कुरिंत सहरतोर विस्वसिरेनाह्‌कु, किर्स्तुना बळयि पोलु लोहतदु मुनेता सीटि
इद सीटटुन रासवाल येसु किर्स्तुना बळयि पोलु आंदोग़. पोलु इपिसुस सहरते मतस्के, इद सीटटुन कुरिंततोर विस्वसिरेनाह्‌क रासतोग़. पोलु दुस्रा मल्का किर्स्तुना बेसता कबुर वेहचोर तिरियिह्‌पा, कुरिंत सहरते विस्वसिरा मुडुन तयर कीतोग़. इद पोल्‍लो किर्स्तुनाङ बळयिराङ कबस्क 18:1-18 वचनतगा मन्ह्‌ता.
पोलु इद सीटटुन बाराह्‌क रासतोग़ इतेके, ओग़ अग्डोर विस्वसिरा मुडगा मतव, बेव-बेव लाग्वव पोल्‍लोन केंजतोग़. ओसो अग्डा मुडोर मुक्यालोरग्डाहि, उंद सीटि पोलुह्‌क दोर्किस मता. अद सीटटगा उचुक पोल्‍लोन, बह कीयना बह पुनदना इनजोर, रासिसि ताल्ह्‌किस मतोर. अव पोल्‍लोना लोप्पा वेहतव पोल्‍लोन, पोलु इद सीटटगा रासतोग़. ओसो माट किर्स्तुना मन्कलोरोम इनजोर, उगस इनदनद आयो; मति किर्स्तुना मन्कलोरा लेह्‌कान ताकना इनजोर, इद सीटटगा रासतद मन्ह्‌ता. ओसो मावा मनमुळि दिनम पवित्रते बेर्ससोर दायना, ओर्विह्‌क-ओर्वोग़ जीवा कीयनदे बेरा पोल्‍लो इनजोर रासतोग़. अहे विस्वसिर जमा आतस्के, बह मनदना इनजोर वने रासतोग़.
1
मुनेता पोल्‍लो
1 देवुळि तना विचरते, किर्स्तु येसुना बळयि आयलाह, निल्पिह कीतोग़ पोलुनन✡1:1 रोम सहरतोर 1:1; कुलुसितोर 1:1-2; 2 तिमोति 1:1-2 इद सीटटुन रासिह्‌नन. नना मावा तोळतोग़ विस्वसि सोस्तिनेसना संगे इगा मह्‌नन.✡1:1 बळयिर 18:17 2 कुरिंत सहरते मनवालोरिर मीक देवुळता मुडुह्‌क✡1:2 बळयिर 18:1-8 सीटि रासलाह आतन. देवुळि मीक किर्स्तु येसुना संगे जोळे कीसि, तनेनाह्‌क अलग कीता. तना मन्कलोर आयलाह आचता.✡1:2 1:30; 6:11; 1 तिसलुनितोर 5:23 पूरा बूमतगा मावा येसुसामि किर्स्तुन मोळ्कवालोर, सबेटोर मन्कलोरिन वने, अद्रमलेह्‌काने आचता. येसु किर्स्तु ओरा वने, मावा वने सामिये.✡1:2 8:6 3 मावा देवुळबाबाल ओसो येसुसामि किर्स्तु मीक देय्वा ईयिर, सुकम ईयिर.✡1:3 रोम सहरतोर 1:6-7
किर्स्तुना मेटे देवुळि बुदि ईता
4 देवुळि मीक किर्स्तु येसुना मेटे देय्वा ईता. अदिनेनाह्‌क नना मियेनाह्‌क, नावा देवुळतुन अमेसा जोहर कीय्ह्‌नन.✡1:4 रोम सहरतोर 1:8 5-7 देवुळता लोप्पा मीट वळ्ह्‌कनव सबे पोल्‍लोने, ताना लोप्पा मीट पुतव पूरा पोल्‍लोने, सबे रीतिने, मीट किर्स्तुना संगे जोळेम आताह्‌कु, देवुळि मीक आलिस पिसनाह बुद ईता.✡1:5-7 2 कुरिंततोर 6:10; 8:7; 9:11 इद बुदि ताना जीवा ईतद बुद आंदु. किर्स्तुना लोप्पा माट मियगा ततद कबुर, निटम इनजोर इद तोहचीता.