3
Yisu Itip Garam Bangin Iwaꞌ Bini da Gubuꞌ Sabat
(Matiu 12:9-14; Lukas 6:6-11)
Gubuꞌ Sabat mangan da Yisu itip yatangꞌ ungar mpruꞌa ruan gin, da garam bits bangin mampan impa wasaꞌ. Da garam Farisai fain isau sanab i dzura nan i raruda Yisu da irarab Arangan ragun i bida Arangan tipa garam bangin mampan igi da gubuꞌ Sabat. Da Yisu ini da garam bangin mampan igi, “Wamunti da wawaꞌ ba rib santan maran.”
Da yunta i garam santan ibiani, “Anutu nanggan faidagin ini nan idzuwai i gubuꞌ Sabat, nanga bini i garam ma nanga maisan gin, rima garam sib i mpada maran taꞌan ma isa garam funub?” Da bitsintaꞌ ribarangan impa frap maꞌan.
Yisu irarab ribigi maran iba fan da nugun itsakia da wangun ibarabin i ribigi wangun ibabampaf inting. Da ini da garam bangin mampan igi, “Watatu banginggam.” Arangan itatu banginggan igi, da iwaꞌ bini. Ibinigi da garam Farisai igi iwaꞌ ifan da sung angu da irut rib muntida barun i Herot Antipas isau sanab i isa Yisu funub.
Garam Ampi Bingan Yatsungꞌ Yisu
(Lukas 6:17-19)
Yisu irut riban atsungꞌa gin itangin gamp igi rai, da iwaꞌ ifa mpu fuꞌan Galili. Da garam ampi bingan yatsungꞌ i Arangan imingꞌ intap Galili da intap Yudia da gamp Yerusalem da intap Idumia da gamp fain mingꞌa mpui Yordan marafain da intap tsuafiꞌa gamp Taia da Saidon, i ampi tsiraꞌ igi iringant i Arangan nanggan santan nangan igi da iba rutin. Da Yisu ini da riban atsungꞌa gin i tsanganda madzung mangan i Arangan fampada gin bida ampi tsiraꞌ igi basisungꞌa Arangan nidzun angu. 10 I Yisu itip ampi bingan sib da rib ampi bingan ruta rinin gingꞌan maisan yintsaꞌ i nguara i garam i fasuda uts da gifa Arangan. 11 Da gubuꞌ marapayam mais mais tsanganda Arangan, da inang da itatapuang iruꞌ da iyaiꞌ nifun tsiraꞌ ibiani, “Anutu Narunggan agu!” 12 Da bitsintaꞌ Yisu ini nan babampafan da marapayam maisan i anungꞌ nida Arangan wainggan wasi u.
Yisu Ipiriangꞌ Gan Aposelan
(Matiu 10:1-4; Lukas 6:12-16)
13 Yisu iyab ifa mamai da inuꞌ rib aru Arangan maran furan i bada rutin, da ribarangan iba. 14 Ipiriangꞌ garaman 12 i suda i gan aposelan*aposelan — Aposel ruas da garam Yisu tanginda fada i nida sisingꞌ bini wasi. Bingan aposel wainggan ibiani, ‘garam aru mangan tanginda fadan’. i mpada mpruꞌan da Arangan, raiyi da tanginda fada gamp fain i fisa i sisingꞌ bini 15 da uda Arangan nampanggan da nanggan suda wain gin i daruda marapayam maisan rai i garam. 16 Garam 12 Yisu piriangꞌan ibiani: Saimon (aru Arangan rima bingan Petrus rutin), 17 Dzems da Yowanis, Sebedi narun rusan (aru Yisu rima bingan Boanerges rutin, wainggan ibi ‘wayampang narun rusan’), 18 Andru, Filip, Bartolomiu, Matiu, Tomas, da Dzems, Alfius narunggan, Tadius, da Saimon, garam Dzelot,garam Dzelot — Garam Dzelot igi da rib Yuda utupan mangan buginda i mpada warangꞌ i Rom gabman gan. 19 da Yudas Iskariot, aru rima Yisu fada garam ipiap banginggan.Mt 10:2-4; Lk 6:14-16; Ap 1:13
