4
Huda yolida yaxax
1 Əmdi Mǝsiⱨ tenidǝ azab-oⱪubǝt qǝkkǝnikǝn, silǝrmu xundaⱪ iradǝ bilǝn ɵzünglarni ⱪorallandurunglar (qünki Huda yolida ɵz tenidǝ azab-oⱪubǝt qǝkkǝn kixi gunaⱨtin ⱪol üzgǝn bolidu; ◘Rim. 6:7; Ibr. 12:1. 2 undaⱪ kixi tenidǝ ⱪalƣan ⱨayatini yǝnǝ insaniy nǝps-ⱨǝwǝslǝrgǝ berilix bilǝn ǝmǝs, bǝlki Hudaning iradisigǝ muwapiⱪ ɵtküzidu). ◘Rim. 14:7; 2Kor. 5:15; Gal. 2:20; Əf. 4:24; 1Tes. 5:10; Ibr. 9:14. 3 Qünki künlirimizni yat ǝllik etiⱪadsizlarning iradisigǝ ǝmǝl ⱪilix bilǝn, yǝni ⱨǝrtürlük buzuⱪqiliⱪ-xǝⱨwaniyliⱪ, nǝps-ⱨǝwǝslǝr, ⱨaraⱪkǝxlik, ǝyx-ixrǝt, mǝyhorluⱪ wǝ yirginqlik butpǝrǝsliklǝr iqidǝ ɵtküzginimiz ǝmdi kupayǝ ⱪilar! ◼«Qünki künlirimizni yat ǝllik etiⱪadsizlarning iradisigǝ ǝmǝl ⱪilix bilǝn...» — «yat ǝllik etiⱪadsizlar» grek tilida «yat ǝlliklǝr» yaki «taipilǝr» degǝn birla sɵz bilǝn ipadilinidu. Injil dǝwri kǝlgüqǝ Yǝⱨudiylardin baxⱪa pütkül dunyadikilǝr («yat ǝllǝr») degüdǝk butpǝrǝs idi; xunga muxu yǝrdǝ Petrus bu ibarǝ bilǝn «butpǝrǝs kapirlar»ni kɵrsitidu. Petrusning bu hetining ǝslidiki oⱪurmǝnliri, xübⱨisizki, muxundaⱪ adǝmlǝrdin idi. «ⱨǝrtürlük buzuⱪqiliⱪ-xǝⱨwaniyliⱪ, nǝps-ⱨǝwǝslǝr, ⱨaraⱪkǝxlik, ǝyx-ixrǝt, mǝyhorluⱪ wǝ yirginqlik butpǝrǝsliklǝr iqidǝ ɵtküzginimiz ǝmdi kupayǝ ⱪilar!» — «kupayǝ ⱪilar!» — Bu intayin kinayilik, ⱨǝjwiy gǝp, ǝlwǝttǝ.  ◘Əf. 4:17. 4 Bu ixlarda ular silǝrning ularƣa ⱨǝmraⱨ bolup xundaⱪ iplasliⱪⱪa yügürmigǝnlikinglarƣa ǝjǝblinip, silǝrni ⱨaⱪarǝtlimǝktǝ. 5 Ular ⱨaman ⱨǝm tiriklǝrni wǝ ɵlgǝnlǝrni soraⱪ ⱪilixⱪa tǝyyar Turƣuqiƣa ⱨesab bǝrmǝy ⱪalmaydu. ◼«ular ⱨaman ⱨǝm tiriklǝrni wǝ ɵlgǝnlǝrni soraⱪ ⱪilixⱪa tǝyyar Turƣuqiƣa ⱨesab bǝrmǝy ⱪalmaydu» — «soraⱪ ⱪilixⱪa tǝyyar Turƣuqi» Mǝsiⱨni kɵrsitidu. 6 Xunga dǝl xu sǝwǝbtin, ɵlgǝnlǝr ǝttǝ yaxawatⱪan insanlar soraⱪ ⱪilinidiƣandǝk soraⱪ ⱪilinip, Hudaƣa nisbǝtǝn roⱨta yaxisun dǝp, ularƣimu hux hǝwǝr yǝtküzülgǝn. ◼«Xunga dǝl xu sǝwǝbtin, ɵlgǝnlǝr ǝttǝ yaxawatⱪan insanlar soraⱪ ⱪilinidiƣandǝk soraⱪ ⱪilinip, Hudaƣa nisbǝtǝn roⱨta yaxisun dǝp, ularƣimu hux hǝwǝr yǝtküzülgǝn» — «hux hǝwǝr» — Muⱪǝddǝs Kitabta Mǝsiⱨning ɵlümi wǝ tirilixidin bolƣan nijat toƣruluⱪ, ǝlwǝttǝ.
Bu ayǝt toƣruluⱪ nurƣun pikirlǝr bar. «Ⱪoxumqǝ sɵz»imizdǝ bularni bayan ⱪilimiz.
  ◘Yuⱨ. 5:25; 1Pet. 3:19.
 