✡1:5-7 2 तिसलुनितोर 1:10 इंजेके मावा येसुसामि किर्स्तु ओसोवने वायनद दियातुन केपतिर,✡1:5-7 लूकाल 17:30; रोम सहरतोर 8:19-21,23; गलातितोर 5:5; पिलिपितोर 3:20; 1 तिसलुनितोर 1:10; इब्रितोर 9:28; 2 पत्रु 3:11-12 मीक बेदे बुदता कमि इले. 8 तना ओसोवने वायनद दियाते,✡1:8 1 तिसलुनितोर 5:1-2 मीट बाताले कसुरलेवाह दिसना इन्जि, मावा येसुसामि किर्स्तु मीक आक्रि एवनाह, मेग़्किह कीस तासिह्‌तोग़.✡1:8 1 तिसलुनितोर 3:12-13 9 देवुळि तना मग़ि, मावा येसुसामि किर्स्तुना संगे, मीक कलियिस मनदलाह केयता.✡1:9 रोम सहरतोर 8:28; 1 पत्रु 5:10; 1 योहन 1:3 अद देवुळि बर्वस लायकता आंदु.✡1:9 व्यवस्थाविवरण 7:9; यशायाह 49:7; 1 कुरिंततोर 10:13; 1 तिसलुनितोर 5:24; 2 तिसलुनितोर 3:3; 2 तिमोति 2:13; इब्रितोर 10:23
विस्वसिरा मुडगा कोंटेङ पुटनद ओप्पो
10 मावोर विस्वसिरिर! मीट सबेटोरिर उंद पोल्‍लोते मन्ह्‌टु, मीट कोंटेङ आयमाटु;✡1:10 11:18 मति मीट उंद विचरते, उंद एकाते मन्जि, ओर्विह्‌क-ओर्वोग़ कलियिस मन्ह्‌टु इनजोर,✡1:10 रोम सहरतोर 12:16; पिलिपितोर 1:27 मावा येसुसामि किर्स्तुना पेदिरते मीक अर्जि कीय्ह्‌नन. 11 मावोर विस्वसिरिर! नना इद्रम बाराह्‌कु इह्‌नन इतेके, मीट ओर्विह्‌क-ओर्वोग़ जग्ळम आय्ह्‌निर इनजोर, नाक कलोये इनदनदिना लोतोर मीवा लोप्पा वेहतोर.✡1:11 2 कुरिंततोर 12:20 12 अद इद्रमि: मीवा मन्कलोरग्डाहि ओर्वोग़ इन्ह्‌तोग़ “नना पोलुनकेडोनन,” ओर्वोग़ इन्ह्‌तोग़ “नना अपुलोसनकेडोनन,”✡1:12 बळयिर 18:24 ओर्वोग़ इन्ह्‌तोग़ “नना पत्रुनकेडोनन*1:12 पत्रुनकेडोनन मोदुल कागिदते “कय्‍पानकेडोनन”. पत्रुह्‌क रेंड पेदिर्क मताङ: इब्रि पोल्‍लोते कय्‍पा; युनानि पोल्‍लोते पत्रु.,” ओर्वोग़ इन्ह्‌तोग़ “नना किर्स्तुनकेडोनन,” इद्रम इन्जि, मीट वळ्ह्‌कलाह आतिर!✡1:12 3:4; गलातितोर 5:19-21 13 इद बेद्रमि? किर्स्तुन तुक्ळेङ-तुक्ळेङ कीतप लेह्‌का आता अले! हव्कनागुटातगा मियेनाह्‌क नना पोलुनन डोलतना? बह नावाय पेदिरते, मीट एग़ मीतिरा? 14-15 मियग्डोर किरिस्पुस✡1:14-15 बळयिर 18:8 ओसो गयुस✡1:14-15 रोम सहरतोर 16:23-24 , वेर इर्वुरिन विळ्सिसि, नना बोने येसुना पेदिरते एग़ मीहोन. मीहच मतेके, पोलुना पेदिरते माट एग़ मीतोम इनजोर, मन्कलोर इन्ज मनेर. नना अद्रम केवाह्‌कु बेस आता, नना देवुळतुन जोहर कीय्ह्‌नन. 16 (आं! नना इस्तिपनासना लोतोरिन वने,✡1:16 16:15-17 येसुना पेदिरते एग़ मीहतन निटमे. मति ओसो मियगा बोन येसुना पेदिरते एग़ मीहतन, नाक सीता इले.) 