयलाह, तान्क विचर वावो.✡2:21 रोम सहरतोर 2:5; तोहचीतव पोल्‍लोङ 9:20-21; 16:9,11 22 केंजाट! तान तेद पग़वाह दुकते अर्हतलाह आतन. तानाङ लाग्वाङ कबस्कने कलियवालोरु, अद काग़्हतद पापमता अग़दाहि मलवेके,✡2:22 3:3,19 ओरिन वने पकाय सिक्साते अर्हतकन.✡2:22 17:1-2; 18:9 23 अद काग़्हतव पोल्‍लोन केंजवालोरिह्‌क हामुर ईकन§2:23 केंजवालोरिह्‌क हामुर ईकन “केंजवालोरा पोग़ोन पीळा अर्हतकन”, इद अर्तम वने आया पग़यह्‌ता.. अस्के नना मन्कलोराङ विचर्किन, ओसो ओराङ पोटालोप्पाडाङ सबे पोल्‍लोन पर्ह्‌किस ऊळवानन इनजोर,✡2:23 देवुळताङ पाटाङ 7:9; 26:2; 139:1; यिर्मयाह 11:20; 17:10; लूकाल 16:15 सबे नाह्‌कने विस्वसिरा मुडोर पुनदनुर. अहे मीट ओर्वोग़-ओर्वोग़ मन्कना ताकमुळता इसबते, नना मीक सिक्सा ईकन.✡2:23 देवुळताङ पाटाङ 62:12; तोहचीतव पोल्‍लोङ 20:12-13; 22:12
24 “मति तुवातिरा सहरतगा, अद आंचाना पोल्‍लोते ताकवोर मन्कलोरिर! देयमदीपताङ मकतव पोल्‍लोङ इनजोर वेहतह्‌तोर,✡2:24 याकुब 3:15 अव पोल्‍लोन मीट पुनविर. मीवा पोग़ोन इतेके, एक्‍वा मोताताङ अडोन नना वाटोन.✡2:24 बळयिर 15:28 25 मति इद पोल्‍लो मात्रम सीता कीम्ह्‌टु: नना वानाह मियगा मनदनद विस्वसतुन पका पोस मन्ह्‌टु.✡2:25 3:11 26-28 बोर बोर लाग्वाङ पोल्‍लोन आरे कीयनुर,✡2:26-28 3:5,12; 21:7 मारेंगा एवनाह नना वेहतप कीसोर मनदनुर, ओरिह्‌क नावा बाबाल नाक ईतद अदिकरतुन ईकन.✡2:26-28 3:21; 20:4
कचता डुडटे अळ्कान पेग़्क-पग़्क कीयना लेह्‌कान ✡ 2:26-28 यशायाह 30:14; यिर्मयाह 19:11
ओर जाति-जातिनोरिन, पूरा अदिकरते ताकिह कीयनुर. ✡ 2:26-28 देवुळताङ पाटाङ 2:8-9; तोहचीतव पोल्‍लोङ 12:5; 19:15
ओरिह्‌क विय उका*2:26-28 गिनती 24:15-19 अगा विय उका इतेके, देवुळ लोहवाल पिसिह केवाना अदिकरता सीना मन्ह्‌ता. येसुये देवुळ लोहतोग़ पिसिह केवाल राजाल आंदोग़, तना राजेम कीयनद अदिकरते, तना लोकुर वने कलियिह्‌तोर. वने ईकन.✡2:26-28 22:16 29 देवुळता जीवा विस्वसिरा मुडुन वेहतनद पोल्‍लोतुन पुनवालोर, बेस-नेह्‌ना केंजिसि, विचर कीस ऊळिर.✡2:29 2:7

✡2:1 2:1 1:16,20

✡2:1 2:1 2 कुरिंततोर 6:16; तोहचीतव पोल्‍लोङ 1:12-13

✡2:2 2:2 3:1,8,15

✡2:2 2:2 2 कुरिंततोर 11:13; 1 योहन 4:1

✡2:3 2:3 योहन 15:21

✡2:3 2:3 इब्रितोर 12:3

✡2:4 2:4 यिर्मयाह 2:2; मत्याल 24:12

✡2:5 2:5 2 पत्रु 3:17

✡2:5 2:5 3:3,19

✡2:5 2:5 इब्रितोर 10:32-33

✡2:5 2:5 1:20

✡2:7 2:7 मत्याल 11:15; तोहचीतव पोल्‍लोङ 3:6,13,22; 13:9; 22:17

✡2:7 2:7 3:5,12,21; 21:7

✡2:7 2:7 यहेजकेल 28:13; 31:8-9; लूकाल 23:43

✡2:7 2:7 पुटमुळि 2:9; 3:22; बुदताङ पोल्‍लोङ 3:18; 11:30; 13:12; 15:4; तोहचीतव पोल्‍लोङ 22:2,14

✡2:8 2:8 यशायाह 44:6; 48:12; तोहचीतव पोल्‍लोङ 1:17; 22:13

✡2:8 2:8 रोम सहरतोर 14:9; तोहचीतव पोल्‍लोङ 1:18

✡2:9 2:9 1:9

✡2:9 2:9 2 कुरिंततोर 6:10; याकुब 2:5

*2:9 2:9 देवुळ आचतोरोम मोदुल कागिदते “यहुदिरोम”. ओर निटमे यहुदि जाततोर मतोर बहे, मति देवुळता इसबते देवुळता लोकुरा लेह्‌का ताकोर.

