27
Paulus Iyab i Madzung i Fada Rom
1 Gubuꞌ ribigi udzuda nan sib i aga uda madzung fada intap Itali, da itangin Paulus da garam karabus fain ifa garam singaari gudzunggan mangan mpada tayangꞌ garam 100 binganggan Dzulius banginggan. Arangan imingꞌ wasaꞌ i garam singaari utupan tsiraꞌ binganggan Kaisar Utupan Singaari. 2 Da aga yab i madzung mangan bada mingꞌa gamp Adramitium. Madzung igi ini fada gamp gamp mingꞌa uruts ringan mingꞌa provins Esia igi, da aga runt i madzung igi ifan. Da Aristarkus, garam Tesalonaika mingꞌa provins Masedonia, irut aga fan. 3 Pisa fada maiꞌ da aga fawaꞌ gamp Saidon, da Dzulius inang uwayant bini i Paulus, da ini nifun i arangan fadan da tsanganda rinun rusan da uda nam mingꞌa tuasaranga gin sangaꞌa i rima runggan sib in. 4 Aga tangin Saidon rai da amas tsiraꞌ idzinga agai da iripi madzung igi munggan; ibinigi da aga runt ibi intap Saiprus marafain gan amas maꞌa gin mingꞌa bida gubuꞌ yaba gin. 5 Aga runt uruts tsiraꞌ igi ifa uts da uruts ringan mingaꞌ provins Silisia da Pamfilia, da aga fawaꞌ gamp Maira mingꞌa provins Lisia.
6 Mingꞌa nigi da garam singaari gudzunggan aru mpada tayangꞌ garam 100 ugu iwaꞌ da madzung mangan bada mingꞌa gamp Aleksandria da nanga i fada intap Itali, da iyu aga yab madzung igi. 7 Da aga runt i madzung igi isiꞌ isiꞌ angu isangꞌ gubuꞌ fain, da aga fa uts da gamp Kinidus impruꞌ da barabin. Da bitsintaꞌ manis tsiraꞌ igi inang da aga anungꞌ isangꞌ rungꞌ fada bida nigi u, ibinigi da aga runt ibi intap Krit igi marafain gan amas maꞌa gin, uts angu da intap igi mubuntunggan faringꞌa Salmone gin. 8 Aga runt isiꞌ angu yatsungꞌ uruts ringan igi ruta gum sasus da aga bawaꞌ mumai faringꞌa bida Madzung Mumai Gan Bini, mumai igi imingꞌ uts da gamp Lasea.
9 Aga mpai uruts wasaꞌ igi gubuꞌ ampi bingan ifa sib, da garam Yuda gubuꞌ gan tsiraꞌ paꞌa ruan i nam gadan
* iyus ruan sib. Fifingꞌ inang da iwaꞌ uts uts da gubuꞌ bida nigi, da gubuꞌ bini runta i madzung intsup sib. Ibinigi da Paulus ini ibiani,
10 “Agam waringantin! Dzi tsanga ibi, bida agi rungꞌ fadan, da agi bungꞌ awaꞌ da barabin tsiraꞌ da agi bungꞌ atiri madzung da nam bunumpangꞌ rai, da agi ampi bingan bungꞌ amamp nampruꞌ nabinigi.”
11 Da bitsintaꞌ garam singaari gudzunggan igi anungꞌ iringant i Paulus nanggan igi u, imaꞌ. Arangan yatsungꞌ i madzung ramanggan da garam mpada tayangꞌ madzung igi sitiaꞌ gan uwayantan angu.
12 Mumai madzung antungꞌa gin igi anungꞌ mumai bini i madzung antungꞌa gin da gubuꞌ nam rangarang, gubuꞌ fifingꞌ tsiraꞌ nangan da waꞌan u. Ibinigi da rib ampi bingan mpada madzung igi maran ifur i tanginda mumai igi da fadan, da bida sangꞌan da ribarangan ini fampada Finiks da gubuꞌ nam rangarang igi. Finiks igi intap Krit mumai gan baningꞌa gin mangan madzung antungꞌa gin raraba fada bida gubuꞌ ruꞌa gin mingꞌa bida fiꞌ da raraba fada bida gubuꞌ ruꞌa gin mingꞌa bida dzraꞌ.
Fifingꞌ Tsiraꞌ da Uruts Tsiraꞌ
13 Da gubuꞌ amas fiꞌ isiꞌ angu runtan, da ribarangan itsangan ibi isangꞌ i tuasarangan bungꞌ arunt bini nafan da nawaꞌ mumai aru nida fawaꞌa gin ugu. Ibinigi da ribarangan iraꞌ i ain tanginda ruꞌa uruts i gifa madzung ragun ugu da irunt yatsungꞌ intap Krit igi urutsan ringampa ifan.