17 किर्स्तु नाक तना पेदिरते एग़ मीहतलाह लोहोग़ मति, तना बेसता कबुरतुन पोकुर कीयलाह लोहतोग़. मन्कलोरा लेह्‌काडा बुद कीसि, दुस्रोरिह्‌क विचर वानाह पोकुर कीयलाहि आयो.✡1:17 2:1-2,4-5,13; 2 कुरिंततोर 1:12; 10:10; 11:6 अद्रम पोकुर कीस मतेक अचोन, किर्स्तु हव्कनागुटातगा डोलतद पोल्‍लो कबळतुह्‌क अरवप आवालि.✡1:17 गलातितोर 2:21
देवुळता लावतुन, बुदतुन, किर्स्तु तोहतोग़
18 मन्कलोरिन पिसिह कीयलाहि, किर्स्तु हव्कनागुटातगा डोलतद पोल्‍लोतुन, अद तेल्वलेवद पोल्‍लो इनजोर, विस्वसलेवोर बूळेम आयवालोर इन्ह्‌तोर.✡1:18 2:14; 4:10; 2 तिसलुनितोर 2:10; इब्रितोर 12:2 देवुळि पिसिह कीतोरल माट बारा, अद पोल्‍लोतगा देवुळता पिसिह कीयनद लाव मन्ह्‌ता इनजोर इह्‌नल.✡1:18 रोम सहरतोर 1:16; 1 कुरिंततोर 1:24 19 इदिना लोप्पा, देवुळि तना सास्त्रमते माक इद्रम वेहतह्‌ता:
“बुदतोरोम इनजोर इनवालोर मन्कलोरा बुदतुन बूळे कीकन.
तेल्वतोरोम इनजोर वेहवालोरा तेल्वतुन कबळतुह्‌क अरवाह कीकन” ✡ 1:19 यशायाह 29:14
इनजोर रासतप लेह्‌कान आता. 20 अद इसबते देवुळता मुनेह, बुदतोरोम तेल्वतोरोम इनजोर इनवालोर, बाताले कबळतुह्‌क अरवोर. सास्त्रमगूरुर बाताले कबळतुह्‌क अरवोर. दुनियातगा बेस-नेह्‌ना वळ्ह्‌कवालोर, बाताले कबळतुह्‌क अरवोर. दुनियातोर बेदिन बुदि इन्ह्‌तोर, तान देवुळि बुदलेवद इनजोर तोहता.✡1:20 रोम सहरतोर 1:20-23; 1 कुरिंततोर 3:19 21 इतेके देवुळि मुनेन तना बुदते इद्रम विचर कीता: इद दुनियाता बुदते, मन्कलोर नाक पुनमाकिर इता. माट किर्स्तुना बेसता कबुरतुन पोकुर कीय्ह्‌नोम. अद पोल्‍लो बुदता, तेल्वता आयो इनजोर, लोकुर पास्किह्‌तोर. मति मन्कलोर पास्कनद पोल्‍लोतेन, विस्वस केवालोरिन पिसिह कीकन इनजोर, देवुळतुह्‌क विचर वाता.✡1:21 1 तिमोति 4:16; 2 तिमोति 3:15 22 मावा यहुदि लोकुर इतेके, बामनाङ सीनाङ तोहचीम्ह्‌ट, अस्के विस्वस कीकोम इन्ह्‌तोर.✡1:22 मत्याल 12:38; योहन 6:30 यहुदि आयवोर बार बुदता, तेल्वता पोल्‍लो वेहच ऊळाट, अस्के विस्वस कीकोम इन्ह्‌तोर. 23 माट कोनि हव्कनागुटातगा डोलतोग़ येसुना पोल्‍लोतुन पोकुर कीय्ह्‌नोम.✡1:23 2:2; गलातितोर 3:1-2; 5:11 अद पोल्‍लो यहुदिरिन विस्वस कीया पग़वप लेह्‌का कीता.