Yisu da Bilsebul
(Matiu 12:24-32; Lukas 11:14-23; 12:10)
20 Yisu irut riban atsungꞌa gin itip ifa ungar da inang i gada nam da bitsintaꞌ imami ruan angu, i garam ampi bingan impruꞌ ruan imingꞌ ungar ribarangan mpada gin igi. 21 Da Yisu utupan iringantin da ifa i untapa i Arangan, i ribigi ini, “Arangan ibururiꞌ.”
22 Da garam gudzupuꞌ i nan faidagin mingꞌa Yerusalem ruꞌa ba ini binaꞌ, “Bilsebul iyantsang arangan. Da arangan iyu nampang igi imingꞌ marapayam maisan garam gudzunggan igi gin, da isiat marapayam maisan rai gin.”Mt 9:34; 12:24; Lk 11:15
23 Ibinigi da Yisu inuꞌ ribarangan impruꞌ da ifis i nan raman ibiani, “Sadang nadaru Sadang nabianungꞌ? 24 Wasangꞌ u! Da utup intap mangan bida branga ruan suda utup iruꞌ da isa ruan, da anungꞌ isangꞌ muntida babampaf u. 25 Da bida utup biꞌ bitsintaꞌ branga ruan suda iruꞌ, da anungꞌ isangꞌ muntida babampaf u. 26 Ibinigi da bida Sadang riban isa runggan da branga ruan, da wasangꞌ i muntida babampaf u; bungꞌ antsup sib. 27 Garam mangan nida atangꞌa garam nampang mangan ungaran i wapa i nam bunumpan, da mamida i dzura arangan mungꞌ, da anungꞌ isangꞌ u. Naudzu arangan mungꞌ da bungꞌ asangꞌ i atangꞌan da uda arangan nam bunumpan. 28 Dzi nani nan nidzun bingan da agam. Anutu bungꞌ asiat nam maisan santan garam nangan ma nan asub nida yaba i Arangan. 29 Da bitsintaꞌ mangan bida nida nan asub yaba i Marapayam Mararam da Anutu wasangꞌ i siata arangan nanggan maisan igi rai u. Bungꞌ amingꞌ ratar nanting angu.”Mt 12:31-32; Lk 12:10 30 Yisu ini nan igi, i wain, garam gudzupuꞌ i nan faidagin ini, “Marapayam maisan yantsanga Arangan.”
Yisu Rinanggan da Rain Rusan Nidzun
(Matiu 12:46-50; Lukas 8:19-21)
31 Da Yisu rinanggan da rain rusan ibawaꞌ da imunti manaꞌ da iwat garam mangan yatangꞌ i nidan da Yisu i waꞌa ba. 32 Garam ampi bingan impa itsuafiꞌ Arangan da ini rutin, “Waringantin! U rinanggam da raim rusam iba munti manaꞌ isau agu.”
33 Da Yisu igutin, “Dzi rinanggangꞌ da raingꞌ rusangꞌ mangan?” 34 Da Arangan irarab garam santan mpada tsuafiꞌa Arangan igi da ini, “Dzi rinanggangꞌ da raingꞌ rusangꞌ ani. 35 Mangan bida atsungꞌa Anutu maranggan furan da isu dzi rinanggangꞌ da nafunggangꞌ da rainggangꞌ.”

*3:14: aposelan — Aposel ruas da garam Yisu tanginda fada i nida sisingꞌ bini wasi. Bingan aposel wainggan ibiani, ‘garam aru mangan tanginda fadan’.

3:18: garam Dzelot — Garam Dzelot igi da rib Yuda utupan mangan buginda i mpada warangꞌ i Rom gabman gan.

3:19: Mt 10:2-4; Lk 6:14-16; Ap 1:13

3:22: Mt 9:34; 12:24; Lk 11:15

3:29: Mt 12:31-32; Lk 12:10