Hudaning sadiⱪ hizmǝtqisi
7 Əmdi barliⱪ ixlarning ahirlixidiƣan küni yeⱪinlaxmaⱪta; xunga, salmaⱪ bolunglar wǝ dua ⱪilixⱪa sǝgǝk turunglar. ◘Luⱪa 21:34; 1Yuⱨ. 2:18. 8 Lekin ⱨǝmmidin muⱨimi, bir-biringlarƣa ⱪizƣin meⱨir-muⱨǝbbǝttǝ turuweringlar. Qünki «meⱨir-muⱨǝbbǝt nurƣunliƣan gunaⱨlarni yapar». ◼«meⱨir-muⱨǝbbǝt nurƣunliƣan gunaⱨlarni yapar» — bu sɵzlǝr Tǝwrattiki Sulaymanning «pǝnd-nǝsiⱨǝtlǝr»i din, «Pǝnd.» 10:12din elinƣan. Mǝnisi, xübⱨisizki, ⱨǝm baxⱪilarning gunaⱨlirini kǝqürüm ⱪilix ⱨǝm mumkin bolsa baxⱪilarƣa yaymasliⱪni ɵz iqigǝ alidu.  ◘Pǝnd. 10:12. 9 Bir-biringlardin aƣrinmay ɵzara meⱨmandost bolunglar. ◘Rim. 12:13; Fil. 2:14; Ibr. 13:2. 10 Huda tǝripidin ⱨǝrbiringlarƣa ata ⱪilinƣan iltipatⱪa binaǝn, uning ⱨǝrtǝrǝplik meⱨir-xǝpⱪitini kixilǝrgǝ yǝtküzidiƣan yahxi ƣojidarlar süpitidǝ, bu iltipat bilǝn bir-biringlarƣa hizmǝt ⱪilinglar. ◘Pǝnd. 3:28; Rim. 12:6; 2Kor. 8:11. 11 Kim sɵz ⱪilsa, u Hudaning kalam-bexarǝtlirini yǝtküzgüqi süpitidǝ sɵzlisun. Kim baxⱪilarƣa hizmǝt ⱪilsa, u Huda ata ⱪilƣan küq-ⱪudriti bilǝn hizmǝt ⱪilsun. Xundaⱪ bolƣanda, Huda ⱨǝmmǝ ixta Əysa Mǝsiⱨ arⱪiliⱪ uluƣlinidu. Barliⱪ xan-xǝrǝp wǝ küq-ⱪudrǝt Uningƣa ǝbǝdil’ǝbǝdgiqǝ mǝnsuptur, amin! ◼«Kim sɵz ⱪilsa, u Hudaning kalam-bexarǝtlirini yǝtküzgüqi süpitidǝ sɵzlisun» — «sɵz ⱪilix» muxu yǝrdǝ, xübⱨisizki, jamaǝttǝ sɵzlǝx, bolupmu tǝlim berixni kɵrsitixi mumkin.  ◘Yǝr. 23:22.
 