✡1:23 लूकाल 2:34 (बाराह्‌क इतेके देवुळ लोहवाल पिसिह केवाल, अद्रम लजा वानाह डोलवाल आयोग़ इनजोर, ओर विचर कीतोर.)✡1:23 इब्रितोर 12:2यहुदि आयवोरिह्‌क बारा, मावा कबुर बुदलेवद पोल्‍लो दिसिह्‌ता.✡1:23 2:14; 4:10 24 मति देवुळि बोरिन-बोरिन केयता, ओर यहुदिर आयिर, यहुदि आयवोर आयिर, ओरिह्‌क देवुळता लावतुन,✡1:24 रोम सहरतोर 1:16; 1 कुरिंततोर 1:18 ताना बुदतुन✡1:24 लूकाल 11:49; 1 कुरिंततोर 1:30 तोहच एवाल किर्स्तुये. 25 (इद बहु? किर्स्तु डोलतद पोल्‍लोतुन केंजिसि, देवुळि बुद कीस केवो इनजोर, मन्कलोर इन्ह्‌तोर. मति) बेदिन बुद कीस केवद पोल्‍लो इन्ह्‌तोर, अद मन्कलोरा बुदतुह्‌काय एक्‍वा बुदता आता.✡1:25 2:14; 4:10 अहे (किर्स्तु डोलतद पोल्‍लोतुन केंजिसि, देवुळता लाव गुचता इनजोर वने, मन्कलोर इन्ह्‌तोर. मति) बेदिन लाव गुचता इन्ह्‌तोर, अद पोल्‍लो मन्कलोरा लावतुह्‌काय एक्‍वा लावता आता.✡1:25 2 कुरिंततोर 13:4
26 मावोर विस्वसिरिर! इद पोल्‍लोतुन विचर कीस ऊळाट: मियगा वेल्‍लाटोरिर, मन्कलोरा इसबते बुदतोरिर आयविर, लावतोरिर आयविर, बेरा लोतोरिर आयविर! तेला मति देवुळि मीक केयिसि, तना मन्कलोर कीता.✡1:26 मत्याल 11:25; 1 कुरिंततोर 1:20; 2:8 27 बुदतोर मन्कलोरा लजा रेहतलाहि, दुनियातोर बोरिन-बोरिन बुदलेवोर इन्ह्‌तोर, ओरिन देवुळि आचता.✡1:27 याकुब 2:5 लावतोर मन्कलोरा लजा रेहतलाहि, दुनियातोर बोरिन-बोरिन कबळतुह्‌क ओजवोर इन्ह्‌तोर, ओरिन आचता. 28 दुनियातोर बोरिन-बोरिन उड्लोर इन्ह्‌तोर, बोरिन-बोरिन पास्किह्‌तोर, ओरिन देवुळि आचता. दुनियातोर बोरिन-बोरिन बेरोर इन्ह्‌तोर, ओरिन इळ्न रेहतना इन्जि, देवुळि कदरलेवोर, पोहचीतप ऊळतोरिन आचता. 29 बोग़े मन्कल देवुळता मुनेह पोग़यना आयो इनजोर, अद्रम कीता.✡1:29 रोम सहरतोर 3:27; इपिसुसतोर 2:9 30 मति देवुळि मीक किर्स्तु येसुना संगे जोळे कीता. किर्स्तुना मेटे माट देवुळतुन पुनदनद बुदि दोर्किह कीतल. किर्स्तुना मेटे माक देवुळ सेतेमतोर कीता,✡1:30 यिर्मयाह 23:5-6; 33:16; 2 कुरिंततोर 5:21; पिलिपितोर 3:9 पवित्र मन्कलोर कीता✡1:30 1:2; 6:11; 1 तिसलुनितोर 5:23. किर्स्तुये माक पापमता सिक्साताहि विळ्सिह कीतोग़.✡1:30 रोम सहरतोर 3:24 31 अदिनेनाह्‌क मुनेन देवुळता सास्त्रमतगा रासतप लेह्‌कान, बोग़ाय पोग़यना इतेके, सामि तनेनाह्‌क कीतदिन सीता कीस पोग़येग़.✡1:31 यिर्मयाह 9:24; रोम सहरतोर 3:27; 4:2; 2 कुरिंततोर 10:17