14 Da bitsintaꞌ uts pas angu da fifingꞌ tsiraꞌ faringꞌa bida wampaꞌ dzraꞌ irunt imingꞌ intap Krit igi iruꞌ ba.
15 Da yis madzung igi babampaf da aga wasangꞌ i marisa i madzung igi da dzanga i manis igi u. Ibinigi da aga tangin madzung igi angu da manis yufi ifan.
16 Gubuꞌ aga fada bida intap isiꞌ faringꞌa Kauda gin marafain gan manis mamida i runta tsiraꞌ gin, da aga nang gum asap asap i dzunga i madzung isiꞌ yaba ba madzung tsiraꞌ igi da dzuran.
17 Gubuꞌ raꞌa i madzung isiꞌ igi yaban da dzura sib, da rib mpada tayangꞌ madzung itapu bruꞌ fain iruꞌ madzung tsiraꞌ igi warangꞌ gan da idzur i rima riniurun rutin. Da ribarangan irat i madzung igi fatsakraꞌa i sasanuai faringꞌa Sirtis gin mingꞌa uruts warangꞌ mingꞌa uts da intap Libia. Ibinigi da ribarangan idzur bruꞌ tsiraꞌ mangan bida ubing i madzung igi barunggan da itangin iruꞌ uruts
† i madzung igi anungꞌ runta sung sung u, da fifingꞌ iyu madzung igi ifan.
18 Fifingꞌ da uruts yis agai tsiraꞌ bingan, da pisa fada maiꞌ da rib mpada tayangꞌ madzung itapu nam bunump fain ararai iruꞌ uruts.
19 Da fifingꞌ waꞌa sangꞌa gubuꞌ iruꞌ da bits sib da ribarangan runggan itapu madzung igi bruꞌ gan ntupa i manis isa gin da madzung runta gin impruꞌ da madzung igi nanggan fain iruꞌ uruts.
20 Manis tsiraꞌ bingan rungꞌ yis aga maiꞌ maiꞌ da aga watsanga gubuꞌ ma ngantam gubuꞌ ampi bingan u. Ibinigi da aga santan itangin uwayant bini rai da marangꞌ ifur ibi aga bungꞌ arim runggangꞌ rai.
21 Gubuꞌ ribigi mamida i gada nam gadan gubuꞌ ampi bingan fada sib, da Paulus imunti iyab wasaꞌ i ribarangan da ini ibiani, “Agam santan daringant i dzi nanggangꞌ da agi damami tanginda intap Krit rai, da madzung ani anungꞌ isangꞌ i waꞌan da barabin tsiraꞌ ani da agi wasangꞌ i tapuda nam bunumpangꞌ rai u. 22 Da bitsintaꞌ aruani da dzi fai i nan i agam ibiani, agam anungꞌ ratan u, i wain, agi manga wasangꞌ i mampan u; imaꞌ, fifingꞌ da iyamiyam tsiraꞌ bungꞌ awaya madzung angu. 23 Dzi ni nan igi, i wain, idziang ugu da Anutu aru dzi pumuꞌan da suda wain i dzi itangin gan angira gan iba munti uts da dzi, 24 da ini da dzi ibiani, ‘Paulus, anungꞌ ratan u. U bungꞌ amunti Kaisar maranggan i. Waringantin. Yaba i Arangan runggan maraampi gan, da Anutu iringant i u nanggam udagin sib, da garam santan ruta agu mpada madzung ani manga wasangꞌ i mampan u.’ 25 Ibinigi da agam anungꞌ ratan u. Dzi muaruts Anutu i bungꞌ anang nam santan Arangan nidan da dzi igi nawaꞌ nasu nidzun. 26 Da bitsintaꞌ madzung ani nafan da natsakraꞌ intap isiꞌ mangan.”
27 Waꞌa gubuꞌ 14 igi idziang gan da manis rungꞌ yufi agai ifa uruts Mediterenian
‡ igi wasaꞌ. Gubuꞌ maran bida mpas wasaꞌ da rib mpada tayangꞌ madzung igi rabub in ibi madzung igi ifa su uts da intap mangan.
28 Da tuasarangan itapu bruꞌ dzura ain barabin rutin i sruꞌa i uruts igi isu rungum ibianungꞌ, da uruts igi runguman iwaꞌ ibi 40 mita. Da madzung igi fa pas angu da itip itapu bruꞌ igi iruꞌ da rungum igi mita gan iwaꞌ ibi 30 mita.