Etiⱪadqilarning azab-oⱪubǝtkǝ sǝwr ⱪilixi
12 Sɵyümlüklirim, otluⱪ sinaⱪning bexinglarƣa qüxkǝnlikigǝ ⱪarap, ajayib ixⱪa yoluⱪup ⱪaldim, dǝp ⱨǝyran ⱪalmanglar. ◘Yǝr. 48:10; 1Kor. 3:13; 1Pet. 1:7. 13 Bǝlki, Mǝsiⱨning azab-oⱪubǝtlirigǝ ⱪandaⱪ ortaⱪ bolƣan bolsanglar, silǝr xundaⱪ xadlininglar. Xuning bilǝn Uning xan-xǝripi ayan ⱪilinƣinida, silǝrmu yayrap xadlinisilǝr. ◼«Xuning bilǝn Uning xan-xǝripi ayan ⱪilinƣinida, silǝrmu yayrap xadlinisilǝr» — «Uning xan-xǝripi ayan ⱪilinƣinida»: — demǝk, Mǝsiⱨ ⱪayta kǝlginidǝ. 14 Silǝr Mǝsiⱨning nami tüpǝylidin ⱨaⱪarǝtkǝ uqrisanglar, bǝhtlik bolisilǝr! Qünki xan-xǝrǝpning Roⱨi, yǝni Hudaning Roⱨi wujudunglarƣa qüxkǝn bolidu. ◼«Silǝr Mǝsiⱨning nami tüpǝylidin ⱨaⱪarǝtkǝ uqrisanglar, bǝhtlik bolisilǝr! Qünki xan-xǝrǝpning Roⱨi, yǝni Hudaning Roⱨi wujudunglarƣa qüxkǝn bolidu» — «Yǝx.» 11:2ni kɵrüng. Bǝzi kona kɵqürmiliridǝ «Ular tǝripidin uningƣa kupurluⱪ ⱪilinidu, lekin silǝrning tǝripinglardin uluƣlinidu» dǝp ⱪoxulidu.  ◘Mat. 5:10; 1Pet. 2:20; 3:14. 15 Aranglardin birining azab-oⱪubǝt qekixi ⱨǝrgizmu ⱪatil, oƣri, rǝzil yaki qepilƣaⱪ bolux sǝwǝbidin bolmisun. 16 Biraⱪ qǝkkǝn azab-oⱪubiti «Mǝsiⱨiy» dǝp atalƣanliⱪi sǝwǝbidin bolsa, u buningdin nomus ⱪilmisun; ǝksiqǝ, muxu nam bilǝn atalƣanliⱪi üqün Hudaƣa mǝdⱨiyǝ oⱪusun. ◼«Biraⱪ qǝkkǝn azab-oⱪubiti «Mǝsiⱨiy» dǝp atalƣanliⱪi sǝwǝbidin bolsa, u buningdin nomus ⱪilmisun; ǝksiqǝ, muxu nam bilǝn atalƣanliⱪi üqün Hudaƣa mǝdⱨiyǝ oⱪusun» — «Mǝsiⱨiy» grek tilida «Hristiyan». «Mǝsiⱨ» grek tilida «Hristos» dǝp ipadilinidu. 17 Qünki soraⱪning baxlinidiƣan waⱪti-saiti kǝldi; soraⱪ aldi bilǝn Hudaning ɵyidikiliridin baxlinidu; wǝ ǝgǝr biz bilǝn baxlansa, u ⱨalda Hudaning hux hǝwirigǝ ⱪulaⱪ salmiƣanlarning aⱪiwiti nemǝ bolar? ◼«Qünki soraⱪning baxlinidiƣan waⱪti-saiti kǝldi; soraⱪ aldi bilǝn Hudaning ɵyidikiliridin baxlinidu» — xübⱨisizki, rosul Petrus yuⱪirida tilƣa alƣan azab-oⱪubǝtlǝr wǝ sinaxlar Hudaning ɵz ailisidikilǝrgǝ nisbǝtǝn birhil soraⱪning baxlinixi yaki tǝrbiyǝ bolup, kǝmqiliklirimizni oquⱪ ⱪilidiƣan sinaⱪlar, dǝp ⱨesabliƣili bolidu.  ◘Yǝr. 25:29; Luⱪa 10:12; 23:31. 18 Dǝl muⱪǝddǝs yazmilarda yezilƣinidǝk: —
«Əgǝr ⱨǝⱪⱪaniylarning ⱪutⱪuzuluxi tǝs bolsa,
Ihlassizlar ⱨǝm gunaⱨkarlarning aⱪiwiti ⱪandaⱪ bolar?» ◼«Əgǝr ⱨǝⱪⱪaniylarning ⱪutⱪuzuluxi tǝs bolsa, ihlassizlar ⱨǝm gunaⱨkarlarning aⱪiwiti ⱪandaⱪ bolar?» — Tǝwrat «Pǝnd.» 11:13, LXX grekqǝ tǝrjimisidin elinƣan. Grek tilida «Ihlassizlar ⱨǝm gunaⱨkarlar nǝdǝ kɵrünidu?!» degǝn sɵzlǝr bilǝn ipadilinidu.  ◘Pǝnd. 11:31.
 