✡1:1 1:1 रोम सहरतोर 1:1; कुलुसितोर 1:1-2; 2 तिमोति 1:1-2

✡1:1 1:1 बळयिर 18:17

✡1:2 1:2 बळयिर 18:1-8

✡1:2 1:2 1:30; 6:11; 1 तिसलुनितोर 5:23

✡1:2 1:2 8:6

✡1:3 1:3 रोम सहरतोर 1:6-7

✡1:4 1:4 रोम सहरतोर 1:8

✡1:5-7 1:5-7 2 कुरिंततोर 6:10; 8:7; 9:11

✡1:5-7 1:5-7 2 तिसलुनितोर 1:10

✡1:5-7 1:5-7 लूकाल 17:30; रोम सहरतोर 8:19-21,23; गलातितोर 5:5; पिलिपितोर 3:20; 1 तिसलुनितोर 1:10; इब्रितोर 9:28; 2 पत्रु 3:11-12

✡1:8 1:8 1 तिसलुनितोर 5:1-2

✡1:8 1:8 1 तिसलुनितोर 3:12-13

✡1:9 1:9 रोम सहरतोर 8:28; 1 पत्रु 5:10; 1 योहन 1:3

✡1:9 1:9 व्यवस्थाविवरण 7:9; यशायाह 49:7; 1 कुरिंततोर 10:13; 1 तिसलुनितोर 5:24; 2 तिसलुनितोर 3:3; 2 तिमोति 2:13; इब्रितोर 10:23

✡1:10 1:10 11:18

✡1:10 1:10 रोम सहरतोर 12:16; पिलिपितोर 1:27

✡1:11 1:11 2 कुरिंततोर 12:20

✡1:12 1:12 बळयिर 18:24

*1:12 1:12 पत्रुनकेडोनन मोदुल कागिदते “कय्‍पानकेडोनन”. पत्रुह्‌क रेंड पेदिर्क मताङ: इब्रि पोल्‍लोते कय्‍पा; युनानि पोल्‍लोते पत्रु.

✡1:12 1:12 3:4; गलातितोर 5:19-21

✡1:14-15 1:14-15 बळयिर 18:8

✡1:14-15 1:14-15 रोम सहरतोर 16:23-24

✡1:16 1:16 16:15-17

✡1:17 1:17 2:1-2,4-5,13; 2 कुरिंततोर 1:12; 10:10; 11:6

✡1:17 1:17 गलातितोर 2:21

✡1:18 1:18 2:14; 4:10; 2 तिसलुनितोर 2:10; इब्रितोर 12:2

✡1:18 1:18 रोम सहरतोर 1:16; 1 कुरिंततोर 1:24

✡1:19 1:19 यशायाह 29:14

✡1:20 1:20 रोम सहरतोर 1:20-23; 1 कुरिंततोर 3:19

✡1:21 1:21 1 तिमोति 4:16; 2 तिमोति 3:15

✡1:22 1:22 मत्याल 12:38; योहन 6:30

✡1:23 1:23 2:2; गलातितोर 3:1-2; 5:11

✡1:23 1:23 लूकाल 2:34

✡1:23 1:23 इब्रितोर 12:2

✡1:23 1:23 2:14; 4:10

✡1:24 1:24 रोम सहरतोर 1:16; 1 कुरिंततोर 1:18

✡1:24 1:24 लूकाल 11:49; 1 कुरिंततोर 1:30

✡1:25 1:25 2:14; 4:10

✡1:25 1:25 2 कुरिंततोर 13:4

✡1:26 1:26 मत्याल 11:25; 1 कुरिंततोर 1:20; 2:8

✡1:27 1:27 याकुब 2:5

✡1:29 1:29 रोम सहरतोर 3:27; इपिसुसतोर 2:9

✡1:30 1:30 यिर्मयाह 23:5-6; 33:16; 2 कुरिंततोर 5:21; पिलिपितोर 3:9

✡1:30 1:30 1:2; 6:11; 1 तिसलुनितोर 5:23

✡1:30 1:30 रोम सहरतोर 3:24

✡1:31 1:31 यिर्मयाह 9:24; रोम सहरतोर 3:27; 4:2; 2 कुरिंततोर 10:17