✡2:9 2:9 3:9

✡2:10 2:10 3:10

✡2:10 2:10 2 तिमोति 4:7; तोहचीतव पोल्‍लोङ 12:11

✡2:10 2:10 1 कुरिंततोर 9:25; याकुब 1:12; तोहचीतव पोल्‍लोङ 3:11

✡2:11 2:11 मत्याल 11:15; तोहचीतव पोल्‍लोङ 3:6,13,22

✡2:11 2:11 3:5,12,21; 21:7

✡2:11 2:11 20:6,14; 21:8

✡2:12 2:12 इब्रितोर 4:12; तोहचीतव पोल्‍लोङ 1:16

✡2:13 2:13 1:4-5; 11:3; 17:6

✡2:13 2:13 3:8; 12:11; 14:12

✡2:14 2:14 गिनती 25:1-2; बळयिर 15:29; 1 कुरिंततोर 10:20

✡2:14 2:14 गिनती 31:16; 2 पत्रु 2:15

✡2:16 2:16 3:3,19

✡2:16 2:16 2 तिसलुनितोर 2:8; तोहचीतव पोल्‍लोङ 1:16

✡2:17 2:17 3:6,13,22

✡2:17 2:17 3:5,21; 21:7

†2:17 2:17 इद मनाता लोप्पा पुनदना इतेके, पुस्तकता आक्रिते पुनवव पोल्‍लोना अर्तमि अगा ऊळाट.

✡2:17 2:17 यशायाह 56:5; 62:2; 65:15

✡2:17 2:17 3:12; 14:3-4; 19:12

✡2:18 2:18 मत्याल 4:3; 16:16; मार्कल 1:1; तोहचीतव पोल्‍लोङ 1:14-15

✡2:19 2:19 3:1,8,15

‡2:20 2:20 वेल्‍लाय मुने इस्रयेल मन्कलोरिन, अहब राजाल ताकिह कींदोग़; ओना मुते इजेबेल, ओरिन देवुळतुन विळ्सिस, बहाल इनदनद पेनतुन मोळ्कनाह कींदु. तुवातिरा सहरता विस्वसिरा मुडगा वने, उच्वुर मन्कलोर इजेबेल कीतप लेह्‌का, दुस्राङ पेन-बोमान मानेम आयलाह, विस्वसिरिन लेसिह कीयलाहि आंदुर. लेसिह कीयनद मुडुन इजेबेल इनजोर, इद वचनतगा इनदलाह आतोग़. पेन-बोमान मोळ्कनदिन साट्याल कबळ कीतप इनजोर, इद वचनतगा इनदलाह आतोग़.

✡2:20 2:20 1 राजा 16:31; 21:25; 2 राजा 9:7,22,30

✡2:20 2:20 बळयिर 15:29; 1 कुरिंततोर 10:20

✡2:21 2:21 2 पत्रु 3:9

✡2:21 2:21 रोम सहरतोर 2:5; तोहचीतव पोल्‍लोङ 9:20-21; 16:9,11

✡2:22 2:22 3:3,19

✡2:22 2:22 17:1-2; 18:9

§2:23 2:23 केंजवालोरिह्‌क हामुर ईकन “केंजवालोरा पोग़ोन पीळा अर्हतकन”, इद अर्तम वने आया पग़यह्‌ता.

✡2:23 2:23 देवुळताङ पाटाङ 7:9; 26:2; 139:1; यिर्मयाह 11:20; 17:10; लूकाल 16:15

✡2:23 2:23 देवुळताङ पाटाङ 62:12; तोहचीतव पोल्‍लोङ 20:12-13; 22:12

✡2:24 2:24 याकुब 3:15

✡2:24 2:24 बळयिर 15:28

✡2:25 2:25 3:11

✡2:26-28 2:26-28 3:5,12; 21:7

✡2:26-28 2:26-28 3:21; 20:4

✡2:26-28 2:26-28 यशायाह 30:14; यिर्मयाह 19:11

✡2:26-28 2:26-28 देवुळताङ पाटाङ 2:8-9; तोहचीतव पोल्‍लोङ 12:5; 19:15

*2:26-28 2:26-28 गिनती 24:15-19 अगा विय उका इतेके, देवुळ लोहवाल पिसिह केवाना अदिकरता सीना मन्ह्‌ता. येसुये देवुळ लोहतोग़ पिसिह केवाल राजाल आंदोग़, तना राजेम कीयनद अदिकरते, तना लोकुर वने कलियिह्‌तोर.

✡2:26-28 2:26-28 22:16

✡2:29 2:29 2:7