19 Xuning üqün, Hudaning iradisi bilǝn azab-oⱪubǝt qǝkkǝnlǝr yahxi ǝmǝllǝrni dawam ⱪilip, jenini wǝdisidǝ turidiƣan Yaratⱪuqiƣa amanǝt ⱪilip tapxursun. ◼«... Hudaning iradisi bilǝn azab-oⱪubǝt qǝkkǝnlǝr yahxi ǝmǝllǝrni dawam ⱪilip, jenini wǝdisidǝ turidiƣan Yaratⱪuqiƣa amanǝt ⱪilip tapxursun» — «wǝdisida turidiƣan Yaratⱪuqi» degǝn ibarǝ intayin ǝⱨmiyǝtlik. «Ⱪoxumqǝ sɵz»imizdǝ uning üstidǝ azraⱪ tohtilimiz.
 
 

◘4:1 Rim. 6:7; Ibr. 12:1.

◘4:2 Rim. 14:7; 2Kor. 5:15; Gal. 2:20; Əf. 4:24; 1Tes. 5:10; Ibr. 9:14.

◼4:3 «Qünki künlirimizni yat ǝllik etiⱪadsizlarning iradisigǝ ǝmǝl ⱪilix bilǝn...» — «yat ǝllik etiⱪadsizlar» grek tilida «yat ǝlliklǝr» yaki «taipilǝr» degǝn birla sɵz bilǝn ipadilinidu. Injil dǝwri kǝlgüqǝ Yǝⱨudiylardin baxⱪa pütkül dunyadikilǝr («yat ǝllǝr») degüdǝk butpǝrǝs idi; xunga muxu yǝrdǝ Petrus bu ibarǝ bilǝn «butpǝrǝs kapirlar»ni kɵrsitidu. Petrusning bu hetining ǝslidiki oⱪurmǝnliri, xübⱨisizki, muxundaⱪ adǝmlǝrdin idi. «ⱨǝrtürlük buzuⱪqiliⱪ-xǝⱨwaniyliⱪ, nǝps-ⱨǝwǝslǝr, ⱨaraⱪkǝxlik, ǝyx-ixrǝt, mǝyhorluⱪ wǝ yirginqlik butpǝrǝsliklǝr iqidǝ ɵtküzginimiz ǝmdi kupayǝ ⱪilar!» — «kupayǝ ⱪilar!» — Bu intayin kinayilik, ⱨǝjwiy gǝp, ǝlwǝttǝ.

◘4:3 Əf. 4:17.

◼4:5 «ular ⱨaman ⱨǝm tiriklǝrni wǝ ɵlgǝnlǝrni soraⱪ ⱪilixⱪa tǝyyar Turƣuqiƣa ⱨesab bǝrmǝy ⱪalmaydu» — «soraⱪ ⱪilixⱪa tǝyyar Turƣuqi» Mǝsiⱨni kɵrsitidu.

◼4:6 «Xunga dǝl xu sǝwǝbtin, ɵlgǝnlǝr ǝttǝ yaxawatⱪan insanlar soraⱪ ⱪilinidiƣandǝk soraⱪ ⱪilinip, Hudaƣa nisbǝtǝn roⱨta yaxisun dǝp, ularƣimu hux hǝwǝr yǝtküzülgǝn» — «hux hǝwǝr» — Muⱪǝddǝs Kitabta Mǝsiⱨning ɵlümi wǝ tirilixidin bolƣan nijat toƣruluⱪ, ǝlwǝttǝ. Bu ayǝt toƣruluⱪ nurƣun pikirlǝr bar. «Ⱪoxumqǝ sɵz»imizdǝ bularni bayan ⱪilimiz.

◘4:6 Yuⱨ. 5:25; 1Pet. 3:19.

◘4:7 Luⱪa 21:34; 1Yuⱨ. 2:18.

◼4:8 «meⱨir-muⱨǝbbǝt nurƣunliƣan gunaⱨlarni yapar» — bu sɵzlǝr Tǝwrattiki Sulaymanning «pǝnd-nǝsiⱨǝtlǝr»i din, «Pǝnd.» 10:12din elinƣan. Mǝnisi, xübⱨisizki, ⱨǝm baxⱪilarning gunaⱨlirini kǝqürüm ⱪilix ⱨǝm mumkin bolsa baxⱪilarƣa yaymasliⱪni ɵz iqigǝ alidu.