29 Da tuasarangan irat i madzung igi runta yaba i tauf da branga ruan. Ibinigi da tuasarangan itangin ain 4 tanginda ruꞌa uruts i gifa madzung ragun igi iruꞌ uruts wasaꞌ imingꞌ madzung igi bampanggan. Da iyugin i gubuꞌ pisa sung angu.
30 Rib mpada tayangꞌ madzung igi isau sanab i runta sinungꞌ madzung igi. Ibinigi da tuasarangan isasagruꞌ madzung isiꞌ dzura yaba madzung tsiraꞌ igi wagungꞌ gan iruꞌ, da isu umpur i tanginda ain tuasaru tanginda ruꞌa uruts i gifa madzung ragun mingꞌa madzung igi munggan.
31 Da Paulus ini da garam singaari gudzunggan da garam singaari ruas ibiani, “Bida garam tuasarani mamida i mpada madzung, da agam wasangꞌ i mpada marataꞌ u.”
32 Ibinigi da garam singaari ruas isaf bruꞌ dzura madzung isiꞌ igi gin rai da itangin da imap ifan.
33 Gubuꞌ inang i pisan da Paulus ini nan da ribigi santan ibiani, “Gubuꞌ 14 ifa sib da agam wangum ibarabin da agam maram anungꞌ ifur i gada nam; ibinigi da agam anungꞌ iga nam mangan u. 34 Ibinigi da dzi ni nan babampaf da agam. Waga nam gadan i uda riniurun da mpada marataꞌ. Agam manga wasangꞌ i uda tsakia ma waꞌan da barabin u, imaꞌ. Agam santan bungꞌ ampa bini.” 35 Paulus ini nan igi sib da iyu bret faingꞌ da irim dangki gin da Anutu imingꞌ ribarangan maran da ibrang da igan. 36 Ibinigi da ribigi santan wangun imingꞌ bini da iyu nam gadan faingꞌ da igan. 37 Aga santan aru mpada madzung igi gudzunggangꞌ isangꞌ 276. 38 Gubuꞌ tuasarangan gada nam gadan sufa sib, da itapu bek wit santan rumingꞌa madzung igi iruꞌ uruts sib i nanga madzung puapapan.
Madzung Imais
39 Gubuꞌ ipuꞌ da rib mpada tayangꞌ madzung igi anungꞌ isruꞌ gin i ribaranga tsanga intap idzuwai igi, da bitsintaꞌ ribarangan itsanga baningꞌa gin mangan ruta magamangꞌ bini. Da ribarangan maran ifur i bida sangꞌan da tuasarangan ini uda madzung fayaba magamangꞌ igi. 40 Ibinigi da tuasarangan isaf bruꞌ rai i ain santan tanginda ruꞌa uruts i gifa madzung ragun igi da igingꞌ uruts warangꞌ. Da ipiraꞌ bruꞌ rai i sitiaꞌ iruꞌrun dzura yaba madzung ugu da itip irim iruꞌ uruts wasaꞌ i marisa i madzung gin. Da ribarangan iraꞌ i bruꞌ ntupa i madzung igi munggan iyab i manis isa gin, da madzung igi irunt ifa i waꞌa uruts ringampa. 41 Da bitsintaꞌ irunt iyab i sasanuai manga mingꞌa uruts wasaꞌ da itsakraꞌ gin. Da madzung igi munggan iraf sasanuai igi iruꞌ warangꞌ bingan da anungꞌ isangꞌ i rungꞌ mapa fadan u. Da iyamiyam tsiraꞌ yis madzung igi bampan da ibrangabrang ruan.
42 Da garam singaari ruas maran ifur i isa garam karabus ruas igi fufunub i ribarangan anungꞌ mapan da runta gan arun u. 43 Da bitsintaꞌ garam singaari ruas gudzunggan maran yari i rima Paulus sib; ibinigi da ipaꞌ riban igi i anungꞌ isa garam karabus ruas igi fufunub u. Da ifai i nan i rib sruꞌa i mapan i atupan da mapa mungꞌa fada uruts ringan igi. 44 Da rib mamida i sruꞌa i mapan igi da nagif gai mungaꞌ ma madzung igi mungaꞌ mungaꞌ gan uruts brangan igi da namap natsungꞌ ruan nafa uruts ringampa. Da ribigi inang ibi garam singaari gudzunggan nidan igi da aga santan ifawaꞌ uruts ringampa da aga wasau gaꞌ mangan u.