◘4:8 Pǝnd. 10:12.

◘4:9 Rim. 12:13; Fil. 2:14; Ibr. 13:2.

◘4:10 Pǝnd. 3:28; Rim. 12:6; 2Kor. 8:11.

◼4:11 «Kim sɵz ⱪilsa, u Hudaning kalam-bexarǝtlirini yǝtküzgüqi süpitidǝ sɵzlisun» — «sɵz ⱪilix» muxu yǝrdǝ, xübⱨisizki, jamaǝttǝ sɵzlǝx, bolupmu tǝlim berixni kɵrsitixi mumkin.

◘4:11 Yǝr. 23:22.

◘4:12 Yǝr. 48:10; 1Kor. 3:13; 1Pet. 1:7.

◼4:13 «Xuning bilǝn Uning xan-xǝripi ayan ⱪilinƣinida, silǝrmu yayrap xadlinisilǝr» — «Uning xan-xǝripi ayan ⱪilinƣinida»: — demǝk, Mǝsiⱨ ⱪayta kǝlginidǝ.

◼4:14 «Silǝr Mǝsiⱨning nami tüpǝylidin ⱨaⱪarǝtkǝ uqrisanglar, bǝhtlik bolisilǝr! Qünki xan-xǝrǝpning Roⱨi, yǝni Hudaning Roⱨi wujudunglarƣa qüxkǝn bolidu» — «Yǝx.» 11:2ni kɵrüng. Bǝzi kona kɵqürmiliridǝ «Ular tǝripidin uningƣa kupurluⱪ ⱪilinidu, lekin silǝrning tǝripinglardin uluƣlinidu» dǝp ⱪoxulidu.

◘4:14 Mat. 5:10; 1Pet. 2:20; 3:14.

◼4:16 «Biraⱪ qǝkkǝn azab-oⱪubiti «Mǝsiⱨiy» dǝp atalƣanliⱪi sǝwǝbidin bolsa, u buningdin nomus ⱪilmisun; ǝksiqǝ, muxu nam bilǝn atalƣanliⱪi üqün Hudaƣa mǝdⱨiyǝ oⱪusun» — «Mǝsiⱨiy» grek tilida «Hristiyan». «Mǝsiⱨ» grek tilida «Hristos» dǝp ipadilinidu.

◼4:17 «Qünki soraⱪning baxlinidiƣan waⱪti-saiti kǝldi; soraⱪ aldi bilǝn Hudaning ɵyidikiliridin baxlinidu» — xübⱨisizki, rosul Petrus yuⱪirida tilƣa alƣan azab-oⱪubǝtlǝr wǝ sinaxlar Hudaning ɵz ailisidikilǝrgǝ nisbǝtǝn birhil soraⱪning baxlinixi yaki tǝrbiyǝ bolup, kǝmqiliklirimizni oquⱪ ⱪilidiƣan sinaⱪlar, dǝp ⱨesabliƣili bolidu.

◘4:17 Yǝr. 25:29; Luⱪa 10:12; 23:31.

◼4:18 «Əgǝr ⱨǝⱪⱪaniylarning ⱪutⱪuzuluxi tǝs bolsa, ihlassizlar ⱨǝm gunaⱨkarlarning aⱪiwiti ⱪandaⱪ bolar?» — Tǝwrat «Pǝnd.» 11:13, LXX grekqǝ tǝrjimisidin elinƣan. Grek tilida «Ihlassizlar ⱨǝm gunaⱨkarlar nǝdǝ kɵrünidu?!» degǝn sɵzlǝr bilǝn ipadilinidu.

◘4:18 Pǝnd. 11:31.

◼4:19 «... Hudaning iradisi bilǝn azab-oⱪubǝt qǝkkǝnlǝr yahxi ǝmǝllǝrni dawam ⱪilip, jenini wǝdisidǝ turidiƣan Yaratⱪuqiƣa amanǝt ⱪilip tapxursun» — «wǝdisida turidiƣan Yaratⱪuqi» degǝn ibarǝ intayin ǝⱨmiyǝtlik. «Ⱪoxumqǝ sɵz»imizdǝ uning üstidǝ azraⱪ tohtilimiz.